Νέος γύρος ανατιμήσεων στο ηλεκτρικό ρεύμα από τη νέα χρονιά

Εκρη­κτικό κοκτέιλ στην αγορά ηλε­κτρι­σμού προ­δια­γρά­φει η άνοδος της τιμής του φυσικού αερίου και η έλευση του χειμώνα, στοι­χεία που πυρο­δο­τούν νέο κύκλο ανα­τι­μή­σεων από τη νέα χρονιά, καθι­στώ­ντας μια μικρή παρέν­θεση τις χαμηλές τιμές του προη­γού­με­νου διμήνου.

Η δια­τή­ρηση των υψηλών τιμών μέχρι τα τέλη του μήνα μετα­φέ­ρει ένα νέο κύμα αυξή­σεων στα τιμο­λό­για ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας που ανα­μέ­νε­ται να επηρεάσoυν τους λογα­ρια­σμούς ρεύ­μα­τος από τις αρχές του έτους. Ηδη, η δεύτερη εβδο­μάδα του Δεκεμ­βρίου κλείνει με τις τιμές χον­δρε­μπο­ρι­κής πολύ ψηλά, φτά­νο­ντας μέχρι τα 400 ευρώ η μεγα­βα­τώρα και με τις προ­βλέ­ψεις να δεί­χνουν συνέ­χιση της ανόδου με αντί­παλο τον καιρό, αλλά και τεχνι­κές δυσκο­λίες στους πυρη­νι­κούς αντι­δρα­στή­ρες της EDF στη Γαλλία, οι οποίες μετέ­τρε­ψαν μια καθαρά εξα­γω­γική χώρα σε καθαρό εισα­γω­γέα, συμ­βάλ­λο­ντας στην άνοδο των τιμών της ενέρ­γειας σε όλη την Ευρώπη.

Ο νέος κύκλος δια­κυ­μάν­σεων γεννά σημα­ντι­κές επι­σφά­λειες στους προ­μη­θευ­τές ενέρ­γειας για τον Δεκέμ­βριο, καθώς η πλειο­νό­τητά τους προ­έ­βλεψε τιμές χαμη­λό­τε­ρες. Δύο εξ αυτών τιμο­λό­γη­σαν το ρεύμα κάτω από 30 λεπτά την κιλο­βα­τώρα (300 ευρώ/MWh) ενώ οι υπό­λοι­ποι κυμάν­θη­καν μεταξύ 30 και 38,9 λεπτά/κιλο­βα­τώρα που είναι και η τιμή που έδωσε η ΔΕΗ.

Μέχρι τα μέσα της προη­γού­με­νης εβδο­μά­δας, το κόστος του ρεύ­μα­τος είχε εκτι­να­χθεί για τους προ­μη­θευ­τές στα 423 ευρώ/MWh (42,3 ευρώ η κιλο­βα­τώρα), πέφτο­ντας έξω στις προ­βλέ­ψεις τους, όταν στις 20 Νοεμ­βρίου ανα­κοί­νω­ναν τα τιμο­λό­για Δεκεμ­βρίου. Η άνοδος των τιμών θα κάνει και πιο συντη­ρη­τι­κές τις προ­βλέ­ψεις των παρόχων για τον επόμενο μήνα, όπου οι τιμές ανα­μέ­νε­ται -ανάλογα και με τις διε­θνείς διακυμάνσεις- να κινη­θούν σε πιο υψηλά επίπεδα ενσω­μα­τώ­νο­ντας το ρίσκο της πρό­βλε­ψης.

Η νέα κούρσα τιμών μετα­φέ­ρει μεγάλα οικο­νο­μικά βάρη και στην κυβέρ­νηση, η οποία καλεί­ται να ανα­χαι­τί­σει τις ανα­τι­μή­σεις με γεν­ναίες επι­δο­τή­σεις αλλά με μεγάλο αγκάθι τους δημο­σιο­νο­μι­κούς περιο­ρι­σμούς.

Στη δύσκολη εξίσωση έχουν προ­στε­θεί οι πρό­σφα­τες κατευ­θύν­σεις του Eurogroup που προϊ­δε­ά­ζουν για κόφτη στην κρατική στήριξη των εθνικών κυβερ­νή­σεων, με έμφαση στην ενί­σχυση των ευά­λω­των κατα­να­λω­τών, μέτρα όμως που για την Ελλάδα ανα­μέ­νε­ται να μετα­τε­θούν για μετά την προ­ε­κλο­γική περίοδο.

Οι υπουρ­γοί Οικο­νο­μι­κών της Ε.Ε., που καλού­νται να πλη­ρώ­σουν από τους κρα­τι­κούς προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς τη στήριξη προς τους κατα­να­λω­τές, προ­σα­να­το­λί­ζο­νται σε ένα νέο μοντέλο τιμο­λό­γη­σης, σύμφωνα με το οποίο νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις θα μπαί­νουν σε ένα καθε­στώς προ­στα­σίας μέχρι ένα όριο κατα­νά­λω­σης. Για τους υπό­λοι­πους κατα­να­λω­τές θα ισχύουν «τιμές αγοράς», σύμφωνα με όσα ανα­κοί­νω­σαν πρό­σφατα οι υπουρ­γοί Οικο­νο­μι­κών της Ευρω­ζώ­νης.

Οι απο­φά­σεις του Eurogroup «ζεσταί­νουν» το κλίμα για ένα φρένο στις επι­δο­τή­σεις τους επό­με­νους μήνες, την ώρα που η ενέρ­γεια στη χώρα μας μπαίνει στο κάδρο και για το ψαλί­δι­σμα του ΑΕΠ, αφού οι μεγάλες επι­δο­τή­σεις φρέ­να­ραν την αύξηση στο 2,8%, παρά την εκτό­ξευση των εσόδων που έφερε η έκρηξη του του­ρι­σμού στο γ’ τρίμηνο του έτους.

Η κυβέρ­νηση έχει δια­μη­νύ­σει σε όλους τους τόνους ότι θα συνε­χί­σει να επι­δο­τεί τους λογα­ρια­σμούς ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας όσο κρατά η ενερ­γειακή καται­γίδα, στη­ρί­ζο­ντας τους κατα­να­λω­τές που πλήτ­το­νται από τις συνε­χείς ανα­τι­μή­σεις. Οι όποιες παρεμ­βά­σεις θα γίνουν σε δεύτερο χρόνο, αφού το πολι­τικό κόστος αλλά και οι τιμο­λο­γή­σεις με βάση την ονο­μα­στική αξία της τιμής του ρεύ­μα­τος θα ήταν ένα ισχυρό σοκ για τα νοι­κο­κυ­ριά αλλά και για την αγορά της λια­νι­κής.

Η οροφή που υπάρχει για στήριξη από τον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό επι­διώ­κε­ται να καλυ­φθεί με την άντληση πρό­σθε­των εσόδων από τα υπερ­κέρδη που φέρνει η οικο­νο­μική συγκυ­ρία στα διυ­λι­στή­ρια, στους ηλε­κτρο­πα­ρα­γω­γούς και τους προ­μη­θευ­τές. Του­λά­χι­στον 1 δισ. ευρώ εκτι­μά­ται ότι μπορεί να βάλει στα ταμεία της η κυβέρ­νηση από τον φόρο στις πετρε­λαϊ­κές εται­ρείες αλλά και στην προ­μή­θεια ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας, για την οποία ασκού­νται πολι­τι­κές πιέσεις στη ΡΑΕ να τιμο­λο­γή­σει εντός του μήνα. Αύξηση εσόδων ανα­μέ­νε­ται να φέρει και ο μηχα­νι­σμός του πλαφόν από τον Δεκέμ­βριο λόγω της ανόδου της χον­δρε­μπο­ρι­κής τιμής ηλε­κτρι­σμού.

Λόγω των υψηλών τιμών του περα­σμέ­νου Αυγού­στου, η κυβέρ­νηση «έκαψε» από τον Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 1,1 δισ., για να κρα­τή­σει χαμηλά το ενερ­γειακό κόστος. Αντί­θετα, η πτώση των τιμών του τελευ­ταίου διμήνου είχε ως απο­τέ­λε­σμα να μη στη­ρι­χθεί καθόλου η χαμηλή τάση από δημό­σιους πόρους.

Η έκρηξη του βιο­μη­χα­νι­κού κόστους

Παράλ­ληλα με τα νοι­κο­κυ­ριά και τις μικρές επι­χει­ρή­σεις όπου η κυβερ­νη­τική πολι­τική στέ­κε­ται αρκετά γεν­ναιό­δωρη τους τελευ­ταί­ους μήνες, εκρη­κτι­κές δια­στά­σεις προ­σλαμ­βά­νει το ενερ­γειακό κόστος και στη βιο­μη­χα­νία. Οι βιο­μή­χα­νοι ζητούν μεγα­λύ­τε­ρες επι­δο­τή­σεις στο φυσικό αέριο και την ηλε­κτρική ενέρ­γεια που κατα­να­λώ­νουν, θεω­ρώ­ντας ότι η επι­δο­μα­τική πολι­τική εξα­ντλεί­ται στον οικιακό τομέα, με απο­τέ­λε­σμα να πλήτ­τε­ται η βιω­σι­μό­τητα αλλά και η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα του κλάδου.

Στο πεδίο της διεκ­δί­κη­σης βρί­σκο­νται και οι βιο­μη­χα­νίες που έχουν συμ­βά­σεις με τη ΔΕΗ, οι οποίες μέχρι τώρα απο­λάμ­βα­ναν τιμο­λό­για κάτω από 100 ευρώ/μεγα­βα­τώρα και πλέον καλού­νται να πλη­ρώ­σουν πάνω από 300 ευρώ. Στην κατη­γο­ρία αυτή περι­λαμ­βά­νε­ται ο όμιλος Viohalco, η χαρ­το­βιο­μη­χα­νία ΜΕΛ, που οι συμ­βά­σεις τους λήγουν τέλη του χρόνου, η τσι­με­ντο­βιο­μη­χα­νία ΤΙΤΑΝ, της οποίας η αντί­στοιχη σύμβαση με τη ΔΕΗ εκπνέει μέσα στο α’ εξάμηνο του 2023 και με την Αλου­μί­νιον της Ελλάδος τέλη του ίδιου χρόνου. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, η ΔΕΗ έχει αρχίσει να ενη­με­ρώ­νει τις βιομηχανίες-πελάτες της ότι από αρχές του έτους θα εφαρ­μό­σει νέους κανόνες τιμο­λό­γη­σης, με βάση τιμές αγοράς (index) υπό την απειλή άρσης του μετρητή σε όσους δεν δεχτούν να συμ­φω­νή­σουν σε έναν εύλογο χρόνο. Η Επι­χεί­ρηση οχυ­ρώ­νε­ται πίσω από το πλαφόν που έχει επι­βά­λει η κυβέρ­νηση από το καλο­καίρι στην ηλε­κτρο­πα­ρα­γωγή, το οποίο της στερεί το περι­θώ­ριο εκπτω­τι­κής πολι­τι­κής καθώς τα χρήματα αυτά ενι­σχύ­ουν τις επι­δο­τή­σεις στον οικιακό τομέα και τις μικρές επι­χει­ρή­σεις. Η βιο­μη­χα­νία υπο­στη­ρί­ζει ότι από το καλο­καίρι έχει κοπεί κάθε δια­πραγ­μά­τευση με τη ΔΕΗ.

Η βιο­μη­χα­νία ζητά, όπως έχει γίνει και σε άλλες χώρες, να υπάρξει ένα εθνικό σχέδιο εγγυ­η­μέ­νων τιμών ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας και φυσικού αερίου, ώστε να μην είναι εκτε­θει­μένη στις ανε­ξέ­λεγ­κτες δια­κυ­μάν­σεις της αγοράς. Σύμφωνα με κάποιους υπο­λο­γι­σμούς, αν εφαρ­μο­ζό­ταν μια αντί­στοιχη στήριξη για το 2023, θα χρεια­ζό­ταν να επι­δο­τη­θούν 3 τερα­βα­τώ­ρες, με το εκτι­μώ­μενο κόστος να φτάνει περί τα 400 εκατ.

Σύμφωνα με την ΕΒΙΚΕΝ, η μέση τιμή αγοράς ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας με την οποία επι­βα­ρύν­θη­καν οι βιο­μη­χα­νίες από τις αρχές του έτους έως και τον Νοέμ­βριο του 2022 ήταν, μετά την επι­δό­τηση, 172 ευρώ/ΜWh, η οποία υπο­λο­γί­ζε­ται να εκτο­ξευ­τεί σε πάνω από 300 ευρώ/ΜWh για τον Δεκέμ­βριο, μετά τη μείωση του ύψους της ενί­σχυ­σης.

Αντί­στοιχα, η μέση τιμή προ­μή­θειας του φυσικού αερίου κατά την περίοδο Αυγού­στου – Νοεμ­βρίου για τις βιο­μη­χα­νίες είναι 160 ευρώ/ΜWh, τιμή από τις πιο υψηλές μεταξύ των κρατών-μελών Ε.Ε. λόγω της σχεδόν μηδε­νι­κής επι­δό­τη­σης.

Πηγή newmoney.gr