Πληθαίνουν τα κρούσματα μεγάλης φοροδιαφυγής – Ποια όπλα επιστρατεύονται

Συνα­γερμό στις ελεγ­κτι­κές υπη­ρε­σίες της Ανε­ξάρ­τη­της Αρχής Δημο­σίων Εσόδων έχουν σημάνει τα πρό­σφατα κρού­σματα μεγάλης φορο­δια­φυ­γής που εντο­πί­ζο­νται από στο­χευ­μέ­νους ελέγ­χους κατά τους τελευ­ταί­ους μήνες.

Οι μέθοδοι που χρη­σι­μο­ποιούν οι επι­τή­δειοι επι­χει­ρη­μα­τίες είναι πολλές, όμως ο εντο­πι­σμός τους έχει γίνει πλέον ευκο­λό­τε­ρος καθώς οι φορο­λο­γι­κές αρχές χρη­σι­μο­ποιούν πιο ευέ­λι­κτα και πιο απο­τε­λε­σμα­τικά μέσα ηλε­κτρο­νι­κών δια­σταυ­ρώ­σεων στη­ρι­ζό­μενα στην ανάλυση κιν­δύ­νου.

Σημα­ντικό εργα­λείο κατά τους φορο­λο­γι­κούς ελέγ­χους απο­τε­λεί η παρα­κο­λού­θηση των κινή­σεων των τρα­πε­ζι­κών κατα­θέ­σεων επι­χει­ρή­σεων και φυσικών προ­σώ­πων, οι οποίες συγκρί­νο­νται με τα δεδο­μένα των φορο­λο­γι­κών στοι­χείων και των φορο­λο­γι­κών δηλώ­σεων.

Συγ­χρό­νως πυκνώ­νουν οι ανα­βαθ­μι­σμέ­νοι φορο­λο­γι­κοί έλεγχοι, τόσο σε επι­χει­ρή­σεις που εμφα­νί­ζουν μεγάλο κύκλο εργα­σιών όσο και σε επι­χει­ρή­σεις με μικρό τζίρο, αλλά με ύποπτο φορο­λο­γικό προφίλ.

Η πρό­σφατη απο­κά­λυψη ότι επι­χεί­ρηση που πωλεί υπο­δή­ματα μέσω δια­δι­κτύου δεν εξέδωσε απο­δεί­ξεις για τζίρο 2,8 εκατ. ευρώ που πραγ­μα­το­ποί­ησε κατά τα έτη 2016-2018, απο­φεύ­γο­ντας την κατα­βολή φόρων εισο­δή­μα­τος και ΦΠΑ συνο­λι­κού ύψους άνω των 524.000 ευρώ, δείχνει ότι οι φορο­ε­λεγ­κτι­κές υπη­ρε­σίες έχουν εντα­τι­κο­ποι­ή­σει τις ηλε­κτρο­νι­κές δια­σταυ­ρώ­σεις στοι­χείων και τους στο­χευ­μέ­νους φορο­λο­γι­κούς ελέγ­χους και ανα­μέ­νε­ται να συνε­χί­σουν με τους ίδιους εντα­τι­κούς ρυθμούς και τους επό­με­νους μήνες.

Σε άλλες περι­πτώ­σεις στο­χευ­μέ­νων ελέγχων των υπαλ­λή­λων της ΑΑΔΕ έχουν εντο­πι­στεί εξίσου ευφά­ντα­στες μέθοδοι φορο­δια­φυ­γής, όπως παρά­νομα λογι­σμικά που επεμ­βαί­νουν στους φορο­λο­γι­κούς ηλε­κτρο­νι­κούς μηχα­νι­σμούς (ΦΗΜ) και σβήνουν συναλ­λα­γές και ημε­ρή­σιους τζίρους, ταμεια­κές μηχανές-«μαϊμού» που εκδί­δουν απλά χαρ­τά­κια τα οποία ομοιά­ζουν με απο­δεί­ξεις λια­νι­κών συναλ­λα­γών, αλλά και απλά «δελτία παραγ­γε­λίας» που παρου­σιά­ζο­νται στους πελάτες ως «απο­δεί­ξεις». Με τις μεθό­δους αυτές τα κλι­μά­κια των επι­τη­δείων κατορ­θώ­νουν να παρα­κρα­τούν παρά­νομα και να βάζουν στις τσέπες τους τον ΦΠΑ που εισπράτ­τουν από τους πελάτες τους.

Παρά­νομα λογι­σμικά

Χαρα­κτη­ρι­στική περί­πτωση η εξάρ­θρωση από τους ελεγ­κτές της ΑΑΔΕ ενός κυκλώ­μα­τος στο οποίο εμπλέ­κο­νται περίπου 100 επι­χει­ρή­σεις που με παρά­νομα λογι­σμικά στις ταμεια­κές τους κατά­φε­ραν να απο­κρύ­ψουν έσοδα 25 εκατ. ευρώ και να καρ­πω­θούν ΦΠΑ του­λά­χι­στον 6 εκατ. ευρώ. Τέτοιου είδους λογι­σμικά κάνουν θραύση στην αγορά και η ΑΑΔΕ έχει επι­στρα­τεύ­σει κινητά τηλέ­φωνα, τάμπλετ και scanners στη «μάχη» κατά των κυκλω­μά­των έκδοσης πλαστών απο­δεί­ξεων από «πει­ραγ­μέ­νες» ταμεια­κές μηχανές. Οι ελεγ­κτές σκα­νά­ρουν με τα τάμπλετ και τα κινητά τους τηλέ­φωνα τις απο­δεί­ξεις που εκδί­δουν οι επι­χει­ρή­σεις, ενώ οι κατα­να­λω­τές με τα smartphone κινητά τηλέ­φωνά τους μπορούν να σκα­νά­ρουν οι ίδιοι τους κωδι­κούς QR των απο­δεί­ξεων που λαμ­βά­νουν. Επι­πλέον, οι ελεγ­κτές της ΑΑΔΕ έχουν εφο­δια­στεί με ειδικά QRCode Scanner με τα οποία μπορούν να ελέγ­χουν επι­τό­που τη γνη­σιό­τητα των απο­δεί­ξεων.

Την πρό­δω­σαν οι κατα­θέ­σεις

Μέσω των στο­χευ­μέ­νων ελέγχων που πραγ­μα­το­ποιούν καθη­με­ρινά και χρη­σι­μο­ποιώ­ντας ειδικό αλγό­ριθμο ανά­λυ­σης κιν­δύ­νου που εντο­πί­ζει ύποπτες φορο­λο­γι­κές συμπε­ρι­φο­ρές, οι ελεγ­κτές της ΑΑΔΕ:

– Εντό­πι­σαν επι­χεί­ρηση που πουλάει υπο­δή­ματα μέσω δια­δι­κτύου και έχει έδρα στο Ίλιον Αττικής.

– Ζήτησαν και έλαβαν στοι­χεία από δύο μεγάλες εται­ρείες courier και μία γνωστή ψηφιακή πλατ­φόρμα μέσω της οποίας παρου­σιά­ζο­νται τα προς πώληση υπο­δή­ματα.

– Εξέ­τα­σαν τις κινή­σεις των τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών και των βιβλίων της επι­χεί­ρη­σης.

– Συγκρί­νο­ντας όλα αυτά τα στοι­χεία, δια­πί­στω­σαν ότι για τρεις χρήσεις -2016, 2017 και 2018- η επι­χεί­ρηση δεν είχε εκδώσει απο­δεί­ξεις αξίας 2,8 εκατ. ευρώ. Δηλαδή, εισέ­πραξε, αλλά δεν απέδωσε ποτέ, ΦΠΑ 542.000 ευρώ, πλέον του φόρου εισο­δή­μα­τος, που δεν πλήρωσε ποτέ γι’ αυτό τον τζίρο. Μάλιστα, από τις τρεις χρονιές, πάνω από τον μισό μη δηλω­θέ­ντα τζίρο (54%) προ­έρ­χε­ται από το 2018.

Οι ελεγ­κτές τώρα κάνουν φύλλο και φτερό τα αντί­στοιχα στοι­χεία για το 2019, αλλά και για το 2020 και 2021, χρονιές κατά τις οποίες το ηλε­κτρο­νικό εμπόριο ανα­πτύ­χθηκε κατα­κό­ρυφα, λόγω και της παν­δη­μίας του κορο­νοϊού.

Τρεις από τις… δημο­φι­λέ­στε­ρες μεθό­δους κλοπής του ΦΠΑ

Το φαι­νό­μενο των πει­ραγ­μέ­νων ταμεια­κών μηχανών εκτι­μά­ται ότι έχει προ­σλά­βει τερά­στιες δια­στά­σεις και τα κόλπα που εφαρ­μό­ζουν οι επι­τή­δειοι για να υφαρ­πά­ξουν τον ΦΠΑ και να μην πλη­ρώ­σουν φόρο εισο­δή­μα­τος εξε­λίσ­σο­νται ραγδαία με τη συν­δρομή της τεχνο­λο­γίας. Η απάτη που στήνουν τα κυκλώ­ματα στη­ρί­ζε­ται σε τρεις μεθό­δους:

1) Χρήση των νόμιμων φορο­λο­γι­κών μηχα­νι­σμών για την έκδοση δελτίων παραγ­γε­λίας, χωρίς στη συνέ­χεια να εκδί­δε­ται αντί­στοιχο φορο­λο­γικό στοι­χείο αξίας, ή για τη μαζική έκδοση ακυ­ρω­τι­κών σημειω­μά­των στο τέλος της κάθε ημέρας, ή για τη μαζική χορή­γηση εκπτώ­σεων, με σκοπό την από­κρυψη φορο­λο­γη­τέας ύλης. Απο­τε­λεί συνη­θι­σμένη μορφή απάτης. Οι υπη­ρε­σίες διε­νερ­γούν στο­χευ­μέ­νους ελέγ­χους σε επι­χει­ρή­σεις για τις οποίες υπάρ­χουν πλη­ρο­φο­ρίες ή βάσιμες υπό­νοιες χρήσης τέτοιων πρα­κτι­κών. Ο έλεγχος αντλεί τα παρα­γό­μενα ψηφιακά αρχεία των φορο­λο­γι­κών μηχα­νι­σμών τα οποία και επε­ξερ­γά­ζε­ται, προσ­διο­ρί­ζο­ντας την απο­κρυ­βείσα φορο­λο­γη­τέα ύλη και επι­βάλ­λο­ντας τις προ­βλε­πό­με­νες κυρώ­σεις.

2) «Μαϊμού» ταμεια­κές μηχανές: Με τη μέθοδο αυτή χρη­σι­μο­ποιεί­ται ηλε­κτρο­νι­κός υπο­λο­γι­στής και λογι­σμικό για την παρα­γωγή και εκτύ­πωση παρα­στα­τι­κών, τα οποία προ­σο­μοιά­ζουν με φορο­λο­γικά στοι­χεία αξίας. Έτσι, τα παρα­στα­τικά δεν εκδί­δο­νται από νόμιμα εγκε­κρι­μέ­νους φορο­λο­γι­κούς μηχα­νι­σμούς. Τα «παρα­στα­τικά» αυτά ουδέ­ποτε κατα­χω­ρού­νται στα τηρού­μενα λογι­στικά αρχεία των οντο­τή­των που τα εκδί­δουν με απο­τέ­λε­σμα να προ­κύ­πτουν σημα­ντι­κές απώ­λειες δημο­σίων εσόδων, αλλά και να παρα­πλα­νώ­νται οι κατα­να­λω­τές, αφού είναι συνήθως λίγοι εκείνοι που μπορούν να δια­κρί­νουν ένα μη νόμιμο φορο­λο­γικό στοι­χείο.

3) Ανά­πτυξη και χρήση παρά­νο­μων λογι­σμι­κών εφαρ­μο­γών που παρεμ­βαί­νουν στις ταμεια­κές μηχανές αλλοιώ­νο­ντας τα πραγ­μα­τικά δεδο­μένα των συναλ­λα­γών. Στην περί­πτωση αυτή όλες οι εκδό­σεις φορο­λο­γι­κών στοι­χείων εμφα­νί­ζο­νται νομό­τυ­πες. Ωστόσο, σε δεύτερο χρόνο και μετά την απο­μά­κρυνση του πελάτη, ειδικά λογι­σμικά δύνα­νται να αλλοιώ­νουν το περιε­χό­μενο των εκδο­θέ­ντων φορο­λο­γι­κών στοι­χείων ως προς τις ποσό­τη­τες, τις αξίες, τα είδη και τον αλγό­ριθμο της ασφα­λούς σήμαν­σης του κάθε παρα­στα­τι­κού, με άλλα λόγια της ταυ­τό­τη­τάς του, σύμφωνα με τις επι­θυ­μίες της οικο­νο­μι­κής οντό­τη­τας. Η συγκε­κρι­μένη μορφή απάτης είναι από τις πλέον δύσκολα ανι­χνεύ­σι­μες, αφού στόχος των χρη­σι­μο­ποιού­με­νων λογι­σμι­κών είναι η αρι­στο­τε­χνική συγκά­λυψη κάθε ίχνους που θα μπο­ρούσε να ενο­χο­ποι­ή­σει την οντό­τητα.

Πηγή naftemporiki.gr