Οι κεμαλιστές ψάχνουν διέξοδο μέσω… Αιγαίου και το δόγμα Ερντογάν

Ερντο­γάν ενα­ντίον Κεμάλ. Ο τούρκος πρό­ε­δρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν αναζητά τη θέση του στην Ιστορία. Η επιλογή του είναι να ανα­με­τρη­θεί με τον Κεμάλ Ατα­τούρκ. Στόχος η σύγ­χρονη Τουρκία να επα­να­συν­δε­θεί με την Οθω­μα­νική Αυτο­κρα­το­ρία και να πρω­τα­γω­νι­στή­σει με όχημα τη θρη­σκεία στον μου­σουλ­μα­νικό κόσμο. Η σταθερή επι­δεί­νωση των ελλη­νο­τουρ­κι­κών σχέσεων τα τελευ­ταία χρόνια, με τη διαρκή κλι­μά­κωση της επι­θε­τι­κής ρητο­ρι­κής του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν και στε­λε­χών της κυβέρ­νη­σής του δημιουρ­γούν ερω­τη­μα­τικά για το αν μία κυβέρ­νηση κεμα­λι­στών του CHP – και όχι μόνο – θα μπο­ρούσε να δώσει εκτός από τη λύση στο εσω­τε­ρικό της Τουρ­κίας και δια­φο­ρε­τική στάση απέ­να­ντι στην Αθήνα, συμ­βάλ­λο­ντας σε εκτό­νωση της έντασης.

Ωστόσο η μάχη Ερντο­γάν – κεμα­λι­στών όπως απο­δει­κνύει η Ιστορία δεν αφορά τα ελλη­νο­τουρ­κικά. Η τουρ­κική εισβολή στην Κύπρο στις 20 Ιουλίου 1974 έγινε με πρω­θυ­πουργό τον Μπου­λέντ Ετσεβίτ. Ο «πρω­θυ­πουρ­γός της Εισβο­λής», όπως έχει μείνει στην Ιστορία ήταν ο διά­δο­χος του Ισμέτ Ινονού στο κεμα­λικό Ρεπου­μπλι­κα­νικό Λαϊκό Κόμμα (CHP). Οταν οι δυνά­μεις του Αττίλα εισέ­βα­λαν στην Κύπρο στην κυβέρ­νηση Ετσεβίτ συμ­με­τείχε και το κόμμα του ισλα­μι­στή Νετσμε­τίν Ερμπα­κάν, από το οποίο προ­έρ­χε­ται ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν.  Η κρίση του Σισμίκ, που έφερε Ελλάδα και Τουρκία στα πρόθυρα ένοπλης σύγκρου­σης το 1987, σημειώ­θηκε επί πρω­θυ­πουρ­γίας Τουρ­γκούτ Οζάλ, ενός καθαρά φιλο­α­με­ρι­κα­νού πολι­τι­κού, οπαδού της φιλε­λευ­θε­ρο­ποί­η­σης της οικο­νο­μίας και ξεκά­θα­ρου υπέρ­μα­χου του κοσμι­κού χαρα­κτήρα του κράτους. Αλλά και η κρίση των Ιμίων το 1996 με πρω­θυ­πουργό την Τανσού Τσιλέρ και κυβέρ­νηση του κόμ­μα­τος Ορθού Δρόμου, στήθηκε με την εξουσία να έχει ένα κόμμα δεξιό και συντη­ρη­τικό, αλλά επίσης με κοσμικό προ­σα­να­το­λι­σμό.

Προ­σέγ­γιση

Η επα­να­προ­σέγ­γιση Ελλάδας – Τουρ­κίας, έγινε το 1999 μετά τους μεγά­λους σει­σμούς, με τον Ετσεβίτ για μία ακόμα φορά στο τιμόνι της γεί­το­νος και υπουργό Εξω­τε­ρι­κών τον Ισμαήλ Τζεμ. Τότε ξεκινά η απο­κα­λού­μενη «προ­σέγ­γιση Ελλάδας – Τουρ­κίας», με τη «διπλω­μα­τία των σεισμών», να δημιουρ­γεί προσ­δο­κίες για αλλαγή σελίδας. Χαμη­λούς τόνους δια­τή­ρησε επι­σή­μως και ο Ερντο­γάν. 

Χαρα­κτη­ρι­στική η δήλωση του Αχμέτ Ντα­βού­το­γλου, όταν ανέλαβε ΥΠΕΞ της Τουρ­κίας το 2009 ο οποίος δήλωνε ότι η Αγκυρα επι­θυ­μεί «μία πολι­τική μηδε­νι­κών προ­βλη­μά­των με τους γεί­το­νές της. Θέλουμε να έχουμε εξαι­ρε­τι­κές σχέσεις με αυτούς και το καλύ­τερο παρά­δειγμα είναι η Ελλάδα». Μία πολι­τική που διήρ­κεσε σχεδόν όσο το «τουρ­κικό οικο­νο­μικό θαύμα». Η οικο­νο­μική κρίση στην Τουρκία ανέ­δειξε την ανάγκη για τόνωση του εθνι­κι­στι­κού αισθή­μα­τος, με τα σχέδια της «Γαλά­ζιας Πατρί­δας», την κλι­μά­κωση της επι­θε­τι­κής ρητο­ρι­κής και την επι­βε­βαί­ωση ότι η Τουρκία δεν παραι­τεί­ται από τις διεκ­δι­κή­σεις της.

Ωστόσο στα θέματα που αφορούν τις ελλη­νο­τουρ­κι­κές δια­φο­ρές, η αντι­πο­λί­τευση είναι στην ίδια και πιο σκληρή γραμμή από τον Ερντο­γάν, ασκώ­ντας μάλιστα και κριτική στην κυβέρ­νηση για «απραξία» και απε­μπό­ληση δικαιω­μά­των στο Αιγαίο.

Ο επι­κε­φα­λής του CHP, Κεμάλ Κιλιτσ­ντά­ρο­γλου κατη­γό­ρησε τον Ερντο­γάν για την επί­σκεψή του στην Ελλάδα το 2017, γιατί δεν αντέ­δρασε στις δηλώ­σεις για τη Συνθήκη της Λωζάνης και «γιατί δεν ρώτησε για τα 18 νησιά; Σε εκείνα τα νησιά υπάρ­χουν 5.000 έλληνες στρα­τιώ­τες».

Η τουρ­κική εξω­τε­ρική πολι­τική σε βάθος δεκα­ε­τιών απο­δει­κνύ­ε­ται συνεπής και αμε­τα­κί­νητη ανε­ξαρ­τή­τως κυβερ­νή­σεων. Εκμε­ταλ­λεύ­ε­ται τα κενά και στέλνει σαφές μήνυμα μηδε­νι­κών υπο­χω­ρή­σεων και μάλιστα σε περιό­δους κρίσεων σταθερά επα­νέρ­χε­ται στην ένταση με την Ελλάδα, κάνο­ντας και ένα νέο βήμα κάθε φορά.

Πηγή: in.gr