“Διάσκεψη για το Μέλλον της Ευρώπης: Κίνδυνοι και Προσδοκίες”-Αρθρο του Βασ. Υψηλάντη

Η Ευρω­παϊκή Ένωση βρί­σκε­ται αντι­μέ­τωπη με πρω­το­φα­νείς προ­κλή­σεις και δίχως προη­γού­μενο αδυ­να­μίες. Αλλαγές επίσης παρα­τη­ρού­νται στις διε­θνείς σχέσεις, στην εγχώρια πολι­τική σε πολλά Κράτη Μέλη, στη δια­δι­κα­σία που οδήγησε στη νέα Ευρω­παϊκή Επι­τροπή και που σημα­δεύ­τηκε από μια σύγκρουση μεταξύ του Ευρω­παϊ­κού Κοι­νο­βου­λίου και του Ευρω­παϊ­κού Συμ­βου­λίου.

Η Διά­σκεψη προ­βλέ­πε­ται ότι θα συζη­τή­σει όλα τα θέματα (θεσμικά και πολι­τι­κών) που μπορεί να συμ­βά­λουν στην επί­τευξη του στόχου μιας Ευρω­παϊ­κής Ένωσης περισ­σό­τερο ενω­μέ­νης και κυρί­αρ­χης.

Σε αντί­θεση με τη λει­τουρ­γική προ­σέγ­γιση που ενδια­φέ­ρε­ται μόνο για τις πολι­τι­κές (αυτό που κάνει η ΕΕ), η πρόταση ανα­γνω­ρί­ζει τελικά τη σημασία των θεσμι­κών οργάνων, χωρίς τη σωστή λει­τουρ­γία των οποίων οι πολι­τι­κές δεν μπορεί να επι­τύ­χουν.

Τα θεσμικά όργανα, ανα­φέ­ρει η πρόταση, είναι ανα­γκαία “για την προ­ώ­θηση της Ευρω­παϊ­κής δημο­κρα­τίας και των αξιών και για τη δια­σφά­λιση μιας απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρης λει­τουρ­γίας της Ένωσης”.

Τα ζητή­ματα της λει­τουρ­γίας της Ένωσης, θα συζη­τη­θούν στην πρώτη φάση της Διά­σκε­ψης (Ιανουάριος-Ιούνιος 2020), η οποία συμπί­πτει με την εξα­μη­νιαία Προ­ε­δρία της Κρο­α­τίας στην ΕΕ.

Η δεύτερη φάση της διά­σκε­ψης πρό­κει­ται να ξεκι­νή­σει αμέσως μετά (Ιούλιος 2020) και θα ολο­κλη­ρω­θεί τον Ιούνιο 2022, που συμπί­πτει με την εξάμηνη Προ­ε­δρία της Γαλλίας.

Η δεύτερη αυτή φάση, υπό την Προ­ε­δρία Μακρόν, θα αφορά τις προ­τε­ραιό­τη­τες στην εξω­τε­ρική πολι­τική και το ρόλο της Ευρώπης στον κόσμο. Από τη Διά­σκεψη, σύμφωνα με την πρόταση, πρέπει να παρα­χθούν απτά απο­τε­λέ­σματα προ­κει­μέ­νου στη συνέ­χεια να υπο­βλη­θούν στο Ευρω­παϊκό Συμ­βού­λιο, το οποίο θα έχει τον τελευ­ταίο λόγο για την εφαρ­μογή τους.

Ποιοί όμως είναι οι κίν­δυ­νοι της διά­σκε­ψης. Ο μεγα­λύ­τε­ρος είναι, έχοντας ως δεδο­μέ­νες τις διαι­ρέ­σεις και τις αντι­θέ­σεις μεταξύ των κρατών μελών, η διά­σκεψη να κατα­λή­ξει σε μια επι­βε­βαί­ωση της ίδιας κατά­στα­σης για το μέλλον της ΕΕ. Αυτό είναι ένα ρίσκο. Ξανα­ζέ­σταμα της παλιάς σούπας.

Αντι­θέ­τως πρέπει να ανα­γνω­ρι­στεί η ανε­πάρ­κεια του μέχρι τώρα συστή­μα­τος ολο­κλή­ρω­σης. Η λει­τουρ­γική μέθοδος (βασι­σμένη στην ιδέα της συνε­χούς ολο­κλή­ρω­σης) πρέπει να αντι­κα­τα­στα­θεί από μια φεντε­ρα­λι­στική μέθοδο (βασι­σμένη στον συνταγ­μα­τικό ορισμό των θεσμι­κών οργάνων και των εξου­σιών της ΕΕ).

Τα θεσμικά όργανα της ΕΕ πρέπει εντελώς να δια­χω­ρι­στούν από τα Κράτη Μέλη. Ταυ­τό­χρονα, οι εξου­σίες πρέπει να κατα­νέ­μο­νται μεταξύ των Κρατών Μελών και της ΕΕ βάσει ενός σαφούς πολι­τι­κού συμ­φώ­νου (και όχι βάσει της γενικής αρχής της επι­κου­ρι­κό­τη­τας).

Πρέπει να υπάρξει κου­ρά­γιο για να ανα­θε­ω­ρη­θούν αρμο­διό­τη­τες που απο­κτή­θη­καν από τις Βρυ­ξέλ­λες, πάνω από εξήντα χρόνια ολο­κλή­ρω­σης εγκα­τα­λεί­πο­ντας την ιδέα ότι η μια αρμο­διό­τητα φέρνει την άλλη, συνάμα πρέπει να υπάρξει κου­ρά­γιο ανα­θε­ώ­ρη­σης των αξιώ­σεων των εθνικών κυβερ­νή­σεων για τον έλεγχο των πολι­τι­κών που, αντι­θέ­τως, θα μπο­ρού­σαν να δια­χει­ρι­στούν απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τερα οι Βρυ­ξέλ­λες.

Εάν η Διά­σκεψη δε γίνει δέσμια των ενδε­χό­με­νων εθνικών προ­κα­τα­λή­ψεων και εμμονών, θα μπο­ρούσε η ΕΕ να ανα­ζω­ο­γο­νη­θεί και να προ­χω­ρή­σει με προ­ο­πτική στο μέλλον.

Για τους λόγους αυτούς οφεί­λουμε να κινη­θούμε προς μια Ομο­σπον­διακή Ένωση η οποία θα συμ­φι­λιώ­νει τις απαι­τή­σεις εκείνων που διεκ­δι­κούν περισ­σό­τερη εθνική και εκείνων που επι­θυ­μούν μεγα­λύ­τερη ευρω­παϊκή κυριαρ­χία.

Οι δύο κυριαρ­χίες βρί­σκο­νται, και πρέπει να είναι, συμ­βα­τές σε μια Ένωση Δημο­κρα­τική κρατών και πολιτών που είναι μαζί, επειδή πρέπει να είναι μαζί.

Το έχουν ανάγκη για να επι­βιώ­σουν σ’ έναν κόσμο που βρί­σκε­ται κάτω από μεγάλα μπλοκ και δυνά­μεις, καθώς και για να εμπο­δί­σουν την επι­στροφή των πολέμων και της μιζέ­ριας του παρελ­θό­ντος.

Και ίσως να είναι και η τελευ­ταία ευκαι­ρία για να μπο­ρέ­σουν να σταθούν και τα Κράτη Μέλη και η Ευρώπη.

πηγή lykavitos.gr