Κάλλιστος Διακογεωργίου: «Έλληνες υπήρχαν παντού όπου βλαστάνει η άμπελος και φύεται ελαία και συκή».

Και η Μικρά Ασία, η πανάρ­χαια κοιτίδα του ελλη­νι­κού πολι­τι­σμού, είναι για τους Έλληνες χώρος ιερός…

Αφιε­ρω­μένη στη σύγ­χρονη ιστορία της Μικράς Ασίας, είναι η μου­σι­κο­χο­ρευ­τική εκδή­λωση που συν­διορ­γα­νώ­νει η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου-Τομέας Πολι­τι­σμού, με τους Συλό­γους Μικρα­σια­τών Ρόδου και Λέρου και το συγκρό­τημα Έμμελον.

Για την ιστορία, παρα­τί­θε­ται ένα μικρό από­σπα­σμα από ομιλία του Προ­έ­δρου του Συν­δέ­σμου Ελλήνων Κυπρίων Φιλο­λό­γων, Δημήτρη Ταλια­δώ­ρου)…

«Όταν η Μικρά Ασία κατα­λή­φθηκε από τους Τούρ­κους, είχε περίπου 25 εκα­τομ­μύ­ρια χρι­στια­νικό πλη­θυ­σμό. Τα επόμενα χρόνια, όμως, λόγω των συνεχών τουρ­κι­κών σφαγών και της επι­χει­ρού­με­νης γενο­κτο­νίας, ο πλη­θυ­σμός μειώ­θηκε δρα­μα­τικά. Έτσι, στα 500 χρόνια της τουρ­κο­κρα­τίας, στη Μικρά Ασία ο τουρ­κι­κός πλη­θυ­σμός από 50.000 ανήλθε στα 6 1/2 εκα­τομ­μύ­ρια, ενώ ο ελλη­νι­κός πλη­θυ­σμός από 25 εκα­τομ­μύ­ρια μειώ­θηκε σε 2.150.000. Παρά το δημο­γρα­φικό ξεκλή­ρι­σμα του Μικρα­σια­τι­κού Ελλη­νι­σμού οι Τούρκοι δεν κατόρ­θω­σαν να καθυ­πο­τά­ξουν την πολι­τι­στική του υπεροχή και την εκπαι­δευ­τική του δρα­στη­ριό­τητα. Μόνο στην πόλη της Σμύρνης λει­τουρ­γού­σαν 79 σχολεία, όπου φοι­τού­σαν 19.915 μαθητές, ενώ στην ευρύ­τερη περιοχή της Σμύρνης τα σχολεία έφθαναν τα 237 και οι μαθητές τους 38.729. Σε αυτά τα

σχολεία δίδα­σκαν 877 δάσκα­λοι. Το γεγονός ότι έναντι των 237 ελλη­νι­κών σχο­λείων οι Τούρκοι δια­τη­ρού­σαν μόλις 98, κατα­δει­κνύει το μέγεθος της πολι­τι­στι­κής υπε­ρο­χής του Μικρα­σια­τι­κού Ελλη­νι­σμού. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι κάθε ελλη­νικό σχολείο αντι­στοι­χούσε προς 1000 Έλληνες κατοί­κους, ενώ κάθε τουρ­κικό προς 8.500 Τούρ­κους. Τον Μάιο του 1919, γίνεται πραγ­μα­τι­κό­τητα το ασύλ­λη­πτο όνειρο. Ο Ελλη­νι­κός Στρατός απε­λευ­θε­ρώ­νει τη Σμύρνη και τα δυτικά παράλια της Μικράς Ασίας. Το εθνικό, όμως, όνειρο κράτησε μόνο 40 μήνες ή 1213 μέρες. Ενώ οι Μικρα­σιά­τες ανέ­με­ναν να δουν την Ελλάδα να έρχεται κοντά τους, έζησαν, το 1922, τον εφιάλτη του ξερι­ζω­μού. Ενάμισι εκα­τομ­μύ­ριο πρό­σφυ­γες σώθηκαν από την εξό­ντωση και υπο­χρε­ώ­θη­καν να απο­χω­ρι­στούν τη γη που πότισαν με αίμα και ιδρώτα και να ανα­ζη­τή­σουν σωτηρία στην Ελλάδα, που τόσο αγά­πη­σαν και λάτρευ­σαν για αιώνες. Ο Ελλη­νι­σμός της Ανα­το­λής εγκα­τα­λεί­πει τις αρχέ­γο­νες κοι­τί­δες του και συρ­ρι­κνώ­νε­ται μόνο στη δυτική ακτή του Αιγαίου»…

«Προ­ερ­χό­με­νοι από τόπους με μακραί­ωνη πολι­τι­σμική παρά­δοση, οι πρό­σφυ­γες μετέ­φε­ραν στη νέα τους πατρίδα τον πολι­τι­σμό τους. Η μουσική τους, το Σμυρ­ναί­ικο τρα­γούδι, επη­ρέ­ασε τα λαϊκά στρώ­ματα, παρέ­χο­ντας νέους τρόπους έκφρα­σης. Ο μικρα­σια­τι­κός αστικός πλη­θυ­σμός, προ­στι­θέ­με­νος στον ελλη­νικό αστικό πλη­θυ­σμό, καθό­ρισε τη σύζευξη του Σμυρ­ναί­ι­κου με το ρεμπέ­τικο. Αυτό όμως είχε ως συνέ­πεια να γίνει ευρύ­τερα απο­δε­κτό και να περάσει στην περίοδο της επώ­νυ­μης πλέον δημιουρ­γίας του. Με την είσοδο του ρεμπέ­τι­κου στη δισκο­γρα­φία, η θεμα­το­λο­γία των τρα­γου­διών διευ­ρύν­θηκε, υπο­χώ­ρη­σαν οι λεκτι­κοί ιδιω­μα­τι­σμοί και η μουσική ορχή­στρα εμπλου­τί­σθηκε με τον μπα­γλαμά, τα σάζια, τους ταμπου­ρά­δες, το βιολί, το ούτι, το κανο­νάκι» τονίζει μεταξύ άλλων σε δοκίμιό της , ανα­φε­ρό­μενη στο Μικρα­σια­τικό πολι­τι­σμό η Παρθένα Τσο­κτου­ρί­δου.

Ο Εντε­ταλ­μέ­νος Περι­φε­ρεια­κός Σύμ­βου­λος Ν.Α. Πολι­τι­σμού Δωδε­κα­νή­σου κ. Κάλ­λι­στος Δια­κο­γε­ωρ­γίου, ανα­φε­ρό­με­νος στην εκδή­λωση της ερχό­με­νης Δευ­τέ­ρας 14 Οκτω­βρίου 2019 και ώρα 20.00 στο Δημο­τικό Κινη­μα­το­θέ­α­τρο Ρόδου, τονίζει: «Η Μικρά Ασία, η πανάρ­χαια κοιτίδα του ελλη­νι­κού πολι­τι­σμού, είναι για τους Έλληνες χώρος ιερός. Εκεί, στα ιστο­ρικά χρόνια, ξεκί­νησε η μεγάλη ακμή. Κάπου στις μικρα­σια­τι­κές παρα­λίες του γεν­νή­θηκε ο Όμηρος και μαζί με αυτόν η επική ποίηση και στη συνέ­χεια η λυρική ποίηση. Εκεί, για πρώτη φορά, αφυ­πνί­στηκε η ανθρώ­πινη σκέψη και συντε­λέ­στηκε το πέρασμα από τον μύθο στον λόγο. Εκεί τέθηκαν τα πρώτα και καίρια φιλο­σο­φικά ερω­τή­ματα για τη φύση και τη γέννηση του κόσμου: από τον Θαλή τον Μιλήσιο, τον Ηρά­κλειτο τον Εφέσιο, τον Πυθα­γόρα τον Σάμιο. Η Αλι­καρ­νασ­σός ήταν η πατρίδα του Ηρο­δό­του, του πατέρα της ιστο­ρίας, και στην Ιωνία και Αιολία οι τεχνί­τες έφτια­ξαν τον περί­λα­μπρο ιωνικό ρυθμό.

Στην Καπ­πα­δο­κία, αλλά και σε όλη τη γη της Μικράς Ασίας, οι μεγάλοι πατέρες της Εκκλη­σίας εναρ­μό­νι­σαν την κλασική Ελλάδα με το Ευαγ­γέ­λιο του Χρι­στια­νι­σμού και εδραί­ω­σαν τη νέα θρη­σκεία. Εκεί, στη μυστι­κι­στική Ανατολή, τοπο­θε­τού­νται οι επτά αστέρες της Απο­κα­λύ­ψεως. Τους αιώνες που ακο­λού­θη­σαν, η Μικρά Ασία απο­τέ­λεσε τη σπον­δυ­λική στήλη της Βυζα­ντι­νής Αυτο­κρα­το­ρίας. Γι’ αυτό, και όταν η Μικρά Ασία κατα­λή­φθηκε από τους Τούρ­κους, ήταν πλέον ζήτημα χρόνου η κατάρ­ρευση ολό­κλη­ρου του Βυζα­ντίου» κατα­λή­γει ο ίδιος, προ­σκα­λώ­ντας ροδίτες και επι­σκέ­πτες, να παρευ­ρε­θούν στη σπου­δαία αυτή εκδή­λωση – ύμνο στο μικρα­σια­τικό πολι­τι­σμό.