Τα δύο σχέδια που εξετάζει η κυβέρνηση για τη διάσωση των ΕΛΤΑ

«Eπί τον τύπο των ήλων» στα ΕΛΤΑ ετοι­μά­ζε­ται να βάλει το χέρι της η κυβέρ­νηση. Το υπουρ­γείο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης, σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών και φυσικά το Μέγαρο Μαξίμου, πρό­κει­ται εντός των επο­μέ­νων εβδο­μά­δων να απο­φα­σί­σει για τη στρα­τη­γική που θα ακο­λου­θη­θεί στα ΕΛΤΑ.

Βασικό ζητού­μενο είναι αν τα ΕΛΤΑ θα γίνουν εται­ρεία παροχής απο­κλει­στικά ταχυ­δρο­μι­κών υπη­ρε­σιών ή αν θα συνε­χί­σουν να ανα­πτύσ­σο­νται και στις άλλες αγορές όπου σήμερα έχουν δρα­στη­ριό­τη­τες. Τέτοιες αγορές είναι οι ηλε­κτρο­νι­κές πλη­ρω­μές, οι μετα­φο­ρές κεφα­λαίου, οι πωλή­σεις υπη­ρε­σιών τρίτων (τηλε­φω­νίας, ενέρ­γειας) κ.ο.κ.

Την πρώτη λύση επι­κρο­τούν τα πιο φιλε­λεύ­θερα στελέχη της κυβέρ­νη­σης Μητσο­τάκη, που θεωρούν ότι το κράτος πρέπει να απέχει από επι­χει­ρη­μα­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, ενώ η δεύτερη λύση επι­κρο­τεί­ται από κυβερ­νη­τικά στελέχη που θέλουν τα ΕΛΤΑ να συνε­χί­ζουν τον ρόλο που έχουν, αλλά σε μια ορθο­λο­γική βάση. Ο ίδιος ο πρω­θυ­πουρ­γός Κυριά­κος Μητσο­τά­κης, ανα­φε­ρό­με­νος στο θέμα κατά την επί­σκεψή του στη ΔΕΘ, τόνισε την ανάγκη της εξυ­γί­αν­σης των ΕΛΤΑ και της αύξησης της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας του ομίλου, αλλά δεν διευ­κρί­νισε τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει αυτό.

Στη πρώτη περί­πτωση, αν δηλαδή επι­λε­γούν η συρ­ρί­κνωση των δρα­στη­ριο­τή­των του ομίλου και η εστίαση στις ταχυ­δρο­μι­κές υπη­ρε­σίες (αλλη­λο­γρα­φία, δέματα κ.λπ.), θα υπάρξει δρα­μα­τική συρ­ρί­κνωση του υφι­στά­με­νου (ιδιό­κτη­του) δικτύου κατα­στη­μά­των και η αντι­κα­τά­στασή του από δίκτυο αντι­προ­σώ­πων. Στη δεύτερη περί­πτωση, εφόσον τα ΕΛΤΑ συνε­χί­σουν τις δρα­στη­ριό­τη­τές τους, το δίκτυο θα περιο­ρι­στεί μεν, αλλά όχι στον βαθμό που θα επέ­βαλλε η απο­χώ­ρηση από τις λοιπές δρα­στη­ριό­τη­τες. Πάντως, η πρώτη λύση θεω­ρεί­ται λιγό­τερο πιθανή, δεδο­μέ­νου ότι τα ΕΛΤΑ εξυ­πη­ρε­τούν ειδικές ανάγκες, όπως π.χ. η επίδοση συντά­ξεων σε απο­μα­κρυ­σμένα σημεία κ.λπ.

Το σίγουρο είναι –όπως δήλωσαν τόσο ο πρω­θυ­πουρ­γός, όσο και αρμό­διος υπουρ­γός Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης– ότι τα ΕΛΤΑ θα συνε­χί­σουν να προ­σφέ­ρουν ταχυ­δρο­μι­κές υπη­ρε­σίες, και μάλιστα με την υπο­χρέ­ωση παροχής καθο­λι­κής υπη­ρε­σίας. Επίσης, είναι βέβαιο ότι το προ­σω­πικό θα μειωθεί. Είτε προ­τα­χθεί η πρώτη είτε η δεύτερη στρα­τη­γική εξυ­γί­αν­σης, θα απο­χω­ρή­σουν 2.000 εργα­ζό­με­νοι, προ­κει­μέ­νου να κατα­στεί βιώσιμη η επι­χεί­ρηση.

Η απο­χώ­ρηση αυτή θα συντε­λε­στεί εντός του 2020 και με την παροχή κάποιων κινή­τρων. Χωρίς αυτή, η εται­ρεία είναι μη βιώσιμη, και γι’ αυτό όλα δεί­χνουν ότι πολύ σύντομα θα προ­χω­ρή­σει σε αύξηση του μετο­χι­κού κεφα­λαίου, η οποία θα καλύψει το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών και θα χρη­μα­το­δο­τή­σει την έξοδο του προ­σω­πι­κού. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι το αρχικό σχέδιο που είχε εκπο­νή­σει η προη­γού­μενη διοί­κηση των ΕΛΤΑ, σε συνερ­γα­σία με την PwC, προ­έ­βλεπε αύξηση μετο­χι­κού κεφα­λαίου 100 εκατ. ευρώ. Ακόμη, η μητρική εται­ρεία θα απορ­ρο­φή­σει πλήρως την «ΕΛΤΑ Ταχυ­με­τα­φο­ρές», στην οποία, αν και 100% θυγα­τρική, δεν έχει ορίσει ούτε ένα μέλος στη διοί­κηση. Σύμφωνα με καλά ενη­με­ρω­μέ­νες πηγές, η θυγα­τρική εται­ρεία απο­τε­λούσε επί χρόνια άρμα πολι­τι­κών διο­ρι­σμών, κυρίως των υπουρ­γών Μετα­φο­ρών και στη συνέ­χεια του υπουρ­γού Ψηφια­κής Πολι­τι­κής. Η «ΕΛΤΑ Ταχυ­με­τα­φο­ρές», καθώς λει­τουρ­γεί με πληθώρα συμ­βα­σιού­χων, απο­τε­λούσε πρώτης τάξης ευκαι­ρία πολι­τι­κών διο­ρι­σμών.

Ενδει­κτικό της ασυ­νέ­χειας μεταξύ μητρι­κής και θυγα­τρι­κής είναι ότι η διοί­κηση της «ΕΛΤΑ Ταχυ­με­τα­φο­ρές» ανέ­πτυσσε το δίκτυό της εντελώς ανε­ξάρ­τητα από τη διοί­κηση των ΕΛΤΑ. Ετσι, συχνά υπήρχε το φαι­νό­μενο πάνω στον ίδιο δρόμο, ή σε μικρή από­σταση, να υπάρ­χουν δύο κατα­στή­ματα, ένα των ΕΛΤΑ και ένα της «ΕΛΤΑ Ταχυ­με­τα­φο­ρές».

Επίσης όλα δεί­χνουν ότι θα μπει «μαχαίρι» στη μισθο­δο­σία. Καλά ενη­με­ρω­μέ­νες πηγές ανα­φέ­ρουν ότι τα ΕΛΤΑ είναι από τις λίγες ΔΕΚΟ που, ενώ εντάσ­σε­ται στον κατά­λογο των νομικών προ­σώ­πων του Κεφα­λαίου Β΄ του ν. 3429/2005, εντού­τοις οι συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις που ισχύουν ακόμη και σήμερα –λόγω κλη­ρο­νο­μιάς– είναι εκείνες που διέπουν τις ΔΕΚΟ του Κεφα­λαίου Α΄. Ετσι, για παρά­δειγμα, οι εργα­ζό­με­νοι συνε­χί­ζουν να έχουν τα προ­νό­μια των δημο­σίων υπαλ­λή­λων και ταυ­τό­χρονα να αμεί­βο­νται με 14 μισθούς ετησίως.

Τις επό­με­νες ημέρες, το υπουρ­γείο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης προ­ε­τοι­μά­ζε­ται να προ­κα­τα­βά­λει από το κόστος απο­ζη­μί­ω­σης της καθο­λι­κής υπη­ρε­σίας περίπου 5-7 εκατ. ευρώ. Ετσι ο οργα­νι­σμός θα είναι σε θέση να κατα­βά­λει τη μισθο­δο­σία Οκτω­βρίου στο τέλος του μήνα, δεδο­μέ­νου ότι στα ΕΛΤΑ η μισθο­δο­σία προ­κα­τα­βάλ­λε­ται. Το ποσό αυτό θα προ­έλ­θει από την απο­ζη­μί­ωση της υπη­ρε­σίας δημο­σίου συμ­φέ­ρο­ντος (καθο­λική υπη­ρε­σία) για το έτος 2019, ύψους 15 εκατ. ευρώ, που λαμ­βά­νει καθ’ έτος ο οργα­νι­σμός.

Η απο­ζη­μί­ωση αυτή κατα­βάλ­λε­ται συνήθως την επόμενη χρονιά και αφού ο ρυθ­μι­στής της ταχυ­δρο­μι­κής αγοράς (ΕΕΤΤ) ελέγξει τα οικο­νο­μικά στοι­χεία της χρήσης του οργα­νι­σμού που θα δημο­σιο­ποι­η­θούν, στην καλύ­τερη περί­πτωση, το καλο­καίρι του 2020. Με τον τρόπο αυτό η εται­ρεία «απορ­ρό­φησε» και την προ­κα­τα­βολή του 2018, για την οποία δεν έχει ακόμη απο­φα­σί­σει η ΕΕΤΤ, δεδο­μέ­νου ότι η εται­ρεία δεν έχει παρου­σιά­σει τα οικο­νο­μικά απο­τε­λέ­σματα του 2018.

Τα απο­τε­λέ­σματα θα παρου­σια­στούν στο τέλος του μήνα και αφού πραγ­μα­το­ποι­η­θεί η ετήσια τακτική γενική συνέ­λευση των μετόχων των ΕΛΤΑ. Μέχρι τότε εκτι­μά­ται ότι θα έχει ανα­κοι­νω­θεί και ο νέος διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος, μετά την παραί­τηση του Ηλία Αθα­να­σίου. Τα απο­τε­λέ­σματα πάντως που θα δημο­σιο­ποι­η­θούν ανα­μέ­νο­νται τραγικά. Σίγουρα θα εμφα­νί­σει, όπως πολλά χρόνια, ζημίες τόσο σε λει­τουρ­γικό επίπεδο (EBITDA) όσο και στο επίπεδο των καθαρών απο­τε­λε­σμά­των. Για πρώτη φορά όμως ο όμιλος θα εμφα­νί­σει αρνη­τικά ίδια κεφά­λαια.

Ο υπουρ­γός Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης Κυρ. Πιερ­ρα­κά­κης, στη Βουλή στις αρχές Αυγού­στου, έκανε λόγο για αρνη­τική καθαρή θέση ύψους 37 εκατ. ευρώ, αλλά η πραγ­μα­τι­κό­τητα θα είναι πιο οδυνηρή. Ο όμιλος εκτι­μά­ται ότι θα εμφα­νί­σει αρνη­τικά ίδια κεφά­λαια άνω των 80 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 70 εκατ. απο­δί­δο­νται στη μητρική και τα υπό­λοιπα στη θυγα­τρική «ΕΛΤΑ Ταχυ­με­τα­φο­ρές».