Η Ηρωίδα Διδασκάλισσα της Ρόδου

Γρά­φει ο ΘΕ­Ο­ΦΑ­ΝΗΣ

ΜΠΟ­ΓΙΑΝ­ΝΟΣ ο Ρό­διος

Μέλος της Πα­νελ­λή­νιας Ένω­σης Λο­γο­τε­χνών

Στα μαύρα χρό­νια του Πο­λέ­μου (1940- 1945) όλοι οι Ρό­διοι, αλλά και όλοι οι Δω­δε­κα­νή­σιοι, ορ­κί­στη­καν το ΤΑΝ, ή ΕΠΙ ΤΑΣ! Όλα θυσία για την Ελευ­θε­ρία και την Ελ­λά­δα μας. Πόσες μάχες, πόσες θυ­σί­ες, πόσα ολο­καυ­τώ­μα­τα και πόσοι αγώ­νες και αγω­νί­ες για τη γλυ­κιά λευ­τε­ριά και την Πα­τρί­δα – Μη­τέ­ρα μας Ελ­λά­δα…

ΟΛΕΣ οι Δω­δε­κα­νή­σιες γυ­ναί­κες με­τεί­χαν ενερ­γά στον Υπέρ Πά­ντων Αγώνα. Πρό­σφε­ραν νερό και ψωμί στους Δω­δε­κα­νή­σιους Αντι­στα­σια­κούς, έδι­ναν πλη­ρο­φο­ρί­ες, φάρ­μα­κα και κα­τα­φύ­γιο στους Έλ­λη­νες Πο­λε­μι­στές.

Η ιστο­ρία δεν έμαθε τα ονό­μα­τα αυτών των υπέ­ρο­χων γυ­ναι­κών που κιν­δύ­νε­ψαν για του Χρι­στού την Πίστη την Αγία και της Ρόδου και Δω­δε­κα­νή­σου μας Ελευ­θε­ρία.

Άξιες και τι­μη­μέ­νες Ελ­λη­νί­δες που τις ευ­γνω­μο­νεί η ση­με­ρι­νή ελεύ­θε­ρη ΕΛ­ΛΑ­ΔΑ μας.

Η Θεανώ Για­μα­λή με το αρ­χαίο όνομα ήταν από το χωριό της Ρόδου, το ιστο­ρι­κό Γεν­νά­δι.

Η οι­κο­γέ­νεια της, του Φι­λίπ­που Για­μα­λή, ήταν όλοι Με­γά­λοι πα­τριώ­τες, Κα­τά­σκο­ποι και ορ­κι­σμέ­νοι Έλ­λη­νες που πρό­σφε­ραν την πε­ριου­σία και τη ζωή τους για την γλυ­κιά Ελ­λά­δα μας.

Η Ηρω­ί­δα, Θεανώ Για­μα­λή – Κα­τέ­χη, με­γά­λω­σε με το όραμα της Ελεύ­θε­ρης Πα­τρί­δος και της αυ­το­θυ­σί­ας. Ήταν δα­σκά­λα στα χρό­νια της σκλά­βιάς και δί­δα­σκε στα Ελ­λη­νό­που­λα Μα­θή­μα­τα Κα­τη­χη­τι­κού Σχο­λεί­ου. Είχε όμως και Ελ­λη­νι­κά βι­βλία για να δι­δά­σκει στους μα­θη­τές ότι είναι ΕΛ­ΛΗ­ΝΕΣ, ΟΡ­ΘΟ­ΔΟ­ΞΟΙ και όχι Ιτα­λοί. Μι­λού­σε στα παι­διά κρυφά, για τους Αρ­χαί­ους Έλ­λη­νες, τους μά­θαι­νε την Ελ­λη­νι­κή γλώσ­σα. Τους έλεγε να είναι πε­ρή­φα­νοι γιατί ανή­καν στην Ελ­λά­δα και πως η ΕΛ­ΛΑ­ΔΑ θα έρθει σύ­ντο­μα να ελευ­θε­ρώ­σει τους σκλά­βους Δω­δε­κα­νή­σιους…

Η ΗΡΩ­Ι­ΔΑ Θεανώ, έδινε με κίν­δυ­νο της ζωής της, πλη­ρο­φο­ρί­ες, φάρ­μα­κα και Κα­τα­φύ­γιο στους Έλ­λη­νες Αντι­στα­σια­κούς που χτυ­πού­σαν τον Φα­σι­σμό και Να­ζι­σμό, στα χωριά και στα Νησιά μας.

Η πα­τρί­δα μας Ελ­λά­δα την τί­μη­σε ως Δι­δα­σκά­λισ­σα και ως Ελ­λη­νί­δα. Ακόμη και σή­με­ρα, μια με­γά­λη φω­το­γρα­φία της, στην Αστι­κή Σχολή, θυ­μί­ζει στους μα­θη­τές την υπέ­ρο­χη και ατρό­μη­τη Ρο­δί­τισ­σα, Θεανώ Για­μα­λή.

Η ΑΘΑ­ΝΑ­ΤΗ ΡΟ­ΔΙ­ΤΙΣ­ΣΑ ΘΕΑΝΩ (1917 – 1955)

«Η Θεανώ Για­μα­λή γεν­νή­θη­κε στο Γεν­νά­δι της Ρόδου, στα 1917! Μόλις τε­λεί­ω­σε την 4η Δη­μο­τι­κού, το 1927, η οι­κο­γέ­νεια της εγκα­τα­στά­θη­κε στην πόλη της Ρόδου, γιατί ο πα­τέ­ρας της, ο πα­λαί­μα­χος δά­σκα­λος Φι­λή­μο­νας Για­μα­λής είχε διο­ρι­στεί στην Κε­ντρι­κή Αστι­κή Σχολή. Έτσι τε­λεί­ω­σε τις σπου­δές της στη Ρόδο.

Εκ­θέ­σεις των Συμ­μά­χων της Ρόδου ανα­φέ­ρουν, με­τα­ξύ των άλλων, πολύ κο­λα­κευ­τι­κά λόγια για τη Θεανώ και τον πα­τριω­τι­σμό της.

Ανα­φέ­ρουν ότι στις αρχές Σε­πτεμ­βρί­ου 1943 ο συ­μπα­τριώ­της και συγ­γε­νής της Κυ­ριά­κος Μη­νέτ­τος έστει­λε τον αδελ­φό του, Κώστα Μη­νέτ­το, που μόλις γύ­ρι­σε από το Γεν­νά­δι και ζή­τη­σε από τον πα­τέ­ρα της, πα­ρου­σία και όλων των παι­διών να φι­λο­ξε­νή­σουν τον αρ­χη­γό Κώστα Κου­μια­νό.

Η πρό­τα­ση έγινε στον Φι­λή­μο­να Για­μα­λή πα­ρου­σία των παι­διών του. Ο Φι­λή­μο­νας γύ­ρι­σε και κοί­τα­ξε τα παι­διά του και πριν προ­λά­βει να απα­ντή­σει, η Θεανώ πε­τά­χτη­κε και είπε το «Ναι» χωρίς κα­νέ­να δι­σταγ­μό.

Έτσι άρ­χι­σε η συ­νερ­γα­σία της οι­κο­γέ­νειας Για­μα­λή με τους Συμ­μά­χους και τους Έλ­λη­νες Κα­τα­σκό­πους…

Πριν πά­ρουν μέρος στη συ­νερ­γα­σία με αυτήν την απο­στο­λή, είχαν ήδη προ­σφέ­ρει πολλά, ει­δι­κά στο σχο­λείο που υπη­ρε­τού­σαν, ο πα­τέ­ρας σαν επι­στά­της και η κόρη, που δί­δα­σκε θρη­σκευ­τι­κά. Αλλά αντί Κα­τή­χη­ση, δί­δα­σκε Ελ­λη­νι­κά και Ιστο­ρία. Με άλλα λόγια ανα­βί­ω­σαν τότε τα πε­ρί­φη­μα Κρυφά Σχο­λεία».