ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ: Εκπτώσεις, τουρισμός και έξοδος από τα μνημόνια τόνωσαν το εμπόριο

Εκπτώ­σεις και έξοδος από μνη­μό­νια τόνωσαν το εμπόριο τον Ιούλιο

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ, αισιό­δοξα ήταν τα μηνύ­ματα από τη μηνιαία μείωση του ελλείμ­μα­τος ισο­ζυ­γίου αγαθών, μία τάση που ανα­τρέ­πε­ται όμως σε ετήσια αλλά και επτα­μη­νιαία σωρευ­τική βάση. Η διό­γκωση των εισα­γω­γών, η οποία απο­δί­δε­ται όχι μόνο στις διε­θνείς οικο­νο­μι­κές συγκυ­ρίες αλλά και στην ανε­παρκή εγχώρια παρα­γωγή, εξα­νε­μί­ζει πλήρως τις θετικές εξα­γω­γι­κές επι­δό­σεις της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας, καθι­στώ­ντας ανα­γκαία την προ­σέλ­κυση περισ­σό­τε­ρων επεν­δύ­σεων που θα τονώ­σουν τον εξω­στρεφή χαρα­κτήρα της. Η ανά­δειξη των χαρα­κτη­ρι­στι­κών αυτών θα βελ­τιώ­σει την αντα­γω­νι­στι­κό­τητα της οικο­νο­μίας, η οποία επι­δει­νώ­νε­ται, σύμφωνα με το Global Competitiveness Report 2018-2019. Η υπο­χώ­ρηση του ποσο­στού ανερ­γίας για τέταρτο συναπτό μήνα και η δια­μόρ­φωσή του στα επίπεδα του 19% συνιστά αναμ­φί­βολα θετική εξέλιξη, η οποία θα πρέπει όμως να συν­δυα­στεί με τη δημιουρ­γία ποιο­τι­κών νέων θέσεων εργα­σίας. Υπό αυτή την έννοια, η επι­κρά­τηση των ευέ­λι­κτων μορφών εργα­σίας έναντι των συμ­βά­σεων πλήρους απα­σχό­λη­σης, δεν συν­δρά­μει στη βελ­τί­ωση της παρα­γω­γι­κό­τη­τας των εργα­ζο­μέ­νων, εξαι­τίας των περιο­ρι­σμέ­νων αμοιβών αλλά και της ανα­σφά­λειας που αυτές συνε­πά­γο­νται. Ανα­φο­ρικά με τις κατα­θέ­σεις επι­χει­ρή­σεων και νοι­κο­κυ­ριών, κατα­γρά­φε­ται θετική μηνιαία ροή για έβδομο συνε­χό­μενο μήνα, ξεπερ­νώ­ντας τα 131,5 δις ευρώ, απόρ­ροια της βελ­τί­ω­σης του οικο­νο­μι­κού κλί­μα­τος, της τόνωσης της απα­σχό­λη­σης και των προ­ο­πτι­κών ανα­βάθ­μι­σης της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας.

Ανα­λυ­τι­κό­τερα, άνοδο τόσο σε μηνιαία όσο και σε ετήσια βάση κατέ­γραψε ο εποχικά διορ­θω­μέ­νος ΔΚΕ στο Λιανικό εμπόριο, εκτός καυ­σί­μων και λιπα­ντι­κών, τον Ιούλιο του 2018. Ειδι­κό­τερα, η σύγκριση με τον αντί­στοιχο μήνα του 2017 ανέ­δειξε σημα­ντική βελ­τί­ωση (Ιούλιος 2018/2017: +2,4%), με τη μηνιαία μετα­βολή του δείκτη να κινεί­ται σε επίσης θετική, αν και μικρό­τε­ρης έκτασης, τροχιά (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +0,4%). Η έναρξη των γενικών θερινών εκπτώ­σεων στα μέσα του προς εξέταση μήνα απο­τέ­λεσε την κυριό­τερη συνι­στώσα της μηνιαίας τόνωσης των πωλή­σεων, κάτι το οποίο επι­βε­βαιώ­νε­ται και από την ταυ­τό­χρονη αύξηση του όγκου των πωλή­σεων (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +1,0% & Ιούλιος 2018/2017:+1,8% ). Από τα παρα­πάνω στοι­χεία συνά­γε­ται το συμπέ­ρα­σμα πως το επίπεδο των τιμών στο σύνολο των υπο­κα­τη­γο­ριών του Λια­νι­κού εμπο­ρίου για το μήνα Ιούλιο του τρέ­χο­ντος έτους είναι αυξη­μένο σε σχέση με ένα χρόνο πριν.

• Η στα­θε­ρο­ποί­ηση της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας, μέσω βελ­τί­ω­σης βασικών μακρο­οι­κο­νο­μι­κών δεικτών, η συρ­ρί­κνωση της ανερ­γίας και η προ­ο­πτική εξόδου από τα Μνη­μό­νια στα τέλη του Αυγού­στου 2018 επη­ρέ­α­σαν θετικά τη ψυχο­λο­γία των κατα­να­λω­τών, με απο­τέ­λε­σμα ο κύκλος εργα­σιών του δεύ­τε­ρου καλο­και­ρι­νού μήνα να κατα­γρά­ψει την υψη­λό­τερη επίδοση του τρέ­χο­ντος έτους. Προς αυτή την κατεύ­θυνση, ως ιδιαί­τερα ενθαρ­ρυ­ντικά λαμ­βά­νο­νται τα μηνύ­ματα από τον κλάδο του Του­ρι­σμού, καθώς βάσει των πρό­σφα­των στοι­χείων του Ιουλίου σημειώ­θηκε τόνωση τόσο των ταξι­διω­τι­κών εισπρά­ξεων όσο και της εισερ­χό­με­νης ταξι­διω­τι­κής κίνησης κατά 14,4% κατά 7,7% αντί­στοιχα, σε σχέση πάντα με τον ίδιο μήνα του προη­γού­με­νου έτους.

• Ωστόσο, οι φορο­λο­γι­κές υπο­χρε­ώ­σεις και ειδι­κό­τερα η κατα­βολή της 1ης δόσης του Φόρου Εισο­δή­μα­τος Φυσικών Προ­σώ­πων (ΦΕΦΠ) στα τέλη Ιουλίου, μετρί­α­σαν την προ­α­να­φερ­θείσα δυνα­μική. Παράλ­ληλα και με εξαί­ρεση την υπο­κα­τη­γο­ρία των “Πολυ­κα­τα­στη­μά­των”, για τις λοιπές υπο­ο­μά­δες Λια­νι­κού εμπο­ρίου τα προ­ϊ­ό­ντα των οποίων δύνα­νται να εντα­χθούν στο εκπτω­τικό καθε­στώς, σημειώ­θηκε μηνιαία ενί­σχυση του τζίρου τους (“Ένδυση – Υπόδηση”, “Βιβλία – Χαρτικά – Λοιπά Είδη” και “Έπιπλα – Ηλ. Είδη & Οικ. Εξο­πλι­σμός”).

• Η υπο­κα­τη­γο­ρία των “Τρο­φί­μων – Ποτών – Καπνού” απο­τέ­λεσε την ευχά­ρι­στη έκπληξη, ανα­φο­ρικά με τις μηνιαίες μετα­βο­λές του επο­χι­κού ΔΚΕ για τον μήνα Ιούλιο 2018. Πιο συγκε­κρι­μένα, η άνοδος του κύκλου εργα­σιών της (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +3,4%) συν­δέ­ε­ται αφενός με την τόνωση της του­ρι­στι­κής κίνησης, ενώ ακόμη μία δια­πί­στωση που έχει ανα­φερ­θεί στο παρελ­θόν και επι­βε­βαιώ­νε­ται και από τα τρέ­χο­ντα στοι­χεία αφορά στη σχέση αντα­γω­νι­σμού μεταξύ των “Supermarkets” (Ιούλιος/Ιούνιος: 0,0%) και των μικρό­τε­ρων κατα­στη­μά­των “Τρο­φί­μων – Ποτών – Καπνού”. Περαι­τέρω, άκρως ικα­νο­ποι­η­τική κρί­νε­ται σε μηνιαία αλλά και ετήσια βάση η πορεία τόσο των “Βιβλίων – Χαρ­τι­κών – Λοιπών Ειδών” (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +2,8% & Ιούλιος 2018/2017: +3,3%), στην οποία περι­λαμ­βά­νο­νται και είδη τεχνο­λο­γι­κού εξο­πλι­σμού, όσο και των “Φαρ­μα­κευ­τι­κών – Καλ­λυ­ντι­κών” (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +1,9% & Ιούλιος 2018/2017: +5,8%).

• Σε αντί­θεση με τις προ­α­να­φερ­θεί­σες θετικές εξε­λί­ξεις, η ετήσια πτωτική επίδοση του κύκλου εργα­σιών της υπο­ο­μά­δας “Ένδυσης & Υπό­δη­σης” (Ιούλιος 2018/2017: -5,2%) συνε­χί­ζε­ται αμείωτη για τέταρτο δια­δο­χικό μήνα, με το πέρας δηλαδή του α΄ τρι­μή­νου, ενώ η μηνιαία θετική της μετα­βολή (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: +1,9%) οφεί­λε­ται σε λόγους επο­χι­κό­τη­τας (έναρξη γενικών θερινών εκπτώ­σεων και υψηλής του­ρι­στι­κής κίνησης). Επι­προ­σθέ­τως, στις αρνη­τι­κές εξε­λί­ξεις συγκα­τα­λέ­γε­ται η συρ­ρί­κνωση του κύκλου εργα­σιών της υπο­ο­μά­δας των “Πολυ­κα­τα­στη­μά­των” τόσο σε σύγκριση με τον Ιούνιο του 2018 όσο και με τον Ιούλιο του 2017 (-2,3% και -2,4% αντί­στοιχα), ενώ η μηνιαία θετική εικόνα των “Τρο­φί­μων – Ποτών – Καπνού” επι­σκιά­ζε­ται από την αδιά­λει­πτη από τις αρχές του έτους σωρευ­τική εξα­σθέ­νιση των πωλή­σεών τους (α΄ επτά­μηνο 2018/2017: -5,5%). Από τη συγκρι­τική ανάλυση του κύκλου εργα­σιών και του όγκου των πωλή­σεων όλων των υπο­ο­μά­δων Λια­νι­κού εμπο­ρίου προ­κύ­πτουν μεικτές τάσεις όσον αφορά στην εξέλιξη του επι­πέ­δου των τιμών (αύξηση ή μείωσή τους) τόσο σε μηνιαία όσο και σε ετήσια βάση.

• Μηνιαία βελ­τί­ωση και ετήσια επι­δεί­νωση εμφά­νισε το εμπο­ρικό ισο­ζύ­γιο αγαθών τον Ιούλιο του 2018. Ανα­λυ­τι­κό­τερα, η σύγκριση με τον προη­γού­μενο Ιούνιο ανέ­δειξε μία μείωση του ελλείμ­μα­τος (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: -13,1% ή – 258,1 εκ. €) βασι­ζό­μενη απο­κλει­στικά στην υπο­χώ­ρηση των εισα­γω­γών (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: -6,5% ή -316,5 εκ. €), ενώ σε σχέση με τον Ιούλιο του 2017, η αρνη­τική εικόνα οφεί­λε­ται στην ταχύ­τερη αύξηση, σε από­λυ­τους όρους, της εισα­γω­γι­κής έναντι της εξα­γω­γι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας (+701,4 εκ. € έναντι 503,1 εκ. €). Κυριό­τε­ρες συνι­στώ­σες της διό­γκω­σης του ελλειμ­μα­τι­κού ισο­ζυ­γίου αγαθών σε ετήσια βάση απο­τέ­λε­σαν οι υψη­λό­τε­ρες πλη­ρω­μές για αγαθά εκτός καυ­σί­μων και πλοίων, ενώ η υπο­χώ­ρηση των εξα­γω­γών τον Ιούλιο (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: -2,0% ή -58,4 εκ. €) διέκοψε τη μηνιαία αυξη­τική τάση του διμήνου Μαΐου – Ιουνίου 2018.

• Η πορεία του ελλείμ­μα­τος του ισο­ζυ­γίου αγαθών στη διάρ­κεια του α΄ επτα­μή­νου 2018/2017 προ­κα­λεί προ­βλη­μα­τι­σμό (α΄ επτά­μηνο 2018/2017: +8,8% ή +942,8 εκ. €), με τη διό­γκωση των εισα­γω­γών κατά 3,67 δις € να υπερ­κα­λύ­πτει την αξιο­ση­μεί­ωτη άνοδο των εξα­γω­γών της τάξεως των 2,73 δις €. Η συγκε­κρι­μένη εξέλιξη αντι­κα­το­πτρί­ζει τον ανε­παρκή βαθμό υπο­κα­τά­στα­σης των εισα­γω­γών αλλά και την αδήριτη ανάγκη μετα­σχη­μα­τι­σμού και τόνωσης της παρα­γω­γι­κής βάσης. Βεβαίως, δεν θα πρέπει να υπο­ε­κτι­μά­ται η επί­δραση εξω­γε­νών παρα­γό­ντων, όπως η διεθνής άνοδος της τιμής του πετρε­λαίου αλλά και οι πρό­σφα­τες εξε­λί­ξεις στην ιταλική και τουρ­κική οικο­νο­μία, με την όξυνση της κρίσης στη γει­το­νική χώρα (υπο­τί­μηση τουρ­κι­κής λίρας) να επη­ρε­ά­ζει δυσμε­νώς τις ελλη­νι­κές εξα­γω­γές.

• Νέα μηνιαία υπο­χώ­ρηση του ποσο­στού ανερ­γίας σημειώ­θηκε τον Ιούνιο του 2018, με απο­τέ­λε­σμα να δια­μορ­φω­θεί στο 19,1%, από 19,3% τον Μάιο και 21,3% τον αντί­στοιχο μήνα του 2017. Μπορεί η κατα­γρα­φείσα μηνιαία μετα­βολή να μην κυμάν­θηκε στα επίπεδα του προη­γού­με­νου Μαΐου (-0,6 ποσο­στιαίες μονάδες σε σύγκριση με τον Απρίλιο του 2018), δια­φαί­νε­ται όμως μία τάση στα­θε­ρο­ποί­η­σης της ανερ­γίας σε επίπεδα χαμη­λό­τερα του 20%, με προ­ο­πτι­κές περαι­τέρω απο­κλι­μά­κω­σής της. Βάσει των δια­θέ­σι­μων στοι­χείων της ΕΛ.ΣΤΑΤ. η παρα­τη­ρού­μενη ετήσια βελ­τί­ωση είναι καθο­λική για όλες τις ηλι­κια­κές ομάδες, με εκείνη όμως των νέων 15-24 ετών να εμφα­νί­ζει τη θετι­κό­τερη επίδοση και να

υπο­χω­ρεί για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια σε επίπεδα μικρό­τερα του 40% (39,1% έναντι 43,4% τον Ιούνιο του 2017). Η υπο­χώ­ρηση της ανερ­γίας τον προη­γού­μενο Ιούνιο προήλθε τόσο από την αύξηση του αριθμού των απα­σχο­λου­μέ­νων στο σύνολο της οικο­νο­μίας (+83.800 και +17.600 θέσεις εργα­σίας σε ετήσια και μηνιαία βάση αντί­στοιχα) όσο και από τον περιο­ρι­σμό των ανέργων (-112.400 και -12.600 άτομα σε ετήσια και μηνιαία βάση αντί­στοιχα). Παρόλα αυτά, η μείωση των δεικτών δε συνε­πά­γε­ται την άρση των υφι­στά­με­νων στρε­βλώ­σεων της αγοράς εργα­σίας, καθώς η από­κλιση από τα αντί­στοιχα ευρω­παϊκά μεγέθη παρα­μέ­νει μεγάλη (μέσος όρος ανερ­γίας σε Ε.Ε. και Ευρω­ζώνη τον Ιούνιο του 2018: 6,8% και 8,2% αντί­στοιχα), καθι­στώ­ντας ανα­γκαία την παροχή κινή­τρων επι­δό­τη­σης της εργα­σίας και συρ­ρί­κνω­σης του μη μισθο­λο­γι­κού κόστους, ιδιαί­τερα σε φάσεις ανόδου του οικο­νο­μι­κού κύκλου.

• Για δεύτερο συνε­χό­μενο μήνα το ισο­ζύ­γιο ροών μισθω­τής απα­σχό­λη­σης – Πλη­ρο­φο­ριακό σύστημα “Εργάνη” – κατέ­γραψε αρνη­τικό πρόσημο, με συνέ­πεια ο Αύγου­στος του 2018 να ολο­κλη­ρω­θεί με έλλειμμα 7.748 θέσεων εργα­σίας. Η υπε­ρί­σχυση των απο­λύ­σεων/απο­χω­ρή­σεων έναντι των νέων προ­σλή­ψεων δεν θα πρέπει να προ­κα­λεί έκπληξη, καθώς η απα­σχό­ληση κατά τον τελευ­ταίο θερινό μήνα επη­ρε­ά­ζε­ται παρα­δο­σιακά από την έντονη επο­χι­κό­τητα της ελλη­νι­κής αγοράς το συγκε­κρι­μένο χρονικό διά­στημα. Εντού­τοις, η επίδοση του φετινού Αυγού­στου είναι λιγό­τερο αρνη­τική από τον αντί­στοιχο μήνα του 2017, όπου κατε­γράφη έλλειμμα 14.402 θέσεων, με την εν γένει εικόνα του τελευ­ταίου θερινού μήνα να είναι δια­χρο­νικά μη ικα­νο­ποι­η­τική, πλην λίγων εξαι­ρέ­σεων (κατα­γραφή θετικού ισο­ζυ­γίου Αυγού­στου μόνο για τα έτη 2002, 2004, 2013 και 2014). Αθροι­στικά, στο α΄ οκτά­μηνο του 2018 παρα­τη­ρεί­ται πλε­ό­να­σμα 281.813 νέων προ­σλή­ψεων, αυξη­μένο κατά 33.070 θέσεις σε σχέση με το ίδιο χρονικό διά­στημα του 2017, εξέλιξη που απο­δί­δε­ται σε μεγάλο βαθμό στις ιδιαί­τερα θετικές επι­δό­σεις των εαρινών μηνών Μαρτίου – Μαΐου 2018.

• Η προ­α­να­φερ­θείσα επι­δεί­νωση απο­δί­δε­ται κυρίως στους κλάδους των υπη­ρε­σιών Εστί­α­σης (-6.547 άτομα), της Βιο­μη­χα­νίας Τρο­φί­μων (-3.822 άτομα) και των Κατα­λυ­μά­των (-3.560 άτομα), ενώ αντι­σταθ­μι­στικά στην παρα­πάνω τάση, με ρεκόρ προ­σλή­ψεων, λει­τούρ­γη­σαν οι κλάδοι της Ιδιω­τι­κής Εκπαί­δευ­σης (+5.670 άτομα/καθη­γη­τές – δάσκα­λοι σχο­λείων & φρο­ντι­στη­ρίων) και του Χον­δρι­κού Εμπο­ρίου (+1.693 άτομα). Σημα­ντική παρά­με­τρος που συν­δέ­ε­ται και με τη συρ­ρί­κνωση του ποσο­στού ανερ­γίας απο­τε­λεί η για έναν ακόμη μήνα επι­κρά­τηση των ευέ­λι­κτων μορφών απα­σχό­λη­σης (55,9%), έναντι των νέων προ­σλή­ψεων με καθε­στώς πλήρους απα­σχό­λη­σης (44,1%). Επί του συγκε­κρι­μέ­νου ζητή­μα­τος και σε επίπεδο α΄ οκτα­μή­νου 2018 η εικόνα μπορεί να είναι ελαφρώς βελ­τιω­μένη, εξα­κο­λου­θεί όμως να προ­κα­λεί έντονο προ­βλη­μα­τι­σμό (52,1% έναντι 47,9%), ανα­φο­ρικά με την ποιό­τητα των νέων θέσεων απα­σχό­λη­σης.

• Οριακή μηνιαία υπο­χώ­ρηση (Αύγου­στος/Ιούλιος 2018: -0,2%) και μικρή ετήσια αύξηση (Αύγου­στος 2018/2017: +0,9%) κατέ­γραψε ο Εναρ­μο­νι­σμέ­νος ΔτΚ τον Αύγου­στο του 2018. Η μηνιαία επίδοση του δείκτη επη­ρε­ά­στηκε για δεύτερο συνε­χό­μενο μήνα από τις θερινές εκπτώ­σεις, σε χαμη­λό­τερα όμως επίπεδα από εκείνα του προη­γού­με­νου Ιουλίου (Ιούλιος/Ιούνιος 2018: -1,4%). Από την άλλη πλευρά, η σύγκριση σε επίπεδο οκτα­μή­νου των τιμών κατα­δει­κνύει μία μεσο­σταθ­μική άνοδο 0,6% (α΄ οκτά­μηνο 2018/2017: +0,6%), η οποία όμως χαρα­κτη­ρί­ζε­ται ως ανε­παρ­κής, βάσει τόσο των τεθέ­ντων στόχων της ΕΚΤ όσο και των ιδιαι­τε­ρο­τή­των και των αναγκών της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας.

• Η για δεύτερο συναπτό μήνα υπο­χώ­ρηση του επι­πέ­δου των τιμών απο­δί­δε­ται σε υπο­κα­τη­γο­ρίες, τα αγαθά και οι υπη­ρε­σίες των οποίων παρέ­χο­νται με χαμη­λό­τερο κόστος για τους κατα­να­λω­τές, εξαι­τίας του εκπτω­τι­κού πλαι­σίου στο οποίο υπά­γο­νται. Συνεπώς, δεν προ­κα­λεί εντύ­πωση το γεγονός πως η υπο­ο­μάδα της “Ένδυσης & Υπό­δη­σης” σημειώ­νει τη μεγα­λύ­τερη μηνιαία πτωτική μετα­βολή τον μήνα Αύγου­στο (Αύγου­στος/Ιούλιος 2018: -4,2%), ακο­λου­θού­μενη από τα “Διαρκή αγαθά – Είδη νοι­κο­κυ­ριού και Υπη­ρε­σίες” (-1,6%). Του­να­ντίον, σε ετήσια βάση η άνοδος του εναρ­μο­νι­σμέ­νου πλη­θω­ρι­σμού οφεί­λε­ται στην υπο­κα­τη­γο­ρία των “Επι­κοι­νω­νιών” (+4,4%), λόγω της αύξησης του επι­πέ­δου των τιμών στις τηλε­φω­νι­κές υπη­ρε­σίες, αλλά και στις επι­βα­ρύν­σεις της διο­γκω­μέ­νης έμμεσης φορο­λο­γίας στις υπο­ο­μά­δες των “Ξενο­δο­χείων – Καφέ – Εστια­το­ρίων” (+2,2%) και των “Μετα­φο­ρών” (+1,8%). Ως προς την τελευ­ταία παρα­τή­ρηση, η διαρκώς ανοδική πορεία του πετρε­λαίου σε διεθνές επίπεδο σε συν­δυα­σμό με τη βελ­τιω­μένη του­ρι­στική κίνηση/δαπάνη – του­λά­χι­στον στο α΄ εξάμηνο του 2018 -, συνε­τέ­λε­σαν στην παρα­πάνω τάση