Ο εργασιακός εκφοβισμός εξαπλώνεται στην Ελλάδα

Ο ένας στους 10 Έλληνες παρα­δέ­χε­ται συν­θή­κες εκφο­βι­σμού στη δουλειά του ενώ 5% των Ελλήνων εργα­ζό­με­νων ανα­φέ­ρουν περι­στα­τικά σωμα­τι­κής ή ψυχο­λο­γι­κής βίας στη δουλειά τους. Πρό­κει­ται για μια εσκεμ­μένη άσκηση ηθικής παρε­νό­χλη­σης, ψυχο­λο­γι­κής βίας και κακο­ποί­η­σης στον χώρο εργα­σίας, γνωστής με τον αγγλικό όρο «mobbing»: Μία πολύ καλά κρυμ­μένη και υπο­τι­μη­μένη απειλή για την υγεία και την ασφά­λεια των εργα­ζο­μέ­νων και την εργα­σιακή ειρήνη.

Oπως τονί­ζε­ται στη μελέτη της Δρ Ιωάννας Δέδε (διευ­θύ­ντρια πιστο­ποί­η­σης προ­σό­ντων στον ΕΟΠΠΕΠ) -η οποία δημο­σιεύ­ε­ται στο νέο τεύχος του ΙΝΕ ΓΣΕΕ- ως «σύν­δρομο mobbing» νοείται κάθε επα­να­λαμ­βα­νό­μενη κατα­χρη­στική συµπεριφορά που εκδη­λώ­νε­ται µε λόγια, πράξεις, γραπτά µηνύµατα και µπορεί να βλάψει την προ­σω­πι­κό­τητα, την αξιο­πρέ­πεια, τη σωµατική ή την ψυχική ακε­ραιό­τητα του ατόµου, να θέσει σε κίνδυνο την εργασία του ή να δια­τα­ρά­ξει το εργα­σιακό κλίµα.

Πρό­κει­ται για συστη­μα­τική, μεθο­δική και συνεχή (του­λά­χι­στον μία φορά την εβδο­μάδα και για μεγάλο χρονικό διά­στημα) άσκηση ψυχο­λο­γι­κής βίας, εργα­σια­κής κακο­ποί­η­σης, για δια­μόρ­φωση εχθρι­κού, ταπει­νω­τι­κού εργα­σια­κού περι­βάλ­λο­ντος και για την επιβολή δια­κρι­τι­κής μετα­χεί­ρι­σης και τρο­μο­κρα­τίας που προ­σβά­λει την προ­σω­πι­κό­τητα, την αξιο­πρέ­πεια, τη σωμα­τική και την ψυχική ακε­ραιό­τητα των εργα­ζο­μέ­νων κι οδηγεί συχνά σε ολο­κλη­ρω­τική εξά­ντληση του εργαζόμενου-στόχου, προ­κει­μέ­νου να ανα­γκα­στεί σε παραί­τηση.

Το mobbing απο­τε­λεί μια απο­τε­λε­σμα­τική στρα­τη­γική «ψυχο­λο­γι­κής τρο­μο­κρα­τίας» που χρη­σι­μο­ποιεί­ται σκο­πί­μως από επι­χει­ρή­σεις και οργα­νι­σμούς, προ­κει­μέ­νου να απαλ­λα­γούν από το ενο­χλη­τικό ή το «πλε­ο­νά­ζον» προ­σω­πικό, να προβούν σε διοι­κη­τι­κές ανα­διαρ­θρώ­σεις, σε μειώ­σεις μισθών, σε αντι­κα­τά­σταση προ­σω­πι­κού κλπ. Ο εκφο­βι­σμός υπο­βάλ­λε­ται κατ΄ ιδίαν (κεκλει­σμέ­νων των θυρών), κατά συνέ­πεια οι περισ­σό­τε­ροι δεν αντι­λαμ­βά­νο­νται τον χει­ρι­σμό ή την ψυχο­λο­γική βία.

Υπάρχει διεθνώς πλούσια βιβλιο­γρα­φία, με ποι­κί­λους ορι­σμούς, για το φαι­νό­μενο της εργα­σια­κής κακο­ποί­η­σης, της ηθικής παρε­νό­χλη­σης, της ψυχο­λο­γι­κής βίας ή του «συν­δρό­μου mobbing» στους χώρους εργα­σίας. Το φαι­νό­μενο αυτό λαμ­βά­νει εκρη­κτι­κές δια­στά­σεις στη σύγ­χρονη εργα­σιακή πραγ­μα­τι­κό­τητα και σε πολλές χώρες, όπως είναι η Γερ­μα­νία, η Σουηδία και η Ιταλία, ανα­γνω­ρί­ζε­ται ως επαγ­γελ­μα­τική ασθέ­νεια .Οι σχε­τι­κές μελέτες που έχουν εκπο­νη­θεί έχουν κατα­δεί­ξει, ότι η εργα­σιακή ηθική, συναι­σθη­μα­τική και ψυχο­λο­γική κακο­με­τα­χεί­ριση δεν τραυ­μα­τί­ζει μόνο τον εργαζόμενο-στόχο, αλλά δηλη­τη­ριά­ζει όλο το ανθρώ­πινο δυνα­μικό μίας επι­χεί­ρη­σης ή ενός οργα­νι­σμού μέσω του τοξικού εργα­σια­κού κλί­μα­τος. Η εξά­πλωση του φαι­νο­μέ­νου αυτού επι­φέ­ρει κατα­στρο­φι­κές συνέ­πειες στην σωμα­τική και ψυχική υγεία, στο οικο­γε­νειακό και κοι­νω­νικό περι­βάλ­λον των εργα­ζο­μέ­νων, στην ποιό­τητα της εργα­σια­κής ζωής, στην απο­δο­τι­κό­τητα και παρα­γω­γι­κό­τητα των εργα­ζο­μέ­νων, στην αντα­γω­νι­στι­κό­τητα των επι­χει­ρή­σεων. Η ζημία για τις επι­χει­ρή­σεις ανέρ­χε­ται σε δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ.

• Η ίδια έρευνα έδειξε ότι:
• 8% των Ευρω­παίων εργα­ζό­με­νων έχουν υποστεί mobbing.
• 80% μειώ­νε­ται η απο­δο­τι­κό­τητα από το mobbing.
• 50% των θυμάτων του mobbing ανα­φέ­ρουν ότι υπο­φέ­ρουν από έντονο άγχος.

Ηλίας Γεωρ­γά­κης -in.gr