Η τριτοβάθμια εκπαίδευση στηρίζεται σε… ερείπια-Δεύτερη θέση στον κατάλογο των κακών, προβληματικών ή ανεπαρκών υποδομών

Με εν­δια­φέ­ρον πα­ρα­κο­λου­θού­με πάντα τις ανα­κοι­νώ­σεις με τις αξιο­λο­γή­σεις διε­θνών ορ­γα­νι­σμών, όταν αυτές μά­λι­στα συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νουν κά­ποιο ελ­λη­νι­κό ίδρυ­μα, στις λί­στες που δη­μο­σιεύ­ουν κατά και­ρούς με τα κα­λύ­τε­ρα πα­νε­πι­στή­μια του κό­σμου.

Σε όλες αυτές τις αξιο­λο­γή­σεις τα στοι­χεία που κατά τεκ­μή­ριο λαμ­βά­νο­νται υπόψη είναι: Το ερευ­νη­τι­κό έργο των κα­θη­γη­τών και των ερευ­νη­τών, όπως αυτό απο­τυ­πώ­νε­ται στον συ­νο­λι­κό αριθ­μό των δη­μο­σιεύ­σε­ών τους, τα βρα­βεία και οι δια­κρί­σεις τού προς κρίση ιδρύ­μα­τος, η δι­δα­σκα­λία και η ποιό­τη­τα εκ­παί­δευ­σης που προ­κύ­πτουν από την ανα­λο­γία προ­πτυ­χια­κών φοι­τη­τών ως προς τον αριθ­μό των κα­θη­γη­τών.

Πίσω όμως από την τα­μπέ­λα του ερευ­νη­τι­κού έργου που «ζυ­γί­ζει» εάν ένα πα­νε­πι­στή­μιο είναι σπου­δαίο ή όχι, υπάρ­χει κάτι με το οποίο δεν ασχο­λού­νται οι διε­θνείς αξιο­λο­γή­σεις. Και αυτό είναι το κε­φά­λαιο των υπο­δο­μών.

Ο λόγος που το «κε­φά­λαιο υπο­δο­μές» δεν πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στις διε­θνείς αξιο­λο­γή­σεις είναι γιατί αυτές θε­ω­ρού­νται και είναι δε­δο­μέ­νες, σε όλα τα ιδρύ­μα­τα του πο­λι­τι­σμέ­νου κό­σμου.

Η εγ­χώ­ρια πραγ­μα­τι­κό­τη­τα

Στην ελ­λη­νι­κή πραγ­μα­τι­κό­τη­τα όμως, που τί­πο­τα δεν είναι δε­δο­μέ­νο, η ει­κό­να των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών δεν είναι κα­θό­λου καλή.

Αν εξαι­ρέ­σου­με την έλ­λει­ψη που έχου­με σε αί­θου­σες προ­σχο­λι­κής αγω­γής, καθώς υπο­λεί­πο­νται 2.100 αί­θου­σες για να στε­γά­σουν από τον Σε­πτέμ­βριο μα­θη­τές προ­σχο­λι­κής ηλι­κί­ας (νήπια, προ­νή­πια), τα ΑΕΙ και ΤΕΙ διεκ­δι­κούν τη δεύ­τε­ρη θέση στον κα­τά­λο­γο των κακών, προ­βλη­μα­τι­κών ή ανε­παρ­κών υπο­δο­μών. Και το χει­ρό­τε­ρο είναι πως η πα­ρού­σα οι­κο­νο­μι­κή συ­γκυ­ρία δεν αφή­νει πε­ρι­θώ­ρια για βελ­τιώ­σεις και αλ­λα­γές που απαι­τούν με­γά­λα κον­δύ­λια.

Στην πλειο­ψη­φία τους τα κτί­ρια που στε­γά­ζουν πα­νε­πι­στη­μια­κά τμή­μα­τα είναι παλιά, χωρίς συ­ντή­ρη­ση, χωρίς βελ­τιώ­σεις, χωρίς εξο­πλι­σμό. Οι αί­θου­σες είναι μι­κρές, ακα­τάλ­λη­λες, ανε­παρ­κείς, ακόμη και σε με­γά­λα κε­ντρι­κά ΑΕΙ που στοι­βά­ζουν τον έναν φοι­τη­τή πάνω στον άλλον. Η κα­θα­ριό­τη­τα και η φύ­λα­ξη είναι από λίγο έως πολύ προ­βλη­μα­τι­κές, ενώ η προ­σβα­σι­μό­τη­τα για τα ΑΜΕΑ είναι είδος εν ανε­παρ­κεία.

Μόνο 20 τμή­μα­τα από τα 264 της τρι­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης που αξιο­λο­γή­θη­καν ως προς την επάρ­κεια των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών τους έχουν πι­στο­ποι­η­θεί ότι αντα­πο­κρί­νο­νται πλή­ρως στις διε­θνείς προ­δια­γρα­φές.

Σχε­δόν το ένα στα δύο έχουν αξιο­λο­γη­θεί αρ­νη­τι­κά, ενώ 8 τμή­μα­τα σε κε­ντρι­κά και πε­ρι­φε­ρεια­κά ΑΕΙ και ΤΕΙ έχουν άθλιες κτι­ρια­κές υπο­δο­μές, τις οποί­ες οι αξιο­λο­γη­τές κα­τα­γρά­φουν με τα πιο με­λα­νά χρώ­μα­τα.

Τα στοι­χεία που έρ­χο­νται για πρώτη φορά στη δη­μο­σιό­τη­τα βα­σί­ζο­νται στις Εκ­θέ­σεις Εξω­τε­ρι­κής Αξιο­λό­γη­σης των τμη­μά­των της τρι­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης, που έχει επε­ξερ­γα­στεί το ΚΑΝΕΠ της ΓΣΕΕ στην τε­λευ­ταία του δη­μο­σιο­ποι­η­μέ­νη έρευ­να.

Να διευ­κρι­νι­στεί ότι η αξιο­λό­γη­ση έγινε για 348 τμή­μα­τα της τρι­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης, αλλά οι αξιο­λο­γη­τές έχουν κα­τα­γρά­ψει μόνον αυτά τα τμή­μα­τα στα οποία συ­νά­ντη­σαν θε­τι­κά ή αρ­νη­τι­κά στοι­χεία. Τα τμή­μα­τα που δεν είχαν ούτε θε­τι­κά ούτε αρ­νη­τι­κά δε­δο­μέ­να δεν έχουν συ­μπε­ρι­λη­φθεί στην κα­τα­γρα­φή.

Τρι­το­κο­σμι­κή ει­κό­να για κτί­ρια και αί­θου­σες

Η έκ­θε­ση αξιο­λό­γη­σης ως προς την υπο­δο­μή των κτι­ρί­ων και των αι­θου­σών δι­δα­σκα­λί­ας πε­ρι­γρά­φει τα ακό­λου­θα:

Υπο­δο­μές των κτι­ρί­ων

Ως προς την επάρ­κεια των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 264 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 75,9% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά:

-137 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 39,4%) έχουν αξιο­λο­γη­θεί θε­τι­κά ενώ 127 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 36,5%) έχουν αξιο­λο­γη­θεί αρ­νη­τι­κά. Για τα υπό­λοι­πα 84 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 24,1%) δεν κα­τα­τέ­θη­καν αξιο­λο­γή­σεις.

-20 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 5,7%) έχουν πολύ καλές υπο­δο­μές. Οι αξιο­λο­γη­τές χα­ρα­κτη­ρί­ζουν τις κτι­ρια­κές τους εγκα­τα­στά­σεις ως εξής: «Διε­θνών προ­δια­γρα­φών, εξαι­ρε­τι­κές, εντυ­πω­σια­κές, ιδα­νι­κές, σε άψογη κα­τά­στα­ση, μο­να­δι­κές».

-Στον αντί­πο­δα. Εντε­λώς αρ­νη­τι­κή, κυ­ριο­λε­κτι­κά άθλια, είναι η ει­κό­να των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών για 8 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 2,3%) της τρι­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης. Οι αξιο­λο­γη­τές χα­ρα­κτη­ρί­ζουν τις κτι­ρια­κές τους εγκα­τα­στά­σεις ως εξής: «Αξιο­θρή­νη­τες, αξιο­λύ­πη­τες, απελ­πι­στι­κά ελ­λι­πείς, θλι­βε­ρά ανε­παρ­κείς, δυ­σμε­νείς με θέ­μα­τα υγιει­νής, απαρ­χαιω­μέ­νες και αντί­στοι­χες».

Ως προς τη λει­τουρ­γι­κό­τη­τα και κα­ταλ­λη­λό­τη­τα των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 100 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 28,7% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά:

-68 τμή­μα­τα (19,5%) έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις των αξιο­λο­γη­τών ένα­ντι 32 τμη­μά­των (9,2%) για τα οποία υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Στο υπό­λοι­πο 71,3% των τμη­μά­των (248 τμή­μα­τα) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά για αυτή την κα­τη­γο­ρία.

Ως προς τη συ­ντή­ρη­ση, την κα­θα­ριό­τη­τα, την ασφά­λεια, την προ­στα­σία της υγεί­ας των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 45 τμή­μα­τα (πο­σο­στό 12,9% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά:

-30 τμή­μα­τα (8,6% των τμη­μά­των) έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις ένα­ντι 15 τμη­μά­των (4,3%) για τα οποία υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Στο 87,1% των τμη­μά­των (303 τμή­μα­τα) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά.

Ως προς την προ­σβα­σι­μό­τη­τα των κτι­ρια­κών υπο­δο­μών: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 63 τμή­μα­τα (18,1% του συ­νό­λου των τμη­μά­των): Από αυτά:

– 56 τμή­μα­τα (16,1%) έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά ένα­ντι 7 τμη­μά­των (2,0%) για τα οποία υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Στο 81,9% των τμη­μά­των (285 τμή­μα­τα) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά.

Αί­θου­σες δι­δα­σκα­λί­ας

Ως προς την επάρ­κεια / κα­ταλ­λη­λό­τη­τα των αι­θου­σών δι­δα­σκα­λί­ας: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 236 τμή­μα­τα (77,4% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά:

-132 τμή­μα­τα (43,3%) έχουν αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις ένα­ντι 104 τμη­μά­των (34,1%) για τα οποία υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Στο υπό­λοι­πο 22,6% των τμη­μά­των (69 τμή­μα­τα) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά στη συ­γκε­κρι­μέ­νη κα­τη­γο­ρία.

-16 τμή­μα­τα, που αντι­στοι­χούν στο 4,6% του συ­νό­λου των τμη­μά­των, πα­ρου­σιά­ζουν πολύ θε­τι­κή ει­κό­να στις αί­θου­σές τους, την οποία οι αξιο­λο­γη­τές χα­ρα­κτη­ρί­ζουν ως εξής:

«Υπο­δειγ­μα­τι­κές, εξαι­ρε­τι­κές, εντυ­πω­σια­κές, υψη­λής ποιό­τη­τας, απο­λύ­τως κα­τάλ­λη­λες, κα­τάλ­λη­λες από κάθε άποψη, εφο­δια­σμέ­νες με όλα τα απα­ραί­τη­τα που πρέ­πει να δια­θέ­τει ένα καλό πα­νε­πι­στή­μιο, οι πε­ρισ­σό­τε­ρες έχουν με­τα­τρα­πεί σε “έξυ­πνες” τά­ξεις και αντί­στοι­χες».

-6 τμή­μα­τα, που αντι­στοι­χούν στο 1,7% του συ­νό­λου των τμη­μά­των της τρι­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης, πα­ρου­σιά­ζουν άθλια ει­κό­να στις αί­θου­σες δι­δα­σκα­λί­ας, την οποία οι αξιο­λο­γη­τές χα­ρα­κτη­ρί­ζουν ως εξής: «Απα­ρά­δε­κτοι χώροι αι­θου­σών, κάτω από τα στά­νταρτ, μι­κρές και κάτω από τα στά­νταρτ, ακα­τάλ­λη­λες, με απαρ­χαιω­μέ­νο εξο­πλι­σμό».

Ως προς τον εξο­πλι­σμό: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 107 τμή­μα­τα (το 35,1% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά:

– 66 τμή­μα­τα (21,6%) έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις, ένα­ντι 41 τμη­μά­των (13,4%) για τα οποία υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Για τα υπό­λοι­πα 198 τμή­μα­τα (64,9%) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά.

Ως προς τη συ­ντή­ρη­ση, την κα­θα­ριό­τη­τα, την ασφά­λεια των τμη­μά­των: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί 32 τμή­μα­τα (το 10,5% του συ­νό­λου των τμη­μά­των). Από αυτά: 31 τμή­μα­τα (10,2%) έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις ένα­ντι ενός τμή­μα­τος (0,3%) για το οποίο υπάρ­χει θε­τι­κή ανα­φο­ρά. Για το υπό­λοι­πο 89,5% των τμη­μά­των (273 τμή­μα­τα) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά στη συ­γκε­κρι­μέ­νη κα­τη­γο­ρία.

Ως προς τον προ­γραμ­μα­τι­σμό χρή­σης των αι­θου­σών δι­δα­σκα­λί­ας: Εχουν αξιο­λο­γη­θεί μόνο 5 τμή­μα­τα (1,6% του συ­νό­λου των τμη­μά­των).

– Και τα 5 τμή­μα­τα έχουν λάβει αρ­νη­τι­κή ανα­φο­ρά στις εκ­θέ­σεις, ενώ για τα υπό­λοι­πα 300 τμή­μα­τα (98,4%) δεν κα­τα­γρά­φε­ται αξιο­λο­γι­κή ανα­φο­ρά στη συ­γκε­κρι­μέ­νη κα­τη­γο­ρία.