Το 2017 έρχεται με καθυστέρηση ενός… δευτερολέπτου

Το 2017 θα έρθει, αλλά με μία μικρή κα­θυ­στέ­ρη­ση.

Η διε­θνής υπη­ρε­σία που ρυθ­μί­ζει το επί­ση­μο ρολόι της Γης προ­σθέ­τει ένα επι­πλέ­ον, εμ­βό­λι­μο δευ­τε­ρό­λε­πτο στο τέλος της 31ης Δε­κεμ­βρί­ου.

Η μικρή πα­ρά­τα­ση είναι απα­ραί­τη­τη προ­κει­μέ­νου να συγ­χρο­νι­στούν τα ατο­μι­κά ρο­λό­για με τον λε­γό­με­νο αστρο­νο­μι­κό χρόνο, ο οποί­ος εξαρ­τά­ται από τη με­τα­βαλ­λό­με­νη τα­χύ­τη­τα με την οποία πε­ρι­στρέ­φε­ται ο πλα­νή­της.

Όπως ανα­κοί­νω­σε η Διε­θνής Υπη­ρε­σία Πε­ρι­στρο­φής της Γης στο Αστε­ρο­σκο­πείο του Πα­ρι­σιού, ένα εμ­βό­λι­μο δευ­τε­ρό­λε­πτο θα προ­στε­θεί στη στά­νταρτ διε­θνή ώρα στις 11.59 το βράδυ στις 31 Δε­κεμ­βρί­ου

Η προ­σθή­κη θα διορ­θώ­σει την από­κλι­ση που έχει συσ­σω­ρευ­τεί τα τε­λευ­ταία χρό­νια ανά­με­σα στην αστρο­νο­μι­κή ώρα, η οποία υπο­λο­γί­ζε­ται με βάση την πε­ρι­στρο­φή της Γης, και το λε­γό­με­νο «Συγ­χρο­νι­σμέ­νο Πα­γκό­σμιο Χρόνο» (UTC), ένα δε­δο­μέ­νο που βα­σί­ζε­ται σε με­τρή­σεις από ατο­μι­κά ρο­λό­για σε όλο τον κόσμο.

Πώς με­τρά­ται η αστρο­νο­μι­κή ώρα

Τα ατο­μι­κά ρο­λό­για με­τρούν το χρόνο με από­λυ­τα στα­θε­ρό ρυθμό, ενώ η αστρο­νο­μι­κή ώρα πα­ρου­σιά­ζει μι­κρές απο­κλί­σεις. Μια ποι­κι­λία πα­ρα­γό­ντων, όπως η βα­ρυ­τι­κή αλ­λη­λε­πί­δρα­ση της Γης με τη Σε­λή­νη, ακόμα και η ατμο­σφαι­ρι­κή και ωκε­ά­νια κυ­κλο­φο­ρία, αυ­ξο­μειώ­νουν την τα­χύ­τη­τα πε­ρι­στρο­φής του πλα­νή­τη και επο­μέ­νως και τη διάρ­κεια του 24ώρου.

Θε­ω­ρη­τι­κά, η τα­χύ­τη­τα πε­ρι­στρο­φής της Γης μπο­ρεί να αυ­ξη­θεί, οπότε θα έπρε­πε να προ­στε­θεί στη διε­θνή ώρα ένα αρ­νη­τι­κό εμ­βό­λι­μο δευ­τε­ρό­λε­πτο. Αυτό, όμως, είναι σπά­νιο. Το σύ­νη­θες είναι η προ­σθή­κη θε­τι­κών δευ­τε­ρο­λέ­πτων, αφού τις τε­λευ­ταί­ες δε­κα­ε­τί­ες η πε­ρί­ο­δος πε­ρι­στρο­φής της Γης τεί­νει να μειώ­νε­ται κατά πε­ρί­που 2 χι­λιο­στά του δευ­τε­ρο­λέ­πτου την ημέρα.

Όπως εξη­γεί η NASA, ο χρό­νος που χρειά­ζε­ται η Γη για να ολο­κλη­ρώ­σει μια πλήρη πε­ρι­στρο­φή με­τρά­ται με μια τε­χνι­κή συμ­βο­λο­με­τρί­ας που ονο­μά­ζε­ται VLBI (Very Long Baseline Interferometry).

H τε­χνι­κή βα­σί­ζε­ται σε επί­γειους σταθ­μούς που πα­ρα­κο­λου­θούν μα­κρι­νά αστρο­νο­μι­κά αντι­κεί­με­να που ονο­μά­ζο­νται κβά­ζαρ. Λόγω της τε­ρά­στιας από­στα­σής τους από τη Γη, τα κβά­ζαρ είναι ου­σια­στι­κά ακί­νη­τα στον ου­ρα­νό και λει­τουρ­γούν ως ση­μεία ανα­φο­ράς για την πα­ρα­κο­λού­θη­ση της πε­ρι­στρο­φής του πλα­νή­τη.

Οι επί­γειοι σταθ­μοί είναι δια­σκορ­πι­σμέ­νοι σε όλο τον κόσμο, οπότε το φως ενός οποιου­δή­πο­τε κβά­ζαρ φτά­νει τα­χύ­τε­ρα σε ορι­σμέ­νους σταθ­μούς από ό,τι σε άλ­λους. Αυτές οι μι­κρές δια­φο­ρές στον χρόνο άφι­ξης επι­τρέ­πουν τον ακρι­βή υπο­λο­γι­σμό της τα­χύ­τη­τας πε­ρι­στρο­φής και του προ­σα­να­το­λι­σμού της Γης στο Διά­στη­μα.

Δια­μά­χη για το εμ­βό­λι­μο δευ­τε­ρό­λε­πτο

Εμ­βό­λι­μα δευ­τε­ρό­λε­πτα έχουν προ­στε­θεί συ­νο­λι­κά 26 φορές από την πρώτη εφαρ­μο­γή του μέ­τρου το 1972, πέντε χρό­νια μετά την αλ­λα­γή του ορι­σμού του δευ­τε­ρο­λέ­πτου έτσι ώστε να βα­σί­ζε­ται στον ατο­μι­κό χρόνο και όχι στον αστρο­νο­μι­κό.

Σή­με­ρα, οι ΗΠΑ και άλλες χώρες ζη­τούν κα­τάρ­γη­ση των εμ­βό­λι­μων δευ­τε­ρο­λέ­πτων λόγω των προ­βλη­μά­των που δη­μιουρ­γούν στην υπο­δο­μή του Δια­δι­κτύ­ου και τους δο­ρυ­φό­ρους GPS.

Η προ­σθή­κη εμ­βό­λι­μου δευ­τε­ρο­λέ­πτου το 2012 γο­νά­τι­σε δι­κτυα­κούς τό­πους όπως το Reddit, το LinkedIn, το StumbleUpon και το Foursquare, ενώ προ­βλή­μα­τα εμ­φα­νί­στη­καν και στο λει­τουρ­γι­κό σύ­στη­μα Linux και τα προ­γράμ­μα­τα γραμ­μέ­να στη γλώσ­σα Java.

Η Google ήταν έτοι­μη για την αλ­λα­γή χάρη σε μια ανα­βάθ­μι­ση λο­γι­σμι­κού που ονο­μά­στη­κε «εμ­βό­λι­μο πα­σά­λειμ­μα». Ου­σια­στι­κά η ανα­βάθ­μι­ση προ­σθέ­τει πολλά εμ­βό­λι­μα χι­λιο­στά του δευ­τε­ρο­λέ­πτου πριν από την άφιξη του επί­ση­μου εμ­βό­λι­μου δευ­τε­ρό­λε­πτου, έτσι ώστε να μην είναι από­το­μη η με­τα­βο­λή.

Άλλες χώρες δια­φω­νούν με τις ΗΠΑ, καθώς η κα­τάρ­γη­ση του μέ­τρου θα σή­μαι­νε ότι το διε­θνές στά­νταρτ μέ­τρη­σης του χρό­νου, η ώρα UTC, θα απο­συν­δε­ό­ταν μια για πάντα από την αστρο­νο­μι­κή ώρα που βα­σί­ζε­ται στην πε­ρι­στρο­φή της Γης.

enikos.gr