Δεκαπλάσιο πρόστιμο για τις ενοικιάσεις μέσω Airbnb ζητούν οι ξενοδόχοι

Τις παρα­τη­ρή­σεις του ανα­φο­ρικά με τη ρύθμιση για τις βρα­χυ­χρό­νιες ενοι­κιά­σεις ακι­νή­των κατα­γρά­φει το Ξενο­δο­χειακό Επι­με­λη­τή­ριο Ελλάδος σε επι­στολή του προς το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών.

Στην επι­στολή ανα­φέ­ρε­ται:

Κύριε Υπουργέ,

Το Ξ.Ε.Ε. χαρα­κτη­ρί­ζει ως ένα θετικό πρώτο βήμα την εισα­γωγή διά­τα­ξης που ρυθ­μί­ζει τη βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση ακι­νή­των, διότι μετά και την κατάρ­γηση από 1/11/2015 της νομο­θε­τι­κής ρύθ­μι­σης που απα­γό­ρευε τη μίσθωση κατοι­κίας για χρονική περίοδο κάτω των 30 ημερών, λει­τουρ­γεί μια αρρύθ­μι­στη και άναρχη αγορά ιδιω­τι­κών κατοι­κιών προς μίσθωση σε του­ρί­στες, η οποία αντα­γω­νί­ζε­ται αθέμιτα τις αδειο­δο­τη­μέ­νες επι­χει­ρή­σεις, με βαρύ­τα­τες επι­πτώ­σεις στον ελλη­νικό του­ρι­σμό, στην εθνική οικο­νο­μία, στην κοι­νω­νία και στο περι­βάλ­λον.

 Μάλιστα εκπο­νή­σαμε δύο μελέτες, οι οποίες τεκ­μη­ρί­ω­σαν με αριθ­μούς αφενός μεν την απώλεια χιλιά­δων θέσεων εργα­σίας και εκα­το­ντά­δων εκα­τομ­μυ­ρίων δημο­σίων εσόδων ετησίως, αφε­τέ­ρου δε την καλ­λιέρ­γεια μιας κουλ­τού­ρας παρα­σι­τι­σμού και φορο­δια­φυ­γής με σημα­ντι­κές αρνη­τι­κές κοι­νω­νι­κές επι­πτώ­σεις στους κατοί­κους και στην ποιό­τητα του του­ρι­στι­κού μας προ­ϊ­ό­ντος.

Με βάση τις παρα­πάνω μελέτες και τη διεθνή εμπει­ρία, επι­θυ­μούμε να επι­ση­μά­νουμε τα παρα­κάτω σημεία προς βελ­τί­ωση:

• Καταρ­χήν ο όρος που χρη­σι­μο­ποιεί­ται ως «οικο­νο­μία του δια­μοι­ρα­σμού» είναι ανα­κρι­βής, καθόσον τα μέρη συναλ­λάσ­σο­νται οικο­νο­μικά με σκοπό το κέρδος και όχι την ανταλ­λαγή αγαθών.

• Οι ψηφια­κές πλατ­φόρ­μες είναι κατ’ ουσία δια­δι­κτυακά του­ρι­στικά γραφεία και όχι απλοί «διευ­κο­λυ­ντές», όπως περι­γρά­φε­ται στη διάταξη και θα έπρεπε να αντι­με­τω­πί­ζο­νται ως OTAS με βάση την εθνική νομο­θε­σία. Λαμ­βα­νο­μέ­νου υπόψη ότι οι ψηφια­κές πλατ­φόρ­μες συμ­βάλ­λο­νται με τους ιδιο­κτή­τες των σπιτιών, θέτουν τους όρους παροχής των υπη­ρε­σιών και εισπράτ­τουν τα μισθώ­ματα, τελικά ο χαρα­κτη­ρι­σμός τους ως «διευ­κο­λυ­ντών» από τον νόμο ουσια­στικά τους απαλ­λάσ­σει από κάθε ευθύνη έναντι των κατα­να­λω­τών. Επίσης θα έπρεπε να περι­λη­φθεί στο πεδίο εφαρ­μο­γής της διά­τα­ξης η ρητή αναφορά σε κάθε είδους δια­με­σο­λά­βηση, η οποία συνιστά εμπο­ρική πράξη για τον δια­με­σο­λα­βητή.

• Πρόταση του Ξ.Ε.Ε. είναι η δια­μόρ­φωση ενός ξεκά­θα­ρου νομο­θε­τι­κού πλαι­σίου, που να δια­χω­ρί­ζει με σαφή­νεια την περι­στα­σιακή εκμί­σθωση κατοι­κίας από φυσικό πρόσωπο ιδιοκτήτη-εκμισθωτή για περιο­ρι­σμένο χρονικό διά­στημα ετησίως, 60 ημέρες κατ’ ανώτατο όριο για όλη τη χώρα, χωρίς να ανοίγει πεδία κατα­στρα­τή­γη­σης με εξαι­ρέ­σεις, όπως η υπεκ­μί­σθωση, τα δύο χρονικά όρια και ειδικά το εισο­δη­μα­τικό κρι­τή­ριο των 12.000 ευρώ, που ανα­τρέ­πει όλη τη λογική του νομο­θε­τή­μα­τος.

Ειδι­κό­τερα η τελευ­ταία αυτή εισο­δη­μα­τι­κής βάσης εξαί­ρεση διαιω­νί­ζει -αντί να καταπολεμά- τον αθέμιτο αντα­γω­νι­σμό προς τα χιλιά­δες πολύ μικρά νόμιμα κατα­λύ­ματα με έσοδα κάτω των 12.000 ευρώ, που υφί­στα­νται σήμερα υπέρ­με­τρη φορο­λό­γηση.

• Ο μεγάλος αριθμός των πάσης φύσεως «διευ­κο­λυ­ντών», που λει­τουρ­γούν ήδη στην αγορά, σε συν­δυα­σμό με το ραγδαία αυξα­νό­μενο εύρος της ασύ­δο­της αυτής δρα­στη­ριό­τη­τας, καθι­στούν αδύνατο να ελεγ­χθεί όλο το εύρος των συναλ­λα­γών, δημιουρ­γώ­ντας ανη­συ­χία για την τελική απόδοση των ρυθ­μί­σεων.

• Το διοι­κη­τικό πρό­στιμο των 5.000 ευρώ κρί­νε­ται εξαι­ρε­τικά χαμηλό και δεν συμ­βα­δί­ζει με την εθνική νομο­θε­σία και τη διεθνή πρα­κτική. Όσον αφορά στο εσω­τε­ρικό δίκαιο, ανα­φε­ρό­μα­στε στο Ν. 4179/2013, όπου για την ίδια περι­στα­σιακή δρα­στη­ριό­τητα της εκμί­σθω­σης του­ρι­στι­κών επι­πλω­μέ­νων επαύ­λεων προ­βλέ­πε­ται πρό­στιμο 50.000 ευρώ για την παρα­βί­αση του νόμου. Με βάση τη νομο­θε­τική ρύθμιση του άρθρου 113 -όπως αυτή τη στιγμή εισάγεται-, οι ιδιο­κτή­τες των επτά χιλιά­δων και πλέον του­ρι­στι­κών επαύ­λεων σε όλη τη χώρα ωθού­νται στο να τις μετα­τρέ­ψουν σε κατα­λύ­ματα του εν λόγω άρθρου.

Επι­πλέον, το πρό­στιμο των 5.000 ευρώ σε βίλες που ενοι­κιά­ζο­νται από 1.000 έως και 3.500 ευρώ ημε­ρη­σίως δεν συνιστά ιδιαί­τερα απο­τρε­πτικό παρά­γο­ντα. Σημειω­τέον δε ότι και σε χώρες του εξω­τε­ρι­κού, που είναι γνωστές για τη νομι­μο­φρο­σύνη των πολιτών τους (π.χ. Γερ­μα­νία), τα πρό­στιμα είναι πολύ υψηλά και φθάνουν στο ύψος των 100.000 ευρώ όπως στην περί­πτωση του Βερο­λί­νου, ακριβώς για να προ­στα­τεύ­σουν αφενός τους επαγ­γελ­μα­τίες και αφε­τέ­ρου τους κατοί­κους στην ανεύ­ρεση προ­σι­τής οικο­νο­μικά στέγης.

Προ­τεί­νουμε επο­μέ­νως για λόγους ισο­νο­μίας, το πρό­στιμο να ανέρ­χε­ται του­λά­χι­στον σε 50.000 ευρώ.

• Η διάταξη δεν προ­βλέ­πει κυρώ­σεις στις πλατ­φόρ­μες (αλλά και στους άλλους δια­με­σο­λα­βη­τές) στην περί­πτωση ανάρ­τη­σης ακι­νή­των που δεν είναι εγγε­γραμ­μένα στο μητρώο βρα­χυ­χρό­νιας μίσθω­σης, ή που παρα­βιά­ζουν τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις που ορίζει. Αντί­θετα, η διεθνής πρα­κτική βρίθει από κυρώ­σεις σημα­ντι­κού ύψους, που έχουν επι­βά­λει σε παγκό­σμιο επίπεδο δήμοι και πολι­τείες κατά της Airbnb, Homeaway κ.α. για τη μη συμ­μόρ­φωσή τους στο νόμο (π.χ. Βαρ­κε­λώνη 600.000 ευρώ, Σαν Φραν­σί­σκο 1.000 δολάρια ημε­ρη­σίως για κάθε μη δηλω­μένη κατα­χώ­ριση). Εξάλλου, ακόμη και η ίδια η Airbnb, που είναι η μεγα­λύ­τερη εται­ρεία στον χώρο, έχει δηλώσει τη δέσμευσή της για παροχή στοι­χείων και έχει κάνει πράξη σε άλλες περι­πτώ­σεις την απόδοση φόρου επί των συναλ­λα­γών μέσω του δικτύου της.

• Τέλος, προ­τεί­νουμε την επιβολή ΦΠΑ αλλά και ειδικού φόρου δια­μο­νής επί της δια­νυ­κτέ­ρευ­σης στις βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις κατοι­κιών που ρυθ­μί­ζει το ανωτέρω άρθρο, αντί­στοιχο με αυτόν που έχει θεσπι­στεί για τα νόμιμα του­ρι­στικά κατα­λύ­ματα.

Πλείστα ανάλογα παρα­δείγ­ματα επι­βο­λής φόρου υπάρ­χουν σε ευρω­παϊκό και διεθνές επίπεδο, μη εξαι­ρου­μέ­νης και της ίδιας της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, που προ­τεί­νει φορο­λό­γηση αυτής της δρα­στη­ριό­τη­τας, ακόμη και την επιβολή ΦΠΑ (π.χ. Amsterdam φόρος 5%).

Η πρα­κτική δε αυτή ανα­γνω­ρί­ζε­ται και από τις ίδιες της πλατ­φόρ­μες, όπως απο­δει­κνύει και το παρα­κάτω κείμενο από το site της Airbnb, που περι­λαμ­βά­νει συμ­βου­λές προς τους συνερ­γά­τες της: «Επι­πλέον, η Airbnb είναι υπο­χρε­ω­μένη να εισπράτ­τει ΦΠΑ ή άλλο φόρο ισο­δύ­ναμο του ΦΠΑ (δηλ. τον Ιαπω­νικό Φόρο Κατα­νά­λω­σης) επί της προ­μή­θειας υπη­ρε­σιών της στις χώρες που φορο­λο­γούν τις Ηλε­κτρο­νικά Παρε­χό­με­νες Υπη­ρε­σίες».