Επικρατεί η… απλήρωτη έναντι της αδήλωτης εργασίας

Αλλάζει μορφή η παρα­βα­τι­κό­τητα στην αγορά εργα­σίας. Ενώ παρα­μέ­νει υψηλά η μαύρη εργασία, πλη­θαί­νουν και οι παρα­βά­σεις στα ωράρια. Τα «τεχνά­σματα» που χρη­σι­μο­ποιούν οι εργο­δό­τες. Τι έδειξαν οι έλεγχοι του ΣΕΠΕ στους μεγα­λύ­τε­ρους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς.

Αύξηση των παρα­βά­σεων που αφορούν το ωράριο εργα­σίας και κατά συνέ­πεια την αμοιβή των εργα­ζό­με­νων δια­πί­στω­σαν οι επι­θε­ω­ρη­τές του Σώματος Επι­θε­ώ­ρη­σης Εργα­σίας (ΣΕΠΕ) κατά τους στο­χευ­μέ­νους ελέγ­χους που πραγ­μα­το­ποί­η­σαν κατά τους μήνες Ιούλιο και Αύγου­στο, με την αδήλωτη εργασία να έρχεται σε δεύτερη μοίρα.

Μετά από ειδι­κούς και στο­χευ­μέ­νους ελέγ­χους που πραγ­μα­το­ποί­η­σαν κλι­μά­κια του ΣΕΠΕ στους μεγα­λύ­τε­ρους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς της Ελλάδας (Ρόδος, Σαντο­ρίνη, Μύκονος, Ζάκυν­θος, Κρήτη, Κέρκυρα και Χαλ­κι­δική), δια­πι­στώ­θη­καν παρα­βά­σεις στο 90% των περι­πτώ­σεων.

Συνο­λικά, πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν 217 ειδικοί έλεγχοι στις παρα­πάνω περιο­χές, εντός Ιουλίου και Αυγού­στου, και σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, ενώ η αδήλωτη-μαύρη εργασία φθίνει, παρα­μέ­νο­ντας βέβαια σε σημα­ντικά επίπεδα, αυξά­νο­νται ραγδαία οι παρα­βά­σεις που αφορούν στο ωράριο απα­σχό­λη­σης.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι κατά τους ελέγ­χους εντο­πί­στηκε σημα­ντι­κός αριθμός παρα­βά­σεων που αφορούν σταρεπό και στις υπε­ρω­ρίες πέραν του προ­βλε­πό­με­νου ωράριου εργα­σίας. Οι έλεγχοι πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν τόσο σε μεγάλα ξενο­δο­χεία των παρα­πάνω περιο­χών, όσο και σε του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις αλλά και κατα­στή­ματα εστί­α­σης.

Τα πρό­στιμα που κατα­λο­γί­ζο­νται από τις υπη­ρε­σίες του ΣΕΠΕ κυμαί­νο­νται μεταξύ 6.000 και 9.500 ευρώ, ανά περί­πτωση. Υπήρξαν βέβαια και μεμο­νω­μέ­νες παρα­βά­σεις που τα πρό­στιμα θα είναι υψη­λό­τερα των 15.000 ευρώ. Το ανώτερο που πρό­κει­ται να επι­βλη­θεί είναι της τάξης των 40.000 ευρώ και αφορά ξενο­δο­χείο της Χαλ­κι­δι­κής, στο οποίο βρέ­θη­καν δύο αδή­λω­τοι εργα­ζό­με­νοι, ενώ δια­πι­στώ­θηκε και σωρεία παρα­βά­σεων του ωραρίου των υπό­λοι­πων εργα­ζο­μέ­νων.

Οι περισ­σό­τε­ροι έλεγχοι (65) πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν στην Κρήτη, εκ των οποίων 45 στα Χανιά και 25 στο Ηρά­κλειο. Στη Ζάκυνθο έγιναν άλλοι 50 έλεγχοι, 20 στη Μύκονο, 20 στη Σαντο­ρίνη, 25 στη Ρόδο, 22 στην Κέρκυρα και 15 στην Χαλ­κι­δική. Μάλιστα, το ΣΕΠΕ σχε­διά­ζει να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει, σε ημε­ρο­μη­νία που δεν απο­κα­λύ­πτει, νέους ελέγ­χους, προ­κει­μέ­νου να δια­πι­στώ­σει αν οι επι­χει­ρή­σεις που ελέγ­χθη­σαν έχουν συμ­μορ­φω­θεί, ενώ βάσει του προ­γραμ­μα­τι­σμού θα υπάρ­χουν έλεγχοι σε ετήσια βάση στις περιο­χές που δια­πι­στώ­νε­ται έντονη παρα­βα­τι­κό­τητα, σε μια προ­σπά­θεια να περιο­ρι­στεί το φαι­νό­μενο της κατα­στρα­τή­γη­σης της εργα­τι­κής νομο­θε­σίας και της χρήσης ανα­σφά­λι­στης ή και αδή­λω­της εργα­σίας.

Όπως προ­κύ­πτει από τους ελέγ­χους άλλωστε, η μαύρη-αδήλωτη εργασία αντι­κα­θί­στα­ται από την ατελώς δηλω­μένη εργασία, πολύ συχνά απλή­ρωτη. Μάλιστα, την αγορά κατα­κλύ­ζουν και νέα τεχνά­σματα, όπως η χρήση εργο­σή­μου για ειδι­κό­τη­τες που δεν προ­βλέ­πει ο νόμος (υπάλ­λη­λοι γρα­φείου, εκπαι­δευ­τη­ρίων ή διοι­κη­τι­κοί δηλώ­νο­νται και ασφα­λί­ζο­νται με εργό­σημο ως εργάτες γης ή οικια­κοί εργα­ζό­με­νοι), καθώς και η εργασία υπό δοκιμή (στον επι­σι­τι­σμό αλλά και στο εμπόριο, οι εργα­ζό­με­νοι εργά­ζο­νται δοκι­μα­στικά για μία εβδο­μάδα, χωρίς αμοιβή και ασφά­λιση).

Παράλ­ληλα, την εμφά­νισή τους κάνουν και οι εργα­ζό­με­νοι της μιας μέρας ή της μιας βδο­μά­δας που απα­σχο­λού­νται όμως όλη τη σεζόν, κυρίως σε κατα­στή­ματα δια­σκέ­δα­σης. Προ­σλαμ­βά­νο­νται το πρωί, απο­λύ­ο­νται το βράδυ και «φαί­νο­νται» για λίγες μέρες την εβδο­μάδα.

Χωρίς… μισθό

Αλλά και η απλή­ρωτη εργασία για διά­στημα από 3 έως 6 μήνες κατά μέσο όρο, δια­τη­ρεί­ται σε πάρα πολύ υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με εκτι­μή­σεις, οι απλή­ρω­τοι εργα­ζό­με­νοι, με καθυ­στε­ρή­σεις δεδου­λευ­μέ­νων, που εισπράτ­τουν ένα κάποιο ποσό έναντι ή ακόμη και τίποτα, αγγί­ζουν πια το 1.000.000.

Η δρα­μα­τική αύξηση των ευέ­λι­κτων μορφών εργα­σίας και δη της μερικής και της εκ περι­τρο­πής απα­σχό­λη­σης συνη­γο­ρεί στην άποψη ότι η αμοιβή είναι… ευέ­λι­κτη, ενώ η εργασία πλήρης…

Τα στοι­χεία του ΙΚΑ που δημο­σιο­ποι­ή­θη­καν την περα­σμένη Τρίτη, αν και αφορούν τον Δεκέμ­βριο του 2015, είναι ενδει­κτικά της κατά­στα­σης που πλέον έχει εδραιω­θεί στην εγχώρια αγορά εργα­σίας.

Ο αριθμός των ασφα­λι­σμέ­νων στο ΙΚΑ αυξά­νε­ται, όμως ο μέσος μισθός και ημε­ρο­μί­σθιο μειώ­νο­νται δρα­μα­τικά. Κυρί­αρχο ρόλο δια­δρα­μα­τί­ζει η μερική και η εκ περι­τρο­πής απα­σχό­ληση, η οποία άλλωστε, σύμφωνα με τους οικο­νο­μι­κούς ανα­λυ­τές, απο­τέ­λεσε λύση για τους εργο­δό­τες, που εξαι­τίας είτε των capital controls είτε των υψηλών προ­στί­μων για την ανα­σφά­λι­στη εργασία, ανα­γκά­στη­καν να “νομι­μο­ποι­ή­σουν” τους εργα­ζό­με­νους που απα­σχο­λού­σαν “μαύρα”.

Ανα­λυ­τικά, σύμφωνα με τα στοι­χεία, ο αριθμός των ασφα­λι­σμέ­νων στο ΙΚΑ τον Δεκέμ­βριο του 2015 αυξή­θηκε κατά 6% έναντι του Δεκεμ­βρίου του 2014. Ο αριθμός των ασφα­λι­σμέ­νων στις κοινές επι­χει­ρή­σεις αυξή­θηκε κατά 6%, στα οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα κατά 2,10% και στο σύνολο των επι­χει­ρή­σεων κατά 5,90%. Παρ’ όλα αυτά, αρνη­τικό είναι το πρόσημο για τους μισθούς.

Το μέσο ημε­ρο­μί­σθιο μειώ­θηκε τον Δεκέμ­βριο του 2015 έναντι του Δεκεμ­βρίου του 2014 στις κοινές επι­χει­ρή­σεις κατά 2,83%, στα οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα κατά 2,42% και στο σύνολο κατά 2,83%. Αντί­στοιχα ο μέσος μισθός μειώ­θηκε στις κοινές επι­χει­ρή­σεις κατά 3,90% και στα οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα αυξή­θηκε κατά 2,98%.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό μάλιστα, ότι ενώ ο αριθμός των ασφα­λι­σμέ­νων στις κοινές επι­χει­ρή­σεις με πλήρη απα­σχό­ληση αυξή­θηκε κατά 5,08%, με μερική απα­σχό­ληση αυξή­θηκε κατά 9,90% τον Δεκέμ­βρη του 2015 έναντι του Δεκεμ­βρίου του 2014. Την ίδια στιγμή, στις κοινές επι­χει­ρή­σεις με πλήρη απα­σχό­ληση το μέσο ημε­ρο­μί­σθιο μειώ­θηκε κατά 2,48% ενώ ο μέσος μισθός κατά 3,16%. Η μέση ηλικία του συνόλου των ασφα­λι­σμέ­νων είναι 39,26 έτη. Το 21,45% των ασφα­λι­σμέ­νων είναι έως 29 ετών και το 54,40% έως 39 ετών. Επίσης 74,39% των ασφα­λι­σμέ­νων είναι 25 έως 49 ετών και 16,46% από 50 έως 64 ετών. Ο αριθμός των ασφα­λι­σμέ­νων ανήλθε τον Δεκέμ­βρη σε 1.798.103, εκ των οποίων 1.757.605 απα­σχο­λού­νται σε κοινές επι­χει­ρή­σεις και 40.498 σε οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα.

Για τους ασφα­λι­σμέ­νους με πλήρη απα­σχό­ληση, το μέσο ημε­ρο­μί­σθιο ανέρ­χε­ται σε 51,80€ και ο μέσος μισθός σε 1.204,70€. Στη μερική απα­σχό­ληση ανέρ­χο­νται σε 23,70€ και σε 412,05€. Στα οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα το μέσο ημε­ρο­μί­σθιο είναι 39,87€ και ο μέσος μισθός 554,59€. Ο μέσος μισθός των γυναι­κών αντι­στοι­χεί στο 74,81% του μισθού των ανδρών.

euro2day.gr