Τα λεφτά μένουν στα στρώματα

«Μικρό καλάθι» κρατούν για την επι­στροφή κατα­θέ­σεων, καθώς όπως επι­ση­μαί­νουν τρα­πε­ζικά στελέχη όσο δια­τη­ρού­νται οι κεφα­λαια­κοί περιο­ρι­σμοί δύσκολα θα δούμε ουσια­στική ανά­καμψη κατα­θέ­σεων.

Η πρό­σφατη «χαλά­ρωση» των capital controls, με την απε­λευ­θέ­ρωση από τους περιο­ρι­σμούς στην ανάληψη – μετα­κί­νηση (στο εσω­τε­ρικό) των κεφα­λαίων που επι­στρέ­φουν στο τρα­πε­ζικό σύστημα, έχουν βελ­τιώ­σει την ψυχο­λο­γία και δημιουρ­γούν προσ­δο­κίες για τόνωση των κατα­θέ­σεων. Ωστόσο, σύμφωνα με τρα­πε­ζι­κές πηγές, μέχρι τώρα η ενί­σχυση των κατα­θέ­σεων οφεί­λε­ται όχι στην επι­στροφή χρη­μά­των από στρώ­ματα και θυρίδες, αλλά σε συγκυ­ρια­κούς παρά­γο­ντες όπως η θετική συμβολή της του­ρι­στι­κής κίνησης. Η βελ­τί­ωση, τονί­ζουν, είναι οριακή και η κατά­σταση στο μέτωπο της ρευ­στό­τη­τας παρα­μέ­νει τραγική, με τις κατα­θέ­σεις να βρί­σκο­νται στο χαμη­λό­τερο επίπεδο των τελευ­ταίων 13 ετών.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι παρά τη στα­θε­ρο­ποί­ηση της κατά­στα­σης μετά την υπο­γραφή του 3ου μνη­μο­νίου από την κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ και την απο­μά­κρυνση των φόβων περί Grexit οι κατα­θέ­σεις παρα­μέ­νουν σε χαμηλά επίπεδα, ενώ στο πρώτο εξάμηνο του 2016 εμφα­νί­ζουν και νέα μείωση.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος, στο τέλος Ιουνίου οι κατα­θέ­σεις του ιδιω­τι­κού τομέα –νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις– δια­μορ­φώ­θη­καν στα 122,74 δισ. ευρώ έναντι 123,38 δισ. ευρώ που ήταν στο τέλος Δεκεμ­βρίου 2015. Το ενθαρ­ρυ­ντικό είναι ότι το τελευ­ταίο δίμηνο η εικόνα βελ­τιώ­θηκε, καθώς τον περα­σμένο Μάιο οι κατα­θέ­σεις αυξή­θη­καν κατά 277 εκατ. ευρώ, ενώ τον Ιούνιο ενι­σχύ­θη­καν κατά 1,04 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με στελέχη τρα­πε­ζών, η βελ­τί­ωση είναι απο­τέ­λε­σμα της στα­θε­ρο­ποί­η­σης της οικο­νο­μίας, της έναρξης της του­ρι­στι­κής σεζόν και της (μερική) ολο­κλή­ρω­σης της πρώτης αξιο­λό­γη­σης.

Από την πλευρά τους οι τρά­πε­ζες προ­σπα­θούν να ενθαρ­ρύ­νουν τη θετική τάση με νέα προ­ϊ­ό­ντα, καλύ­τε­ρους όρους και την παροχή κινή­τρων στους κατα­θέ­τες, προ­σπά­θεια που θα ενταθεί τους επό­με­νους μήνες. Ωστόσο προ­ϋ­πό­θεση για τη δια­τή­ρηση και ενί­σχυση της τάσης επι­στρο­φής κατα­θέ­σεων είναι η απο­κα­τά­σταση της εμπι­στο­σύ­νης και στην κατεύ­θυνση αυτή κομ­βι­κής σημα­σίας θεω­ρεί­ται η έγκαιρη ολο­κλή­ρωση της δεύ­τε­ρης αξιο­λό­γη­σης. Εκτι­μούν ότι αν ολο­κλη­ρω­θεί έγκαιρα, η εμπι­στο­σύνη θα ενι­σχυ­θεί απο­φα­σι­στικά και θα βοη­θή­σει τη στα­θε­ρο­ποί­ηση της οικο­νο­μίας και την επι­στροφή της σε ανοδική πορεία. Εξαι­ρε­τικά σημα­ντική θεω­ρεί­ται η απο­πλη­ρωμή των οφειλών του Δημο­σίου προς τον ιδιω­τικό τομέα. Τον περα­σμένο Ιούλιο το Δημόσιο εξό­φλησε χρέη 1,1 δισ. ευρώ προς τους ιδιώτες, ενώ εάν η κυβέρ­νηση υλο­ποι­ή­σει τις 15 εκκρε­μό­τη­τες για την ορι­στική ολο­κλή­ρωση της πρώτης αξιο­λό­γη­σης τότε θα δοθούν επι­πλέον 1,7 δισ. ευρώ για την απο­πλη­ρωμή οφειλών του Δημο­σίου. Η απο­πλη­ρωμή των οφειλών του Δημο­σίου προς επι­χει­ρή­σεις και πολίτες θα ενι­σχύ­σει τις κατα­θέ­σεις και θα βοη­θή­σει στην ανά­κτηση του βημα­τι­σμού της οικο­νο­μίας.

«Νέο χρήμα»

Τρα­πε­ζι­κές πηγές εκτι­μούν ότι η εξαί­ρεση από τους περιο­ρι­σμούς του «νέου χρή­μα­τος» θα οδη­γή­σει το επόμενο διά­στημα σε αύξηση των κατα­θέ­σεων κατά περίπου 3 δισ. ευρώ, ποσό που θα αυξηθεί σημα­ντικά αν η δεύτερη αξιο­λό­γηση ολο­κλη­ρω­θεί έγκαιρα.

Ωστόσο, υπο­γραμ­μί­ζουν ότι για να δούμε μια ουσια­στική βελ­τί­ωση της ρευ­στό­τη­τας και σημα­ντική επι­στροφή κατα­θέ­σεων θα πρέπει η εμπι­στο­σύνη να απο­κα­τα­στα­θεί, η οικο­νο­μία να μπει σε τροχιά ισχυρής ανά­καμ­ψης και να αρθούν τα capital controls. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι στο τέλος Δεκεμ­βρίου ’15 οι κατα­θέ­σεις επι­χει­ρή­σεων – νοι­κο­κυ­ριών δια­μορ­φώ­θη­καν στα 123,38 δισ. ευρώ, έναντι 160,29 δισ. το 2014, 163,25 δισ. το 2013, 161,45 δισ. το 2012, 174,23 δισ. το 2011, 209,6 δισ. το 2010 και 237,5 δισ. ευρώ το 2009.

Τα μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα δάνεια

Μείωση των δανείων σε καθυ­στέ­ρηση αλλά αύξηση των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων πιστω­τι­κών ανοιγ­μά­των κατα­γρά­φουν οι τρά­πε­ζες στο πρώτο εξάμηνο του 2016, σύμφωνα με εκτι­μή­σεις στε­λε­χών τρα­πε­ζών. Ανα­λυ­τι­κό­τερα, όπως εκτι­μούν οι τρά­πε­ζες, στο τέλος Ιουνίου τα μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα δάνεια (NPLs) μειώ­θη­καν στο 34,5% έναντι 35,6% που ήταν στο τέλος Δεκεμ­βρίου ’15. Αντί­θετα τα μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα ανοίγ­ματα (NPEs) συνε­χί­ζουν να ενι­σχύ­ο­νται φτά­νο­ντας το 46% από 44,2% που ήταν στο τέλος Δεκεμ­βρίου ’15. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι τα NPLs αφορούν δάνεια σε καθυ­στέ­ρηση άνω των 90 ημερών, ενώ τα NPEs περι­λαμ­βά­νουν επι­πλέον τις ρυθ­μί­σεις, καθώς και δάνεια που εμφα­νί­ζουν μεγάλες πιθα­νό­τη­τες να κατα­στούν μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα.

Καθη­με­ρινή