Ενστάσεις για τις απευθείας αναθέσεις έργων-Tροπολογία για τα hot spots

Από την ιστο­σε­λίδα της Βουλής και τη «Διαύ­γεια» μαθαί­νει συχνά η Ενιαία Ανε­ξάρ­τητη Αρχή Δημο­σίων Συμ­βά­σεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) για νομο­θε­τή­ματα και κανο­νι­στι­κές πράξεις της κυβέρ­νη­σης που αφορούν σε δημό­σιες συμ­βά­σεις και που σε αρκετές περι­πτώ­σεις προ­βλέ­πουν ακόμη και απευ­θείας ανα­θέ­σεις. Οπως επι­ση­μαί­νουν τα ίδια τα στελέχη της ανε­ξάρ­τη­της Αρχής πλέον μόνο δύο στα δέκα νομο­θε­τή­ματα και κανο­νι­στι­κές πράξεις που αφορούν σε δημό­σιες συμ­βά­σεις περνούν πρώτα από τον έλεγχο της ΕΑΑΔΗΣΥ, γεγονός που αφενός δεν είναι σύννομο, αφε­τέ­ρου μπορεί να δώσει βάσιμα επι­χει­ρή­ματα για καταγ­γε­λίες δια­γω­νι­σμών και συμ­βά­σεων όχι μόνο από εμπλε­κό­με­νους στην Ελλάδα, αλλά και από άλλες χώρες-μέλη της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης.

Απευ­θείας ανα­θέ­σεις

Η σταγόνα που ξεχεί­λισε το ποτήρι ήταν η πρό­σφατη τρο­πο­λο­γία του υπουρ­γού Εθνικής Αμυνας, Π. Καμ­μέ­νου, με την οποία επι­τρέ­πε­ται στο υπουρ­γείο να ανα­θέ­τει απευ­θείας, χωρίς δημο­σί­ευση προ­κή­ρυ­ξης δια­γω­νι­σμού, τις συμ­βά­σεις που αφορούν την οργά­νωση των hotspots για τους πρό­σφυ­γες και τους μετα­νά­στες. Και ήταν η αφορμή για να προ­χω­ρή­σει ο πρό­ε­δρος της ΕΑΑΔΗΣΥ σε μια πρω­το­φανή για τον ίδιο κίνηση, στην έκδοση ανα­κοί­νω­σης με την οποία «εκφρά­ζει την έντονη αντί­θεσή του απέ­να­ντι στην πρα­κτική της κατά­θε­σης τρο­πο­λο­γιών που ορίζουν παρεκ­κλί­σεις από τις ανοι­κτές και δια­φα­νείς δια­δι­κα­σίες που προ­βλέ­πει το ενω­σιακό και εθνικό δίκαιο δημο­σίων συμ­βά­σεων για “λόγους κατε­πεί­γου­σας και απρό­βλε­πτης ανάγκης”, επι­τρέ­πο­ντας τη δια­δι­κα­σία της δια­πραγ­μά­τευ­σης (σ.σ. απευ­θείας ανάθεση) χωρίς προη­γού­μενη δημο­σί­ευση προ­κή­ρυ­ξης».

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι το από­γευμα της περα­σμέ­νης Παρα­σκευής κατα­τέ­θηκε από τον υπουργό Εθνικής Αμυνας τρο­πο­λο­γία η οποία δίνει τη δυνα­τό­τητα στο ΥΕΘΑ να συνά­πτει με τρίτους συμ­βά­σεις εκτέ­λε­σης έργων, παροχής υπη­ρε­σιών, προ­μή­θειας αγαθών ή μισθώ­σεων σχετική με την ίδρυση, κατα­σκευή και συντή­ρηση των Κέντρων Πρώτης Υπο­δο­χής (ΚΕΠΥ), Κέντρων Υπο­δο­χής και Ταυ­το­ποί­η­σης (ΚΥΤ) και των Ανοι­κτών Δομών Προ­σω­ρι­νής Υπο­δο­χής και Φιλο­ξε­νίας προ­σφύ­γων και μετα­να­στών και τη λει­τουρ­γία των κέντρων και των δομών αυτών. Στην ίδια τρο­πο­λο­γία ανα­φέ­ρε­ται ότι «η δια­δι­κα­σία σύναψης των εν λόγω συμ­βά­σεων μπορεί να γίνεται, για λόγους κατε­πεί­γου­σας και απρό­βλε­πτης ανάγκης, λαμ­βα­νο­μέ­νων υπόψη και λόγων εθνικής ασφά­λειας ή δημό­σιας τάξης, να διε­νερ­γεί­ται κατόπιν δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς δημο­σί­ευση προ­κή­ρυ­ξης δια­γω­νι­σμού, κατά παρέκ­κλιση κάθε άλλης διά­τα­ξης της εθνικής νομο­θε­σίας, με την επι­φύ­λαξη εφαρ­μο­γής της νομο­θε­σίας της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης για τις δημό­σιες συμ­βά­σεις».

Οπως επι­ση­μαί­νει στην ανα­κοί­νωσή του ο κ. Δημή­τρης Ράικος «είναι αυτο­νό­ητο ότι η επί­κληση λόγων επεί­γου­σας και απρό­βλε­πτης ανάγκης, καθώς και λόγων εθνικής ασφα­λείας ή δημό­σιας τάξης για την προ­σφυγή στην, εξαι­ρε­τική κατά το ενω­σιακό δίκαιο, δια­δι­κα­σία της δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς προη­γού­μενη προ­κή­ρυξη, πρέπει να εφαρ­μό­ζε­ται στο πλαίσιο των ορι­ζο­μέ­νων από το δίκαιο αυτό και δεν αρκεί η απλή αναφορά τους σε εθνική διάταξη». Ο πρό­ε­δρος της ΕΑΑΔΗΣΥ τονίζει ακόμη ότι «πρέπει να ακο­λου­θού­νται οι απαι­τού­με­νες δια­δι­κα­στι­κές προ­ϋ­πο­θέ­σεις που έχουν τεθεί από την ίδια την πολι­τεία για τη δια­σφά­λιση της νομι­μό­τη­τας και του δημο­σίου συμ­φέ­ρο­ντος».

Τι λέει με απλά λόγια ο κ. Ράικος; Οτι τόσο στην περί­πτωση της επί­μα­χης τρο­πο­λο­γίας Καμ­μέ­νου όσο και σε πλεί­στες όσες περι­πτώ­σεις νόμων, προ­ε­δρι­κών δια­ταγ­μά­των, υπουρ­γι­κών απο­φά­σεων και εγκυ­κλίων που αφορούν σε δημό­σιες συμ­βά­σεις δεν ζητή­θηκε προη­γου­μέ­νως η γνώμη της ΕΑΑΔΗΣΥ κατά παρά­βαση του άρθρου 3, παρά­γρα­φος 2 του νόμου 4013/2011 που απο­τε­λεί τον ιδρυ­τικό νόμο της ΕΑΑΔΗΣΥ. Στον νόμο ανα­φέ­ρε­ται ρητώς ότι η ανε­ξάρ­τητη Αρχή «γνω­μο­δο­τεί για τη νομι­μό­τητα κάθε διά­τα­ξης σχεδίου νόμου ή κανο­νι­στι­κής πράξης που αφορά τις δημό­σιες συμ­βά­σεις και συμ­με­τέ­χει στις οικείες νομο­πα­ρα­σκευα­στι­κές επι­τρο­πές» και μάλιστα «τα αρμόδια όργανα οφεί­λουν να λαμ­βά­νουν υπόψη τη γνώμη της Αρχής».

Καταγ­γε­λίες

«Η ΕΑΑΔΗΣΥ υπάρχει για να προ­στα­τεύει την εκτε­λε­στική εξουσία από λάθη που μετά μπορεί να οδη­γή­σουν σε καταγ­γε­λίες. Είναι κακό για το δημο­κρα­τικό πολί­τευμα να ψηφί­ζε­ται ένας νόμος και στη συνέ­χεια να έρχεται μια ανε­ξάρ­τητη Αρχή και να λέει ότι η τάδε διάταξη είναι αντιε­νω­σιακή» ανέφερε στην «Κ» ο κ. Δ. Ράικος.

Η πρα­κτική του να γράφει η εκτε­λε­στική εξουσία στα παλαιό­τερα των υπο­δη­μά­των της την ΕΑΑΔΗΣΥ δεν αφορά μόνο την παρούσα κυβέρ­νηση.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία από την έκθεση πεπραγ­μέ­νων της ανε­ξάρ­τη­της Αρχής, για το 2014 η γνώμη της ζητή­θηκε για 14 από συνο­λικά 32 νομο­σχέ­δια, σχέδια προ­ε­δρι­κών δια­ταγ­μά­των, υπουρ­γι­κές απο­φά­σεις κ.λπ. που αφο­ρού­σαν σε δημό­σιες συμ­βά­σεις, δηλαδή για λιγό­τερα από τα μισά.

Οσο για τα περί «κατε­πεί­γου­σας και απρό­βλε­πτης ανάγκης» που ανα­φέ­ρε­ται στην τρο­πο­λο­γία Καμ­μέ­νου, αλλά και κάθε φορά που μια ανα­θέ­τουσα Αρχή ζητεί να κάνει απευ­θείας ανα­θέ­σεις, ας θυμη­θούμε τι ανέφερε ο κ. Ράικος στις 16/2/2016 ενώπιον της Επι­τρο­πής Θεσμών και Δια­φά­νειας της Βουλής: «Ο κατε­πεί­γων χαρα­κτή­ρας υπάρχει σχεδόν πάντα. Το ζήτημα προ­κύ­πτει με την επί­κληση του απρό­βλε­πτου, καθώς πρέπει να απο­δεί­ξει ο φορέας απουσία δικής του υπαι­τιό­τη­τας και αμέ­λειας».

Καθη­με­ρινή