Τον κώδωνα του κινδύνου κρούει η αστυνομία για τις τηλεφωνικές απάτες

Με αφορμή υπόθεση τηλε­φω­νι­κής εξα­πά­τη­σης ηλι­κιω­μέ­νου που εξι­χνιά­στηκε (σχετικό το από 27 Ιανουα­ρίου 2025 Δελτίο Τύπου), καθώς και άλλα παρό­μοια περι­στα­τικά σε διά­φο­ρες περιο­χές, η Γενική Περι­φε­ρειακή Αστυ­νο­μική Διεύ­θυνση Νοτίου Αιγαίου υπεν­θυ­μί­ζει στους πολίτες τις πιο συχνές μεθό­δους που χρη­σι­μο­ποιούν επι­τή­δειοι για να τους εξα­πα­τή­σουν και να τους απο­σπά­σουν χρήματα και παρα­θέ­τει χρή­σι­μες συμ­βου­λές για την αποφυγή τους.

·     να είστε ιδιαί­τερα επι­φυ­λα­κτι­κοί όταν σας τηλε­φω­νούν άγνω­στοι και προ­σπα­θούν να σας πείσουν να τους δώσετε χρήματα, με το πρό­σχημα ότι συγ­γε­νικό σας πρόσωπο έχει προ­κα­λέ­σει τροχαίο ατύχημα,

·     σε αυτές τις περι­πτώ­σεις πάντα να επι­διώ­κετε οι ίδιοι να επι­κοι­νω­νείτε τηλε­φω­νικά με το συγ­γε­νικό σας πρόσωπο, προς επι­βε­βαί­ωση των όσων επι­κα­λού­νται,

·     η επι­κοι­νω­νία να γίνεται με δικό σας τηλέ­φωνο και κατόπιν δικής σας πρω­το­βου­λίας και να μην δέχεστε να μιλάτε με άτομο, το οποίο κάλεσαν οι άγνω­στοι,

·     για τους ίδιους λόγους να μην ενδί­δετε σε προ­τρο­πές για συνά­ντηση (ραντε­βού κ.λπ.),

·     σε κάθε περί­πτωση, να δηλώ­νετε ότι δεν πρό­κει­ται να δώσετε χρήματα,

·     να ενη­με­ρώ­νετε τα οικεία σας πρόσωπα (του στενού και ευρύ­τε­ρου συγ­γε­νι­κού, φιλικού και κοι­νω­νι­κού περι­βάλ­λο­ντος) και ιδιαι­τέ­ρως τα ηλι­κιω­μένα άτομα και να τους συμ­βου­λεύ­ετε προ­κει­μέ­νου να μην εξα­πα­τη­θούν από επι­τή­δειους,

·     προ­σπα­θή­στε να συγκρα­τή­σετε τα χαρα­κτη­ρι­στικά των δραστών, εάν έλθουν σε επαφή μαζί σας, καθώς και των οχη­μά­των με τα οποία κινού­νται (αριθμό κυκλο­φο­ρίας, μάρκα οχή­μα­τος, χρώμα κ.λπ.), για να βοη­θή­σετε το έργο των διω­κτι­κών Αρχών,

·     να έχετε πάντα δια­θέ­σι­μους τους τηλε­φω­νι­κούς αριθ­μούς, με τους οποίους πρέπει να επι­κοι­νω­νή­σετε σε περί­πτωση ανάγκης (Αστυ­νο­μία, Πυρο­σβε­στική, Νοσο­κο­μεία, στενοί συγ­γε­νείς κ.α.).

 

Οι δράστες χρη­σι­μο­ποιούν συνήθως μεθο­δο­λο­γίες, που περι­γρά­φο­νται ως εξής:

 

Ø  Απάτη με το πρό­σχημα πρό­κλη­σης τρο­χαίου ατυ­χή­μα­τος

Έχοντας προ­φα­νώς αντλή­σει πλη­ρο­φο­ρίες για την οικο­γε­νειακή κατά­σταση των υπο­ψή­φιων θυμάτων, πραγ­μα­το­ποιούν αιφ­νι­δια­στι­κές τηλε­φω­νι­κές κλήσεις σε αυτούς, προ­σποιού­με­νοι άλλοτε νοσο­κο­μεια­κούς για­τρούς και άλλοτε δικη­γό­ρους ή αστυ­νο­μι­κούς, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ψευδώς ότι στενό συγ­γε­νικό τους πρόσωπο (συνήθως τέκνο τους) έχει προ­κα­λέ­σει με υπαι­τιό­τητά του τροχαίο ατύχημα, με συνέ­πεια τον θανά­σιμο ή βαρύ­τατο τραυ­μα­τι­σμό συνήθως ανή­λι­κου παιδιού.

·  Επι­πλέον ισχυ­ρί­ζο­νται ότι για να απο­φευ­χθεί η φυλά­κιση του συγ­γε­νι­κού τους προ­σώ­που και να απε­μπλα­κεί από τις επι­κεί­με­νες ποι­νι­κές συνέ­πειες, απαι­τεί­ται η κατα­βολή σημα­ντι­κών χρη­μα­τι­κών ποσών, το ύψος των οποίων δια­φο­ρο­ποιεί­ται σε κάθε περί­πτωση, ανάλογα με τη δεκτι­κό­τητα και την ευπι­στία των θυμάτων.

Για να γίνουν πιο πει­στι­κοί, άλλοι συνερ­γά­τες τους παρεμ­βάλ­λο­νται στην τηλε­φω­νική επι­κοι­νω­νία και προ­σποιού­νται το συγ­γε­νικό τους πρόσωπο, εκλι­πα­ρώ­ντας για βοήθεια και ασκώ­ντας αφόρητη ψυχο­λο­γική πίεση στα θύματα.

Στη συνέ­χεια και εφόσον τα θύματα έχουν πεισθεί, είτε εμφα­νί­ζο­νται στην οικία τους για την παρα­λαβή των χρη­μά­των, είτε δίνουν ραντε­βού σε προ­κα­θο­ρι­σμένο από τους δράστες τόπο και χρόνο, πλησίον της οικίας.

Ø Απάτη με τη μέθοδο νοση­λείας συγ­γε­νι­κού προ­σώ­που

Επι­λέ­γουν συνήθως ηλι­κιω­μέ­νους και πλη­ρο­φο­ρού­νται με οποιαν­δή­ποτε τρόπο τα στοι­χεία ταυ­τό­τη­τας τόσο των ιδίων, όσο και προ­σφι­λών συγ­γε­νι­κών τους προ­σώ­πων, συνήθως των παιδιών τους.

Ακο­λού­θως, επι­κοι­νω­νούν τηλε­φω­νι­κώς μαζί τους κυρίως τις νυχτε­ρι­νές ώρες (συνήθως μετά τα μεσά­νυ­χτα) και εκμε­ταλ­λευό­με­νοι την ανα­στά­τωση που προ­κα­λεί­ται, τους αναγ­γέλ­λουν ότι ένας στενός συγ­γε­νής τους (π.χ. γιος, κόρη, γαμπρός ή νύφη) εισήχθη εσπευ­σμένα σε κάποιο νοσο­κο­μείο, λόγω τρο­χαίου ατυ­χή­μα­τος ή κάποιου άλλου εκτά­κτου λόγου και απαι­τούν χρήματα για να γίνει άμεσα κάποια ιατρική πράξη, συνήθως χει­ρουρ­γική επέμ­βαση.

Οι δράστες ζητούν από τους ηλι­κιω­μέ­νους να μετα­βούν αμέσως σε συγκε­κρι­μένο σημείο (που νωρί­τερα οι ίδιοι έχουν επι­λέ­ξει ως κατάλ­ληλο, συνήθως κοντά στο σπίτι τους), όπου τους «ανα­μέ­νει» άνθρω­πος του νοσο­κο­μείου π.χ. ένας νοση­λευ­τής ή υπάλ­λη­λος του ΕΚΑΒ, για να παρα­λά­βει τα χρήματα και να τα παρα­δώ­σει το ταχύ­τερο δυνατό στους για­τρούς.

Οι ηλι­κιω­μέ­νοι χρη­σι­μο­ποιούν συνήθως την ίδια τηλε­φω­νική συσκευή στην οποία δέχθη­καν την κλήση για να καλέ­σουν στο κινητό τηλέ­φωνο το συγ­γε­νικό τους πρόσωπο, που «δήθεν» νοση­λεύ­ε­ται σε κρίσιμη κατά­σταση. Όμως, μέσα στη σύγχυση τους δεν αντι­λαμ­βά­νο­νται ότι η «γραμμή» είναι ακόμη ανοιχτή με τους δράστες, οι οποίοι δεν τερ­μά­τι­σαν την προη­γού­μενη κλήση. Οι δράστες προ­σποιού­νται ότι απα­ντούν στην κλήση των θυμάτων και «επι­βε­βαιώ­νουν» την άσχημη είδηση, παρι­στά­νο­ντας για παρά­δειγμα κάποιον τραυ­μα­τιο­φο­ρέα που κρατάει το κινητό του νοση­λευό­με­νου.

Ø Απάτη με το πρό­σχημα επι­στρο­φής χρη­μά­των από Δημό­σιες Υπη­ρε­σίες

Οι δράστες προ­σποιού­με­νοι υπαλ­λή­λους Δ.Ο.Υ., Τρα­πε­ζών, ασφα­λι­στι­κών εται­ρειών, ΕΦΚΑ κ.α. τηλε­φω­νούν σε πολίτες και τους «ενη­με­ρώ­νουν» ότι  δήθεν δικαιού­νται επι­στροφή χρη­μά­των από φορο­λο­γία, ή ανα­δρο­μικά ποσά από επι­δό­ματα ή συντά­ξεις ή ακόμα και κατα­βολή ποσών από προ­γράμ­ματα ΕΣΠΑ κ.λπ.,

Περαι­τέρω τους «ενη­με­ρώ­νουν» ότι για να παρα­λά­βουν τα ποσά αυτά θα πρέπει πρώτα να κατα­βάλ­λουν κάποιο ποσό, για τη διεκ­πε­ραί­ωση δήθεν γρα­φειο­κρα­τι­κών δια­δι­κα­σιών, ενώ

Αφού πείσουν τους πολίτες τους ζητούν να κατα­θέ­σουν τα χρήματα σε τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς ή μέσω των ΕΛ.ΤΑ. ή προ­σπα­θούν να υπο­κλέ­ψουν τρα­πε­ζικά στοι­χεία [αριθ­μούς πιστωτικών-χρεωστικών καρτών, δια­πι­στευ­τή­ρια εισόδου σε λογα­ρια­σμούς ηλε­κτρο­νι­κής τρα­πε­ζι­κής (e-banking)].

Ø Επι­πλέον, σε άλλες περι­πτώ­σεις:

ανα­ζη­τούν υπο­ψή­φιους αγο­ρα­στές για να πωλή­σουν, ως «ευκαι­ρία», διάφορα είδη (κοσμή­ματα, ηλε­κτρικά είδη, κινητά τηλέ­φωνα κ.λπ.), δήθεν μεγάλης αξίας, σε χαμηλές τιμές. Αφού «παζα­ρέ­ψουν» την τιμή αρκετή ώρα, τελικά «συμ­βι­βά­ζο­νται» σε μια όντως χαμηλή τιμή και πωλούν τα είδη, τα οποία ωστόσο είναι κατά κανόνα ευτε­λούς αξίας.

αναρ­τούν ή ανα­ζη­τούν αγγε­λίες στο δια­δί­κτυο για δήθεν αγο­ρα­πω­λη­σία προ­ϊ­ό­ντων ή οχη­μά­των και εξα­πα­τούν πολίτες, οι οποίοι:

o       ως αγο­ρα­στές, απο­στέλ­λουν το χρη­μα­τικό αντί­τιμο του προ­ϊ­ό­ντος που υπο­τί­θε­ται ότι θα αγο­ρά­σουν (π.χ. μέσω e-banking, paypal κ.λπ.), χωρίς να το παρα­λά­βουν ποτέ ή παρα­λαμ­βά­νουν άλλο, ευτε­λούς αξίας, ενώ,

o       ως πωλητές, πεί­θο­νται από τους δράστες ότι έχουν εξο­φλη­θεί για το προϊόν που πού­λη­σαν, κυρίως με τους ακό­λου­θους τρόπους:

τους επι­δει­κνύ­ουν ανύ­παρ­κτο αριθμό λογα­ρια­σμού, όπου απο­τυ­πώ­νε­ται ψευδής ηλε­κτρο­νική μετα­φορά του αντι­τί­μου της συναλ­λα­γής στο λογα­ρια­σμό τους ή  πλαστή βεβαί­ωση μετα­φο­ράς εμβα­σμά­των,

τους πείθουν να εκδώ­σουν, μέσω εφαρ­μο­γής πιστω­τι­κού ιδρύ­μα­τος, κωδικό με το αντί­τιμο της συναλ­λα­γής. Ακο­λού­θως τους ζητούν τον κωδικό αυτό, ισχυ­ρι­ζό­με­νοι ότι θα κατα­θέ­σουν, μέσω του κωδικού, το οφει­λό­μενο πόσο στο λογα­ρια­σμό τους. Όμως, στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, οι δράστες χρη­σι­μο­ποιώ­ντας τον κωδικό αυτό, κάνουν ανάληψη, μέσω ΑΤΜ, του ποσού από τον λογα­ρια­σμό του πωλητή.

Συνι­στά­ται:

·         Να είστε επι­φυ­λα­κτι­κοί όταν άγνωστα άτομα επι­χει­ρούν να σας πείσουν να κατα­βάλ­λετε χρήματα σε τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς, με οποιο­δή­ποτε πρό­σχημα.

·         Να επι­βε­βαιώ­νετε με δική σας πρω­το­βου­λία τα στοι­χεία των ατόμων που προ­βαί­νουν σε τηλε­φω­νι­κές παραγ­γε­λίες – συναλ­λα­γές.

·         Να επα­λη­θεύ­ετε τις κινή­σεις στους τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς πριν την οποια­δή­ποτε συναλ­λαγή και να δηλώ­νετε ότι δεν πρό­κει­ται να επι­στρα­φούν χρήματα, χωρίς προη­γού­μενη δια­σταύ­ρωση οικο­νο­μι­κών στοι­χείων.

·         Να απο­φεύ­γετε τη γνω­στο­ποί­ηση προ­σω­πι­κών οικο­νο­μι­κών δεδο­μέ­νων (αριθ­μούς τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών, προ­σω­πι­κούς κωδι­κούς (ΡΙΝ Numbers), αριθ­μούς πιστω­τι­κών καρτών, πλη­ρο­φο­ρίες καρτών ΑΤΜ, κωδι­κούς επα­λή­θευ­σης πιστω­τι­κών καρτών κτλ).

·         Να μην κατα­χω­ρείτε προ­σω­πικά τρα­πε­ζικά δεδο­μένα και στοι­χεία πιστω­τι­κών καρτών σε φόρμες που απο­στέλ­λο­νται από άγνω­στες ηλε­κτρο­νι­κές διευ­θύν­σεις ή μηνύ­ματα ή μέσω υπερ­συν­δέ­σμων (links).

·         Να μην ακο­λου­θείτε ύπο­πτους υπερ­συν­δέ­σμους (links) που λαμ­βά­νετε σε συνέ­χεια αντί­στοι­χων τηλε­φω­νι­κών κλήσεων.

·         Να κατα­γρά­φετε τους τηλε­φω­νι­κούς αριθ­μούς από τους οποίους σας καλούν για να βοη­θή­σετε το έργο των διω­κτι­κών Αρχών.

·         Να είστε ιδιαί­τερα επι­φυ­λα­κτι­κοί όταν εντο­πί­ζετε αγγε­λίες πώλησης οχημάτων-μοτοσικλετών-κινητών ή άλλων προ­ϊ­ό­ντων σε δελε­α­στι­κές τιμές, ως «ευκαι­ρία αγοράς».

·         Να απο­φεύ­γετε την προ­κα­τα­βολή χρη­μά­των σε ιδιώτες πωλητές, τους οποίους δε γνω­ρί­ζετε, ακόμη και εάν αυτοί απο­κα­λύ­πτουν τα στοι­χεία τους ή τον αριθμό του τρα­πε­ζι­κού τους λογα­ρια­σμού.

·         Να επι­διώ­κετε τη δια­σταύ­ρωση του αληθούς της πώλησης ειδικά δε όταν πρό­κει­ται για οχήματα, την τεχνική εξέτασή τους (σε εξου­σιο­δο­τη­μένο συνερ­γείο κατά προ­τί­μηση) προ της συναλ­λα­γής, καθώς και την επί­δειξη της άδειας κυκλο­φο­ρίας τους, με σκοπό τον, κατά το δυνατό, απο­κλει­σμό περί­πτω­σης κλεμ­μέ­νου οχήματος-μοτοσικλέτας.

·         Να επι­διώ­κετε ο προ­γραμ­μα­τι­σμός συνα­ντή­σεων (ραντε­βού) για επί­δειξη του οχή­μα­τος να γίνεται σε πολυ­σύ­χνα­στα μέρη και σημεία και όχι σε ερη­μι­κές τοπο­θε­σίες, για λόγους ασφά­λειας.

·         Να απο­φεύ­γετε οικο­νο­μι­κές συναλ­λα­γές μέσω δια­δι­κτύου από κοι­νό­χρη­στους υπο­λο­γι­στές. Να προ­τι­μάτε προ­σω­πικό υπο­λο­γι­στή ή κάποιον τον οποίο είστε βέβαιοι ως προς το επίπεδο ασφά­λειας.

·         Να προ­τι­μάτε ιστο­σε­λί­δες / δια­δι­κτυακά κατα­στή­ματα με συνέ­πεια και εγκυ­ρό­τητα στις υπη­ρε­σίες τους που παρέ­χουν εγγυ­ή­σεις ασφά­λειας.

·         Να βεβαιώ­νε­στε ότι το ηλε­κτρο­νικό / δια­δι­κτυακό κατά­στημα για αγορές προ­ϊ­ό­ντων, μέσω δια­δι­κτύου, παρέχει βασικές πλη­ρο­φο­ρίες και τα πλήρη στοι­χεία της ταυ­τό­τη­τάς του, όπως υπο­χρε­ού­ται (π.χ. έδρα κατα­στή­μα­τος, ύπαρξη φυσικού κατα­στή­μα­τος, στοι­χεία επι­κοι­νω­νίας, πολι­τική επι­στρο­φών, όροι αγορών, πολι­τική απορ­ρή­του κ.α.).

·         Να βεβαιώ­νε­στε ότι το ηλε­κτρο­νικό κατά­στημα δια­θέ­τει σύστημα ασφα­λούς πλη­ρω­μής («λου­κε­τάκι» στο κάτω μέρος της σελίδας και διεύ­θυνση που ξεκινά με https://) πριν προ­χω­ρή­σετε σε οικο­νο­μική συναλ­λαγή μέσω της ιστο­σε­λί­δας.

·         Να χρη­σι­μο­ποιείτε προ­πλη­ρω­μέ­νες κάρτες (prepaid cards) στις δια­δι­κτυα­κές αγορές, ώστε να είναι δια­θέ­σιμο απο­κλει­στικά και μόνο το περιε­χό­μενο ποσό, ενώ παράλ­ληλα με αυτό τον τρόπο δίνεται η δυνα­τό­τητα προ­σθή­κης χρη­μά­των μόνο όταν υπάρξει ανάγκη, προ­κει­μέ­νου να διεκ­πε­ραιώ­νο­νται με ασφά­λεια οι δια­δι­κτυα­κές συναλ­λα­γές

·         Να απο­φεύ­γετε τις προ­σφο­ρές που εμφα­νί­ζο­νται από ανα­δυό­μενα (pop-ups) παρά­θυρα, αν προ­έρ­χο­νται από άγνω­στες ιστο­σε­λί­δες.

·         Να μην γνω­στο­ποιείτε προ­σω­πικά ή οικο­νο­μι­κής φύσεως δεδο­μένα, αν δεν είστε απο­λύ­τως βέβαιοι για την ασφά­λεια και αξιο­πι­στία της ιστο­σε­λί­δας.

·         Να ανα­ζη­τάτε τυχόν αξιο­λο­γικά σχόλια πελατών – άλλων χρηστών δια­δι­κτύου καθώς και σχε­τι­κές κρι­τι­κές, πριν προ­χω­ρή­σετε στη συναλ­λαγή, στις περι­πτώ­σεις άγνω­στων σε δια­δι­κτυα­κών κατα­στη­μά­των.

·         Να ελέγ­χετε την εγκυ­ρό­τητα των δημο­σιευ­μά­των για επεν­δυ­τικά προ­γράμ­ματα, ακόμα και όταν προ­βάλ­λο­νται ότι συμ­με­τέ­χουν άτομα με ανα­γνω­ρι­σι­μό­τητα, καθόσον αυτό στο­χεύει να πει­σθούν δια­δι­κτυα­κοί χρήστες για την αλη­θο­φά­νεια των προ­βαλ­λο­μέ­νων.

·         Να είστε ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί όσον αφορά επεν­δύ­σεις με ιδιαί­τερα υψηλές και ελκυ­στι­κές απο­δό­σεις.

·         Να μην ανοί­γετε e-mail s ή δια­φη­μί­σεις που προ­έρ­χο­νται από άτομα που δεν γνω­ρί­ζετε ή δεν περι­μέ­νετε.

·         Να παρα­μέ­νετε επι­φυ­λα­κτι­κοί όταν σας προ­σεγ­γί­ζουν τηλε­φω­νικά ή μέσω μηνυ­μά­των ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου άτομα από επεν­δυ­τι­κές εται­ρείες του εξω­τε­ρι­κού και μην επεν­δύ­ετε τα χρήματά μας σε υπη­ρε­σίες χωρίς να είστε απο­λύ­τως βέβαιοι για την αξιο­πι­στία τους.

·         Να δια­τη­ρείτε επι­φυ­λά­ξεις αν η προ­σφορά φαί­νε­ται υπερ­βο­λικά καλή για να είναι αληθινή, καθώς και επι­φυ­λά­ξεις εάν είναι πραγ­μα­τική.

·         Να ενη­με­ρώ­νετε πάντα τις αστυ­νο­μι­κές Αρχές, ακόμη και σε περί­πτωση από­πει­ρας απάτης σε βάρος σας.

 

Επι­ση­μαί­νε­ται ότι, οι επι­τή­δειοι για να πείσουν τα θύματα τους  χρη­σι­μο­ποιούν τον αιφ­νι­δια­σμό και την άσκηση ψυχο­λο­γι­κής πίεσης, εναλ­λάσ­σο­ντας κάθε φορά τα τεχνά­σματα που χρη­σι­μο­ποιούν, προ­κει­μέ­νου να κατα­φέ­ρουν να απο­σπά­σουν χρήματα.

Καλούμε του πολίτες, τους φορείς και τις κοι­νω­νι­κές δομές να ενη­με­ρώ­νουν τους ηλι­κιω­μέ­νους ώστε να είναι ιδιαί­τερα επι­φυ­λα­κτι­κοί και σε κάθε περί­πτωση, ακόμη και από­πει­ρας, να απευ­θύ­νο­νται αμέσως στην Αστυ­νο­μία στον τρι­ψή­φιο τηλε­φω­νικό αριθμό «100».

Περισ­σό­τε­ρες χρή­σι­μες συμβουλές-πληροφορίες για την προ­στα­σία των πολιτών έχουν αναρ­τη­θεί στην ιστο­σε­λίδα της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας www.hellenicpolice.gr / Οδηγός του Πολίτη.

Επίσης, πλη­ρο­φο­ρίες και συμ­βου­λές για περι­στα­τικά ηλε­κτρο­νι­κών απατών υπάρ­χουν στην ιστο­σε­λίδα της Διεύ­θυν­σης Δίωξης Ηλε­κτρο­νι­κού Εγκλή­μα­τος www.cyberalert.gr