Γ. Χατζηθεοδοσίου: «Τα μέτρα της κυβέρνησης δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση της ακρίβειας»

Κύριε Χατζη­θε­ο­δο­σίου, οι αυξή­σεις στην ενέρ­γεια και στα καύσιμα, δεν έχουν… οροφή. Πώς μπο­ρούμε να το αντι­με­τω­πί­σουμε και σαν χώρα και σαν κατα­να­λω­τές (νοι­κο­κυ­ριά, επι­χει­ρή­σεις, επαγ­γελ­μα­τίες κ.λπ.); Αρκούν οι μικρές κινή­σεις που κάνει το κράτος και μέχρι πότε θα συνε­χι­στεί αυτή η κατά­σταση;

Μόλις πριν από λίγες ημέρες είχαμε τις κυβερ­νη­τι­κές ανα­κοι­νώ­σεις για την νέα επι­δό­τηση στα καύσιμα, ενώ περι­μέ­νουμε να εφαρ­μο­στεί και η παρέμ­βαση που θα έχει ως στόχο την ανα­στολή της επι­βο­λής της ρήτρας ανα­προ­σαρ­μο­γής, η οποία έχει προ­κα­λέ­σει και τις τερά­στιες αυξή­σεις στους λογα­ρια­σμούς του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος.

Κατά κοινή παρα­δοχή όμως, τα μέτρα αυτά δεν επαρ­κούν για την επίλυση του προ­βλή­μα­τος της ακρί­βειας, καθώς μιλάμε για μία πρό­σκαιρη ανα­κού­φιση. Το κόστος δια­βί­ω­σης έχει ανέλθει σε πολύ μεγάλα ύψη για τα νοι­κο­κυ­ριά, ενώ και οι επι­χει­ρή­σεις δεν μένουν ανε­πη­ρέ­α­στες.

Γιατί έχουν να αντι­με­τω­πί­σουν και το αυξη­μένο κόστος λει­τουρ­γίας αλλά και τον περιο­ρι­σμό της κατα­νά­λω­σης, κάτι που οπωσ­δή­ποτε επη­ρε­ά­ζει αρνη­τικά τους τζίρους τους. Και επειδή οι άνθρω­ποι της αγοράς εκτι­μούμε ότι αυτή η κατά­σταση θα συνε­χι­στεί, θεω­ρούμε ανα­γκαίο να ληφθούν επι­πλέον μέτρα, όχι όμως με τη μορφή των επι­δο­τή­σεων, αλλά με στόχο να υπάρξει πραγ­μα­τική μείωση των τιμών.

Τέτοια μέτρα είναι η μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα, του­λά­χι­στον στο ποσοστό της αύξησης που κατα­γρά­φε­ται στους τελευ­ταί­ους δύσκο­λους μήνες, καθώς και η μείωση του ΦΠΑ από το 13% στο 6% στα βασικά αγαθά που δεν πρέπει να λείπουν από κανένα νοι­κο­κυ­ριό.

Η τακτική των επι­δο­τή­σεων δεν βοηθά στο να δούμε χαμη­λό­τε­ρες τιμές στα σούπερ μάρκετ, στους λογα­ρια­σμούς του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος, στα πρα­τή­ρια καυ­σί­μων.

Ειδικά οι κάτοι­κοι των νησιών επι­βα­ρύ­νο­νται πάρα πολύ από τις αυξη­μέ­νες τιμές που οδεύουν ολο­τα­χώς προς τα 3 ευρώ το λίτρο για την αμό­λυ­βδη βενζίνη. Αν δεν υπάρ­ξουν πιο δρα­στι­κές παρεμ­βά­σεις, φοβάμαι ότι μεγάλο μέρος των επι­χει­ρή­σεων της χώρας –κυρίως μικρομεσαίες- δεν θα αντέ­ξουν και να ανα­γκα­στούν να βάλουν λουκέτο. Κάτι που θα είναι κατα­στρο­φικό και για την απα­σχό­ληση και για την πορεία των δημο­σίων εσόδων.

Πώς είναι η εικόνα της αγοράς μέχρι αυτή την ώρα; Θα κατα­φέ­ρουν οι επι­χει­ρή­σεις να απο­πλη­ρώ­σουν τις υπο­χρε­ώ­σεις τους; Βοή­θη­σαν οι επι­στρε­πτέες προ­κα­τα­βο­λές και οι ενι­σχύ­σεις;

Αν ήθελα να χρη­σι­μο­ποι­ήσω μία λέξη για την εικόνα της αγοράς, θα επέλεγα τον χαρα­κτη­ρι­σμό «ανη­συ­χη­τική». Από τη μία έχουμε τους μικρο­με­σαί­ους που προ­σπα­θούν να επι­βιώ­σουν μέσα σε αυτό το δυσμε­νές περι­βάλ­λον και από την άλλη έχουμε τα διαρκώς μειού­μενα εισο­δή­ματα των κατα­να­λω­τών. Και όταν δεν κινεί­ται το χρήμα στην αγορά, τότε μοιραία ξεκι­νάνε και τα προ­βλή­ματα. Και ένα από τα σοβα­ρό­τερα προ­βλή­ματα της επι­χει­ρη­μα­τι­κής κοι­νό­τη­τας είναι βέβαια η έγκαιρη απο­πλη­ρωμή των υπο­χρε­ώ­σεων τους. Όχι μόνο αυτών που προ­κύ­πτουν από τους αυξη­μέ­νους λογα­ρια­σμούς ρεύ­μα­τος, φυσικού αερίου και προ­μη­θειών αλλά και αυτών που έρχο­νται από το παρελ­θόν.

Υπεν­θυ­μίζω ότι η χώρα πέρασε μία σκληρή δεκα­ε­τία οικο­νο­μι­κής κρίσης και μνη­μο­νίων, ακο­λού­θησε αμέσως μετά η παν­δη­μία και τώρα πρέπει να αντι­με­τω­πι­στεί το κύμα της ακρί­βειας που πλήττει όλη την ελλη­νική κοι­νω­νία.

Υπό αυτές τις συν­θή­κες είναι πραγ­μα­τικά από δύσκολο έως αδύνατο να αντέξει μία μικρο­με­σαία επι­χεί­ρηση καθώς έχουν εξα­ντλη­θεί οι αντοχές της. Να γιατί ως Επι­με­λη­τή­ριο κρού­ουμε τον κώδωνα του κιν­δύ­νου. Και δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι χωρίς κρα­ταιές επι­χει­ρή­σεις, μειώ­νο­νται δρα­μα­τικά οι πιθα­νό­τη­τες ανά­καμ­ψης της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας. Θεωρώ λοιπόν ότι είναι θέμα εθνικού συμ­φέ­ρο­ντος να προ­στα­τευ­θούν οι επι­χει­ρή­σεις της χώρας και να τους δοθεί η δυνα­τό­τητα να ανα­πτυ­χθούν ακόμα περισ­σό­τερο.

Για να επι­τευ­χθεί όμως αυτός ο στόχος απαι­τού­νται στο­χευ­μέ­νες κινή­σεις, όπως η αύξηση των δόσεων στις 120 για το σύνολο των οφειλών που υπάρ­χουν, ώστε να υπάρξει ο χρόνος για να πλη­ρώ­σουν τις υπο­χρε­ώ­σεις τους χωρίς να αισθά­νο­νται την πίεση που τους ασκεί­ται σήμερα. Παράλ­ληλα, πρέπει να δημιουρ­γη­θούν τα κατάλ­ληλα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία ώστε να ενι­σχυ­θεί η ρευ­στό­τητά τους και κυρίως να αξιο­ποι­η­θούν τα κοι­νο­τικά κον­δύ­λια του Ταμείου Ανά­καμ­ψης και του ΕΣΠΑ, ώστε να υπάρξει μία ουσια­στική ενί­σχυση προς τους μικρο­με­σαί­ους. Αν αυτοί οι πόροι κινη­θούν μόνο προς τις μεγάλες επι­χει­ρή­σεις και απο­κλει­στούν οι μικρό­τε­ρες, οι συνέ­πειες θα είναι τρα­γι­κές για τη μικρο­με­σαία επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα, η οποία δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι είναι η ατμο­μη­χανή της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας.

Καλή η αλλαγή του παρα­γω­γι­κού μοντέ­λου, όμως πρέπει να εφαρ­μο­στεί με σχέδιο και χωρίς να υπάρ­ξουν απο­κλει­σμοί επι­χει­ρή­σεων.

Μετά την διετή κρίση που δημιούρ­γησε η παν­δη­μία του covid ήρθε να προ­στε­θεί ο πόλεμος στην Ουκρα­νία. Πώς επη­ρε­ά­ζει την οικο­νο­μία τώρα και στο επόμενο διά­στημα; Η χώρα μας, έχει επάρ­κεια προ­ϊ­ό­ντων και πρώτων υλών;

Η ενερ­γειακή κρίση και η επέλαση του κύματος της ακρί­βειας είχαν ξεκι­νή­σει πριν ξεσπά­σει ο πόλεμος στην Ουκρα­νία. Η πολε­μική σύρραξη που βλέ­πουμε τους τελευ­ταί­ους 4 μήνες ήρθε να κάνει ακόμα δυσκο­λό­τερη την κατά­σταση και να αυξήσει την αβε­βαιό­τητα σε όλα τα επίπεδα. Όταν διε­ξά­γε­ται ένας πόλεμος στη «γει­το­νιά» μας –εννοώ μέσα στην Ευρώπη- όλα γίνο­νται δυσκο­λό­τερα, ειδικά για ευρω­παϊ­κές χώρες που δεν έχουν τόσο ισχυρή οικο­νο­μία, όπως δηλαδή είναι η Ελλάδα. Και όσο δεν τελειώ­νει αυτή η κατά­σταση, τόσο θα αυξά­νο­νται τα προ­βλή­ματα. Ήδη βλέπετε τι γίνεται με το θέμα της ενερ­γεια­κής τρο­φο­δο­σίας. Ανα­ζη­τού­νται εναλ­λα­κτι­κές λύσεις οι οποίες όμως μπορεί να αυξή­σουν το συνο­λικό κόστος, κάτι που θα πλήξει τους πλη­θυ­σμούς των ευρω­παϊ­κών χωρών.

Παράλ­ληλα εντεί­νε­ται η ανη­συ­χία για μία επι­σι­τι­στική κρίση και κανείς δεν μπορεί να απο­κλεί­σει ότι δεν θα υπάρ­ξουν κάποιες ελλεί­ψεις στην αγορά. Για να είμαι ειλι­κρι­νής, δε νομίζω ότι ως χώρα θα αντι­με­τω­πί­σουμε τόσο μεγάλο πρό­βλημα σχετικά με την επάρ­κεια κάποιων αγαθών. Φοβάμαι όμως ότι θα δούμε ακόμα περισ­σό­τε­ρες αυξή­σεις στις τιμές προ­ϊ­ό­ντων, που ενδε­χο­μέ­νως να οφεί­λο­νται και σε τεχνη­τές ελλεί­ψεις στην αγορά. Γιατί δυστυ­χώς πάντα υπάρ­χουν επι­τή­δειοι και και­ρο­σκό­ποι που προ­σπα­θούν να εκμε­ταλ­λευ­θούν κατα­στά­σεις από έναν πόλεμο, στο­χεύ­ο­ντας στον εύκολο και άμεσο πλου­τι­σμό. Η Πολι­τεία οφείλει να είναι σε εγρή­γορση για να υπάρξει μία τάξη στην αγορά και να μην εμφα­νι­στούν φαι­νό­μενα αισχρο­κέρ­δειας σε βάρος των κατα­να­λω­τών και της υγιούς επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας.

Η του­ρι­στική περί­ο­δος άνοιξε και μάλιστα με πάρα πολύ καλή κίνηση στις του­ρι­στι­κές περιο­χές και στα νησιά. Βοηθάει αυτό το κλίμα για την οικο­νο­μία;

Ο του­ρι­σμός παρα­μέ­νει η «βαριά βιο­μη­χα­νία» της Ελλάδας και πρέπει όλοι μας να τον προ­στα­τεύ­σουμε και να τον ανα­πτύ­ξουμε ακόμα περισ­σό­τερο. Όλα δεί­χνουν ότι μετά από δύο χρόνια παν­δη­μίας, με απα­γο­ρεύ­σεις στις μετα­κι­νή­σεις αλλά και φόβο από πολλούς που ήθελαν να επι­σκε­φθούν τη χώρα μας, είμαστε έτοιμοι να υπο­δε­χθούμε ένα μεγάλο του­ρι­στικό ρεύμα, ανάλογο με αυτό του 2019. Και αυτό αναμ­φί­βολα θα είναι θετικό για την οικο­νο­μία μας και θα βοη­θή­σει στη βελ­τί­ωση της ψυχο­λο­γίας μας και του επι­χει­ρη­μα­τι­κού περι­βάλ­λο­ντος.

Παρα­μέ­νει όμως το ερώτημα αν και τα έσοδα θα κινη­θούν το ίδιο καλά με τις αφίξεις. Το αναφέρω γιατί δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι και οι επι­σκέ­πτες που θα επι­λέ­ξουν τη χώρα μας για τις δια­κο­πές τους, προ­έρ­χο­νται από κράτη που αντι­με­τω­πί­ζουν προ­βλή­ματα παρό­μοια με τα δικά μας. Ανα­φέ­ρο­μαι κυρίως στην ακρί­βεια. Οπότε δεν θα είναι περί­εργο αν δούμε να υπάρχει μία διστα­κτι­κό­τητα στο θέμα της κατα­νά­λω­σης. Οπότε καλή είναι η αισιο­δο­ξία σχετικά με το θέμα των αφίξεων, όμως θεωρώ ότι πρέπει να κρα­τή­σουμε κάποιες επι­φυ­λά­ξεις σχετικά με το πόσο θα ενι­σχυ­θούν τα έσοδα της χώρας από τον του­ρι­σμό. Στο τέλος της σεζόν θα γίνει η απο­τί­μηση και μακάρι να έχουν πάει όλα όπως τα θέλουμε και ελπί­ζουμε.

Πάντως σχετικά με το θέμα του του­ρι­σμού, πρέπει να εργα­στούμε στο­χευ­μένα για να συνε­χί­σει και τα επόμενα χρόνια τις «υψηλές πτήσεις», ενι­σχύ­ο­ντας παράλ­ληλα κρί­σι­μους τομείς της οικο­νο­μίας μας όπως την πρω­το­γενή παρα­γωγή, την εστίαση και το λια­νε­μπό­ριο. Για παρά­δειγμα θα πρέπει να δούμε πώς μπορεί μεγα­λύ­τερο μέρος της πρω­το­γε­νούς παρα­γω­γής να κατευ­θύ­νε­ται στις μεγάλες ξενο­δο­χεια­κές μονάδες της χώρας. Ή πως θα κάνουμε ακόμα πιο ελκυ­στικό το του­ρι­στικό προϊόν.

Εμείς στο Επαγ­γελ­μα­τικό Επι­με­λη­τή­ριο Αθηνών έχουμε εκπο­νή­σει ένα πρό­τζεκτ, το «Agora Athens», που στο­χεύει στην ανά­δειξη του ιστο­ρι­κού εμπο­ρι­κού κέντρου της Αθήνας, δηλαδή την περιοχή Πλάκα-Μοναστηράκι, ώστε και περισ­σό­τε­ρους επι­σκέ­πτες να έχουμε αλλά και να ανα­πτυ­χθεί πολύ περισ­σό­τερο η τοπική επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα. Ταυ­τό­χρονα, σε συνερ­γα­σία με τον ΕΟΤ, εργα­ζό­μα­στε για την ανα­βί­ωση του «Ήχος και Φως», μίας πολι­τι­στι­κής εκδή­λω­σης που διε­ξα­γό­ταν στην περιοχή της Ακρό­πο­λης και που έχει λείψει από την Αθήνα. Πλέον θα μετα­φερ­θεί στην περιοχή της Ρωμαϊ­κής Αγοράς και είμαι σίγου­ρος ότι θα απο­τε­λέ­σει πόλο έλξης για πάρα πολλούς επι­σκέ­πτες.

Αν όλοι μας, Πολι­τεία, πολι­τικά κόμματα, επι­με­λη­τή­ρια, φορείς, κοι­νω­νι­κοί εταίροι, επι­δεί­ξουμε ειλι­κρινή διάθεση συνερ­γα­σίας με στόχο την ανά­δειξη των δυνα­το­τή­των που έχουμε στον του­ρι­σμό και τις πολλές εναλ­λα­κτι­κές επι­λο­γές που μπο­ρούμε ως χώρα να προ­σφέ­ρουμε στον επι­σκέ­πτη, μόνο θετικές εξε­λί­ξεις μπο­ρούμε να έχουμε.