Συμβουλές από το ΥΠΕΞ για τις επιχειρήσεις σε περίπτωση Brexit

Στο μήνυμα του ο ανα­πλη­ρω­τής υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, Μιλ­τιά­δης Βαρ­βι­τιώ­της, υπο­γραμ­μί­ζει:

«Η ενδε­χό­μενη έξοδος του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου από την EE, με όποιον τρόπο και αν γίνει (με ή χωρίς Συμ­φω­νία Απο­χώ­ρη­σης), θα αλλάξει τη φυσιο­γνω­μία και την λει­τουρ­γία της Ένωσης και θα έχει σημα­ντι­κές συνέ­πειες για τους πολίτες, τις επι­χει­ρή­σεις, τις οικο­νο­μίες και τις διοι­κή­σεις των κρατών-μελών της. Μία δια­δι­κα­σία απο­χώ­ρη­σης που θα κατα­λή­ξει σε έξοδο χωρίς συμ­φω­νία σίγουρα δεν απο­τε­λεί ενδε­δειγ­μένη λύση. Για τον λόγο αυτό, η Ελλάδα και τα υπό­λοιπα κράτη-μέλη της ΕΕ υπο­στη­ρί­ζουν ανε­πι­φύ­λα­κτα την Συμ­φω­νία Απο­χώ­ρη­σης, που συμ­φω­νή­θηκε τον Νοέμ­βριο του 2018, μεταξύ της ΕΕ και της Βρε­τα­νι­κής κυβέρ­νη­σης (και ανα­μέ­νει τώρα την έγκριση του Βρε­τα­νι­κού κοι­νο­βου­λίου), ως μόνη λύση για μία ομαλή και οργα­νω­μένη έξοδο.

Λόγω όμως των ραγδαίων πολι­τι­κών εξε­λί­ξεων και ενόψει της νέας προ­θε­σμίας εξόδου του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου στις 31 Οκτω­βρίου 2019, οι Ευρω­παϊ­κοί θεσμοί και οι εθνικές κυβερ­νή­σεις των κρατών-μελών της ΕΕ, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης και της Ελλη­νι­κής κυβέρ­νη­σης, εντα­τι­κο­ποιούν, ημέρα με την ημέρα, τις προ­σπά­θειες προ­ε­τοι­μα­σίας τους για κάθε ενδε­χό­μενο και σενάριο απο­χώ­ρη­σης.

Ευθύς μόλις ανέλαβα τα καθή­κο­ντά μου ως ανα­πλη­ρω­τής υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, αρμό­διος και για το ΒREXIT, έθεσα δύο βασικές προ­τε­ραιό­τη­τες:

(α) την εντα­τι­κο­ποί­ηση της προ­ε­τοι­μα­σίας της Ελλάδας, ώστε να δια­σφα­λί­σουμε τα συμ­φέ­ρο­ντα της χώρας μας και να ελα­χι­στο­ποι­ή­σουμε τις επι­πτώ­σεις του BREXIT στους Έλληνες πολίτες και στην οικο­νο­μία και ασφά­λεια μας και

(β) την ουσια­στική ενί­σχυση της διμε­ρούς μας σχέσης με το Ηνωμένο Βασί­λειο σε όλους τους τομείς, ώστε να εξα­σφα­λί­σουμε ότι, την επόμενη ημέρα, το Ηνωμένο Βασί­λειο θα παρα­μεί­νει στρα­τη­γι­κός σύμ­μα­χος και εταίρος της Ελλάδας».

Στο πλαίσιο αυτό, η ιστο­σε­λίδα του Υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών για το ΒREXIT απευ­θύ­νε­ται σε όλους τους ενδια­φε­ρο­μέ­νους, πολίτες και φορείς (κρα­τι­κές υπη­ρε­σίες, επι­χει­ρή­σεις, οικο­νο­μι­κούς και επεν­δυ­τι­κούς παρά­γο­ντες κ.ά.), με στόχο:

• να εξη­γή­σει με απλό και κατα­νοητό τρόπο τι είναι το BREXIΤ
• να παρέχει τακτική ενη­μέ­ρωση για τις πολι­τι­κές και δια­πραγ­μα­τευ­τι­κές εξε­λί­ξεις και να προ­βά­λει επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νες πλη­ρο­φο­ρίες για τυχόν αλλαγές στα δικαιώ­ματά πολιτών, Ελλήνων στο Ηνωμένο Βασί­λειο και Βρε­τα­νών στην Ελλάδα
• να κινη­το­ποι­ή­σει τους οικο­νο­μι­κούς, του­ρι­στι­κούς, επι­χει­ρη­μα­τι­κούς και επεν­δυ­τι­κούς φορείς της χώρας μας, ιδίως τις μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις, ώστε να λάβουν τα ανα­γκαία μέτρα, σε συνερ­γα­σία με τις αρμό­διες κρα­τι­κές Αρχές, για να συνε­χί­σουν τις συναλ­λα­γές τους με το Ηνωμένο Βασί­λειο χωρίς προ­βλή­ματα και καθυ­στε­ρή­σεις
• να υπο­στη­ρί­ξει επι­κοι­νω­νιακά τις Ελλη­νι­κές προ­ε­τοι­μα­σίες και τις ενη­με­ρω­τι­κές πρω­το­βου­λίες του Υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών για το BREXIT και
• να απα­ντή­σει στα ερω­τή­ματα των ενδια­φε­ρο­μέ­νων, μέσω της υπάρ­χου­σας φόρμας επι­κοι­νω­νίας.

Η επι­χεί­ρησή σας θα επη­ρε­α­στεί από το Brexit αν:

• Δια­θέ­τει προ­ϊ­ό­ντα ή παρέχει υπη­ρε­σίες στο Ηνωμένο Βασί­λειο
• Αγο­ρά­ζει προ­ϊ­ό­ντα ή λαμ­βά­νει υπη­ρε­σίες από το Ηνωμένο Βασί­λειο
• Μετα­φέ­ρει εμπο­ρεύ­ματα και πρόσωπα από και προς το Ηνωμένο Βασί­λειο
• Δεν έχει ποτέ δρα­στη­ριο­ποι­η­θεί εμπο­ρικά σε χώρες εκτός ΕΕ
• Έχει θυγα­τρική στο Ηνωμένο Βασί­λειο
• Έχει κατο­χυ­ρώ­σει διπλώ­ματα ευρε­σι­τε­χνίας, ευρω­παϊκά εμπο­ρικά σήματα, γεω­γρα­φι­κές ενδεί­ξεις ή πιστο­ποι­η­τικά φυτικής ποι­κι­λίας στο Ηνωμένο Βασί­λειο
• Χρη­σι­μο­ποιεί άδειες τοπο­θέ­τη­σης προ­ϊ­ό­ντων στην αγορά ή εγκρί­σεις που προ­έρ­χο­νται από οντό­τη­τες του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου
• Απα­σχο­λεί Έλληνες υπαλ­λή­λους στο Ηνωμένο Βασί­λειο ή Βρε­τα­νούς υπαλ­λή­λους στην Ελλάδα
• Συμ­με­τέ­χει σε ευρω­παϊκά προ­γράμ­ματα με Βρε­τα­νούς εταί­ρους.

Σε περί­πτωση απο­χώ­ρη­σης χωρίς Συμ­φω­νία:

• Θα καταρ­γη­θεί η ελεύ­θερη κυκλο­φο­ρία αγαθών, κεφα­λαίων, υπη­ρε­σιών και προ­σώ­πων (εργα­ζο­μέ­νων, φοι­τη­τών, ταξι­διω­τών) και το δικαί­ωμα ελεύ­θε­ρης εγκα­τά­στα­σης.
• Οι εμπο­ρι­κές σχέσεις της Ε.Ε. με το Ηνωμένο Βασί­λειο θα διέ­πο­νται από τους γενι­κούς κανόνες του Παγκό­σμιου Οργα­νι­σμού Εμπο­ρίου, χωρίς την εφαρ­μογή προ­τι­μη­σια­κού καθε­στώ­τος.
• Θα απαι­τού­νται τελω­νεια­κές δια­δι­κα­σίες, θα υπάρχει υπο­χρέ­ωση υπο­βο­λής δια­σα­φή­σεων εισα­γω­γής/ εξα­γω­γής/ δια­με­τα­κό­μι­σης, τα εισα­γό­μενα εμπο­ρεύ­ματα θα υπό­κει­νται σε δασμούς και οι τελω­νεια­κές αρχές μπορεί να απαι­τούν εγγυ­ή­σεις για πιθανές ή υπάρ­χου­σες τελω­νεια­κές οφειλές.
• Ορι­σμένα εμπο­ρεύ­ματα που δια­κι­νού­νται από και προς το Ηνωμένο Βασί­λειο θα υπό­κει­νται σε απα­γο­ρεύ­σεις ή περιο­ρι­σμούς, γεγονός που συνε­πά­γε­ται την απαί­τηση έκδοσης του απα­ραί­τη­του πιστο­ποι­η­τι­κού/άδειας (φυτο­ϋ­γειο­νο­μικό, κτη­νια­τρικό, διττής χρήσης κ.λ.π) από την αρμόδια Δημόσια Αρχή, ώστε να συνο­δεύ­ουν τα εμπο­ρεύ­ματα κατά το στάδιο εκτε­λω­νι­σμού τους.

Πως θα προ­ε­τοι­μάσω την επι­χεί­ρησή μου για την απο­χώ­ρηση του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου από την ΕΕ;

1. Αξιο­λο­γή­στε τις επι­πτώ­σεις στην επι­χεί­ρησή σας: εντο­πί­σετε όλες τις πιθανές συνέ­πειες του Brexit, άμεσες και έμμεσες (νομικές, ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού, κόστους, τοπο­θε­σίας δρα­στη­ριο­τή­των, τρόπων μετα­φο­ράς, δεδο­μέ­νων, συμ­βά­σεων, συνερ­γα­τι­κών έργων κ.λπ.).
2. Καταρ­τή­στε σχέδιο έκτα­κτης ανάγκης: σχε­διά­στε και προ­γραμ­μα­τί­στε μέτρα που πρέπει να λάβετε για τον μετρια­σμό των επι­πτώ­σεων, στη­ρι­ζό­με­νοι και σε φορείς που μπορούν να σας συμ­βου­λεύ­σουν (κρα­τι­κές υπη­ρε­σίες, Εμπο­ρικά και Βιο­μη­χα­νικά Επι­με­λη­τή­ρια, Enterprise Greece, ομο­σπον­δίες ή επαγ­γελ­μα­τι­κές ενώσεις, τμήματα πλη­ρο­φο­ρι­κής, νομικά, λογι­στικά τμήματα εται­ρείας σας, εκτε­λω­νι­στές σας).
3. Υλο­ποι­ή­στε: προσ­διο­ρί­σετε τις καταλ­λη­λό­τε­ρες λύσεις, ενη­με­ρώ­στε τους συνερ­γά­τες σας και εφαρ­μό­στε τις απα­ραί­τη­τες αλλαγές (συστή­ματα πλη­ρο­φο­ρι­κής, συμ­βά­σεις, ανθρώ­πινο δυνα­μικό, εφο­δια­στική αλυσίδα, παρα­γωγή, αγο­ρα­πω­λη­σίες κ.λπ.).

Eιδικότερα, αν η επι­χεί­ρησή σας πραγ­μα­το­ποιεί συναλ­λα­γές με το Ηνωμένο Βασί­λειο ή μετα­φο­ρές εμπο­ρευ­μά­των μέσω του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου:

• Αν δεν το έχετε ήδη κάνει, κατα­χω­ρί­στε την επι­χεί­ρησή σας στην εθνική τελω­νειακή αρχή ([email protected] & [email protected] ) για να πραγ­μα­το­ποιεί συναλ­λα­γές με χώρες εκτός ΕΕ.
• Εξε­τά­στε κατά πόσον η επι­χεί­ρησή σας είναι έτοιμη να συνε­χί­σει τις συναλ­λα­γές σας με το Ηνωμένο Βασί­λειο ή μέσω του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου, δηλαδή κατά πόσον δια­θέ­τει τις ανα­γκαίες:
• ικα­νό­τη­τες σε ανθρώ­πινο δυνα­μικό (προ­σω­πικό εκπαι­δευ­μένο σε τελω­νειακά θέματα)·
• τεχνι­κές ικα­νό­τη­τες (συστή­ματα πλη­ρο­φο­ρι­κής και λοιπά)· και
• τελω­νεια­κές άδειες, όπως για ειδικά καθε­στώτα (απο­θή­κευση, μετα­ποί­ηση ή για εμπο­ρεύ­ματα που υπά­γο­νται στον κανόνα «ειδικής χρήσης»).
• Ρωτήστε την εθνική τελω­νειακή αρχή σας σχετικά με τις υφι­στά­με­νες τελω­νεια­κές απλου­στεύ­σεις και διευ­κο­λύν­σεις που είναι δια­θέ­σι­μες για την επι­χεί­ρησή σας, όπως:
• οι απλου­στεύ­σεις για την υπαγωγή εμπο­ρευ­μά­των σε τελω­νειακό καθε­στώς·
• οι συνο­λι­κές εγγυ­ή­σεις, με μειω­μένα ποσά ή απαλ­λα­γές·
• οι απλου­στεύ­σεις για καθε­στώτα δια­με­τα­κό­μι­σης.
• Εξε­τά­στε το ενδε­χό­μενο να υπο­βά­λετε αίτηση για να σας χορη­γη­θεί η ιδιό­τητα του εγκε­κρι­μέ­νου οικο­νο­μι­κού φορέα (AEO) από την εθνική τελω­νειακή αρχή σας.
• Αν έχετε εγγρα­φεί στη μικρή μονο­α­πευ­θυ­ντική θυρίδα για τον ΦΠΑ στο Ηνωμένο Βασί­λειο, εγγρα­φείτε σε κράτος μέλος της ΕΕ των 27.
• Αν έχετε κατα­βά­λει ΦΠΑ στο Ηνωμένο Βασί­λειο το 2018, μπο­ρείτε να υπο­βάλ­λετε ηλε­κτρο­νική αίτηση μέσω της ΑΑΔΕ μέχρι και τις 29/3/2019. Ωστόσο, θα πρέπει να φρο­ντί­σετε να υπο­βάλ­λετε τις αιτή­σεις σας για το εν λόγω διά­στημα, του­λά­χι­στον 15 ημέρες πριν την 31η Οκτω­βρίου 2019, ώστε να υπάρχει ο απα­ραί­τη­τος χρόνος για την ηλε­κτρο­νική δια­βί­βασή τους από την Ελλάδα στο Ηνωμένο Βασί­λειο.
• Μιλήστε με τους επι­χει­ρη­μα­τι­κούς εταί­ρους σας (προ­μη­θευ­τές, δια­με­σο­λα­βη­τές, μετα­φο­ρείς,…), διότι το Brexit ενδέ­χε­ται να έχει επίσης επι­πτώ­σεις και στην αλυσίδα εφο­δια­σμού σας.
• Αν έχετε κατα­βά­λει ΦΠΑ στο Ηνωμένο Βασί­λειο το 2018, υπο­βά­λετε τις αιτή­σεις επι­στρο­φής ΦΠΑ αρκετά πριν από τις 31 Οκτω­βρίου 2019, ώστε να διεκ­πε­ραιω­θούν πριν από αυτήν την ημε­ρο­μη­νία.
• Μιλήστε με τους επι­χει­ρη­μα­τι­κούς εταί­ρους σας (προ­μη­θευ­τές, δια­με­σο­λα­βη­τές, μετα­φο­ρείς,…), διότι το Brexit ενδέ­χε­ται να έχει επίσης επι­πτώ­σεις και στην αλυσίδα εφο­δια­σμού σας.
• Επι­σκε­φθείτε τη σελίδα μας με ενό­τη­τες ηλε­κτρο­νι­κής μάθησης σχετικά με τα τελω­νεία και τη φορο­λο­γία για να δια­πι­στώ­σετε αν εσείς ή το προ­σω­πικό σας χρειά­ζε­στε επι­πλέον κατάρ­τιση.

Για πιο λεπτο­με­ρείς τεχνι­κές πλη­ρο­φο­ρίες, μπο­ρείτε να συμ­βου­λεύ­ε­στε την ιστο­σε­λίδα της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, όπου περιέ­χο­νται «ανα­κοι­νώ­σεις ετοι­μό­τη­τας» για ευρύ φάσμα θεμάτων, μεταξύ άλλων για τα τελω­νεία και τη φορο­λο­γία. Για να λάβετε πρό­σθε­τες πλη­ρο­φο­ρίες και βοήθεια, επι­κοι­νω­νή­στε με τις εθνικές σας αρχές, το τοπικό σας εμπο­ρικό επι­με­λη­τή­ριο ή την κλαδική σας ένωση.