Δασικοί χάρτες: 10+4 ερωτήσεις και απαντήσεις

Ξεπερ­νούν τις 365.000 οι αντιρ­ρή­σεις που έχουν υπο­βλη­θεί επί των δασικών χαρτών, ενώ τα αιτή­ματα προ­δή­λων σφαλ­μά­των ανέρ­χο­νται σε 92.683.

Τι σημαί­νει αυτό; Σημαί­νει πως αν δεν τελε­σι­δι­κή­σουν οι ενστά­σεις δεν μπορεί να ορι­στι­κο­ποι­η­θεί ο δασικός χάρτης, με συνέ­πεια όσοι διεκ­δι­κούν μια έκταση ή θέλουν να την αξιο­ποι­ή­σουν να βρί­σκο­νται σε ένα ιδιό­τυπο καθε­στώς ομη­ρείας, αφού οι δικαιο­πρα­ξίες δεν είναι ασφα­λείς.

Σημειώ­νε­ται πως έως σήμερα, σύμφωνα με τα στοι­χεία του ΥΠΕΝ, έχουν αναρ­τη­θεί δασικοί χάρτες για το 95% της επι­κρά­τειας (εξαι­ρου­μέ­νων περιο­χών εντός σχεδίου πόλεων και οικι­σμών), ενώ το ποσοστό κύρωσης φθάνει στο 90%.

Το μεγάλο στοί­χημα αυτή τη στιγμή του υπουρ­γείου Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας είναι να εξε­τα­στούν όσο γίνεται πιο γρήγορα αυτές οι ενστά­σεις. Ωστόσο, το πρό­βλημα της στε­λέ­χω­σης αυτών των επι­τρο­πών εξα­κο­λου­θεί να παρα­μέ­νει, με συνέ­πεια σε άλλες περιο­χές η δια­δι­κα­σία να «τρέχει» κανο­νικά και σε άλλες όχι…

Ετσι, σε μια προ­σπά­θεια να κινηθεί πιο γρήγορα η όλη δια­δι­κα­σία, δόθηκαν οδηγίες από το ΥΠΕΝ να αρχειο­θε­τη­θούν χιλιά­δες αντιρ­ρή­σεις προ­δή­λων σφαλ­μά­των που υπο­βλή­θη­καν πριν από το 2021 για τις περι­πτώ­σεις που ο δασικός χαρα­κτη­ρι­σμός ακι­νή­του δεν αμφι­σβη­τή­θηκε με νέα αντίρ­ρηση στους δασι­κούς χάρτες όπως τελικώς κυρώ­θη­καν, με την ανα­μόρ­φωση και την ανάρ­τησή τους.

Ενδει­κτικό είναι το γεγονός, σύμφωνα με πηγές που γνω­ρί­ζουν καλά το θέμα, πως μέχρι το 2020 είχαν εξε­τα­στεί από τις παλιές Επι­τρο­πές Εξέ­τα­σης Αντιρ­ρή­σεων γύρω στις 25.000 αντιρ­ρή­σεις (για προ­γε­νέ­στε­ρες αναρ­τή­σεις), ενώ μέχρι το τέλος Ιουλίου 2022, που ολο­κλη­ρώ­θη­καν οι αναρ­τή­σεις των δασικών χαρτών για το σύνολο της χώρας, είχαν εκδοθεί συνο­λικά 40.997 απο­φά­σεις από τις Επι­τρο­πές Αντιρ­ρή­σεων. Επίσης, το πρώτο εξάμηνο του 2023 εξε­τά­στη­καν περίπου 11.000 αντιρ­ρή­σεις.

Σημειώ­νε­ται πως έως σήμερα, σύμφωνα με τα στοι­χεία του ΥΠΕΝ, έχουν αναρ­τη­θεί δασικοί χάρτες για το 95% της επι­κρά­τειας (εξαι­ρου­μέ­νων περιο­χών εντός σχεδίου πόλεων και οικι­σμών), ενώ το ποσοστό κύρωσης φθάνει στο 90%.

Με την ανάρ­τηση και την κύρωση του 90% των δασικών χαρτών, «ΤΑ ΝΕΑ» παρου­σιά­ζουν τις επι­λο­γές που έχουν οι ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των προ­κει­μέ­νου να κατο­χυ­ρώ­σουν την περιου­σία τους, αλλά και όλη την απαι­τού­μενη πλη­ρο­φό­ρηση ώστε να κινού­νται με ασφά­λεια μέσα στο νέο περι­βάλ­λον που έχει δια­μορ­φω­θεί.

1η) Τι μπορούν να κάνουν οι ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των που δεν πρό­λα­βαν να υπο­βά­λουν αντίρ­ρηση επί του περιε­χο­μέ­νου των δασικών χαρτών;

Μπορούν να κατα­θέ­σουν αίτημα ανα­μόρ­φω­σης του κυρω­μέ­νου δασικού χάρτη στην οικεία Διεύ­θυνση Δασών, εφόσον έχουν διοι­κη­τική πράξη που δεν συμπε­ριε­λή­φθη σε αυτόν. Επίσης μπορούν να υπο­βά­λουν αίτημα διόρ­θω­σης (ανα­μόρ­φωση) με πρόδηλο σφάλμα.

2η) Ποιες είναι οι πράξεις της διοί­κη­σης και τα πρόδηλα σφάλ­ματα που μπορούν να ανα­μορ­φώ­σουν τον κυρω­μένο δασικό χάρτη;

Οι πράξεις της διοί­κη­σης που μπορούν να ανα­μορ­φώ­σουν τον κυρω­μένο δασικό χάρτη είναι, μεταξύ άλλων, εγκε­κρι­μένα ρυμο­το­μικά σχέδια πόλης, απο­φά­σεις χαρα­κτη­ρι­σμού οικι­σμού ως προ­ϋ­φι­στα­μέ­νου του έτους 1923, πράξεις οριο­θέ­τη­σης, παρα­χω­ρη­τή­ρια αγρο­τι­κών κλήρων κ.ά. (σ.σ.: ανα­λυ­τικά ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020).

3η) Τι είναι τα πρόδηλα σφάλ­ματα;

Πρόδηλα σφάλ­ματα στη δια­δι­κα­σία κατάρ­τι­σης του δασικού χάρτη ορί­ζο­νται, μεταξύ άλλων, η εσφαλ­μένη τεχνική απόδοση των οριο­γραμ­μών επί των φωτο­γραμ­με­τρι­κών υπο­βά­θρων, η λαν­θα­σμένη απει­κό­νιση αγρο­τι­κής έκτασης ως δασικής, η παρά­λειψη εκ παρα­δρο­μής της απο­τύ­πω­σης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύ­τε­ρης άλλης μορφής (αγρο­τι­κής κ.λπ.) και το αντί­στροφο (σ.σ.: ανα­λυ­τικά 153394/919/12.04.2017 ΥΑ).

4η) Κι αν δεν γίνει δεκτή η αντίρ­ρηση;

Ο ενδια­φε­ρό­με­νος έχει το δικαί­ωμα άσκησης αίτησης ακύ­ρω­σης ενώπιον του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας κατά της πράξης ολικής κύρωσης του δασικού χάρτη για το τμήμα εκείνο της αντίρ­ρη­σης που η ΕΠΕΑ δεν έκανε απο­δε­κτό.

5η) Πότε ανα­μέ­νε­ται να ολο­κλη­ρω­θεί η δια­δι­κα­σία;

Εχουν ιδρυθεί μέχρι σήμερα 156 Επι­τρο­πές Εξέ­τα­σης Αντιρ­ρή­σεων (ΕΠΕΑ). Επίσης δόθηκαν οικο­νο­μικά κίνητρα με αύξηση (διπλα­σια­σμό) της μηνιαίας απο­ζη­μί­ω­σης, η οποία όμως κατα­βάλ­λε­ται μόνο εφόσον η Επι­τροπή συνε­δριά­σει τέσ­σε­ρις φορές ανά μήνα και εξε­τά­σει 25 υπο­θέ­σεις ανά συνε­δρί­αση (συνο­λικά 100 υπο­θέ­σεις ανά μήνα). Επι­πλέον, προ­βλέ­πε­ται πρό­σθετη απο­ζη­μί­ωση για εξέταση πέραν των 100 υπο­θέ­σεων ανά μήνα. Ο σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει το έργο των ΕΠΕΑ να ολο­κλη­ρω­θεί εντός της επό­με­νης διετίας, με την εξέταση 20.000 αντιρ­ρή­σεων τον μήνα από του­λά­χι­στον 200 ΕΠΕΑ.

6η) Τι ισχύει για τα ιδιο­κτη­σιακά ζητή­ματα;

Στις περιο­χές όπου δεν ισχύει το τεκ­μή­ριο κυριό­τη­τας υπέρ του Δημο­σίου, το ΥΠΕΝ νομο­θέ­τησε ότι για τις περιο­χές αυτές (νησιά Ιονίου, Κρήτη, Λέσβος, Σάμος, Χίος, Κυκλά­δες, Κύθηρα, Αντι­κύ­θηρα, Δωδε­κά­νησα και Μάνη) το Δημόσιο δεν προ­βάλ­λει δικαιώ­ματα ιδιο­κτη­σίας σε δάση και δασικές εκτά­σεις, εκτός αν δια­θέ­τει τίτλους ιδιο­κτη­σίας.

7η) Ποια λύση δόθηκε για τα δασικά αυθαί­ρετα;

Αυτή τη στιγμή η πλατ­φόρμα είναι κλειστή. Ωστόσο, στους περίπου 3.000 κατό­χους κατοι­κιών σε δάση και δασικές εκτά­σεις που υπέ­βα­λαν τη σχετική αίτηση δόθηκε η ευκαι­ρία να δηλώ­σουν, με την κατα­βολή παρα­βό­λου ύψους 250 ευρώ, τις κατοι­κίες τους στη δια­δι­κτυακή πλατ­φόρμα του Κτη­μα­το­λο­γίου, ώστε να ανα­στα­λούν οι δια­δι­κα­σίες κατε­δά­φι­σης και επι­βο­λής προ­στί­μων για 30 έτη.

Στη συνέ­χεια, αφού συγκε­ντρω­θούν τα στοι­χεία των δηλώ­σεων, θα εκδοθεί Προ­ε­δρικό Διά­ταγμα που θα καθο­ρί­ζει τους όρους δια­τή­ρη­σης ή κατε­δά­φι­σης των κατοι­κιών που έχουν δηλωθεί. Από τα παρα­πάνω απο­κλεί­ο­νται όσα κτίρια δεν έχουν χαρα­κτήρα κατοι­κίας, έχουν ανε­γερ­θεί μετά την 28η Ιουλίου 2011, βρί­σκο­νται σε περιο­χές που ισχύουν ειδικές προ­στα­τευ­τι­κές δια­τά­ξεις.

8η) Τι ισχύει για τις περιο­χές όπου δεν έχει αναρ­τη­θεί δασικός χάρτης;

Ισχύει η δια­δι­κα­σία της έκδοσης πράξης χαρα­κτη­ρι­σμού του αρμό­διου δασάρχη ή διευ­θυ­ντή Δασών άνευ δασαρ­χείου.

9η) Με τις απο­δο­χές κλη­ρο­νο­μιάς ακι­νή­των;

Οι πράξεις απο­δο­χής κλη­ρο­νο­μιάς εξαι­ρέ­θη­καν από την υπο­χρέ­ωση επι­σύ­να­ψης πιστο­ποι­η­τι­κού περί του δασικού χαρα­κτήρα της έκτασης.

10η) Τι ισχύει με τις μετα­βι­βά­σεις σε έκταση χαρα­κτη­ρι­σμένη ως δασική στον αναρ­τη­μένο δασικό χάρτη, όπου όμως η Επι­τροπή Εξέ­τα­σης Αντιρ­ρή­σεων (ΕΠΕΑ) έκανε απο­δε­κτή αντίρ­ρηση;

Μέχρι να κυρωθεί το επίμαχο τμήμα του δασικού χάρτη, στο σχετικό συμ­βό­λαιο προ­σαρ­τά­ται αντί­γραφο της από­φα­σης της ΕΠΕΑ με τον Αριθμό Δια­δι­κτυα­κής Ανάρ­τη­σης (ΑΔΑ) από τη Διαύ­γεια και με επι­συ­να­πτό­μενο τοπο­γρα­φικό διά­γραμμα επί του οποίου βεβαιώ­νε­ται ότι το ακίνητο είναι αυτό ως προς το οποίο έχουν γίνει δεκτές οι αντιρ­ρή­σεις.

11η) Πώς απο­δει­κνύ­ε­ται ο χαρα­κτή­ρας έκτασης – για οποια­δή­ποτε νόμιμη χρήση / συναλ­λαγή με το Δημόσιο / συμ­βο­λαιο­γρα­φική πράξη – μετά την κύρωση των δασικών χαρτών;

Μετά την κύρωση του δασικού χάρτη κάθε μετα­βολή των εμπράγ­μα­των δικαιω­μά­των σε δασικού χαρα­κτήρα εκτά­σεις πρέπει να συνο­δεύ­ε­ται από σχετικό πιστο­ποι­η­τικό της αρμό­διας Διεύ­θυν­σης Δασών. Αν η έκταση δεν έχει δασικό χαρα­κτήρα, τότε αρκεί υπεύ­θυνη δήλωση επί του τοπο­γρα­φι­κού δια­γράμ­μα­τος που συνο­δεύει τη σχετική πράξη του συμ­βο­λαιο­γρά­φου, με την οποία δηλώ­νε­ται ότι το συγκε­κρι­μένο ακίνητο δεν έχει δασικό χαρα­κτήρα.

12η) Οταν μέρος ιδιο­κτη­σίας έχει χαρα­κτη­ρι­στεί δασικό, μπορεί να μετα­βι­βα­στεί το αγρο­τικό τμήμα της;

Το ΥΠΕΝ με νομο­θε­τική ρύθμιση έδωσε το δικαί­ωμα σε ιδιο­κτη­σίες που περι­λαμ­βά­νουν και δασικές και αγρο­τι­κές εκτά­σεις να μπορούν να μετα­βι­βά­ζο­νται, ως προς το μη δασικό τμήμα, χωρίς αυτό να θεω­ρεί­ται κατά­τμηση.

13η) Μπορεί να εκδοθεί οικο­δο­μική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρει άλλης μορφής;

Εφόσον το τμήμα του γεω­τε­μα­χίου που δεν εμπί­πτει στις δια­τά­ξεις της δασικής νομο­θε­σίας πληροί τους όρους αρτιό­τη­τας, τότε εκδί­δε­ται άδεια δόμησης.

14η) Τι ισχύει για τις εκτά­σεις που, ενώ δεν ήταν δασικές, έχουν απο­τυ­πω­θεί ως τέτοιες στους δασι­κούς χάρτες επειδή κηρύ­χθη­καν ανα­δα­σω­τέες;

Στις περι­πτώ­σεις που οι απο­φά­σεις των ΕΠΕΑ εξαι­ρούν εκτά­σεις της υπα­γω­γής τους στον δασικό χάρτη ως δάση ή δασικές, αυτές γνω­στο­ποιού­νται (ενόψει της μη αρμο­διό­τη­τας της ΕΠΕΑ για την ανά­κληση της οικείας ανα­δα­σω­τι­κής από­φα­σης) στον αρμόδιο συντο­νι­στή της οικείας Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης για την ανά­κληση της από­φα­σης ανα­δά­σω­σης.

Premium έκδοση «ΤΑ ΝΕΑ»