Παναγιώτης Τοκούζης: «Εχει συρρικνωθεί ανησυχητικά η σεζόν για τα τουριστικά καταλύματα»

Κύριε Τοκούζη, πώς εξε­λίσ­σε­ται η του­ρι­στική σεζόν και πώς έχουν τα πράγ­ματα για τα του­ρι­στικά κατα­λύ­ματα;

Κάποτε η σεζόν στη Ρόδο ξεκι­νούσε από τον Απρίλιο και διαρ­κούσε μέχρι τον Οκτώ­βριο. Πλέον η σεζόν έχει συρ­ρι­κνω­θεί πολύ για τα μικρά κατα­λύ­ματα. Και δεν μιλώ μόνο για τα ενοι­κια­ζό­μενα αλλά για όλα τα μικρά κατα­λύ­ματα που σέβο­νται τον εαυτό τους και δια­θέ­τουν τα δωμάτιά τους σε σωστή τιμή. Έχει χαθεί ο Μάιος και στα­διακά βλέπω να χάνεται και ο Ιούνιος. Η δουλειά ξεκί­νησε πριν από μία εβδο­μάδα περίπου.

Ποιοι επι­σκέ­πτες προ­τι­μούν τα ενοι­κια­ζό­μενα κατα­λύ­ματα;

Δεν είναι υπο­δε­έ­στερη η ποιό­τητα των επι­σκε­πτών που επι­λέ­γουν τα ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια και τα μικρά κατα­λύ­ματα. Δεν μπο­ρούμε να μιλάμε για καλή και κακή ποιό­τητα πελατών. Όλοι οι πελάτες είναι καλοί. Όλοι είναι το ίδιο για εμάς. Υπάρ­χουν επι­σκέ­πτες που επι­λέ­γουν συνει­δητά τα μικρά κατα­λύ­ματα από ένα ξενο­δο­χείο τεσ­σά­ρων αστέρων. Υπάρ­χουν επίσης επι­σκέ­πτες οι οποίοι έχουν την οικο­νο­μική άνεση, αλλά δεν επι­θυ­μούν να ξοδέ­ψουν πολλά χρήματα για τη διαμονή τους.

Περιττό να αναφέρω ότι τα ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια ωφελούν την αγορά, συμ­βάλ­λο­ντας στην αύξηση της κίνησης.

Ποιες είναι οι προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν τα κατα­λύ­ματα αυτής της κατη­γο­ρίας;

Ο μεγάλος αντα­γω­νι­σμός που αντι­με­τω­πί­ζουν τα ενοι­κια­ζό­μενα κατα­λύ­ματα, έχει οδη­γή­σει στη συρ­ρί­κνωση της σεζόν σε συν­δυα­σμό με την έλλειψη προ­σω­πι­κού, η οποία οφεί­λε­ται εν πολλοίς στην ανε­ξέ­λεγ­κτη αύξηση των κλινών.

Η συρ­ρί­κνωση της σεζόν σε συν­δυα­σμό με την έλλειψη προ­σω­πι­κού που και πάλι οφεί­λε­ται στην αύξηση των κλινών, απο­τε­λούν μεγάλες προ­κλή­σεις για τα ενοι­κια­ζό­μενα και τα μικρά κατα­λύ­ματα. Και δεν μιλάμε για τα πέντε-δέκα δωμάτια που θα κάνει ένα μικρό ξενο­δο­χείο αλλά για τα χιλιά­δες δωμάτια και τις χιλιά­δες επι­δο­τού­με­νες κλίνες που γίνο­νται κάθε χρόνο. Για τους λόγους αυτούς έχει συρ­ρι­κνω­θεί η σεζόν για τα ενοι­κια­ζό­μενα κατα­λύ­ματα. Γι’ αυτό και πολλοί επι­χει­ρη­μα­τίες σκέ­φτο­νται να αλλά­ξουν χρήση. Κάποιοι το έχουν ήδη κάνει.

Η βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση είναι κάτι και­νού­ριο. Κάποιος που νοί­κιαζε το σπίτι του για 300 ευρώ το μήνα, τώρα το νοι­κιά­ζει για 100 ευρώ τη μέρα. Προ­φα­νώς και απο­τε­λεί δέλεαρ η υψηλή τιμή ενοι­κί­α­σης. Στην πορεία όμως, θα δια­πι­στώ­σουν οι ιδιο­κτή­τες των ακι­νή­των, ότι για να δια­τη­ρη­θεί η ποιό­τητα αλλά και η τιμή σε ικα­νο­ποι­η­τικά επίπεδα, θα πρέπει να ρίχνουν λεφτά για τη συντή­ρηση και την ανα­καί­νισή τους. Και βεβαίως, όταν φορο­λο­γη­θούν και κληθούν να υπα­κού­σουν σε κανόνες, τότε τα πράγ­ματα δεν θα είναι και τόσο εύκολα.

Πώς θα μπο­ρού­σαν να ενι­σχυ­θούν και να υπο­στη­ρι­χθούν τα ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια και τα μικρά κατα­λύ­ματα; Αυξά­νουν τον αντα­γω­νι­σμό οι βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις;

Η πρόταση είναι να στα­μα­τή­σουν άμεσα οι νέες κλίνες, του­λά­χι­στον οι επι­δο­τού­με­νες. Να στρα­φούν όλοι σε άλλες δράσεις και επεν­δύ­σεις από τις οποίες μπορεί να έχουν περισ­σό­τερα κέρδη. Και θα πρέπει επίσης να δοθούν κίνητρα για αλλαγή χρήσης ώστε τα μικρά κατα­λύ­ματα να μετα­τρα­πούν σε δια­με­ρί­σματα για τους μόνι­μους κάτοι­κους ή για τους εργα­ζό­με­νους. Με αυτό τον τρόπο θα αντι­με­τω­πι­σθεί σε κάποιο βαθμό το πρό­βλημα έλλει­ψης στέγης. Και μη ξεχνιό­μα­στε… η έλλειψη σπιτιών οφεί­λε­ται στις βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις.

Το Airbnb θα έπρεπε κατά την άποψή μου να μην υπάρχει. Αυξάνει τον αθέμιτο αντα­γω­νι­σμό στα ύψη, προ­κα­λώ­ντας ασφυξία στα ενοι­κια­ζό­μενα κατα­λύ­ματα.

Ποια είναι τα αιτή­ματά σας προς την κεντρική διοί­κηση;

Για εμάς δεν υπάρχει το Υπουρ­γείο Του­ρι­σμού. Δεν έχουμε πλέον εικόνα για όσα συμ­βαί­νουν στο κλάδο μας. Δεν μας ενη­με­ρώ­νουν όπως παλαιό­τερα, αλλά είμαι βέβαιος πώς ούτε και οι ίδιοι γνω­ρί­ζουν ποια είναι η κατά­σταση στον κλάδο. Δεν ξέρουν καν πόσα κατα­λύ­ματα υπάρ­χουν στη χώρα.

Έχουμε στείλει τον τελευ­ταίο χρόνο 15 επι­στο­λές στο Υπουρ­γείο για θέματα που έπρεπε να λυθούν άμεσα και δεν είχαμε καμία απά­ντηση. Έχουν σβήσει από το χάρτη τα ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια. Είμαι 30 χρόνια στο συν­δι­κα­λι­σμό και στα κοινά. Για πρώτη φορά δεν μας έχει δεχθεί η υπουρ­γός… Μάλιστα στο πρό­σφατο νομο­σχέ­διο του Υπουρ­γείου Του­ρι­σμού, δεν υπάρχει ούτε η παρα­μι­κρή αναφορά στα ενοι­κια­ζό­μενα κατα­λύ­ματα.

Κλεί­νο­ντας κύριε Τοκούζη, πώς σχο­λιά­ζετε την πορεία του του­ρι­σμού στη Ρόδο; Πόσο έχει εξε­λι­χθεί το του­ρι­στικό προϊόν του νησιού;

Το νησί μας είναι πανέ­μορφο με πολλές δυνα­τό­τη­τες. Δυστυ­χώς δεν είχαμε δια­χρο­νικά ανθρώ­πους με όραμα στον του­ρι­σμό σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο. Δεν ανα­φέ­ρο­μαι στους μικρο­ξε­νο­δό­χους και στους ιδιο­κτή­τες των μικρών κατα­λυ­μά­των. Ανα­φέ­ρο­μαι στους μεγά­λους… που αντί να φρο­ντί­σουν να δημιουρ­γή­σουν και άλλες παρα­γω­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες στο νησί, επέν­δυ­σαν στην μονο­καλ­λιέρ­γεια του του­ρι­σμού και φτάσαμε σε σημείο να έχουμε χιλιά­δες κατα­λύ­ματα και κλίνες που φτάνουν πλέον σε επίπεδα κορε­σμού. Γι΄ αυτό άλλωστε και τα δωμάτια των πεντά­στε­ρων δια­τί­θε­νται στις τιμές των ενοι­κια­ζό­με­νων κατα­λυ­μά­των τον Μάιο.

Αν δεν ανα­θε­ω­ρή­σουμε έστω και τώρα, τον τρόπο λειτουργίας-και πάνω από όλους η κυβέρνηση-αν δεν στα­μα­τή­σουν οι επι­δο­τού­με­νες κλίνες, τότε, ο κορε­σμός θα αυξηθεί ακόμη περισ­σό­τερο. Το να χρη­μα­το­δο­τούμε για να δημιουρ­γούν πρό­βλημα στην αγορά οι νέες κλίνες, είναι απα­ρά­δε­κτο.