Ο τουρισμός ανοίγει νέους δρόμους για το κρασί

Θα μπο­ρούσε να απο­τε­λέ­σει μία από τις πιο δυνα­μι­κές, ειδικές μορφές του­ρι­σμού, συν­δέ­ο­ντας τον πρω­το­γενή τομέα, ενι­σχύ­ο­ντας τη θέση του ελλη­νι­κού κρασιού στη διεθνή αγορά και εμπλου­τί­ζο­ντας το brand της χώρας στο εξω­τε­ρικό. «Αλίμονο όμως αν περιο­ρί­σουμε τον οινο­του­ρι­σμό στις γευ­σι­γνω­σίες και στα κατα­λύ­ματα εντός των αμπε­λώ­νων», καθώς η δρα­στη­ριό­τητα αυτή «περνά από την ανά­δειξη του φυσικού περι­βάλ­λο­ντος και της ιστο­ρίας ενός τόπου» σημειώ­νει ο ανα­πλη­ρω­τής καθη­γη­τής Αμπε­λο­οι­νι­κού Δικαίου του Πανε­πι­στη­μίου της Reims στη Γαλλία, διευ­θυ­ντής του Συν­δέ­σμου Ελλη­νι­κού Οίνου και από τον Φεβρουά­ριο πρό­ε­δρος του Ινστι­τού­του Αμπέλου και Οίνου Καμπα­νίας (Institut Georges Chappaz) κ. Θεό­δω­ρος Γεωρ­γό­που­λος, παίρ­νο­ντας το παρά­δειγμα της Καμπα­νίας, όπου ζει τα τελευ­ταία έντεκα χρόνια.

Από τους πλέον ειδή­μο­νες για το κρασί, ως δικη­γό­ρος και μέλος ΔΣ της Διε­θνούς Ενωσης Νομικών του Κρασιού (AIDV), η οποία αριθµεί 300 µέλη σε 45 χώρες, θα συμ­με­τέ­χει στο ετήσιο συνέ­δριό της, που πραγ­μα­το­ποιεί­ται από τις 2 ως τις 4 Οκτω­βρίου στη Σαντο­ρίνη. «Το ελλη­νικό κρασί εκπρο­σω­πεί ένα μικρό ποσοστό του ΑΕΠ, είναι ωστόσο από τους πλέον εξω­στρε­φείς κλάδους, ακόμη και σε περίοδο παρα­τε­τα­μέ­νης κρίσης» ανα­φέ­ρει. Και τονίζει ότι για την ανά­πτυξή του στο εξω­τε­ρικό απαι­τεί­ται «χρόνος, έμφαση στις γηγε­νείς ποι­κι­λίες, δια­σύν­δεση με τον του­ρι­σμό και καλή οργά­νωση ως προς τις δράσεις προ­βο­λής και προ­ώ­θη­σης».

«Εχουμε πολύ δρόμο»

Στη διάδοσή του ο του­ρι­σμός είναι βασικός κατα­λύ­της, όπως και οι συνέρ­γειες με τα ξενο­δο­χεία. Αυτές «πρέπει να βασι­στούν στην πεποί­θηση ότι η ανά­δειξη του ελλη­νι­κού κρασιού, όπως και της ελλη­νι­κής γαστρο­νο­μίας, είναι αμοι­βαία επω­φε­λής» υπο­γραμ­μί­ζει.

Ομως «αν απο­κλει­στική επι­δί­ωξη του ξενο­δο­χείου είναι η συμπί­εση του κόστους, μοιραία θα επι­λέ­ξει ανώνυμο, φθηνό και σε πολλές περι­πτώ­σεις κακής ποιό­τη­τας κρασί». Αντί­θετα, αν το ξενο­δο­χείο «έχει τη φιλο­δο­ξία να προ­σφέ­ρει ποιο­τι­κές υπη­ρε­σίες μέσω της ανά­δει­ξης του οινικού και γαστρο­νο­μι­κού πλούτου της Ελλάδας, ως στοι­χείο του πολι­τι­σμού της, τότε οι δυνα­τό­τη­τες είναι πολλές». Εξάλλου, «το παρά­δειγμα του «ελλη­νι­κού πρωινού» είναι χαρα­κτη­ρι­στικό, ωστόσο «έχουμε πολύ δρόμο ακόμη στην κατεύ­θυνση της εκπαί­δευ­σης και γενι­κό­τερα της οινικής κουλ­τού­ρας και τα βήματα προ­σέγ­γι­σης πρέπει να γίνουν τόσο από την οινο­ποιία όσο και από τους ξενο­δό­χους».

Ανα­γνω­ρι­σι­μό­τητα

Οι οινο­πα­ρα­γω­γοί στρέ­φο­νται στους ξένους του­ρί­στες που επι­σκέ­πτο­νται τη χώρα, για να αυξή­σουν την ανα­γνω­ρι­σι­μό­τητα των ελλη­νι­κών κρασιών και τις πωλή­σεις τους στο εξω­τε­ρικό. Σε αυτή την κίνηση εντάσ­σο­νται και οι «Δρόμοι του κρασιού». Ωστόσο, «για τους “Δρόμους του κρασιού” έχει δοθεί η λαν­θα­σμένη εντύ­πωση ότι αρκούν η επιλογή δια­δρο­μών, στις οποίες συναντά κανείς οινο­ποιεία και αμπε­λώ­νες, και η σήμανσή τους. Μια τέτοια προ­σέγ­γιση είναι αφελής και βεβαίως επι­φυ­λάσ­σει απο­γοη­τεύ­σεις» δηλώνει. «Οι “Δρόμοι του κρασιού” ανα­φέ­ρο­νται σε ένα οινικό ταξίδι, μια δια­δρομή στην αισθη­τική, στο φυσικό περι­βάλ­λον, στην ιστορία, στην κουλ­τούρα και στην αμπε­λο­οι­νική τεχνο­γνω­σία ενός τόπου. Η γεύση του κρασιού είναι το επι­στέ­γα­σμα, το τέλος αυτής της δια­δρο­μής. Αντι­λαμ­βά­νε­ται έτσι κανείς τη δουλειά που απαι­τεί­ται σε πολ­λα­πλό επίπεδο, τη συνέ­πεια και τη συνέ­χεια που χρειά­ζο­νται για να δια­μορ­φω­θούν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις ανά­δει­ξης των “Δρόμων των κρασιού”. Ανάλογα ισχύουν για την περί­πτωση του οινο­του­ρι­σμού» συμπλη­ρώ­νει.

«Σημα­ντική οινο­του­ρι­στική προ­ο­πτική για τη χώρα» ανοίγει το νομικό καθε­στώς του επι­σκέ­ψι­μου οινο­ποιείου που πρό­σφατα θεσμο­θέ­τησε η πολι­τεία. «Ομως ο οινο­του­ρι­σμός είναι ευρύ­τερη έννοια και ανά­λο­γες πρέπει να είναι οι παρεμ­βά­σεις της πολι­τείας. Για παρά­δειγμα, θα πρέπει κάποτε η ελλη­νική πολι­τεία να ρυθ­μί­σει τις χρήσεις γης εντός των ζωνών παρα­γω­γής οίνων με προ­στα­τευό­μενη ονο­μα­σία προ­έ­λευ­σης, προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τεύ­σει την αισθη­τική του τοπίου και την ποιό­τητα του περι­βάλ­λο­ντος, τα οποία είναι εγγενή στοι­χεία του ποιο­τι­κού οινο­του­ρι­σμού. Η ευθύνη και της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης είναι προ­κει­μένω μεγάλη». Επι­πλέον, «θα πρέπει η πολι­τεία να ανα­μορ­φώ­σει επι­τέ­λους το καθε­στώς των συλ­λο­γι­κών αγρο­τι­κών οργα­νώ­σεων, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας τοπικά αμπε­λο­οι­νικά συμ­βού­λια διε­παγ­γελ­μα­τι­κού χαρα­κτήρα», τα οποία «θα αυτο­δια­χει­ρί­ζο­νται τον τοπικό αμπε­λώνα δια­θέ­το­ντας ρυθ­μι­στι­κές αρμο­διό­τη­τες και απο­φα­σί­ζο­ντας έτσι και για τα ζητή­ματα του οινο­του­ρι­σμού. Τέλος, οι ίδιοι οι οινο­ποιοί, αλλά και οι αμπε­λουρ­γοί μέσω αντι­προ­σω­πευ­τι­κών φορέων, θα πρέπει να αντι­λη­φθούν τον οινο­του­ρι­σμό ως συλ­λο­γική δράση που απο­φέ­ρει και ατομικό κέρδος λόγω της προ­στι­θέ­με­νης αξίας που γεννά και να κινη­θούν ανα­λό­γως. Υπάρχει έλλειμμα συλ­λο­γι­κής συνεί­δη­σης στο ελλη­νικό κρασί» κατα­λή­γει.

Ανά­πτυξη στο εξω­τε­ρικό

Τομές στην παρα­γωγή, στην προβολή και στην αντα­γω­νι­στική τιμή

Τα τελευ­ταία χρόνια «έχει βελ­τιω­θεί σημα­ντικά η εικόνα του ελλη­νι­κού κρασιού στη διεθνή αγορά», αντι­προ­σω­πεύει όμως «λιγό­τερο από το 1% της παγκό­σμιας παρα­γω­γής» υπο­στη­ρί­ζει ο κ. Γεωρ­γό­που­λος. Οι προ­ο­πτι­κές του «είναι μάλλον «αντίρ­ρο­πες», μια και, «ενώ σε επίπεδο ποιο­τι­κής ανα­βάθ­μι­σης, διεύ­ρυν­σης του κύκλου των εγχώ­ριων οινο­φί­λων και ανα­γνω­ρι­σι­μό­τη­τας στο εξω­τε­ρικό τα πράγ­ματα βαίνουν καλώς, ο ελλη­νι­κός αμπε­λώ­νας συρ­ρι­κνώ­νε­ται», την ώρα που οι οινο­πα­ρα­γω­γι­κές χώρες ανά τον κόσμο αυξά­νο­νται. Ωστόσο, στόχος του ελλη­νι­κού κρασιού «δεν είναι να καθιε­ρω­θεί ως “παίκτης” στη διεθνή αγορά αλλά να είναι ανα­γνω­ρί­σιμο ως ένα ποιο­τικό κρασί, προϊόν ενός όμορφου μικρού τόπου, με εξαι­ρε­τι­κές ποι­κι­λίες που οινο­ποιού­νται από ανθρώ­πους με μεράκι. Αυτό είναι το στοί­χημα. Η αυξα­νό­μενη ζήτηση για τον ελλη­νικό οίνο που παρα­τη­ρεί­ται τα τελευ­ταία χρόνια στη­ρί­ζε­ται σε αυτή την προ­σέγ­γιση» εξηγεί.

Ως αγορά-στόχος «σταθερή προ­τε­ραιό­τητα ήταν και παρα­μέ­νουν οι Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες, ο Καναδάς και η Γερ­μα­νία», ενώ άλλες χώρες, όπως η Ρωσία και η Πολωνία, «μπορούν να απο­δει­χθούν ιδιαί­τερα ενδια­φέ­ρου­σες» λόγω και της αθρόας προ­σέ­λευ­σης του­ρι­στών αλλά και της γεω­γρα­φι­κής εγγύ­τη­τας. Στις δράσεις που απαι­τού­νται, πέρα από την ανά­δειξη μέσω του του­ρι­σμού, τη συμ­με­τοχή σε διε­θνείς εκθέ­σεις, τις συνέρ­γειες με τις κατά τόπους ελλη­νι­κές πρε­σβείες κ.τ.λ., «θα πρέπει να υπάρ­ξουν τομές και στο επίπεδο της παρα­γω­γής – για την οποία δεν μιλάει σχεδόν κανείς – προ­κει­μέ­νου να δημιουρ­γη­θούν οικο­νο­μίες κλί­μα­κος επι­τρέ­πο­ντας την παρα­γωγή ποιο­τι­κού κρασιού σε ικα­νο­ποι­η­τι­κές ποσό­τη­τες και αντα­γω­νι­στική τιμή». Ενώ και «η προβολή του ελλη­νι­κού κρασιού είναι σημα­ντική, αλλά έπεται της βελ­τί­ω­σης των όρων παρα­γω­γής. Πόσοι κατα­να­λω­τές έχουν σκεφθεί γιατί ένα μπου­κάλι ελλη­νικό κρασί κοστί­ζει περισ­σό­τερο από ένα αξιο­πρε­πέ­στατο από την άλλη άκρη του κόσμου; Δεν είναι ανα­γκα­στικά επειδή ο έλληνας οινο­πα­ρα­γω­γός ή αμπε­λουρ­γός έχει μεγα­λύ­τερο κέρδος» υπο­γραμ­μί­ζει.