«Οι άνθρωποι που διοικούν τον τόπο πρέπει να προέρχονται από την αγορά»

Αν πεις σε έναν Ροδίτη το όνομα της εται­ρείας «Ιβίσκος», αμέσως θα πάει το μυαλό του στις σαλάτες! Ο κ. Γιάννης Παπα­στα­μα­τά­κης, από τους πρω­τερ­γά­τες της εται­ρείας με σήμα το πιο όμορφο και παρα­δο­σιακό λου­λούδι της Ρόδου, τον Ιβίσκο, μιλάει σήμερα στην «δημο­κρα­τική» για την πορεία της εται­ρείας, για τα σχέδια επέ­κτα­σής της, για τα προ­ϊ­ό­ντα, την αγορά αλλά και για τα κοινά, καθώς και ο ίδιος υπη­ρέ­τησε κάποτε την Τοπική Αυτο­διοί­κηση από την θέση του αντι­δη­μάρ­χου και του προ­έ­δρου του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου στον τέως Δήμο Ατα­βύ­ρου!

Το ‘αφεντικό’ του «Ιβίσκος» δηλώνει πάντως ευθέως ότι οι άνθρω­ποι που διοι­κούν τον τόπο μας πρέπει και επι­βάλ­λε­ται να προ­έρ­χο­νται από την αγορά γιατί ξέρουν πώς να λει­τουρ­γή­σουν καλύ­τερα και αισιο­δο­ξεί τόσο για τον κ. Αντώνη Καμπου­ράκη που θα είναι υπο­ψή­φιος Δήμαρ­χος Ρόδου, όσο και για τον περι­φε­ρειάρχη κ. Γιώργο Χατζη­μάρκο για τον οποίο δηλώνει εξαι­ρε­τικά ικα­νο­ποι­η­μέ­νος από την θητεία του.

Η συνέ­ντευξη ανα­λυ­τικά:

• Κύριε Παπα­στα­μα­τάκη μιλήστε μας για την εται­ρεία σας. Πώς ξεκί­νησε το όλο εγχεί­ρημα και πόσα χρόνια μετράει σήμερα;

Ο «Ιβίσκος» ξεκί­νησε το 1982 με ιδρυτές τον Ηλία Παπα­στα­μα­τάκη και τον Δημήτρη Σωκράτη. Αρχικά ήταν Ο.Ε. ενώ τα τελευ­ταία τέσσερα χρόνια έχει αλλάξει νομική μορφή και είναι πλέον Α.Ε. Προ­σω­πικά είμαι το τρίτο άτομο της εται­ρείας που απαρ­τί­ζει τον συνε­ται­ρι­σμό και μπήκα πέντε χρόνια αργό­τερα, το 1988. Άρχισα, δηλαδή ως υπάλ­λη­λος και μετά συνέ­χισα ως συνέ­ται­ρος.

• Ο «Ιβίσκος» παράγει κάποια προ­ϊ­ό­ντα –τα περισ­σό­τερα γνωστά στο κατα­να­λω­τικό κοινό της Ρόδου. Θα ήθελα να μου τα ανα­φέ­ρετε.

Η εται­ρεία ξεκί­νησε να παράγει σαλάτες: τζα­τζίκι, ταρα­μο­σα­λάτα, ρωσική σαλάτα και μελι­τζα­νο­σα­λάτα και μαγιο­νέζα σε επαγ­γελ­μα­τική μορφή για τα εστια­τό­ρια. Κατόπιν, μπήκαμε και σε τυπο­ποι­η­μένη μορφή για τα σούπερ μάρκετ και μίνι μάρκετ και προ­σθέ­σαμε κωδι­κούς, παρά­γο­ντας μου­στάρδα, κέτσαπ και επι­δόρ­πια για­ουρ­τιού (για την αγορά food service). Με την πάροδο των χρόνων, είδαμε ότι πετύ­χαμε τους στόχους μας και πήγαμε πλέον στην εμπορία προ­ϊ­ό­ντων –παράλ­ληλα με την παρα­γωγή της εται­ρείας.

• Αυτό σημαί­νει ότι υπήρξε δηλαδή υπο­στή­ριξη από την τοπική αγορά, τους επι­χει­ρη­μα­τίες, τους χον­δρέ­μπο­ρους αλλά και τους κατα­να­λω­τές.

Κοι­τάξτε, θεωρώ ότι πριν από 36 χρόνια που ιδρύ­θηκε η εται­ρεία μας, υπήρξαν τερά­στιες ευκαι­ρίες για κάποιους που πραγ­μα­τικά ήθελαν να κάνουν κάτι σωστό και να δημιουρ­γή­σουν κάτι σε σωστές βάσεις. Η αρχή ήταν δύσκολη αλλά εμείς βγήκαμε με ένα πρω­το­πο­ριακό προϊόν –έτοιμη σαλάτα. Μέχρι τότε, οι κου­ζί­νες στους χώρους εστί­α­σης τα παρή­γα­γαν μόνες τους και δεν ήταν ένα τόσο δια­δε­δο­μένο προϊόν. Περιο­ρί­ζο­νταν σε ένα τζα­τζίκι και μία ταρα­μο­σα­λάτα. Συνε­χί­ζο­ντας, η αγορά ανα­ζη­τούσε νέα προ­ϊ­ό­ντα κι εμείς αντα­πο­κρι­θή­καμε στην ζήτηση να δώσουμε λύση.

• Χρη­σι­μο­ποιείτε τοπικά προ­ϊ­ό­ντα για πρώτες ύλες;

Δυστυ­χώς οι πρώτες ύλες που χρη­σι­μο­ποιούμε είναι πολύ λίγες. Αυτό, ξέρετε είναι ένα πρό­βλημα για τις βιο­τε­χνίες και βιο­μη­χα­νίες στις απο­μα­κρυ­σμέ­νες περιο­χές της χώρας –εκτός Λεκα­νο­πε­δίου Αττικής- διότι η μετα­φορά των πρώτων υλών είναι πολύ κοστο­βόρα, και κυρίως όταν μιλάμε για νησιά.

• Υπάρχει λοιπόν αντα­πό­κριση από τους επι­χει­ρη­μα­τίες, τους ανθρώ­πους της αγοράς, της εστί­α­σης κ.λπ. Υπάρχει και η ανάλογη αντα­πό­κριση από τους κατα­να­λω­τές; Ανα­ζη­τούν τα προ­ϊ­ό­ντα σας στο ράφι;

Εμείς είμαστε πάρα πολύ ευχα­ρι­στη­μέ­νοι. Ως εται­ρεία δεν έχουμε παρά­πονο. Ξεκι­νή­σαμε με ένα… αγρο­τικό αυτο­κί­νητο στο οποίο είχαμε τοπο­θε­τή­σει ένα λυόμενο ψυγείο και σήμερα απα­ριθ­μούμε 50 σύγ­χρονα αυτο­κί­νητα στον στόλο μας. Θα ήταν μεγάλη αχα­ρι­στία να πούμε ότι δεν μας προ­τι­μούν. Κι εμείς όμως, από την δική μας πλευρά στε­κό­μα­στε σωστά απέ­να­ντι στους επαγ­γελ­μα­τίες –γιατί μόνον έτσι μπορείς να σταθείς στην αγορά- με ευθύνη, με σεβασμό και θεωρώ ότι πάμε καλά. Υπάρχει βέβαια ένα πρό­βλημα, όσον αφορά την αγορά του σούπερ μάρκετ. Εκεί δυστυ­χώς, για εμάς και για όλες τις βιο­τε­χνίες της χώρας είναι πάρα πολύ δύσκολο να μπούμε. Μιλάμε για μεγάλες αλυ­σί­δες σούπερ μάρκετ, οι οποίες έχουν τους δικούς τους κανόνες και είναι πολύ δύσκολο να συνερ­γα­στούν με μικρές, περι­φε­ρεια­κές βιο­τε­χνίες. Θέλουν οι συνερ­γα­σίες τους να είναι συγκε­ντρω­τι­κές με κωδι­κούς για όλα τα κατα­στή­ματα. Εμείς π.χ. αδυ­να­τούμε να εξυ­πη­ρε­τή­σουμε την Βόρεια Ελλάδα, την Πελο­πόν­νησο. Γι αυτό και στις τοπικές αγορές υπάρχει πρό­βλημα. Μην ξεχνάτε ότι ο κατα­να­λω­τής κατά 75% αγο­ρά­ζει από αυτές τις αλυ­σί­δες συνεπώς, εμείς χάνουμε αυτό το μεγάλο ποσοστό. Το ευτύ­χημα είναι ότι παίρ­νουμε τα μηνύ­ματα από την αγορά, από τους ίδιους τους κατα­να­λω­τές. Πολλές φορές μας ρωτούν πήγαμε στο τάδε σούπερ μάρκετ και δεν βρήκαμε τα προ­ϊ­ό­ντα σας κ.λπ.

• Οι ντόπιοι επι­χει­ρη­μα­τίες στον κλάδο των σούπερ μάρκετ, σας προ­τι­μούν;

Ναι, βεβαίως. Και όχι μόνον. Ο «Ιβίσκος» έχοντας και υπο­κα­τά­στημα στο νησί της Κω, τρο­φο­δο­τεί και όλα τα νησιά στα Δωδε­κά­νησα. Π.χ. τρο­φο­δο­τούμε την Σύμη, την Κάρπαθο, κ.λπ. Αυτό χαρο­ποιεί τους πελάτες μας, αφού τα προ­ϊ­ό­ντα μας πάνε προ­σεγ­μένα μέχρι και στο Καστελ­λό­ριζο. Γενικώς, ο πελάτης ανα­ζη­τεί καλή λύση. Όταν του την δώσεις, σε προ­τι­μάει!

• Ν’ αλλά­ξουμε θέμα. Θέλω να μιλή­σουμε για τα κοινά. Υπη­ρε­τή­σατε την Τοπική Αυτο­διοί­κηση από την θέση του αντι­δη­μάρ­χου και του προ­έ­δρου του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου στον τέως Δήμο Ατα­βύ­ρου. Τι θα έπρεπε κατά την άποψή σας να αλλάξει στην Ρόδο; Τα πρόσωπα που υπη­ρε­τούν σε θέσεις αιρετές θα πρέπει να προ­έρ­χο­νται από τον χώρο της αγοράς;

Θα το ήθελα πάρα πολύ να γίνει έτσι. Ήμουν για 12 χρόνια στον τέως Δήμο Ατα­βύ­ρου. Κου­ρά­στηκα πάρα πολύ αλλά δεν μετα­νιώνω! Ήταν ένα πολύ καλό σχολείο και θεωρώ ότι αφήσαμε και ένα καλό έργο σε αυτή την περιοχή. Για να σας απα­ντήσω, θεωρώ ότι οι άνθρω­ποι που μας διοι­κούν θα πρέπει να είναι αυτό που λέμε «άνθρω­ποι της αγοράς» και μόνον της αγοράς.

Και για να κάνω ένα σχόλιο για τους υπο­ψή­φιους θα σας πω το εξής: Όταν ο κ. Χατζη­μάρ­κος εκλέ­χθηκε περι­φε­ρειάρ­χης Νοτίου Αιγαίου, ήμουν λίγο διστα­κτι­κός όσον αφορά την πείρα του πάνω στην διοί­κηση της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου, που είναι η δυσκο­λό­τερη στην Ελλάδα. Ωστόσο σήμερα… «ζωγρα­φί­ζει» κυριο­λε­κτικά. Από την προ­σω­πική μου εμπει­ρία και ως πρό­ε­δρος στον ‘Ροδήλιο’ μπορώ να σας πω ότι ήταν ο μονα­δι­κός που κατά­λαβε ότι η του­ρι­στική σεζόν μπορεί να επι­μη­κυν­θεί με δράσεις, όπως οι αθλη­τι­κές διορ­γα­νώ­σεις. Έτσι ξεκι­νή­σαμε τους διε­θνείς ποδη­λα­τι­κούς αγώνες. Ομολογώ ότι με βρήκε αμέσως σύμφωνο και αυτό δείχνει τον τρόπο που σκέ­φτε­ται. Βλέπετε, προ­έρ­χε­ται από την αγορά και έχει την εμπει­ρία. Τέτοιους ανθρώ­πους θέλει η αυτο­διοί­κηση.

Για τον κ. Καμπου­ράκη, η γνώμη μου είναι ότι η υπο­ψη­φιό­τητά του, θα δώσει σαφώς ένα κύρος λόγω της προ­σω­πι­κό­τη­τάς του και της πορείας του στην επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα και στον του­ρι­σμό. Γιατί μην ξεχνάτε, το νησί ζει από τον του­ρι­σμό –άμεσα και έμμεσα. Ένας τέτοιος άνθρω­πος θα είναι σαφώς καλύ­τε­ρος.

Ο Δήμαρ­χος της Ρόδου θα πρέπει να βλέπει ψηλά, μακριά και να είναι η κεφαλή με προ­σω­πι­κό­τητα και ακτι­νο­βο­λία. Δεν θέλουμε έναν δήμαρχο να τρέχει πίσω από τα έργα και τα κλα­δέ­ματα. Γι αυτό έχει τους αντι­δη­μάρ­χους και τους υπη­ρε­σια­κούς του. Για μένα, ο Δήμαρ­χος Ρόδου θα πρέπει να ασχο­λεί­ται με υψηλούς στόχους, για να πάρει την Ρόδο βήματα μπροστά. Να δώσει στο νησί μια άλλη διά­σταση, άλλη προ­ο­πτική.

• Να επι­στρέ­ψουμε στα της αγοράς. Πώς βλέπετε να εξε­λίσ­σε­ται η κατά­σταση με όλη αυτή την υπερ-φορολόγηση, το υπερ­βο­λικό μετα­φο­ρικό κόστος;

Νομίζω ότι τα δύσκολα είναι…. μπροστά! Θεωρεί ο κόσμος ότι τα δύσκολα πέρασαν. Δική μου εκτί­μηση είναι ότι τα δύσκολα έπονται. Η φορο­λο­γία είναι τερά­στια για τις επι­χει­ρή­σεις αλλά ακόμη και ο ίδιος ο ΦΠΑ είναι πλέον δυσβά­στα­κτος. Ο κόσμος βλέπει απλά την τελική τιμή κι έτσι την αξιο­λο­γεί. Ωστόσο, εμείς που εκδί­δουμε τιμο­λό­για… μας φοβίζει. Όταν κόβεις ένα τιμο­λό­γιο και βλέπεις στο 24% τον ΦΠΑ, είναι κάτι το απί­στευτο όταν το βλέπεις στην πράξη. Και καμία εται­ρεία και επι­χεί­ρηση δεν κερ­δί­ζει το 24%. Εμείς που εισά­γουμε προ­ϊ­ό­ντα από όλο τον κόσμο, μετά από τον μαρα­θώ­νιο για να φτάσουν εδώ δεν κερδίζω το 24%. Δυστυ­χώς αυτή την στιγμή το μεγάλο πρό­βλημα στην αγορά είναι οι πλη­ρω­μές. Δεν δίνει κανείς πια πίστωση. Όλα είναι τοις μετρη­τοίς. Η Ελλάδα δεν εμπνέει πια ασφά­λεια και οι εται­ρείες θέλουν να εισπράτ­τουν εκ των προ­τέ­ρων. Κατα­λα­βαί­νετε τι σημαί­νει αυτό;

• Για να κλεί­σουμε ποια είναι τα επόμενα βήματα για την εται­ρεία σας;

Ήδη είμαστε έτοιμοι για ένα μεγάλο έργο στο νησί της Κω. Περι­μέ­νουμε μόνον τις αδειο­δο­τή­σεις για να ξεκι­νή­σει το έργο. Θα είναι ένα εργο­στά­σιο τυπο­ποί­η­σης και επε­ξερ­γα­σίας ψαριών. Είναι σωστή η στροφή των παρα­γω­γών στον πρω­το­γενή τομέα, αλλά το θέμα είναι ο τρόπος διά­θε­σης των προ­ϊ­ό­ντων σου. Τα Δωδε­κά­νησα, δυστυ­χώς είναι πολύ δύσκο­λος νομός με πολλά προ­βλή­ματα στις μετα­φο­ρές. Έχουμε το ακρι­βό­τερο μετα­φο­ρικό κόστος στην χώρα. Αυτό είναι δυσβά­στα­χτο για τα προ­ϊ­ό­ντα.