Το 2015 ήταν το θερμότερο έτος για όλο τον πλανήτη

Στο βόρειο ημι­σφαί­ριο ένας ιδιαί­τερα ήπιος χει­μώ­νας, με την Ελλάδα να βρί­σκε­ται σε παρα­τε­τα­μέ­νες Αλκυο­νί­δες μέρες, που δια­κό­πτο­νται από σύντο­μες παγω­μέ­νες ριπές (όπως από μεθαύ­ριο). Στο νότιο ημι­σφαί­ριο, οι καύ­σω­νες δεί­χνουν τα δόντια τους, όπως στη Νότια Αφρική, όπου πρό­σφατα κατα­γρά­φηκε θερ­μο­κρα­σία 41 βαθμών Κελσίου στην Πραι­τώ­ρια. Δεν πρό­κει­ται για τυχαίες εκδη­λώ­σεις των και­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων, καθώς όλα δεί­χνουν πως το 2015 θα είναι σε πλα­νη­τικό επίπεδο το θερ­μό­τερο έτος από τότε που ξεκί­νησε η κατα­γραφή των μετε­ω­ρο­λο­γι­κών δεδο­μέ­νων (1880). Αυτό υπο­δη­λώ­νουν οι μέσες θερ­μο­κρα­σίες ενδε­κα­μή­νου, από τον Ιανουά­ριο μέχρι τον Νοέμ­βριο 2015, που είναι αισθητά ανώ­τε­ρες από τις αντί­στοι­χες του 2014, το οποίο απο­τε­λούσε μέχρι και εφέτος την πιο ζεστή χρονιά από το 1880.

Δύο συνε­χό­μενα έτη, το 2014 και το 2015, είναι τα δύο πιο θερμά των τελευ­ταίων 135 χρόνων. Η πραγ­μα­τι­κό­τητα της δια­δι­κα­σίας υπερ­θέρ­μαν­σης του πλανήτη γίνεται ακόμα πιο κατα­νοητή, εάν δει κανείς πως τα δέκα πιο θερμά έτη της ίδιας περιό­δου είναι όλα μετά το 1998 και τα οκτώ μετά το 2005! Συγκε­κρι­μένα, από το πιο θερμό στο λιγό­τερο θερμό, η σειρά των 10 ετών με τις υψη­λό­τε­ρες μέσες θερ­μο­κρα­σίες (χωρίς το 2015) είναι: 2014, 2010, 2013, 2005, 1998, 2009, 2003, 2006, 2007, 2012.

Η μέση θερ­μο­κρα­σία της Γης στον 20ό αιώνα ήταν 13,9 βαθμούς Κελσίου (°C). Το 2014 η μέση θερ­μο­κρα­σία έφτασε τους 14,59 βαθμούς Κελσίου, ήταν δηλαδή κατά 0,69 βαθμούς ανώτερη από τον μέσο όρο του 20ού αιώνα. Το 2010 είχε μέση θερ­μο­κρα­σία 14,55 βαθμούς Κελσίου (0,65° C άνω του μέσου όρου του 20ού αιώνα). Στο ενδε­κά­μηνο του 2015 η τάση ήταν για αύξηση κατά 0,87° C σε σχέση με τον μέσο όρο του προη­γού­με­νου αιώνα.

Εάν μάλιστα υπο­λο­γί­σουμε την άνοδο σε σχέση με την προ­βιο­μη­χα­νική εποχή στα μέσα του 19ου αιώνα (καθώς η υπερ­θέρ­μανση του πλανήτη συν­δέ­ε­ται με τα ορυκτά καύσιμα), τότε η αύξηση της μέσης θερ­μο­κρα­σίας της Γης θα έφτανε τον ένα βαθμό Κελσίου στα τέλη του 2015, όπως ανα­κοι­νώ­θηκε στη Διά­σκεψη για την Κλι­μα­τική Αλλαγή στο Παρίσι. Ο πλα­νή­της δεν έχει πια δέκατα. Εχει πυρετό!

Συνο­λικά, οι ετήσιες μέσες θερ­μο­κρα­σίες της Γης αρχί­ζουν να κινού­νται σταθερά αυξη­τικά και πάνω από τον μέσο όρο του 20ού αιώνα από το 1980 και μετά, ενώ από το 1998 και ύστερα παρα­μέ­νουν σταθερά σε ιδιαί­τερα υψηλά επίπεδα.

Επι­φά­νειες ωκεανών

Ιδιαί­τερη σημασία έχει η αύξηση της θερ­μο­κρα­σίας στις επι­φά­νειες των ωκεανών. Το 2014 η θερ­μο­κρα­σία τους ήταν υψη­λό­τερη κατά 0,57 βαθμούς Κελσίου από τον μέσο όρο του 20ού αιώνα, ξεπερ­νώ­ντας κατά 0,05 βαθμούς τις προη­γού­με­νες χρονιές-ρεκόρ (1998 και 2003).

Καθώς η καμπύλη της μέσης θερ­μο­κρα­σίας της Γης κινεί­ται ανοδικά τα τελευ­ταία χρόνια, παρου­σιά­ζει ορι­σμέ­νες μετα­πτώ­σεις που συν­δέ­ο­νται με τα μετε­ω­ρο­λο­γικά φαι­νό­μενα Ελ Νίνιο και το αντί­στροφό του Λα Νίνια. Οταν έχουμε Ελ Νίνιο, οι μέσες θερ­μο­κρα­σίες δια­γρά­φουν πιο έντονα ανοδική τροχιά. Αυτό συνέβη τα έτη 1998, 2003, 2010 καθώς και το 2015. Οταν έχουμε Λα Νίνια, η θερ­μο­κρα­σία πέφτει σε σχέση με την προη­γού­μενη χρονιά, αλλά παρα­μέ­νει σε υψηλά επίπεδα, υψη­λό­τερα από τις προη­γού­με­νες δεκα­ε­τίες. Λα Νίνια είχαμε τα έτη 1999, 2000, 2008 και 2011.

Η υπερ­θέρ­μανση του πλανήτη σχε­τί­ζε­ται στενά με τις εκπο­μπές αερίων του θερ­μο­κη­πίου, μεταξύ αυτών και του διο­ξει­δίου του άνθρακα. Ο Παγκό­σμιος Μετε­ω­ρο­λο­γι­κός Οργα­νι­σμός (WWO) ανα­κοί­νωσε πως το 2016 θα είναι το πρώτο έτος που οι συγκε­ντρώ­σεις CO2 στην ατμό­σφαιρα της Γης θα ξεπε­ρά­σουν τα 400 μέρη ανά εκα­τομ­μύ­ριο, κυρίως λόγω της καύσης ορυκτών καυ­σί­μων.

Τις θερμές θερ­μο­κρα­σια­κές τάσεις επι­βε­βαί­ωσε και η πρό­σφατη ανα­κοί­νωση της Εθνικής Υπη­ρε­σίας για τους Ωκε­α­νούς και την Ατμό­σφαιρα (ΝΟΑΑ) των ΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία το 2015 είναι το δεύτερο θερ­μό­τερο έτος για τις Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες, λίγο πίσω από το 2012. Ενδει­κτικό, πάντως, των μεγάλων προ­βλη­μά­των που προ­κα­λούν τα ακραία καιρικά φαι­νό­μενα, είναι το γεγονός πως η ΝΟΑΑ κατα­γρά­φει εντός του 2015 δέκα κατα­στρο­φικά περι­στα­τικά οφει­λό­μενα στον καιρό και την κλι­μα­τική αλλαγή. Tο καθένα από αυτά προ­κά­λεσε ζημιές άνω του ενός δισ. δολα­ρίων, ενώ συνο­λικά είχαν ως τραγικό απο­τέ­λε­σμα 155 νεκρούς ανθρώ­πους. Θύελλες στο Τέξας, πλημ­μύ­ρες στη Νότια Καρο­λίνα και μια τρομερά κατα­στρο­φική περίοδο πυρ­κα­γιών στις δυτικές πολι­τείες των ΗΠΑ, με απο­τέ­λε­σμα να καούν πάνω από 10 εκατ. στρέμ­ματα, η μεγα­λύ­τερη καμένη έκταση από το 1960 οπότε ξεκί­νησε η κατα­γραφή των καμένων εκτά­σεων.

Το Μετε­ω­ρο­λο­γικό Γραφείο της Βρε­τα­νίας, το αντί­στοιχο της ΕΜΥ, προ­βλέ­πει πως το 2016 θα είναι ακόμα θερ­μό­τερο και θα πάρει το καυτό στέμμα από το 2015, ένα χρόνο μετά την από­κτησή του. Η πιθα­νό­τητα να είναι το 2016 ψυχρό­τερο του 2015 είναι μόλις 5%. Οι Βρε­τα­νοί μετε­ω­ρο­λό­γοι εκτι­μούν μάλιστα πως το 2016 θα έχει μέση θερ­μο­κρα­σία υψη­λό­τερη κατά 1,14° C σε σχέση με την προ­βιο­μη­χα­νική εποχή, δεί­χνο­ντας πόσο δύσκο­λος είναι ο στόχος που έθεσε η Διά­σκεψη του Παρι­σιού για περιο­ρι­σμό της αύξησης μέχρι 1,5° C. Απαι­τού­νται δρα­στικά μέτρα, τα οποία όμως δεν φαί­νε­ται να λαμ­βά­νο­νται από κυβερ­νή­σεις και επι­χει­ρή­σεις.

Καθη­με­ρινή