Stop σε δικηγόρους που λειτουργούν ως… εισπρακτικές εταιρείες

Ειδι­κό­τερα, σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο Δικαιο­σύ­νης, τους Δικη­γο­ρι­κούς Συλ­λό­γους, τον Συνή­γορο του Κατα­να­λωτή και την  Αρχή Προ­στα­σίας Δεδο­μέ­νου Προ­σω­πι­κού Χαρα­κτήρα (ΑΠΔΠΧ), βρί­σκε­ται στη δια­δι­κα­σία κατάρ­τι­σης νομο­θε­τι­κής πρω­το­βου­λίας, που πέραν της αυστη­ρο­ποί­η­σης των όρων λει­τουρ­γίας των εισπρα­κτι­κών εται­ρειών, θα ενσω­μα­τώ­σει ρυθ­μί­σεις και για τον έλεγχο των δικη­γο­ρι­κών γρα­φείων, που σήμερα, εκμε­ταλ­λευό­μενα το νομικό κενό, λει­τουρ­γούν ως αμιγώς εισπρα­κτι­κές εται­ρείες, χωρίς ωστόσο να μπορούν να ελεγ­χθούν από τις επο­πτι­κές αρχές.

Θα πρέπει να σημειω­θεί ότι οι αμιγώς εισπρα­κτι­κές εται­ρείες, όπως αυτές ορί­ζο­νται από το νόμο 3758/2009, τίθε­νται στα­διακά εκτός λει­τουρ­γίας, καθώς το αντι­κεί­μενό τους, το ανα­λαμ­βά­νουν δικη­γο­ρικά γραφεία. Ενδει­κτικό είναι το γεγονός ότι από τις 29 εισπρα­κτι­κές εται­ρείες που είχαν εγγρα­φεί στο σχετικό μητρώο,  οι 16 έχουν δια­κό­ψει τη λει­τουρ­γία τους.

Βάσει του ν.3758/2009 «Εται­ρείες Ενη­μέ­ρω­σης οφει­λε­τών για ληξι­πρό­θε­σμες απαι­τή­σεις» είναι οι κεφα­λαιου­χι­κές εται­ρίες που έχουν ως απο­κλει­στικό κατα­στα­τικό σκοπό την εξώδικη ενη­μέ­ρωση οφει­λε­τών για την ύπαρξη ληξι­πρό­θε­σμων και απαι­τη­τών χρη­μα­τι­κών οφειλών τους έναντι δανει­στών, πριν από τη διε­νέρ­γεια δικα­στι­κών πράξεων και το στάδιο έναρξης της ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης, που προ­έρ­χο­νται από συμ­βά­σεις πίστω­σης και εγγύ­η­σης και νόμιμες εμπο­ρι­κές συναλ­λα­γές, όπως αγορές αγαθών, παροχή υπη­ρε­σιών, χορή­γηση δανείων, εγγυ­ή­σεων και πιστώ­σεων, χρήση πιστω­τι­κών καρτών, καθώς και τη δια­πραγ­μά­τευση του χρόνου, του τρόπου και των λοιπών όρων απο­πλη­ρω­μής των οφειλών, κατ’ εντολή και για λογα­ρια­σμό των δανει­στών.

Υπο­γραμ­μί­ζε­ται ότι σε περί­πτωση παρά­βα­σης των δια­τά­ξεων του νόμου σχετικά με τους όρους επι­κοι­νω­νίας με τους δανειο­λή­πτες, μπορεί να επι­βλη­θεί με απόφαση του υπουρ­γού Οικο­νο­μίας και Ανά­πτυ­ξης πρό­στιμο από 5.000 έως 50.000 ευρώ, αλλά και η δια­γραφή της εται­ρείας από το μητρώο, σε περί­πτωση υπο­τρο­πής. Οι κυρώ­σεις, όμως, δεν αφορούν τα δικη­γο­ρικά γραφεία που λει­τουρ­γούν ως εισπρα­κτι­κές, αφού δεν κατα­λαμ­βά­νο­νται από το νόμο.

Γιατί εξαι­ρού­νται

Με βάση την υπ.αριθμ. 598/2012 Γνω­μο­δό­τηση του Νομικού Συμ­βου­λίου του Κράτους, η ένταξη των δικη­γό­ρων – δικη­γο­ρι­κών εται­ριών στο συγκε­κρι­μένο θεσμικό πλαίσιο, δεν συνάδει με την άσκηση του δικη­γο­ρι­κού λει­τουρ­γή­μα­τος, δεδο­μέ­νου ότι η ενη­μέ­ρωση οφει­λε­τών εντάσ­σε­ται ήδη σε αυτό και καθιστά αδύνατη, σύμφωνα με τη γνω­μο­δό­τηση, την επιβολή κυρώ­σεων σε δικη­γό­ρους/δικη­γο­ρι­κές εται­ρίες, για την επιβολή των οποίων αρμόδιο όργανο είναι το οικείο πει­θαρ­χικό όργανο.

Ως απο­τέ­λε­σμα των παρα­πάνω, έχει παρα­τη­ρη­θεί το φαι­νό­μενο δικη­γό­ρων και δικη­γο­ρι­κών εται­ριών, ο κύκλος εργα­σιών, η στε­λέ­χωση και η υποδομή των οποίων έχει να κάνει σχεδόν κατ’ απο­κλει­στι­κό­τητα με την ενη­μέ­ρωση οφει­λε­τών για ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές.

Ωστόσο, οι δικη­γό­ροι και οι δικη­γο­ρι­κές εται­ρίες  μπορούν με το ισχύον καθε­στώς και εκμε­ταλ­λευό­με­νοι το νομικό κενό να προ­βαί­νουν συχνά σε κατα­χρη­στι­κές πρα­κτι­κές κατά την δια­δι­κα­σία είσπρα­ξης των οφειλών.

Με δεδο­μένα τα παρα­πάνω και δεδο­μέ­νου ότι το ζήτημα έχει λάβει τερά­στιες δια­στά­σεις. Για αυτό, όπως ανα­φέ­ρουν στελέχη του υπουρ­γείου Οικο­νο­μίας και Ανά­πτυ­ξης, καθί­στα­ται επι­τα­κτική η ανάγκη νομο­θε­τι­κής παρέμ­βα­σης για το ζήτημα.

Σημειώ­νε­ται ότι η Γενική Γραμ­μα­τεία Εμπο­ρίου και Προ­στα­σίας Κατα­να­λωτή,  έχει γίνει απο­δέ­κτης πλήθους καταγ­γε­λιών τις οποίες αδυ­να­τεί να χει­ρι­στεί. Συγκε­κρι­μένα,  από τις 652 καταγ­γε­λίες που έγιναν το 2017 στην αρμόδια υπη­ρε­σία σχετικά με εται­ρείες ενη­μέ­ρω­σης δανειο­λη­πτών, οι 255 αφο­ρού­σαν δικη­γο­ρικά γραφεία και δια­βι­βά­στη­καν στον Δικη­γο­ρικό Σύλλογο Αθηνών, προ­κει­μέ­νου να ενερ­γο­ποι­η­θούν οι κατάλ­λη­λες πει­θαρ­χι­κές δια­δι­κα­σίες που ορίζει ο Κώδικας Δεο­ντο­λο­γίας των δικη­γό­ρων. Κι αυτό διότι η Γενική Γραμ­μα­τεία Εμπο­ρίου και Προ­στα­σίας Κατα­να­λωτή δεν μπορεί να παρέμ­βει σε αυτές τις περι­πτώ­σεις, αφού το μόνο αρμόδιο όργανο είναι το πει­θαρ­χικό όργανο των δικη­γό­ρων.

Σύμφωνα με τα ίδια στελέχη, με τις ρυθ­μί­σεις που ανα­μέ­νο­νται, επι­διώ­κε­ται να θεσπι­στεί ένα όριο στην κατα­χρη­στική συμπε­ρι­φορά των δικη­γό­ρων και των δικη­γο­ρι­κών εται­ριών. Ταυ­τό­χρονα εξε­τά­ζε­ται το ενδε­χό­μενο να ενι­σχυ­θεί η ευθύνη των εντο­λέων τους (δανει­στών) για τις ενέρ­γειες στις οποίες προ­βαί­νουν οι εντο­λο­δό­χοι τους (δικη­γό­ροι ή δικη­γο­ρι­κές εται­ρίες).

Ειδι­κό­τερα, επι­χει­ρεί­ται η εισα­γωγή ορι­σμέ­νων ειδικών υπο­χρε­ώ­σεων και σε δικη­γό­ρους – δικη­γο­ρι­κές εται­ρίες με σκοπό να τερ­μα­τι­στούν τυχόν νοσηρά φαι­νό­μενα τα οποία έχουν ως απο­τέ­λε­σμα την ακραία εκμε­τάλ­λευση και χει­ρα­γώ­γηση των καταναλωτών- οφει­λε­τών.

Ευνόητο είναι ότι το πεδίο εφαρ­μο­γής των νέων δια­τά­ξεων, όπως αυτό  θα απο­τυ­πώ­νε­ται στις προ­τει­νό­με­νες δια­τά­ξεις, δεν θα κατα­λαμ­βά­νει κάθε δικη­γόρο ή δικη­γο­ρική εταιρία η οποία δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στο πλαίσιο του δικη­γο­ρι­κού του λει­τουρ­γή­μα­τος, αλλά θα αφορά μόνο εκείνες τις περι­πτώ­σεις όπου δικη­γό­ροι δρα­στη­ριο­ποιού­νται  συστη­μα­τικά και σε μεγάλη κλίμακα στην ενη­μέ­ρωση οφει­λε­τών για ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές.