Ερευνα: Ενα στα τρία παιδιά της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης έχει συναντηθεί με κάποιον που γνώρισε στο διαδίκτυο

Η έρευνα πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε υπό την έγκριση του υπουρ­γείου Παι­δείας και Θρη­σκευ­μά­των το Νοέμβριο-Δεκέμβριο του 2019 σε δείγμα 13.000 μαθητών ηλικίας από 10-18 ετών σε περίπου 500 σχολεία των νομών Αττικής, Θεσ­σα­λο­νί­κης, Έβρου, Ιωαν­νί­νων, Ηρα­κλείου και Δωδε­κα­νή­σου, φέρο­ντας στην επι­φά­νεια ότι 2 στα 10 παιδιά δημο­τι­κού και 4 στα 10 παιδιά Γυμνασίου-Λυκείου δε συζη­τούν με τους γονείς τους θέματα που άπτο­νται της ασφα­λούς χρήσης του δια­δι­κτύου, ενώ ένα μεγάλο ποσοστό γονιών συνε­χί­ζει να μη θέτει όρια ούτε στο χρόνο που δαπα­νούν τα παιδιά στο δια­δί­κτυο, ούτε στο περιε­χό­μενο που επι­τρέ­πε­ται να έχουν πρό­σβαση. Όπως προ­κύ­πτει μάλιστα από τις απα­ντή­σεις των παιδιών πολλοί γονείς δε γνω­ρί­ζουν καν τι κάνει το παιδί τους όταν βρί­σκε­ται στο δια­δί­κτυο, την ώρα που το 30% των παιδιών δημο­τι­κού και το 60% των παιδιών Γυμνασίου-Λυκείου, θα διστά­σει ή δε θα πει στους γονείς του αν κάτι του συμβεί και το ανα­στα­τώ­σει κατά τη διάρ­κεια ενός δια­δι­κτυα­κού παι­χνι­διού, κυρίως επειδή θεωρούν ότι οι γονείς δεν ασχο­λού­νται, είτε επειδή φοβάται ότι θα του απα­γο­ρεύ­σουν να παίζει, είτε επειδή θεωρεί ότι οι γονείς δε ξέρουν πώς να το βοη­θή­σουν.

Όπως δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Υπεύ­θυ­νος Γραμμής «Help Line Ελλη­νι­κού Κέντρου Ασφα­λούς Δια­δι­κτύου Γιώργος Κορμάς: «Η έρευνα δείχνει για πρώτη φορά στη χώρα, μας ότι 10% των παιδιών του δημο­τι­κού ξενυ­χτούν για να παίζουν games και 21% των εφήβων. Αυτό δείχνει ότι τα παιδιά δεν έχουν τον έλεγχο που θα έπρεπε. Επι­πλέον το 60% των παιδιών μπαί­νουν στα κοι­νω­νικά δίκτυα από το δημο­τικό και γύρω στο 94% των παιδιών μας στην εφηβεία, είναι μέσα στα κοι­νω­νικά δίκτυα. Ιδιαί­τερη αξία θα ήθελα να δώσουμε στο ρόλο των γονέων όπου δυστυ­χώς απο­δυ­να­μώ­νε­ται χρόνο με το χρόνο. Βλέ­πουμε ότι το 40% των γονιών δεν έχουν μιλήσει καθόλου με τα παιδιά τους για το ασφαλές δια­δί­κτυο και φτάνει το 60% στα παιδιά του Γυμνα­σίου. Άρα βλέ­πουμε ότι ο ρόλος του γονιού θα πρέπει να ενι­σχυ­θεί πολύ, καθώς αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε ότι τα παιδιά σερ­φά­ρουν μόνα τους σε έναν χώρο που είναι φτιαγ­μέ­νος για ενη­λί­κους».

Ένα από τα θέματα στο οποίο επι­κε­ντρώ­θηκε η έρευνα ήταν ο βαθμός επη­ρε­α­σμού των παιδιών στα όσα βλέπουν στα κοι­νω­νικά δίκτυα. Όπως προ­έ­κυψε δύο στα δέκα παιδιά ηλικίας από 13-18 ετών, ανη­συ­χεί για τον αριθμό των «Like» που θα λάβει στο περιε­χό­μενο που ανε­βά­ζει σε κάποιο κοι­νω­νικό δίκτυο, το 19% έχει προβεί σε δια­γραφή φωτο­γρα­φίας που δεν έλαβε ικα­νο­ποι­η­τικό αριθμό Like και το 28% χρη­σι­μο­ποιεί συστη­μα­τικά φίλτρα στις φωτο­γρα­φίες που μοι­ρά­ζε­ται.

Όσον αφορά τη χρήση των κοι­νω­νι­κών δικτύων το 59% των παιδιών δημο­τι­κού και το 94% των παιδιών Γυμνα­σίου/Λυκείου έχει προφίλ σε κάποιο κοι­νω­νικό δίκτυο ενώ η ενα­σχό­ληση με το YouTube είναι καθο­λική (95,5% στο δημο­τικό – 97% στο Γυμνά­σιο/Λύκειο). Από τα παιδιά δημο­τι­κού που ασχο­λού­νται με κοι­νω­νικά δίκτυα παρά το γεγονός ότι δεν επι­τρέ­πε­ται στην ηλικία τους, περίπου ένα στα τρία δεν έχει το προφίλ του ιδιω­τικό, που σημαί­νει ότι τις φωτο­γρα­φίες τους μπορούν να δουν όσοι χρη­σι­μο­ποιούν τα μέσα κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης.

Αίσθηση προ­κα­λεί και το στοι­χείο, που προ­κύ­πτει από την έρευνα και δείχνει ότι το 12% των παιδιών Δημο­τι­κού και 24% των μεγα­λύ­τε­ρων παιδιών απο­δέ­χε­ται αιτή­ματα φιλίας από αγνώ­στους, ενώ ένα στα δέκα παιδιά Δημο­τι­κού και περίπου ένα στα τρία παιδιά Γυμνα­σίου/Λυκείου δηλώνει ότι έχει συνα­ντη­θεί με κάποιον που γνώρισε στο δια­δί­κτυο.

Το ίδιο ανη­συ­χη­τική είναι και η διά­σταση σε ό,τι αφορά τη δια­δι­κτυακή παρε­νό­χληση μέσω κοι­νω­νι­κών δικτύων που έχει δεχτεί το 18% των παιδιών Δημο­τι­κού και το 33% των παιδιών Γυμνα­σίου/Λυκείου, με ένα ποσοστό 3% των παιδιών δημο­τι­κού και 5% των μεγα­λύ­τε­ρων παιδιών, να δηλώνει, σύμφωνα με τα απο­τε­λέ­σματα της έρευνας, ότι έχει εκφο­βι­στεί πως θα δημο­σιο­ποι­η­θούν πολύ προ­σω­πι­κές φωτο­γρα­φίες του στο δια­δί­κτυο, ενώ το 13% των παιδιών Γυμνα­σίου/Λυκείου να δηλώνει ότι έχει μοι­ρα­στεί πολύ προ­σω­πι­κές φωτο­γρα­φίες.

Σε ό,τι αφορά τα δια­δι­κτυακά παι­χνί­δια, όπως προ­κύ­πτει από την έρευνα, ασχο­λεί­ται το 67% των παιδιών δημο­τι­κού και το 61% των παιδιών Γυμνα­σίου/Λυκείου, ενώ περίπου ένα στα τρία παιδιά δημο­τι­κού και ένα στα δυο παιδιά Γυμνα­σίου/Λυκείου παίζει με ανθρώ­πους που δε γνω­ρί­ζει στην πραγ­μα­τική ζωή και μάλιστα συνο­μι­λεί μαζί τους (29% παιδιά δημο­τι­κού, 52% παιδιά Γυμνα­σίου/Λυκείου).

Σε ό,τι έχει να κάνει με το Online Gaming περίπου ένα στα δέκα παιδιά όλων των εκπαι­δευ­τι­κών βαθ­μί­δων δηλώνει εθι­σμένο και ότι δια­σκε­δά­ζει περισ­σό­τερο όταν παίζει παρά όταν περνά χρόνο με τους φίλους του, ενώ το 11% των παιδιών δημο­τι­κού και 21% των παιδιών Γυμνα­σίου/Λυκείου αργεί να κοι­μη­θεί το βράδυ εξαι­τίας της ενα­σχό­λη­σής του με δια­δι­κτυακά παι­χνί­δια.

Το 42% των παιδιών στο Δημο­τικό και το 31% των μεγα­λύ­τε­ρων παιδιών δε γνω­ρί­ζει πώς να προ­στα­τεύει τις συσκευές του από ιούς ή κακό­βουλο λογι­σμικό. Το 48% των παιδιών ηλικίας 10-12 ετών και το 32% των μεγα­λύ­τε­ρων παιδιών δε γνω­ρί­ζει τα υπάρ­χο­ντα εργα­λεία που μπορούν να χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν στην περί­πτωση που κάτι ή κάποιος τα ανα­στα­τώ­σει δια­δι­κτυακά.

«Ο κύριος στόχος υλο­ποί­η­σης της έρευνας από το Ελλη­νικό Κέντρο Ασφα­λούς Δια­δι­κτύου του ΙΤΕ, ο οποίος και επε­τεύ­χθη, ήταν η απο­τύ­πωση των δια­δι­κτυα­κών συνη­θειών των παιδιών και η εξαγωγή ασφαλών συμπε­ρα­σμά­των που θα χρη­σι­μο­ποι­η­θούν ως κατευ­θύν­σεις στο σχε­δια­σμό της πολι­τι­κής αφύ­πνι­σης και ενη­μέ­ρω­σης του Κέντρου προς τα παιδιά, τους γονείς αλλά και τους εκπαι­δευ­τι­κούς. Σκοπός επίσης είναι η συγκε­κρι­μένη έρευνα μαζί με εκείνη του 2018 να εντα­χθεί σε μια γενι­κό­τερη μελέτη Κοόρτης (Cohort study) και να μελε­τη­θούν οι μετα­βο­λές αντι­λή­ψεων και δια­δι­κτυα­κών συνη­θειών των μονάδων ανά­λυ­σης σε βάθος χρόνου. Παράλ­ληλα καθώς πρό­κει­ται (μαζί με την προη­γού­μενη) για τη μεγα­λύ­τερη σε δείγμα έρευνα τέτοιου περιε­χο­μέ­νου σε επίπεδο επι­κρά­τειας μπορεί να απο­τε­λέ­σει και εργα­λείο σχε­δια­σμού πολι­τι­κής από κέντρα λήψης απο­φά­σεων όπως είναι το Υπουρ­γείο Παι­δείας, Έρευνας και Θρη­σκευ­μά­των όσον αφορά στην ενη­μέ­ρωση και την κατάρ­τιση των μαθητών για την ασφαλή χρήση του δια­δι­κτύου. Σε κάθε περί­πτωση είναι ένα χρήσιμο εργα­λείο στα χέρια της εκπαι­δευ­τι­κής κοι­νό­τη­τας καθώς μέσα από την έρευνα ανα­δει­κνύ­ο­νται οι στρε­βλές συνή­θειες των παιδιών κατά τη χρήση του δια­δι­κτύου, που μπορεί να τα οδη­γή­σουν σε δύσκο­λες ή ακόμα και επι­κίν­δυ­νες κατα­στά­σεις» συμπλή­ρωσε ο κ. Κορμάς.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ