Ένας ιός ζητάει λύτρα για… «φιλανθρωπικό σκοπό»

Η ελλη­νική αστυ­νο­μία εξέδωσε ανα­κοί­νωση για τον ιό «CryptoWall», κρού­ο­ντας των κώδωνα του κιν­δύ­νου στους χρήστες του δια­δι­κτύου. Πρό­κει­ται για ένα εξε­λιγ­μένο λογι­σμικό το οποίο «κλει­δώ­νει» όλα τα ηλε­κτρο­νικά αρχεία και απο­κλείει τον χρήστη από την πρό­σβαση αν δεν κατα­βλη­θούν «λύτρα».

Ένας από αυτούς του ιούς (ransomware), όπως ανα­φέ­ρει δημο­σί­ευμα της ιστο­σε­λί­δας  τεχνο­λο­γίας «The Inquirer», ζητάει «λύτρα» για… φιλαν­θρω­πικό σκοπό. Ειδι­κό­τερα στο μήνυμα ανα­φέ­ρε­ται πως πρό­κει­ται για μια ομάδα φοι­τη­τών από την εμπό­λεμη ζώνη της Συρίας και ότι οι χρήστες μπορούν να επι­λέ­ξουν, είτε να πλη­ρώ­σουν ως λύτρα ένα bitcoin (περίπου 740 ευρώ) είτε να μολύ­νουν δύο άλλους υπο­λο­γι­στές.

«Λυπού­μα­στε ειλι­κρινά για το γεγονός ότι σας ανα­γκά­ζουμε να πλη­ρώ­σετε, αλλά αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να επι­βιώ­σουμε», ανα­φέ­ρε­ται στο μήνυμα. «Τα χρήματα που θα δώσετε θα δια­τε­θούν για τρόφιμα, φάρμακα και στέγη σε όσους τα έχουν ανάγκη».

Τι είναι ο ιός «CryptoWall»

Το κακό­βουλο λογι­σμικό «CryptoWall», όχι μόνο κλει­δώ­νει όλα τα ηλε­κτρο­νικά αρχεία απο­κλεί­ο­ντας την πρό­σβαση στον χρήστη του υπο­λο­γι­στή, αλλά ταυ­τό­χρονα ανα­γκά­ζει τα θύματα να «μετα­δώ­σουν» τη μόλυνση και σε άλλα συστή­ματα.

Μετά την εγκα­τά­στασή του στο λει­τουρ­γικό σύστημα, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας ένα εξε­λιγ­μένο σύστημα κρυ­πτο­γρά­φη­σης, κλει­δώ­νει όλα τα αρχεία και τα δεδο­μένα (δια­φό­ρων τύπων αρχείων, ενδει­κτικά: .doc, .docx, .xls, .ppt, .psd, .pdf, .eps, .ai, .cdr, .jpg κ.λπ.) που είναι απο­θη­κευ­μένα στον υπο­λο­γι­στή που έχει μολυν­θεί από τον ιό. Για να απο­κτή­σει ξανά πρό­σβαση στα αρχεία του, ο χρήστης καλεί­ται να κατα­βά­λει χρη­μα­τικό ποσό και σε δια­φο­ρε­τική περί­πτωση, αυτά καθί­στα­νται απρο­σπέ­λα­στα.

Η έκδοση του λογι­σμι­κού που κυκλο­φο­ρεί πλέον και στη χώρα μας, σύμφωνα με ανα­κοί­νωση της ΕΛ.ΑΣ, είναι η 3η από τον Ιανουά­ριο του 2015 παγκο­σμίως και σημειώ­νε­ται ότι τόσο για την τρέ­χουσα όσο και για την προη­γού­μενη έκδοσή του, ενώ υπάρ­χουν δια­θέ­σι­μες λύσεις για την απο­μά­κρυνσή του, δεν καθί­στα­ται εφικτή η απο­κρυ­πτο­γρά­φηση των αρχείων, λόγω της πολύ ισχυρής κρυ­πτο­γρά­φη­σης.

Το συγκε­κρι­μένο κακό­βουλο λογι­σμικό έχει επι­πλέον τη δυνα­τό­τητα να αυτο­δια­δί­δε­ται μέσω του τοπικού δικτύου και να κρυ­πτο­γρα­φεί τα αρχεία κάθε συστή­μα­τος στο οποίο αποκτά πρό­σβαση. Η δυνα­τό­τητα αυτή το καθιστά εξαι­ρε­τικά επι­κίν­δυνο σε εται­ρικά δίκτυα, όπου η διάδοση μπορεί να είναι ραγδαία.

Η κατα­βολή του χρη­μα­τι­κού ποσού γίνεται μέσω ανώ­νυ­μου browser και με τη χρήση bitcoin, κατόπιν μηνύ­μα­τος με υπο­δεί­ξεις και οδηγίες για την πληρωμή.

Η αστυ­νο­μία καλεί τους χρήστες του δια­δι­κτύου και ιδιαι­τέ­ρως τους δια­χει­ρι­στές των εται­ρι­κών δικτύων να μην πλη­ρώ­νουν τα χρήματα που ζητού­νται, προ­κει­μέ­νου να απο­θαρ­ρύ­νο­νται τέτοιες παρά­νο­μες πρα­κτι­κές και για να μην εξα­πλω­θεί το φαι­νό­μενο, ενώ θα πρέπει να είναι ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί και να λαμ­βά­νουν μέτρα ψηφια­κής προ­στα­σίας και ασφά­λειας για την αποφυγή προ­σβο­λής από το κακό­βουλο λογι­σμικό.

Πώς να προ­στα­τευ­τείτε;

Στην ανα­κοί­νωση της ΕΛΑΣ τονί­ζε­ται επίσης για την καλύ­τερη πρόληψη:

• Επι­συ­νά­ψεις ή links που εμπε­ριέ­χο­νται σε email από άγνω­στους απο­στε­λείς ή με άγνω­στοι προ­έ­λευση δεν πρέπει να ανοί­γο­νται, αν ο χρήστης δεν γνω­ρί­ζει με βεβαιό­τητα περί τίνος πρό­κει­ται.
• Email από υπη­ρε­σίες ή εται­ρείες που δεν είναι γνωστές στο χρήστη θα πρέπει να αντι­με­τω­πί­ζο­νται με καχυ­πο­ψία.
• Οι διευ­θύν­σεις των ιστο­σε­λί­δων να πλη­κτρο­λο­γού­νται αντί για ένα κλικ σε ένα link.
• Ως προς τη χρήση λογι­σμι­κού, θα πρέπει να χρη­σι­μο­ποιού­νται οι γνήσιες εκδό­σεις τους με τακτι­κές ενη­με­ρώ­σεις, ενώ ο χρήστης οφείλει να δια­θέ­τει επι­και­ρο­ποι­η­μένο αντι-ιικό λογι­σμικό. Το ίδιο ισχύει και για το λει­τουρ­γικό σύστημα.
• Ο χρήστης οφείλει να δημιουρ­γεί τακτικά αντί­γραφα ασφα­λείας σε εξω­τε­ρικό μέσο απο­θή­κευ­σης, ώστε να μπορεί να ανα­κτή­σει τα αρχεία του σε περί­πτωση απώ­λειάς τους. Αυτό ισχύει ακόμη περισ­σό­τερο στην περί­πτωση των δια­χει­ρι­στών εται­ρι­κών δικτύων, αφού τα εν λόγω αντί­γραφα απο­τε­λούν το μόνο τρόπο επα­να­φο­ράς των αρχείων στο σύνολό τους.