Κατώτατος μισθός: Μοναδική χώρα στην ΕΕ η Ελλάδα με χαμηλότερο μισθό από το 2010

Εξαί­ρε­ση σε πα­νευ­ρω­παϊ­κό επί­πε­δο συ­νι­στά στα­θε­ρά τα τε­λευ­ταία χρό­νια η Ελ­λά­δα, καθώς είναι η μόνη χώρα από την Ε.Ε. των 27 στην οποία ο κα­τώ­τα­τος μι­σθός πα­ρα­μέ­νει χα­μη­λό­τε­ρος από τα επί­πε­δα του 2010. Παρά την αύ­ξη­ση του 2019, τα ση­μά­δια της κρί­σης (μεί­ω­ση των ελά­χι­στων απο­λα­βών κατά 22% το 2012) εξα­κο­λου­θούν να είναι ορατά στο μέ­τω­πο των μι­σθών.

Σύμ­φω­να με τα πλέον πρό­σφα­τα στοι­χεία της Eurostat, η Ελ­λά­δα είναι η μόνη χώρα της Ε.Ε. των 27 η οποία εμ­φα­νί­ζει μειω­μέ­νο κα­τώ­τα­το μισθό τον Ια­νουά­ριο του 2020 συ­γκρι­τι­κά με τον Ια­νουά­ριο του 2010 και μά­λι­στα κατά 12% (αν η μεί­ω­ση απλώ­νο­νταν σε όλη την 10ετία τότε θα μι­λού­σα­με για μια μέση ετή­σια μεί­ω­ση της τάξης του 1,3%). Ση­μειω­τέ­ον πως η έρευ­να της Eurostat συ­γκρί­νει τις ση­με­ρι­νές απο­δο­χές με τον κα­τώ­τα­το μισθό των 739,56 ευρώ, που ίσχυε από 1/5/2009 έως 1/7/2011, πριν δη­λα­δή την αύ­ξη­ση που δό­θη­κε τον Ιού­λιο του 2011 κατά 1,6% στη βάση της τε­λευ­ταί­ας Εθνι­κής Γε­νι­κής Συλ­λο­γι­κής Σύμ­βα­σης Ερ­γα­σί­ας (ΕΓΣΣΕ) με μι­σθο­λο­γι­κούς όρους. Αυτός ο μι­σθός των 739 ευρώ – ο οποί­ος το 2011 έγινε 751 ευρώ για να μειω­θεί το 2012 στα 586 ευρώ – συ­γκρί­νε­ται με τον κα­τώ­τα­το που ισχύ­ει από τον Φε­βρουά­ριο του 2019, δη­λα­δή με τα 650 ευρώ. Επει­δή ο ελ­λη­νι­κός μι­σθός κα­τα­βάλ­λε­ται 14 φορές το χρόνο λόγω των Δώρων – όπως συμ­βαί­νει επί­σης στην Ισπα­νία και την Πορ­το­γα­λία – η συ­γκρί­σι­μη ονο­μα­στι­κή τιμή του ανε­βαί­νει στα 758€ (650€ συν 1/12 από τα δώρα).

Το πρό­ση­μο της με­τα­βο­λής των ελά­χι­στων μι­σθών την τε­λευ­ταία 10ετία είναι θε­τι­κό πα­ντού πλην της Ελ­λά­δας, ακόμη και στις άλλες ευ­ρω­παϊ­κές χώρες που εφήρ­μο­σαν μνη­μό­νιο, όπως είναι η Πορ­το­γα­λία. Βέ­βαια σε ονο­μα­στι­κή τιμή και χωρίς να λάβει υπόψη του κα­νείς την αγο­ρα­στι­κή δύ­να­μη, ο μι­σθός της Ελ­λά­δας πα­ρα­μέ­νει σε με­σαία προς σχε­τι­κά καλά επί­πε­δα, συ­γκρι­νό­με­νος πάντα σε από­λυ­τες τιμές με τους βα­σι­κούς μι­σθούς στην υπό­λοι­πη Ευ­ρώ­πη και επει­δή κα­τα­βάλ­λε­ται 14 και όχι 12 φορές τον χρόνο λόγω των Δώρων.

Ανα­λυ­τι­κά, η με­γα­λύ­τε­ρη αύ­ξη­ση την τε­λευ­ταία 10ετία κα­τα­γρά­φε­ται στην Ρου­μα­νία, η οποία με­τα­φρα­ζό­με­νη σε ετή­σια βάση κυ­μαί­νε­ται κοντά στο 12,5% ανά χρο­νιά. Αντί­στοι­χα ση­μα­ντι­κή είναι η αύ­ξη­ση και στην Λι­θουα­νία η οποία σε ετή­σιο επί­πε­δο κυ­μαί­νε­ται στο 10,1%. Την ίδια στιγ­μή χώρες των Βαλ­κα­νί­ων και του πρώην ανα­το­λι­κού μπλοκ – όπου φυ­σι­κά οι μι­σθοί ήταν σε δυ­σθε­ώ­ρη­τα χα­μη­λά επί­πε­δα το 2010 – εμ­φα­νί­ζουν εξί­σου ση­μα­ντι­κές αυ­ξή­σεις μι­σθών κάθε χρόνο την τε­λευ­ταία 10ετία :

• Βουλ­γα­ρία – 9,8% σε ετή­σια βάση. Ο μι­σθός από 122,71€ έφτα­σε στα 311,89€.  Σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 154%
• Εσθο­νία – 7,7% σε ετή­σια βάση. Ο μι­σθός από 278,02€ έφτα­σε στα 584€. Σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 110%
• Τσε­χία – 6,7% σε ετή­σια βάση. Ο μι­σθός από 302,19€ έφτα­σε στα 574,62€. Σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 90%
• Πο­λω­νία – 6,6% σε ετή­σια βάση. Ο μι­σθός από 320,87€ έφτα­σε στα 610,79€. Σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 90%
•  Σλο­βα­κία – 6,5% σε ετή­σια βάση. Ο μι­σθός από 307,7€ έφτα­σε στα 580€. Σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 88,5%

Αυ­ξή­σεις όμως κα­τα­γρά­φο­νται την τε­λευ­ταία 10ετία και σε χώρες με ιδιαί­τε­ρα υψη­λούς μι­σθούς σε ονο­μα­στι­κή τιμή, όπως οι ανε­πτυγ­μέ­νες χώρες της Δυ­τι­κής Ευ­ρώ­πης. Ει­δι­κό­τε­ρα :

• Βέλ­γιο – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 14,8%. Ο μι­σθός από 1.387€ το 2010 έφτα­σε στα 1.593€ το 2020.
• Γαλ­λία – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 14,5%. Ο μι­σθός από 1.343€ το 2010 έφτα­σε στα 1.539€ το 2020.
• Λου­ξεμ­βούρ­γο – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 27,2%. Ο μι­σθός από 1.682€ το 2010 έφτα­σε στα 2.141€ το 2020.
• Ολ­λαν­δία – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 16,2%. Ο μι­σθός από 1.407€ το 2010 έφτα­σε στα 1.635€ το 2020.
• Ιρ­λαν­δία – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 13,3%. Ο μι­σθός από 1.461€ το 2010 έφτα­σε στα 1.656€ το 2020.

Γεν­ναία αύ­ξη­ση κα­τα­γρά­φε­ται και στο Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο που πλέον είναι εκτός Ε.Ε. Η σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση του κα­τώ­τα­του μι­σθού την  τε­λευ­ταία 10ετία αγ­γί­ζει το 48,5%, καθώς ο ελά­χι­στος μι­σθός των 1.076€ το 2010 έγινε 1.598€ το 2020. Αντί­στοι­χα, στις ΗΠΑ ο ελά­χι­στος μι­σθός αυ­ξή­θη­κε κατά 28% ανά­με­σα στο 2010 και στο 2020, καθώς από 872€ έφτα­σε στα 1.118€. Στην Τουρ­κία οι ελά­χι­στες απο­δο­χές ενός μι­σθω­τού είναι σή­με­ρα 440,29 ευρώ το μήνα και αυ­ξή­θη­καν από το 2010 κατά 30%, όταν ήταν 338,33 ευρώ.

Αυ­ξή­σεις επί­σης κα­τα­γρά­φο­νται την τε­λευ­ταία 10ετία και σε «συ­γκρί­σι­μες» με την Ελ­λά­δα χώρες (σε Ισπα­νία και Πορ­το­γα­λία κα­τα­βάλ­λο­νται 14 μι­σθοί το χρόνο):

• Πορ­το­γα­λία – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 33,6%. Ο μι­σθός από 475€ (554,17€ αν συ­μπε­ρι­λη­φθεί και η ανα­λο­γία των δώρων) το 2010 έφτα­σε στα 635€ (740,83€ αν συ­μπε­ρι­λη­φθεί και η ανα­λο­γία των δώρων) το 2020.
• Ισπα­νία – σω­ρευ­τι­κή αύ­ξη­ση 10ετίας 42,2%. Ο μι­σθός από 632,5€ (738€ αν συ­μπε­ρι­λη­φθεί και η ανα­λο­γία των δώρων) το 2010 έφτα­σε στα 900€ (1.050€ αν συ­μπε­ρι­λη­φθεί και η ανα­λο­γία των δώρων) το 2020.

Σε από­λυ­τες τιμές

Σε από­λυ­τες τιμές, τα στοι­χεία της Eurostat κα­τα­τάσ­σουν τις χώρες της Ε.Ε. των 27 σε 3 τα­χύ­τη­τες :

1. Στην πρώτη τα­χύ­τη­τα ανή­κουν χώρες με κα­τώ­τα­το μισθό κάτω των 500€ :  Βουλ­γα­ρία (312€), Λε­το­νία, Ρου­μα­νία και Ουγ­γα­ρία (487€).
2. Στην δεύ­τε­ρη τα­χύ­τη­τα ανή­κουν χώρες με κα­τώ­τα­το μισθό 500€ έως 1.000€ : Κρο­α­τία (546€), Τσε­χία, Σλο­βα­κία, Εσθο­νία, Λι­θουα­νία, Πο­λω­νία, Πορ­το­γα­λία, Ελ­λά­δα, Μάλτα και Σλο­βε­νία (941€).
3. Στην τρίτη τα­χύ­τη­τα ανή­κουν χώρες με κα­τώ­τα­το μισθό πάνω από 1.000€ : Ισπα­νία (1.050€), Γαλ­λία, Γερ­μα­νία (1.584€ τον Ια­νουά­ριο του 2020 αλλά χωρίς δια­θέ­σι­μα στοι­χεία για τον Ια­νουά­ριο του 2010), Βέλ­γιο, Ολ­λαν­δία, Ιρ­λαν­δία και Λου­ξεμ­βούρ­γο (2.142€).

Πόσοι αμεί­βο­νται με τον κα­τώ­τα­το μισθό

Το πο­σο­στό των ερ­γα­ζο­μέ­νων που αμεί­βο­νται με τον κα­τώ­τα­το μισθό μπο­ρεί να δια­φέ­ρει ση­μα­ντι­κά από χώρα σε χώρα. Συν­δυά­ζο­ντας τα μι­κρο­στοι­χεία από τις δύο τε­λευ­ταί­ες τε­τρα­ε­τείς έρευ­νες για τη διάρ­θρω­ση των απο­δο­χών με το επί­πε­δο των κα­τώ­τα­των μι­σθών που ίσχυαν εκεί­νη τη χρο­νι­κή στιγ­μή (Οκτώ­βριος 2010 και 2014), η Eurostat κάνει μια εκτί­μη­ση των εν λόγω πο­σο­στών. Για λό­γους συ­γκρι­σι­μό­τη­τας, το πεδίο πε­ριο­ρί­στη­κε σε ερ­γα­ζο­μέ­νους πλή­ρους απα­σχό­λη­σης και ηλι­κί­ας 21 ετών και άνω, οι οποί­οι ερ­γά­ζο­νται σε επι­χει­ρή­σεις με του­λά­χι­στον 10 ερ­γα­ζο­μέ­νους, με εξαί­ρε­ση τον τομέα της δη­μό­σιας διοί­κη­σης, της άμυ­νας και της υπο­χρε­ω­τι­κής κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης. Επι­πλέ­ον, από τις μη­νιαί­ες απο­δο­χές εξαι­ρέ­θη­καν οι απο­δο­χές από υπε­ρω­ρί­ες και βάρ­διες.

Τον Οκτώ­βριο του 2014, το πο­σο­στό των ερ­γα­ζο­μέ­νων που αμεί­βο­νταν με λι­γό­τε­ρο από το 105% του εθνι­κού κα­τώ­τα­του μι­σθού υπε­ρέ­βαι­νε το 7,0 % σε δέκα κράτη μέλη της ΕΕ τα οποία διέ­θε­ταν κα­τώ­τα­το μισθό και συ­γκε­κρι­μέ­να: τη Σλο­βε­νία (19,1 %), τη Ρου­μα­νία (15,7 %), την Πορ­το­γα­λία (13,0 %), την Πο­λω­νία (11,7 %), τη Βουλ­γα­ρία (8,8 %); τη Γαλ­λία (8,4 %), τη Λι­θουα­νία (8,1 %), τη Λε­το­νία (7,9 %), την Ελ­λά­δα (7,7 %) και την Κρο­α­τία (7,1 %). Στο Βέλ­γιο (0,4 %) κα­τα­γρά­φε­ται το χα­μη­λό­τε­ρο πο­σο­στό ερ­γα­ζο­μέ­νων των οποί­ων οι απο­δο­χές είναι μι­κρό­τε­ρες από το 105 % του εθνι­κού κα­τώ­τα­του μι­σθού, ενώ το πο­σο­στό των ερ­γα­ζο­μέ­νων στα υπό­λοι­πα δέκα κράτη μέλη που αμεί­βο­νται λι­γό­τε­ρο από το ποσό αυτό κυ­μαι­νό­ταν από 1,0 % (Ισπα­νία) έως 5,8 % (Λου­ξεμ­βούρ­γο).