Έρευνα: Διαφθορά παντού βλέπουν οι Ελληνες, αλλά δεν την καταγγέλλουν

Εκτε­τα­μένη δια­φθορά κυρίως στην πολι­τική, στα μέσα μαζικής ενη­μέ­ρω­σης και στη Δικαιο­σύνη «βλέπουν» οι πολίτες, οι οποίοι όμως ταυ­τό­χρονα παρα­δέ­χο­νται ότι η ελλη­νική κοι­νω­νία είναι ανε­κτική στο φαι­νό­μενο. Κάποιο ποσοστό –3 στους δέκα– ανα­φέ­ρει ότι θα προ­χω­ρούσε σε καταγ­γε­λία εφόσον δια­πί­στωνε δια­φθορά, ενώ η απρο­θυ­μία όσων δεν θέλουν να κάνουν κάτι εδρά­ζε­ται στην πεποί­θησή τους ότι «δεν θα υπάρξει απο­τέ­λε­σμα». Τις απόψεις της ελλη­νι­κής κοι­νω­νίας για τη δια­φθορά κατέ­γραψε έρευνα που παρου­σιά­στηκε στο 2ο φόρουμ της Εθνικής Αρχής Δια­φά­νειας, που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε χθες με θέμα την «Aκεραιότητα, τη λογο­δο­σία και τη δια­φά­νεια στα ανώτερα στελέχη της κυβέρ­νη­σης και της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης».

Το 80,8% των ερω­τω­μέ­νων απά­ντησε ότι στην Ελλάδα υπάρχει δια­φθορά σε πολύ μεγάλο ή μεγάλο βαθμό. Μόνο το 17,2% πιστεύει ότι η δια­φθορά στη χώρα είναι μέτρια. Να σημειω­θεί ότι στις ηλικίες 25-39 ετών το ποσοστό όσων πιστεύ­ουν ότι υπάρχει μεγάλη δια­φθορά στην Ελλάδα εκτι­νάσ­σε­ται στο 89,7%.

Κατά­χρηση εξου­σίας

Το πιο σημα­ντικό πεδίο δια­φθο­ράς για το 54% των ερω­τω­μέ­νων είναι η κατά­χρηση θέσης, όταν δηλαδή κάποιος που κατέχει μια θέση στη δημόσια διοί­κηση τη χρη­σι­μο­ποιεί για να προ­σπο­ρι­στεί ίδια οφέλη ή να ωφε­λή­σει τρίτο πρόσωπο. Η αξιο­ποί­ηση κομ­μα­τι­κών προ­σβά­σεων με στόχο την επί­τευξη παρά­νο­μων προ­σω­πι­κών στόχων ή στόχων τρίτων (ευνοιο­κρα­τία) έρχεται δεύτερη ως πεδίο δια­φθο­ράς (με ποσοστό 19,2%), ενώ η κακή δια­χεί­ριση των κοι­νο­τι­κών πόρων συγκε­ντρώ­νει ποσοστό 15,5%.

Στην ερώτηση σε «ποιον τομέα του δημό­σιου βίου θεω­ρείτε ότι υπάρχει δια­φθορά και σε ποιον βαθμό», τα πρωτεία κατέ­χουν τα ΜΜΕ αφού το 85% εκτιμά ότι στην ενη­μέ­ρωση υπάρχει δια­φθορά μεγάλη ή πολύ μεγάλη. Ελά­χι­στα μικρό­τερο είναι το αντί­στοιχο ποσοστό για την πολι­τική και ακο­λου­θούν: οι πολε­ο­δο­μίες, όπου το 75,% θεωρεί ότι υπάρχει μεγάλη ή πολύ μεγάλη δια­φθορά, ο δημό­σιος τομέας/υπη­ρε­σίες με ποσοστό 75,1%, η τοπική αυτο­διοί­κηση με ποσοστό 74,7%, αλλά και η Δικαιο­σύνη με ποσοστό 66,7%.

Το 65,9% πιστεύει ότι υπάρχει μεγάλη ή πολύ μεγάλη δια­φθορά στην υγεία, το 64,3% στην εφορία, το 62,6% στο τρα­πε­ζικό σύστημα, ενώ περισ­σό­τε­ροι από τους μισούς 54,1% θεωρούν πως υπάρχει μεγάλη ή πολύ μεγάλη δια­φθορά στην Εκκλη­σία. Αξίζει να σημειω­θεί, πάντως, ότι οι Ενοπλες Δυνά­μεις μοιάζει να έχουν την εμπι­στο­σύνη των πολιτών, αφού μόνο το 26% θεωρεί ότι σε αυτόν τον τομέα υπάρχει μεγάλη ή πολύ μεγάλη δια­φθορά.

Η ψηφιακή μετά­βαση

Ο ψηφια­κός μετα­σχη­μα­τι­σμός (λει­τουρ­γία gov.gr, η άυλη συντα­γο­γρά­φηση, λει­τουρ­γία e-efka) έχει βοη­θή­σει στην πρόοδο σε σχέση με τη δια­φθορά πιστεύει το 52,7% (ναι/μάλλον ναι), ωστόσο το 46,4% απαντά πως δεν βοή­θη­σαν (όχι/μάλλον όχι). Στις δύο πρώτες θέσεις όσον αφορά τους λόγους που συντη­ρού­νται τα φαι­νό­μενα δια­φθο­ράς είναι οι πελα­τεια­κές σχέσεις και η ευνοιο­κρα­τία και η ατι­μω­ρη­σία, ενώ ακο­λου­θούν η έλλειψη πολι­τι­κής βού­λη­σης στην τρίτη θέση και η ανα­πο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα των ελεγ­κτι­κών μηχα­νι­σμών στην τέταρτη.

Ναι ή μάλλον ναι απά­ντη­σαν 7 στους 10 (71,3%) στην ερώτηση εάν πιστεύ­ουν ότι στην Ελλάδα είναι πιο εκτε­τα­μένη η δια­φθορά σε σύγκριση με τις άλλες ευρω­παϊ­κές χώρες, ενώ όχι και μάλλον όχι απά­ντησε το 23,7%, δηλαδή 1 στους 4, περίπου. Μάλιστα, το ποσοστό όσων θεωρούν πιο διε­φθαρ­μένη την Ελλάδα αυξά­νε­ται πολύ στις νεαρές ηλικίες φτά­νο­ντας περίπου το 82%-84,6% για τις ηλικίες 25-39 και 17-24, αντί­στοιχα. Σε σχέση με το πόσο επη­ρε­ά­ζει η δια­φθορά την καθη­με­ρι­νό­τητά τους, «σε πολύ μεγάλο και μεγάλο βαθμό» απά­ντη­σαν 6 στους 10 (το 61,7%), το 22,9% απά­ντησε σε μέτριο βαθμό, ενώ το 15,3% απά­ντησε είτε ότι δεν το επη­ρε­ά­ζει είτε ότι το επη­ρε­ά­ζει σε μικρό βαθμό.

Ατομικό συμ­φέ­ρον

Αξιο­ση­μεί­ωτο είναι, πάντως, ότι 9 στους 10 (89,8%) πιστεύ­ουν ότι η ελλη­νική κοι­νω­νία είναι ανε­κτική στη δια­φθορά, κυρίως γιατί προ­τάσ­σε­ται το ατομικό συμ­φέ­ρον έναντι του συλ­λο­γι­κού. Ωστόσο το 75% απαντά ότι πολύ πιθανό να κατήγ­γελλε φαι­νό­μενα δια­φθο­ράς εφόσον έπεφταν στην αντί­ληψή του.

Η έρευνα πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε από 7/9 έως 22/9/2022 για την Εθνική Αρχή Δια­φά­νειας από την εται­ρεία «GPO Ερευνα Επι­κοι­νω­νία Α.Ε.». Πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν 1.178 συνε­ντεύ­ξεις (τηλε­φω­νι­κές με δομη­μένο ερω­τη­μα­το­λό­γιο και συμπλη­ρω­μα­τι­κές online συνε­ντεύ­ξεις μέσω Ιnternet panel για τις νεό­τε­ρες κυρίως ηλικίες).

Οι αριθμοί

8/10 θεωρούν ότι υπάρχει δια­φθορά σε μεγάλο/πολύ μεγάλο βαθμό.

85% θεωρούν ότι υπάρχει δια­φθορά σε μεγάλο/πολύ μεγάλο βαθμό στα ΜΜΕ.

84,7% θεωρούν ότι υπάρχει δια­φθορά σε μεγάλο/πολύ μεγάλο βαθμό στην πολι­τική.

71,3% θεωρούν (ναι/μάλλον ναι) ότι η δια­φθορά είναι μεγα­λύ­τερη στην Ελλάδα σε σύγκριση με τα άλλα κράτη-μέλη.

Πηγή kathimerini.gr