Εconomist: Γιατί οι αριστεροί της κυβέρνησης έγιναν πιο ήπιοι στον διαχωρισμό κράτους εκκλησίας

Στη σχέση της ελ­λη­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης με την Εκ­κλη­σία εστιά­ζει ση­με­ρι­νό δη­μο­σί­ευ­μα του Economist, το οποίο σχο­λιά­ζει και ανα­λύ­ει την αλ­λα­γή της στά­σης του πρω­θυ­πουρ­γού Αλέξη Τσί­πρα, όσο και του υπουρ­γού Παι­δεί­ας, Νίκου Φίλη, με αφορ­μή το ζή­τη­μα των θρη­σκευ­τι­κών.

Ο Economist εξη­γεί ότι τον τε­λευ­ταίο καιρό η κυ­βέρ­νη­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ εμ­φα­νί­ζε­ται πιο υπο­χω­ρη­τι­κή απέ­να­ντι στην Εκ­κλη­σία, συ­γκρι­τι­κά με τη διά­θε­ση που είχε δεί­ξει στο πα­ρελ­θόν.

“O Αλέ­ξης Τσί­πρας είναι δε­δη­λω­μέ­νος άθεος και ο μα­κρο­πρό­θε­σμος στό­χος του είναι να ξε­δια­λύ­νει τη στενή σχέση με­τα­ξύ του Ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου και της Ορ­θό­δο­ξης Εκ­κλη­σί­ας, της οποί­ας ο ρόλος ως επι­κρα­τού­σα θρη­σκεία της χώρας κα­το­χυ­ρώ­νε­ται από πολλά άρθρα του συ­ντάγ­μα­τος. Με την επα­νε­κλο­γή τον προη­γού­με­νο μήνα, όρισε ως υπουρ­γό Παι­δεί­ας έναν κο­σμι­κό πο­λι­τι­κό, το Νίκο Φίλη, ο οποί­ος είχε δια­μαρ­τυ­ρη­θεί για τη θερμή υπο­δο­χή που επι­φυ­λά­χθη­κε νω­ρί­τε­ρα αυτό το χρόνο στα λεί­ψα­να που δά­νει­σε στην Ελ­λά­δα η κα­θο­λι­κή εκ­κλη­σία στη Βε­νε­τία. Σύ­ντο­μα, μετά από το σχη­μα­τι­σμό του νέου υπουρ­γι­κού συμ­βου­λί­ου, ο ανα­πλη­ρω­τής υπουρ­γός Παι­δεί­ας δή­λω­σε ότι η δια­δι­κα­σία για απαλ­λα­γή από τα θρη­σκευ­τι­κά θα γίνει πολύ πιο απλή. Έτσι ο κό­σμος προ­ε­τοι­μά­στη­κε για μία κλα­σι­κή σύ­γκρου­ση ανά­με­σα στο κρά­τος και την εκ­κλη­σία”, ση­μειώ­νει το δη­μο­σί­ευ­μα.

“Αλλά λίγες μέρες αρ­γό­τε­ρα, το πνεύ­μα της αντι­πα­ρά­θε­σης εξορ­κί­στη­κε και ο κος Φίλης είχε μια ήπια συ­νά­ντη­ση με τον Αρ­χιε­πί­σκο­πο Αθη­νών, Ιε­ρώ­νυ­μο κατά την οποία υπο­σχέ­θη­κε στον ιε­ράρ­χη πως δεν θα λη­φθούν μο­νο­με­ρείς ενέρ­γειες. Οι δη­μο­σιο­γρά­φοι ενη­με­ρώ­θη­καν ότι η κυ­βέρ­νη­ση εκτι­μά το αν­θρω­πι­στι­κό έργο της Εκ­κλη­σί­ας για την ανα­κού­φι­ση της φτώ­χειας, και πως ελ­πί­ζει σε μια φι­λι­κή συ­νερ­γα­σία κρά­τους-εκ­κλη­σί­ας και τη χρήση της εκ­κλη­σια­στι­κής πε­ριου­σί­ας για κοινό όφε­λος. Δια­βε­βαιώ­θη­κε επί­σης πως η φύση της θρη­σκευ­τι­κής εκ­παί­δευ­σης είχε αλ­λά­ξει ήδη, και θα αλ­λά­ξει πε­ρισ­σό­τε­ρο, προς τη γε­νι­κή θρη­σκευ­τι­κή γνώση, αλλά η αλ­λα­γή θα μπο­ρού­σε να συμ­βεί σε συ­νερ­γα­σία με την εκ­κλη­σία. Αυτό το Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο, ο κ Φίλης έκανε μια νέα επί­δει­ξη της φι­λί­ας με την εκ­κλη­σία με την πα­ρου­σία του στην εν­θρό­νι­ση ενός μη­τρο­πο­λί­τη.

Τι κρύ­βε­ται πίσω από όλα αυτά; Κατ ‘αρχάς, δεν είναι έκ­πλη­ξη το γε­γο­νός ότι ένας υπουρ­γός της κυ­βέρ­νη­σης ήθελε να απλο­ποι­η­θεί η δια­δι­κα­σία απαλ­λα­γής. Αυτό όμως, που μοιά­ζει σαν δω­ρά­κι σε ευ­σε­βείς ψη­φο­φό­ρους, έγινε στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα πιο δύ­σκο­λο από έναν κα­νο­νι­σμό που θε­σπί­σθη­κε τον Ια­νουά­ριο κατά τη διάρ­κεια των τε­λευ­ταί­ων ημε­ρών της προη­γού­με­νης κυ­βέρ­νη­σης στην Ελ­λά­δα. Ο κα­νο­νι­σμός αυτός ορί­ζει ότι οι γο­νείς του παι­διού πρέ­πει να προ­βούν σε επί­ση­μη δή­λω­ση στο σχο­λείο και πρέ­πει να διευ­κρι­νι­στεί ότι ο μα­θη­τής δεν είναι «Ορ­θό­δο­ξος Χρι­στια­νός» και ως εκ τού­του επι­διώ­κει την απαλ­λα­γή για λό­γους συ­νεί­δη­σης. Το σχο­λείο κα­λεί­ται να βε­βαιώ­σει ότι ο ισχυ­ρι­σμός αυτός είναι βά­σι­μος. Η δια­δι­κα­σία αυτή θέτει τον πήχη πολύ ψηλά, με δε­δο­μέ­νη το κοινό αί­σθη­μα, με­τα­ξύ πολ­λών Ελ­λή­νων, πως το να δη­λώ­σει κα­νείς ότι δεν είναι Ορ­θό­δο­ξος, ση­μαί­νει σχε­δόν σαν να λέει πως δεν είναι Έλ­λη­νας.

Τι πραγ­μα­τι­κά συμ­βαί­νει στα ελ­λη­νι­κά σχο­λεία εξαρ­τά­ται πολύ από τον αν­θρώ­πι­νο πα­ρά­γο­ντα. Σε δη­μο­τι­κά σχο­λεία, οι εκ­παι­δευ­τι­κοί έπρε­πε να ενώ­σουν τη θρη­σκευ­τι­κή δι­δα­σκα­λία με όλα τα υπό­λοι­πα μα­θή­μα­τα. Στη δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκ­παί­δευ­ση, υπάρ­χουν αφιε­ρω­μέ­νοι εκ­παι­δευ­τι­κοί της θρη­σκεί­ας, οι οποί­οι έχουν τη δυ­να­τό­τη­τα επι­λο­γής με­τα­ξύ της χρή­σης πολύ ντε­μο­ντέ βι­βλί­ων, ή κά­ποιο φι­λι­κό προς το χρή­στη ηλε­κτρο­νι­κό υλικό που οι μα­θη­τές δεί­χνουν πως τους αρέ­σει. Αλλά οι εκ­παι­δευ­τι­κοί με­γα­λύ­τε­ρης ηλι­κί­ας, δεν μπο­ρούν ή δεν θα χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν το δια­δί­κτυο.

Ο Γιώρ­γος Κα­πε­τα­νά­κης, ο οποί­ος δι­δά­σκει σε λύ­κειο της Αθή­νας, είναι ένας εκ­συγ­χρο­νι­στής που θέλει οι μα­θη­τές να κά­νουν τα δικά τους βί­ντεο, με θέμα για πα­ρά­δειγ­μα, τον τρόπο με τον οποίο οι πι­στοί από δια­φο­ρε­τι­κές θρη­σκεί­ες προ­σεύ­χο­νται και τα κτί­ρια που χρη­σι­μο­ποιούν. Σε αντί­θε­ση με ό, τι θα πε­ρί­με­νε κα­νείς, δια­πι­στώ­νει ότι τα παι­διά των με­τα­να­στών συ­νή­θως δεν ζη­τούν απαλ­λα­γή ενώ αυτοί που το κά­νουν είναι κυ­ρί­ως οι μάρ­τυ­ρες του Ιε­χω­βά, οι οποί­οι αντι­με­τω­πί­ζο­νται με με­γά­λη κα­χυ­πο­ψία από την Ορ­θό­δο­ξη Εκ­κλη­σία. Αλλά πριν από την κα­θιέ­ρω­ση του νέου κα­νο­νι­σμού, έως και το ένα τρίτο των μα­θη­τών σε ορι­σμέ­να σχο­λεία της Αθή­νας επέ­λε­γαν την απαλ­λα­γή, όχι εξαι­τί­ας αντίρ­ρη­σης συ­νεί­δη­σης, αλλά για να υπάρ­χει πε­ρισ­σό­τε­ρος χρό­νος για άλλες δρα­στη­ριό­τη­τες. Μια άλλη κα­θη­γή­τρια στο πιο συ­ντη­ρη­τι­κό πε­ρι­βάλ­λον της β. Ελ­λά­δας, λέει ότι στα σχο­λεία ξέρει επί­σης, λί­γους μα­θη­τές, εκτός από τους Μάρ­τυ­ρες του Ιε­χω­βά, που θέ­λουν απαλ­λα­γή. Γνω­ρί­ζει μου­σουλ­μά­νους μα­θη­τές που συμ­με­τέ­χουν με εν­θου­σια­σμό, για πα­ρά­δειγ­μα, στις συ­ζη­τή­σεις της τάξης σχε­τι­κά με τους κα­νό­νες της νη­στεί­ας σε δια­φο­ρε­τι­κές θρη­σκεί­ες.

Όλα αυτά ίσως δεν θα έπρε­πε να απο­τε­λούν έκ­πλη­ξη, γρά­φει ο Economist. To δη­μο­σί­ευ­μα ση­μειώ­νει πως η σύ­γκρου­ση με την εκ­κλη­σία θα είχε με­γά­λο κό­στος για τον Τσί­πρα ο οποί­ος αυτή τη στιγ­μή έχει να ανη­συ­χεί για πάρα πολλά πράγ­μα­τα όπως η οι­κο­νο­μι­κή κρίση και η γε­ω­πο­λι­τι­κή έντα­ση, μια κα­τά­στα­ση πραγ­μά­των που συχνά οδη­γεί τους Έλ­λη­νες να συ­σπει­ρω­θούν γύρω από τη θρη­σκεία τους.