Με τι θέλουμε να μοιάζει η ανάπτυξη;

Από το ξέσπα­σμα της παγκό­σμιας οικο­νο­μι­κής κρίσης και το πρώτο μνη­μό­νιο γίνεται συνεχώς λόγος για την ανά­πτυξη. Το Διεθνές Νομι­σμα­τικό Ταμείο σε μία από τις πρό­σφα­τες μελέτες του υπο­λό­γισε ότι το διά­στημα που χρειά­ζε­ται για να επα­νέλ­θει το κατά κεφαλήν ΑΕΠ μιας χώρας στο επίπεδο που βρι­σκό­ταν πριν την κρίση είναι ίσο με το διά­στημα που η χώρα βρί­σκε­ται σε κρίση. Όταν λοιπόν έρθει η πολυ­πό­θητη ανά­πτυξη με τι θέλουμε να μοιάζει;

Aν θέλουμε να ξέρουμε τι είδους ανά­πτυξη φαντά­ζε­ται η κυβέρ­νησή ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ μας αρκεί να κοι­τά­ξουμε τις πολι­τι­κές που εφαρ­μό­ζει σε σχέση με τις επι­χει­ρή­σεις. Αν θέλουμε μια μεσαία τάξη που να έχει ευρω­παϊκά πρότυπα δια­βί­ω­σης και πολι­τι­κής συνεί­δη­σης, αυτό δεν θα γίνει με τις πολι­τι­κές που ακο­λου­θούμε σήμερα. Αύξηση άμεσων και έμμεσων φόρων όπως και η αύξηση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών οδηγούν στον αφα­νι­σμό της μικρής και μεσαίας επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας.

Από το 2008 μέχρι σήμερα έχουν κλείσει 244.714 επι­χει­ρή­σεις και έχουν χαθεί  842.670 θέσεις εργα­σίας. Στην κατη­γο­ρία των μικρών και μεσαίων επι­χει­ρή­σεων οι ενεργές επι­χει­ρή­σεις είναι περίπου 500.000 οι οποίες απα­σχο­λούν κατά μέσο όρο 2,7 εργα­ζο­μέ­νους. Στον αντί­ποδα ο  ευρω­παϊ­κός μέσος όρος να δια­μορ­φώ­νε­ται στους 4,2 εργα­ζο­μέ­νους ανά επι­χεί­ρηση. Είναι φανερό λοιπόν προς τα πού πρέπει να είναι η στό­χευση για την αύξηση της απα­σχό­λη­σης.

Αφαι­ρώ­ντας τα εμπόδια που βάζει η ελλη­νική γρα­φειο­κρα­τία στις επι­χει­ρή­σεις συν­δυα­σμένα με τα κατάλ­ληλα – φορο­λο­γικά, χρη­μα­το­δο­τικά – κίνητρα  μπορεί η ανεργία να μειωθεί του­λά­χι­στον κατά το 1/3.  Έτσι μπορούν να μπουν οι βάσεις και για την επι­στροφή του ανθρώ­πι­νου κεφα­λαίου που έφυγε από τη χώρα κατά τη διάρ­κεια της κρίσης.

Επι­κα­λού­μενη στοι­χεία από τις χώρες υπο­δο­χής και από εγχώ­ριες έρευνες, η Endeavor Greece υπο­στη­ρί­ζει πως η φυγή ανθρώ­πι­νου κεφα­λαίου, το λεγό­μενο brain drain, από τον Ιανουά­ριο 2008 μέχρι σήμερα κυμαί­νε­ται μεταξύ 350.000 (εκτί­μηση Endeavor) και 427.000 (εκτί­μηση Τρα­πέ­ζης της Ελλάδος) ατόμων. Αξιο­ση­μεί­ωτο είναι πως αθροι­στικά, από το 2008 μέχρι και σήμερα, οι Έλληνες του brain drain έχουν παρα­γά­γει περισ­σό­τερα από 50 δισ. ευρώ ΑΕΠ στις νέες «πατρί­δες» τους. Σύμφωνα δε με την Endeavor, το ελλη­νικό κράτος έχει δαπα­νή­σει περί τα 8 δισ. ευρώ για την εκπαί­δευσή τους.

Σε συν­δυα­σμό με μία άλλη μελέτη επίσης της Endeavor Greece σχετικά με την φυγή των ελλη­νι­κών επι­χει­ρή­σεων στο εξω­τε­ρικό, βλέ­πουμε ότι περισ­σό­τε­ρες από 9.000 επι­χει­ρή­σεις σκέ­φτο­νται την άμεση εγκα­τά­σταση τους στο εξω­τε­ρικό. Στην ίδια μελέτη όμως εμφα­νί­ζε­ται και ως κύριος λόγος παρα­μο­νής στη χώρα η υψηλής ποιό­τη­τας ανθρώ­πινο δυνα­μικό.

Συν­δυά­ζο­ντας τις δύο μελέτες μπο­ρούμε να συμπε­ρά­νουμε ότι  βασικός λόγος μετα­νά­στευ­σης εργα­ζο­μέ­νων και επι­χει­ρή­σεων είναι απουσία ανα­πτυ­ξια­κού μοντέ­λου και προ­ο­πτι­κής σε επίπεδο χώρας.

Με την ευρύ­τερη κατά­σταση να απο­θαρ­ρύ­νει τις μεγάλες επεν­δύ­σεις ο σχε­δια­σμός και το μέλλον και την ανά­πτυξη της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας πρέπει να βασι­στεί στην μικρο­με­σαία επι­χεί­ρηση. Σε τοπικές συνέρ­γειες και συνε­ται­ρι­σμούς που μπορούν να αξιο­ποι­ή­σουν το υψηλής ποιό­τη­τας ελλη­νικό ανθρώ­πινο δυνα­μικό και να δώσουν υπε­ρα­ξίες. Το επί­κε­ντρο πρέπει να είναι οι άνθρω­ποι.

Γιατί «Άνθρω­ποι» σημαί­νει εκπαί­δευση και επι­μόρ­φωση, δεξιό­τη­τες, δια­νοη­τικό κεφά­λαιο, έρευνα, και­νο­το­μία, επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα και κυρίως εργασία.

Δημή­τρης Παμπά­κας

Οικο­νο­μο­λό­γος

Αν. Γραμ­μα­τέας Σ.Ε. ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ρόδου