Ανάλυση JP: Γιατί ο Ερντογάν θέλει αλλαγή της Συνθήκης της Λωζάνης

Στρα­τη­γι­κοί εταίροι γίνο­νται Τουρκία και Ρωσία σε μία προ­σπά­θεια να συνερ­γα­στούν με το Ιράν και να απο­μα­κρύ­νουν τις Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες από τη Μέση Ανατολή. Αυτό ανα­φέ­ρει η Jerusalem Post, σε άρθρο για τις επι­διώ­ξεις της Άγκυρας.

«Αυτός είναι ο γενικός στόχος της Τουρ­κίας και οι πρό­σφα­τες συγκρού­σεις και το χάος που έχει προ­κα­λέ­σει από τη Συρία μέχρι στη Λιβύη, τη Μεσό­γειο και τον Καύκασο έχουν σχε­δια­στεί για να διαι­ρέ­σουν αυτές τις περιο­χές σε σφαίρες επιρ­ροής ανάμεσα στη Ρωσία και την Τουρκία» τονί­ζε­ται στο άρθρο του Σεθ Φράν­τζμαν.

Σύμφωνα με την ιστο­σείδα, η Τουρκία έχει ενθαρ­ρύ­νει τους λομπί­στες της στις ΗΠΑ να υπο­στη­ρί­ζουν ότι η Άγκυρα κάνει «γεω­πο­λι­τική» σχε­δια­σμένη ώστε να είναι «προ­πύρ­γιο» ενάντια στη Ρωσία, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας ορο­λο­γία του Ψυχρού Πολέμου, για να ενθαρ­ρύ­νει τους Δυτι­κούς να πιστεύ­ουν ότι η Τουρκία βρί­σκε­ται στο πλευρό των ΗΠΑ ενα­ντίον της Ρωσίας.

Όμως, στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, στόχος της Άγκυρας είναι να συνερ­γα­στεί με τη Ρωσία και το Ιράν για τη μείωση της επιρ­ροής των ΗΠΑ. Αυτό ήταν το απο­τέ­λε­σμα σε κάθε περιοχή που η Άγκυρα έχει εισβά­λει και έχει εμπλα­κεί. Η Τουρκία συνερ­γά­στηκε με τη Ρωσία για να διαι­ρέ­σουν τη βόρεια Συρία σε τμήματα, απο­μα­κρύ­νο­ντας τις αμε­ρι­κα­νι­κές δυνά­μεις και εξα­πλώ­νο­ντας τον εξτρε­μι­σμό. Η Λιβύη, μια σύγκρουση στην οποία είχαν εμπλα­κεί κάποτε οι ΗΠΑ, έχει πλέον γίνει «παιδική χαρά» για τις τουρ­κι­κές πολι­το­φυ­λα­κές. Ο πρό­σφα­τος πόλεμος μεταξύ του Αζερ­μπαϊ­τζάν και της Αρμε­νίας σχε­διά­στηκε επίσης για να φέρει την Τουρκία και τη Ρωσία σε άμεση επαφή στον νότιο Καύκασο, να απο­μα­κρύ­νει την επιρροή των ΗΠΑ και να διαι­ρέ­σει την περιοχή.  Στοι­χεία για αυτό μπορούν να βρεθούν στη συμ­φω­νία για τον τερ­μα­τι­σμό του πολέμου, όπου οι Ρώσοι ειρη­νευ­τές και στρα­τιώ­τες αυξά­νουν το ρόλο τους στο Ναγκόρνο Καρα­μπάχ,  ένα αυτό­νομο αρμε­νικό θύλακα στο Αζερ­μπαϊ­τζάν. Η Τουρκία υπο­κί­νησε το Μπακού σε πόλεμο ενα­ντίον των Αρμε­νίων στο Ναγκόρνο Καρα­μπάχ, προ­κα­λώ­ντας τερά­στιες ζημιές και ανα­γκά­ζο­ντας 50.000 ανθρώ­πους να εγκα­τα­λεί­ψουν την περιοχή.

Για την Άγκυρα, οι επι­θέ­σεις ενα­ντίον των Αρμε­νίων αμάχων ήταν επι­τυ­χη­μέ­νες, σε μια επα­νά­ληψη της εθνο­κά­θαρ­σης που υπο­στη­ρί­χθηκε από την Τουρκία στην Αφρίν, όπου οι Κούρδοι εκδιώ­χθη­καν τον Ιανουά­ριο του 2018. Το μοντέλο ήταν το ίδιο στο Ναγκόρνο Καρα­μπάχ.

Η Τουρκία έστειλε εξτρε­μι­στές, που έχουν κατη­γο­ρη­θεί για αποκεφαλισμoύς ανθρώ­πων, να λεη­λα­τή­σουν εκκλη­σίες και να εξα­να­γκά­σουν τους Αρμέ­νιους να φύγουν. Εκατό χρόνια μετά τη γενο­κτο­νία των Αρμε­νίων από το οθω­μα­νικό καθε­στώς το 2015, η Τουρκία ήθελε να συνε­χί­σει το σχέδιο. Όπως και το 1915, ο στόχος στο τέλος θα ήταν η νέα ρωσική εμπλοκή στον Καύκασο.

Οι ρωσικές δια­σω­στι­κές δυνά­μεις έχουν ανα­κα­τα­σκευά­σει περισ­σό­τερα από 250 κτίρια στη Ναγκόρνο Καρα­μπάχ, σύμφωνα με το ρωσικά πρα­κτο­ρείο TASS. «Έχουν ανα­κα­τα­σκευα­στεί έως και 251 κτίρια, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων πολυ­κα­τοι­κιών, 245 ιδιω­τι­κών κατοι­κιών, δύο κυβερ­νη­τι­κών κτιρίων, ενός κτιρίου υπο­δο­μής και δύο κοι­νω­νι­κών εγκα­τα­στά­σεων», ανα­φέ­ρει το TASS. Περισ­σό­τερα από 2.600 κτίρια που έχουν κατα­στρα­φεί στον πόλεμο ενδέ­χε­ται τώρα να δεχθούν ρωσική μέριμνα. Η Ρωσία το βλέπει αυτό ως ένα είδος «αστυ­νο­μι­κής δράσης», μια εμπλοκή που θα στα­μα­τή­σει τις φιλο­νι­κίες μεταξύ των πρώην σοβιε­τι­κών σοσια­λι­στι­κών δημο­κρα­τιών. Έτσι βλέπει και η Άγκυρα αυτήν την περιοχή, από την οπτική της Οθω­μα­νι­κής Αυτο­κρα­το­ρίας. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Τουρκία συνε­χί­ζει να μιλάει για την επα­να­δια­πραγ­μά­τευση της συν­θή­κης της Λωζάνης και άλλων συμ­φω­νιών μετά τον Πρώτο Παγκό­σμιο Πόλεμο. Η εισβολή της Άγκυρας στη Συρία, η εγκα­τά­σταση 12 βάσεων στο βόρειο Ιράκ και η εμπλοκή στη Λιβύη και την Ανα­το­λική Μεσό­γειο είναι μέρος αυτού του σχεδίου. 

Η Τουρκία «πουλάει» την εμπλοκή της με δια­φο­ρε­τι­κές εκστρα­τείες δημο­σίων σχέσεων στις οποίες απο­δύ­ε­ται σε δια­φο­ρε­τικά μέρη. Στην Ουά­σινγ­κτον προ­σποιεί­ται ότι είναι σύμ­μα­χος των ΗΠΑ. Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, η Τουρκία αγο­ρά­ζει γρήγορα ρωσικά όπλα. Η Τουρκία και η Ρωσία συνα­ντή­θη­καν στο Σότσι την περα­σμένη εβδο­μάδα για να συζη­τή­σουν τη στρα­τη­γική αυτή. Τα τουρ­κικά κρατικά μέσα ενη­μέ­ρω­σης ανα­φέ­ρουν ότι «οι κορυ­φαίοι Τούρκοι και Ρώσοι διπλω­μά­τες συνα­ντή­θη­καν την Τρίτη για να συζη­τή­σουν διεθνή θέματα και να βοη­θή­σουν στην προ­ε­τοι­μα­σία για μια συνά­ντηση των προ­έ­δρων των δύο χωρών. Ο Μεβλούτ Τσα­βού­σο­γλου, υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών της Τουρ­κίας, συνα­ντή­θηκε με τον Ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ στη ρωσική παρα­θε­ρι­στική πόλη του Σότσι, πριν από μια προ­γραμ­μα­τι­σμένη σύνοδο του Συμ­βου­λίου Συνερ­γα­σίας Ρωσίας-Τουρκίας Υψηλού Επι­πέ­δου, που πρό­κει­ται να συμπρο­ε­δρεύ­ουν οι πρό­ε­δροί τους».

Tα Δυτικά Μέσα τρο­φο­δο­τού­νται με ιστο­ρίες για το πώς το τουρκο-ιρανικό-ρωσικό τρίγωνο προ­ο­ρί­ζε­ται να συγκρου­στεί λόγω ιστο­ρι­κών, οθω­μα­νι­κών, περ­σι­κών και ρωσικών αυτο­κρα­το­ρι­κών στόχων, ή επειδή πρό­κει­ται για σου­νι­τι­κές, σιι­τι­κές και χρι­στια­νι­κές χώρες. Αυτή είναι μια λαν­θα­σμένη ανά­γνωση της Ιστο­ρίας.

Ενόσω η Τουρκία δια­δί­δει συχνά παρα­πλη­ρο­φό­ρηση μέσω των κρα­τι­κών της μέσων μαζικής ενη­μέ­ρω­σης, φυλα­κί­ζει δημο­σιο­γρά­φους και αντι­φρο­νού­ντες και επι­τί­θε­ται στις ΗΠΑ, προ­σεγ­γί­ζει τη Ρωσία. Έχουν περάσει τέσσερα χρόνια από τότε που δολο­φο­νή­θηκε ο πρέσβης της Ρωσίας στην Τουρκία. Αυτό το περι­στα­τικό μπήκε στην άκρη υπέρ της νέας συμ­μα­χίας. Η Τουρκία, η Ρωσία και το Ιράν το βλέπουν ως μια πραγ­μα­τι­στική σχέση συνερ­γα­σίας, που ανα­πτύσ­σε­ται από τη δια­δι­κα­σία της Αστάνα του 2016, η οποία υπο­τί­θε­ται ότι θα διαι­ρέ­σει τη Συρία σε περιο­χές επιρ­ροής και θα απο­μα­κρύ­νει τις ΗΠΑ από την ανα­το­λική Συρία. Ο τελικός στόχος είναι ο ίδιος. Απο­μα­κρύ­νετε τις ΗΠΑ και δώστε στο Ιράν, την Τουρκία και τη Ρωσία τις περιο­χές ελέγχου τους.

Η Τουρκία προ­σπά­θησε να αφήσει να εννοη­θεί στις ΗΠΑ και στο Ισραήλ, ότι θέλει «συμ­φι­λί­ωση». Ωστόσο, όταν ο πρό­ε­δρος της Τουρ­κίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν μιλά συνε­χί­ζει τη μιλι­τα­ρι­στική του στρα­τη­γική. Οι συκο­φά­ντες του περι­φρο­νούν τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Χρη­σι­μο­ποιούν τον όρο «συμ­φι­λί­ωση» μόνο και μόνο επειδή πιστεύ­ουν ότι τα εύπιστα δυτικά μέσα ενη­μέ­ρω­σης θα τούς αγο­ρά­σουν χρόνο και ίσως με τη νέα αμε­ρι­κα­νική κυβέρ­νηση να συνε­χί­σουν το έργο τους με τη Ρωσία και το Ιράν.

Οι ΗΠΑ κάποτε είχαν ευρύ­τερο ρόλο στον Καύκασο. Η Γεωργία ανέμενε την αμε­ρι­κα­νική υπο­στή­ριξη το 2008 όταν βρέθηκε σε πόλεμο με τη Ρωσία για αμφι­σβη­τού­με­νες περιο­χές. Όταν η Γεωργία ηττή­θηκε, ο ρόλος των ΗΠΑ και της Ευρώπης εκεί μειώ­θηκε. Αργό­τερα το 2014, η Ουκρα­νία ανέμενε περισ­σό­τερη υπο­στή­ριξη από τις ΗΠΑ, αλλά είδε τη Ρωσία να προ­σαρτά την Κριμαία.

Ο πόλεμος τον οποίο η Τουρκία υπο­κί­νησε το Αζερ­μπαϊ­τζάν το Σεπτέμ­βριο του περα­σμέ­νου έτους ήταν το τέλος της συμ­με­το­χής των ΗΠΑ στον Καύκασο. Ενώ η Άγκυρα πλάσαρε τον πόλεμο ως απα­ραί­τητο για να αντι­με­τω­πί­σει το Ιράν και τη Ρωσία, στην πραγ­μα­τι­κό­τητα συνερ­γά­στηκε με την Τεχε­ράνη και τη Μόσχα.

Ο στόχος ήταν να φέρει τη Ρωσία στον νότιο Καύκασο ως ειρη­νευτή και να εξα­λεί­ψει οποια­δή­ποτε δυτική επιρροή. Αυτό συμ­βαί­νει επειδή η Αρμενία ήθελε να απο­μα­κρυν­θεί από την τροχιά της Ρωσίας. Ο (Αρμέ­νιος πρω­θυ­πουρ­γός) Νικολ Πασια­νάν επε­δί­ωκε στε­νό­τε­ρους δεσμούς με τη Δύση. Για να το απο­τρέ­ψει αυτό, η Μόσχα επέ­τρεψε στο υπο­στη­ρι­ζό­μενο από την Τουρκία Αζερ­μπαϊ­τζάν να ξεκι­νή­σει έναν πόλεμο για να τον απο­δυ­να­μώ­σει το καλο­καίρι και το φθι­νό­πωρο του 2019. Απο­δυ­να­μω­μέ­νος και νικη­μέ­νος, ζήτησε ειρήνη – και η Ρωσία και η Τουρκία μετα­κι­νή­θη­καν σε αμφι­σβη­τού­με­νες περιο­χές με τη συγκα­τά­θεση του Μπακού. Τώρα η Αρμενία είναι όμηρος της Μόσχας και της Άγκυρας. Η Τουρκία το θέλει. Το Αζερ­μπαϊ­τζάν, το οποίο επι­δί­ωκε για δεκα­ε­τίες να προ­σεγ­γί­σει τις ΗΠΑ και το Ισραήλ ως στρα­τη­γι­κούς εταί­ρους, έχει βρεθεί στη σκιά της Άγκυρας. Το τελικό απο­τέ­λε­σμα είναι περισ­σό­τερο ιρα­νι­κός, ρωσικός και τουρ­κι­κός έλεγχος και απο­δυ­νά­μωση των ανε­ξάρ­τη­των κρατών του νότιου Καυ­κά­σου.

Tα Δυτικά Μέσα τρο­φο­δο­τού­νται με ιστο­ρίες για το πώς το τουρκο-ιρανικό-ρωσικό τρίγωνο προ­ο­ρί­ζε­ται να συγκρου­στεί λόγω ιστο­ρι­κών, οθω­μα­νι­κών, περ­σι­κών και ρωσικών αυτο­κρα­το­ρι­κών στόχων, ή επειδή πρό­κει­ται για σου­νι­τι­κές, σιι­τι­κές και χρι­στια­νι­κές χώρες. Αυτή είναι μια λαν­θα­σμένη ανά­γνωση της Ιστο­ρίας. Είναι πιθα­νό­τερο να συνερ­γα­στούν ενάντια στους κοινούς εχθρούς τους στη Δύση και να προ­ω­θή­σουν τις κοινές αυταρ­χι­κές και στρα­τιω­τι­κές ατζέ­ντες τους.

Μοι­ρά­ζο­νται πολλά κοινά ως ανο­δι­κές δυνά­μεις στον κόσμο, επι­διώ­κο­ντας να τερ­μα­τί­σουν τον μονο­πο­λικό κόσμο της ηγε­μο­νίας των ΗΠΑ όπως ανα­δεί­χθηκε από τον Ψυχρό Πόλεμο. Όσοι στην Ουά­σινγ­κτον βλέπουν την Τουρκία με τα γυαλιά του Ψυχρού Πολέμου κάνουν λάθος για τη συνο­λική ατζέντα της Τουρ­κίας. Η ατζέντα της Άγκυρας είναι πάντα η απο­δυ­νά­μωση και η μείωση του ρόλου των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή και η αύξηση του ρόλου της Ρωσίας και του Ιράν. Σε κάθε εισβολή που έχει εκτε­λέ­σει η Άγκυρα μέχρι στιγμής, έχει επι­διώ­ξει να αυξήσει τη δύναμη της Ρωσίας και του Ιράν – και όχι μόνο να απο­δυ­να­μώ­σει την Αμερική, αλλά και να απο­δυ­να­μώ­σει οποιεσ­δή­ποτε ομάδες θέλουν δημο­κρα­τία ή έναν πιο ελεύ­θερο Τύπο και να φέρουν εξτρε­μι­στές και απο­λυ­ταρ­χικά καθε­στώτα. Ο Τζον Φ. Κένεντι το 1960 υπο­στή­ριξε ότι ο κόσμος δεν ήταν μόνο χωρι­σμέ­νος σε σοβιε­τικό και αμε­ρι­κα­νικό στρα­τό­πεδο, αλλά μάλλον σε χώρες που ήταν «ελεύ­θε­ρες» σε αντί­θεση με εκείνες που δεν είναι. Κατά­λαβε ότι τα απο­λυ­ταρ­χικά καθε­στώτα προ­τι­μούν να συνερ­γά­ζο­νται. αυτό συμ­βαί­νει στον Καύκασο.

Πηγή newpost.gr