Νέες αγωγές προσφύγων κατά του Ελληνικού Δημοσίου

Η πρώτη αγωγή υπο­βλή­θη­κε από 5 Αφ­γα­νούς, που δια­μέ­νουν πλέον στη Νορ­βη­γία και στην Γερ­μα­νία κατά του Ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου, όπως εκ­προ­σω­πεί­ται νό­μι­μα από τον Υπουρ­γό Οι­κο­νο­μι­κών και τον Υπουρ­γό Ναυ­τι­λί­ας και Νη­σιω­τι­κής πο­λι­τι­κής.

Την αγωγή επι­με­λή­θη­κε δε το Ελ­λη­νι­κό Συμ­βού­λιο για τους Πρό­σφυ­γες.

Οι Αφ­γα­νοί διεκ­δι­κούν 300.000 ευρώ έκα­στος ως χρη­μα­τι­κή ικα­νο­ποί­η­ση για την ψυ­χι­κή οδύνη που υπέ­στη­σαν από τον θά­να­το συγ­γε­νών τους και συ­γκε­κρι­μέ­να των συ­ζύ­γων και ανή­λι­κων τέ­κνων για τους τρεις πρώ­τους και την μη­τέ­ρα και τα αδέλ­φια του τέ­ταρ­του και του πέμ­πτου.

Δια­τεί­νο­νται δε ότι ο θά­να­τος των οι­κεί­ων τους ήταν απο­τέ­λε­σμα πα­ρά­νο­μων πρά­ξε­ων και πα­ρα­λεί­ψε­ων λι­με­νι­κών υπαλ­λή­λων του Λι­με­ναρ­χεί­ου Λέρου που επέ­βαι­ναν σε σκά­φος κοντά στη νήσο Φαρ­μα­κο­νή­σι, στις 20 Ια­νουα­ρί­ου 2014, κατά τη διάρ­κεια επι­χεί­ρη­σης προ­στα­σί­ας συ­νό­ρων της Ελ­λη­νι­κής Ακτο­φυ­λα­κής.

Πιο συ­γκε­κρι­μέ­να το πρωί της 20ής Ια­νουα­ρί­ου 2014 στη θα­λάσ­σια πε­ριο­χή του Φαρ­μα­κο­νη­σί­ου, ανε­τρά­πη ένα μικρό αλιευ­τι­κό σκά­φος, επί του οποί­ου επέ­βαι­ναν 27 πρό­σφυ­γες (τέσ­σε­ρεις γυ­ναί­κες, εννέα παι­διά κάτω των δε­κα­τριών ετών, έξι ενή­λι­κοι άν­δρες και οκτώ ανή­λι­κοι άρ­ρε­νες, με­τα­ξύ των οποί­ων του­λά­χι­στον πέντε ασυ­νό­δευ­τοι ανή­λι­κοι) από το Αφ­γα­νι­στάν και τη Συρία, με­τα­ξύ των οποί­ων οι ενά­γο­ντες, καθώς και οι απο­βιώ­σα­ντες σύ­ζυ­γος του πρώ­του εκ των αι­τού­ντων και τα τέσ­σε­ρα ανή­λι­κα τέκνα αυτών, η σύ­ζυ­γος του δευ­τέ­ρου των αι­τού­ντων και μη­τέ­ρα του τέ­ταρ­του και πέμ­πτου εκ των προ­σφευ­γό­ντων και τα ανή­λι­κα τέκνα αυτών και αδέρ­φια του τε­τάρ­του και πέμ­πτου των ενα­γό­ντων καθώς και η σύ­ζυ­γος του τρί­του εκ των αι­τού­ντων και ο ανή­λι­κος υιός αυτών.

‏Η ανα­τρο­πή και βύ­θι­ση του αλιευ­τι­κού πλοια­ρί­ου στο οποίο επέ­βαι­ναν είχε ως απο­τέ­λε­σμα τον πνιγ­μό 11 συγ­γε­νών των ενα­γό­ντων και όπως υπο­στη­ρί­ζουν προ­ήλ­θε από την πα­ρέμ­βα­ση του ελ­λη­νι­κού σκά­φους του Λι­με­νι­κού Σώ­μα­τος στο πλαί­σιο της μι­κτής επι­χεί­ρη­σης προ­στα­σί­ας συ­νό­ρων.

Ισχυ­ρί­ζο­νται ότι το σκά­φος του λι­με­νι­κού αντί να προ­βεί σε ενέρ­γειες διά­σω­σης του πλοια­ρί­ου, με κύρια και πρω­ταρ­χι­κή την έγκαι­ρη και άμεση, από την πρώτη στιγ­μή του εντο­πι­σμού του, ενη­μέ­ρω­ση του αρ­μο­δί­ου Εθνι­κού Κέ­ντρου Συ­ντο­νι­σμού Έρευ­νας και Διά­σω­σης (ΕΚΣΕΔ), ως όφει­λε, δε­δο­μέ­νου ότι το αλιευ­τι­κό σκά­φος ήταν ακυ­βέρ­νη­το και ευ­ρί­σκο­ντο μέσα στη θά­λασ­σα σε κίν­δυ­νο ζωής, ξε­κί­νη­σε μια επι­χεί­ρη­ση “προ­στα­σί­ας συ­νό­ρων” με σκοπό την επα­να­προ­ώ­θη­ση του πλοια­ρί­ου στις τουρ­κι­κές ακτές.

Κατά ‏τη διάρ­κεια της επι­χεί­ρη­σης αυτής, οι ελ­λη­νι­κές αρχές, όπως υπο­στη­ρί­ζουν, προ­έ­βη­σαν σε μια σειρά από ενέρ­γειες και πα­ρα­λεί­ψεις που οδή­γη­σαν στην εισ­ροή νερών στο αλιευ­τι­κό σκά­φος και στην ανα­τρο­πή και βύ­θι­σή του.

‏Ισχυ­ρί­ζο­νται πα­ρα­πέ­ρα ότι οι επι­ζώ­ντες του ναυα­γί­ου με­τα­φέρ­θη­καν στο Φαρ­μα­κο­νή­σι, όπου υπέ­στη­σαν εξευ­τε­λι­στι­κή με­τα­χεί­ρι­ση.

Ση­μειώ­νε­ται ότι κα­τό­πιν διε­νέρ­γειας προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης από την Ει­σαγ­γε­λία Ναυ­το­δι­κεί­ου Πει­ραιώς για τη διε­ρεύ­νη­ση των ευ­θυ­νών των λι­με­νι­κών ορ­γά­νων, ως προς την πρό­κλη­ση του ναυα­γί­ου, την έκ­θε­ση σε κίν­δυ­νο των επι­βαι­νό­ντων στο αλιευ­τι­κό σκά­φος καθώς επί­σης και ως προς την συ­μπε­ρι­φο­ρά των λι­με­νι­κών κατά το χρόνο πα­ρα­μο­νής των δια­σω­θέ­ντων στη νήσο Φαρ­μα­κο­νη­σί­ου, η υπό­θε­ση τέ­θη­κε αμε­τά­κλη­τα στο αρ­χείο ως προ­δή­λως αβά­σι­μη.

Η δεύ­τε­ρη αγωγή υπο­βλή­θη­κε ομοί­ως ενώ­πιον του Τρι­με­λούς Διοι­κη­τι­κού Πρω­το­δι­κεί­ου Ρόδου από τρείς Σύ­ρους, που στρέ­φο­νται κατά του Ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου νό­μι­μα εκ­προ­σω­πού­με­νου από τον Υπουρ­γό Οι­κο­νο­μι­κών και τον Υπουρ­γό Ναυ­τι­λί­ας και Νη­σιω­τι­κής πο­λι­τι­κής.

Η ενά­γου­σα και τα δύο ανή­λι­κα τέκνα της διεκ­δι­κούν με την αγωγή απο­ζη­μί­ω­ση ύψους 300.000 ευρώ, για την ψυ­χι­κή οδύνη που υπέ­στη­σαν από το θά­να­το του συ­ζύ­γου της πρώ­της και πα­τέ­ρα των δύο ανη­λί­κων από τον πα­ρά­νο­μο και αναί­τιο πυ­ρο­βο­λι­σμό του κατά την διάρ­κεια επι­χεί­ρη­σης κα­τα­δί­ω­ξης σκά­φους στο οποίο επέ­βαι­νε, από λι­με­νι­κούς υπάλ­λη­λους του Λι­με­ναρ­χεί­ου Κά­λυ­μνου κοντά στη νήσο Ψέ­ρι­μο, στις 22 Σε­πτεμ­βρί­ου 2014 και που είχε ως απο­τέ­λε­σμα τον βα­ρύ­τα­το τραυ­μα­τι­σμό του και στη συ­νέ­χεια το θά­να­τό του.

Οπως υπο­στη­ρί­ζουν την 22α Σε­πτεμ­βρί­ου 2014 ο εκλι­πών επι­βι­βά­στη­κε από τα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια σε τα­χύ­πλοο πο­λυ­ε­στε­ρι­κό σκά­φος με άλ­λους έντε­κα Σύ­ρους πρό­σφυ­γες, άν­δρες και γυ­ναί­κες, έναν οδηγό του σκά­φους και έναν βοηθό οδη­γού, αμ­φό­τε­ροι πο­λί­τες Τουρ­κί­ας.

Το σκά­φος ει­σήλ­θε χωρίς τι­ςνό­μι­μες δια­τυ­πώ­σεις εντός της ελ­λη­νι­κής επι­κρά­τειας. Κατά την εί­σο­δό του εντός του κόλ­που “Βα­σι­λι­κή” της νήσου Ψε­ρί­μου, εντο­πί­στη­κε από το φου­σκω­τό πε­ρι­πο­λι­κό σκά­φος του Λι­με­νι­κού Σώ­μα­τος του Λι­με­ναρ­χεί­ου Κα­λύ­μνου με πλή­ρω­μα δύο λι­με­νι­κούς υπαλ­λή­λους. Σύμ­φω­να με τις κα­τα­θέ­σεις των λι­με­νι­κών υπαλ­λή­λων, οι λι­με­νι­κοί έκα­ναν ηχη­τι­κά σή­μα­τα με σκοπό την ακι­νη­το­ποί­η­ση και έλεγ­χο του σκά­φους το οποί­οι όμως δεν στα­μά­τη­σε, αλλά άλ­λα­ξε πο­ρεία προ­σπα­θώ­ντας να δια­φύ­γει προς την Τουρ­κία.

Ξε­κί­νη­σε επι­χεί­ρη­ση κα­τα­δί­ω­ξης, κατά τη διάρ­κεια της οποί­ας ο ένας εκ των λι­με­νι­κών υπαλ­λή­λων του πλη­ρώ­μα­τος κατ’ εντο­λή του κυ­βερ­νή­τη πυ­ρο­βό­λη­σε του­λά­χι­στον εί­κο­σι φορές, αρ­χι­κώς προει­δο­ποι­η­τι­κά και στη συ­νέ­χεια προς την εξω­λέμ­βια μη­χα­νή του σκά­φους, με σκοπό την ακι­νη­το­ποί­η­σή του.

Απο­τέ­λε­σμα των πυ­ρο­βο­λι­σμών αυτών ήταν ο τραυ­μα­τι­σμός δύο εκ των επι­βαι­νό­ντων-προ­σφύ­γων, έκ των οποί­ων ο ένας ήταν ο οι­κεί­ος τους, ο οποί­ος βρι­σκό­ταν εντός του σκά­φους και πυ­ρο­βο­λή­θη­κε στο κε­φά­λι, πα­ρέ­με­νε κλι­νή­ρης και νο­ση­λευό­με­νος μέχρι στις 18.12.2015, οπότε και απε­βί­ω­σε σε Νο­σο­κο­μείο της Σου­η­δί­ας. Σύμ­φω­να με την εκ­δο­χή των λι­με­νι­κών αρχών το σκά­φος, όχι μόνο δεν συμ­μορ­φώ­θη­κε με την υπό­δει­ξη ακι­νη­το­ποί­η­σης και ελέγ­χου προ­σπα­θώ­ντας να δια­φύ­γει προς την Τουρ­κία, αλλά κατά την επι­χεί­ρη­ση κα­τα­δί­ω­ξής του από το λι­με­νι­κό εμ­βό­λι­σε 2-3 φορές το σκά­φος το οποίο εξαι­τί­ας των χτυ­πη­μά­των υπέ­στη απώ­λεια αέρα και τέ­θη­κε η ζωή των λι­με­νι­κών σε κίν­δυ­νο.

Μά­λι­στα μία εκ των προ­σκρού­σε­ων αυτών οδή­γη­σε στην πτώση και στον ελα­φρύ τραυ­μα­τι­σμό ενός εκ των δύο λι­με­νι­κών του πλη­ρώ­μα­τος.