Τι σχεδιάζει η Τουρκία στην περιοχή του Καστελλόριζου;

Το ση­με­ρι­νό άρθρο για τις δρα­στη­ριό­τη­τες της Τουρ­κί­ας, με έρευ­νες υδρο­γο­ναν­θρά­κων στις πε­ριο­χές με­τα­ξύ Ρόδου και Κα­στελ­λό­ρι­ζου, γρά­φε­ται με αφορ­μή δη­μο­σί­ευ­μα της «Κ» στις 28/7/2019, όπου ο έγκρι­τος δη­μο­σιο­γρά­φος Βα­σί­λης Νέδος, κάτω από τον τίτλο «Η Αγκυ­ρα σχε­διά­ζει έρευ­νες νο­τί­ως του Κα­στελ­λό­ρι­ζου», πα­ρου­σιά­ζει τα σχέ­δια της Τουρ­κί­ας να επι­χει­ρή­σει μέσα στον Αύ­γου­στο σει­σμι­κές έρευ­νες, με το νέο σει­σμο­γρα­φι­κό σκά­φος «Ορούτς Ρέις», στην πε­ριο­χή με­τα­ξύ Ρόδου και νότια του Κα­στελ­λό­ρι­ζου. Με την πα­ρέμ­βα­σή μου θέλω να ενι­σχύ­σω το δη­μο­σί­ευ­μα και να πα­ρα­θέ­σω στοι­χεία τα οποία απο­δει­κνύ­ουν ότι η Τουρ­κία, μέσω της κρα­τι­κής εται­ρεί­ας πε­τρε­λαί­ου (TPAO), έχει ήδη διε­ξα­γά­γει σει­σμι­κές έρευ­νες στην επί­μα­χη πε­ριο­χή, έχει ήδη αξιο­λο­γή­σει τα ευ­ρή­μα­τά τους και τώρα προ­χω­ρεί σε συ­μπλη­ρω­μα­τι­κές έρευ­νες για να επι­λέ­ξει γε­ω­τρη­τι­κούς στό­χους.

Από το 2010, που έχω τη δυ­να­τό­τη­τα να εκ­φρά­ζω δη­μό­σια τις θέ­σεις μου, έχω ανα­λύ­σει την τα­κτι­κή και τις συ­μπε­ρι­φο­ρές της Τουρ­κί­ας στον τομέα των ερευ­νών υδρο­γο­ναν­θρά­κων στις θα­λάσ­σιες πε­ριο­χές άμε­σου εν­δια­φέ­ρο­ντος της Ελ­λά­δας και της Κύ­πρου, όπως αυτές κα­θο­ρί­ζο­νται από το Δί­καιο της Θά­λασ­σας (Σύμ­βα­ση των Ηνω­μέ­νων Εθνών – Montego Bay -1982). Η τα­κτι­κή αυτή συ­νο­ψί­ζε­ται ως εξής:

α) Εκ­δο­ση χαρ­τών πα­ρα­χω­ρή­σε­ων στην τουρ­κι­κή εται­ρεία πε­τρε­λαί­ου με ανα­κοι­νώ­σεις σε διε­θνή φό­ρουμ, πε­ριο­δι­κά κ.λπ., δη­μιουρ­γώ­ντας αρ­χι­κά σύγ­χυ­ση και αμ­φι­σβη­τή­σεις για την κυ­ριαρ­χία επί των πε­ριο­χών.

β) Στο επό­με­νο στά­διο, για να εδραιώ­σει τη θέση της, προ­χω­ρεί σε σει­σμι­κές έρευ­νες για προσ­διο­ρι­σμό θέ­σε­ων γε­ω­τρή­σε­ων. Γνω­ρί­ζο­ντας την άρ­νη­ση των διε­θνών εται­ρειών σει­σμι­κών κα­τα­γρα­φών να επι­χει­ρή­σουν σε αμ­φι­σβη­τού­με­νες πε­ριο­χές έχει προ­μη­θευ­τεί δικά της σει­σμο­γρα­φι­κά σκάφη, εξο­πλί­ζο­ντας την TPAO.

γ) Το προ­τε­λευ­ταίο στά­διο είναι οι γε­ω­τρή­σεις, τις οποί­ες διε­ξά­γει πάλι με ιδιό­κτη­τα γε­ω­τρη­τι­κά σκάφη για τους ίδιους λό­γους. Αυτό συ­ντε­λεί­ται σή­με­ρα στην ΑΟΖ της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας με τα ιδιό­κτη­τα γε­ω­τρύ­πα­να της TPAO, «Φατίχ» και «Για­βούζ». Απώ­τε­ρος στό­χος, εφό­σον υπάρ­ξει ανα­κά­λυ­ψη υδρο­γο­ναν­θρά­κων είναι η ορι­στι­κο­ποί­η­ση των τε­τε­λε­σμέ­νων με εγκα­τά­στα­ση εξε­δρών πα­ρα­γω­γής, για 25-30 του­λά­χι­στον χρό­νια.

Οι πα­ρα­πά­νω δρα­στη­ριό­τη­τες της TPAO συ­νο­δεύ­ο­νται πάντα με πο­λυά­ριθ­μα πο­λε­μι­κά πλοία για να δη­μιουρ­γεί­ται σκη­νι­κό φόβου, τρό­μου και έντα­σης, για άσκη­ση πί­ε­σης επί των νό­μι­μων ιδιο­κτη­τών των πε­ριο­χών, αλλά και των εται­ρειών που δρα­στη­ριο­ποιού­νται νό­μι­μα στις πε­ριο­χές που επι­βου­λεύ­ε­ται η Τουρ­κία. Στη χει­ρό­τε­ρη πε­ρί­πτω­ση για την Τουρ­κία, ζη­τεί­ται επί­μο­να από τους γεί­το­νές της αρ­χι­κά να «πα­γώ­σουν» τις δρα­στη­ριό­τη­τές τους και στη συ­νέ­χεια να προ­χω­ρή­σουν σε συ­νεκ­με­τάλ­λευ­ση των ενερ­γεια­κών πόρων, (οι οποί­οι όμως με βάση το διε­θνές δί­καιο δεν της ανή­κουν  «Kazan-kazan»).

Ας δούμε λοι­πόν τι συμ­βαί­νει σή­με­ρα στην πε­ριο­χή Ρόδου-Κα­στελ­λό­ρι­ζου, έχο­ντας υπόψη τα ανω­τέ­ρω. Το πρώτο στά­διο με την έκ­δο­ση χαρ­τών πα­ρα­χω­ρή­σε­ων και εκ­χώ­ρη­ση δι­καιω­μά­των ερευ­νών στην TPAO έχει γίνει προ πολ­λού. Προς από­δει­ξη πα­ρου­σιά­ζω τον Χάρτη 1 με τις πα­ρα­χω­ρή­σεις που χο­ρή­γη­σε η τουρ­κι­κή κυ­βέρ­νη­ση στην κρα­τι­κή της εται­ρεία πε­τρε­λαί­ου (TPAO), στις οποί­ες πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται και οι πε­ριο­χές με­τα­ξύ Ρόδου –Κα­στελ­λό­ρι­ζου και ανα­το­λι­κό­τε­ρα μέχρι την Κύπρο. Πέραν αυτού φρό­ντι­σε, μέσω του ελεγ­χό­με­νου ψευ­δο­κρά­τους της κα­τε­χό­με­νης Βό­ρειας Κύ­πρου, να εκ­χω­ρη­θεί και το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος της νό­τιας ΑΟΖ της Κύ­πρου στην TPAO. Ως γνω­στόν, στην πε­ριο­χή αυτή ενερ­γούν διε­θνείς εται­ρεί­ες πε­τρε­λαί­ου με συμ­βά­σεις που έχουν υπο­γρα­φεί με τη νό­μι­μη κυ­βέρ­νη­ση της Κύ­πρου. Οι αλ­λη­λο­ε­πι­κα­λύ­ψεις και πα­ρά­νο­μες δρα­στη­ριό­τη­τες της TPAO δη­μιούρ­γη­σαν σκη­νι­κό σύγ­χυ­σης και αβε­βαιό­τη­τας. Παρ’ όλα αυτά η Κυ­πρια­κή Δη­μο­κρα­τία συ­νε­χί­ζει το ενερ­γεια­κό της πρό­γραμ­μα.

Η αδρά­νεια της Ελ­λά­δας να αντι­δρά­σει στο πρώτο στά­διο, έφερε το δεύ­τε­ρο, που είναι οι σει­σμο­γρα­φι­κές έρευ­νες για διε­ρεύ­νη­ση της πε­ριο­χής και εντο­πι­σμό γε­ω­τρη­τι­κών στό­χων. Και αυτό ξε­κί­νη­σε προ ολί­γων ετών. Για να μην έχου­με αμ­φι­βο­λία πα­ρου­σιά­ζω τον επό­με­νο Χάρτη 2, τον οποίο δα­νεί­ζο­μαι από το διε­θνές επι­στη­μο­νι­κό πε­ριο­δι­κό Marine Geology τεύ­χος 395, όπου ο έμπει­ρος συ­νά­δελ­φος A.E. Aksu και η ομάδα του ανα­λύ­ουν τα απο­τε­λέ­σμα­τα των σει­σμι­κών ερευ­νών της TPAO στην πε­ριο­χή του Κα­στελ­λό­ρι­ζου, (την TPAO ανα­φέ­ρουν και ευ­χα­ρι­στούν για τη συ­νει­σφο­ρά της σε πολλά ση­μεία του κει­μέ­νου).

Για τους γνω­ρί­ζο­ντες την επι­στή­μη των ερευ­νών υδρο­γο­ναν­θρά­κων πα­ρα­θέ­τω ένα από τα σει­σμι­κά προ­φίλ της πε­ριο­χής Κα­στελ­λό­ρι­ζου που έγι­ναν από την TPAO, όπου φαί­νε­ται ότι η πε­ριο­χή έχει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά και προ­ϋ­πο­θέ­σεις για ύπαρ­ξη ολο­κλη­ρω­μέ­νων πε­τρε­λαϊ­κών συ­στη­μά­των, έχει δια­φυ­γές υδρο­γο­ναν­θρά­κων σε λα­σποη­φαί­στεια και τέλος έχει ανά­λο­γα γνω­ρί­σμα­τα με πε­ριο­χές της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου, όπου έγι­ναν ανα­κα­λύ­ψεις κοι­τα­σμά­των υδρο­γο­ναν­θρά­κων, άρα έχει με­γά­λες πε­τρε­λαιο­δυ­να­τό­τη­τες.

Από τη στιγ­μή που η TPAO πι­στο­ποί­η­σε τις πε­τρε­λαιο­δυ­να­τό­τη­τες της πε­ριο­χής, είναι βέ­βαιο ότι θα επι­χει­ρή­σει συ­μπλη­ρω­μα­τι­κά σει­σμι­κά ή ακόμα και σει­σμι­κά τριών δια­στά­σε­ων (3D) για να προσ­διο­ρί­σει γε­ω­τρη­τι­κούς στό­χους. Γι’ αυτό πι­στεύω ότι οι πλη­ρο­φο­ρί­ες του κ. Βα­σί­λη Νέδου για επι­κεί­με­νες σει­σμι­κές έρευ­νες ανα­το­λι­κά του 28ου με­σημ­βρι­νού θα πρέ­πει να ανα­φέ­ρο­νται στον σχε­δια­σμό της TPAO για συ­μπλη­ρω­μα­τι­κές σει­σμι­κές έρευ­νες, ανα­γκαί­ες για τον προσ­διο­ρι­σμό θέ­σε­ων γε­ω­τρή­σε­ων. Οι γε­ω­τρή­σεις θα ακο­λου­θή­σουν επί των στό­χων που θα προσ­διο­ρι­στούν και τα τε­τε­λε­σμέ­να θα συ­ντε­λε­στούν όπως τα σχε­δί­α­σε η Τουρ­κία, εκ­με­ταλ­λευό­με­νη την αδρά­νεια της Ελ­λά­δας (αν φυ­σι­κά συ­νε­χί­σει να αδρα­νεί).

Ανά­λο­γος σχε­δια­σμός έχει γίνει και στην πε­ριο­χή της ΑΟΖ της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας, όπου αφού προη­γή­θη­καν οι χάρ­τες και οι σει­σμι­κές έρευ­νες,(αρ­χι­κές και συ­μπλη­ρω­μα­τι­κές), ξε­κί­νη­σαν(;) οι γε­ω­τρη­τι­κές ερ­γα­σί­ες του «Φατίχ» και του «Για­βούζ» στις συ­γκε­κρι­μέ­νες θέ­σεις (Χάρ­της 3), ενώ το σει­σμο­γρα­φι­κό «Μπαρ­μπα­ρός» συ­νε­χί­ζει με νέες έρευ­νες για προσ­διο­ρι­σμό νέων γε­ω­τρη­τι­κών στό­χων.

Γνω­ρί­ζο­ντας την επι­στή­μη και τις δια­δι­κα­σί­ες έρευ­νας και πα­ρα­γω­γής υδρο­γο­ναν­θρά­κων μπο­ρού­με να προ­βλέ­ψου­με τις κι­νή­σεις της Τουρ­κί­ας στην πε­ριο­χή. Αυτό είχα κάνει και δη­μο­σιεύ­σει από το 2010, ξε­κι­νώ­ντας από την «Κ». Η Τουρ­κία είναι από­λυ­τα εξαρ­τη­μέ­νη από ει­σα­γω­γές φυ­σι­κού αε­ρί­ου, ανα­γκαί­ου για να κι­νή­σει την τε­ρά­στια βιο­μη­χα­νία της και να στη­ρί­ξει την οι­κο­νο­μι­κή της ανά­πτυ­ξη. Το θέμα της ασφά­λειας του ενερ­γεια­κού της εφο­δια­σμού και η πάγια επε­κτα­τι­κή και ανα­θε­ω­ρη­τι­κή πο­λι­τι­κή που τη διέ­πουν, την οδη­γούν στην πα­ρα­τη­ρού­με­νη επι­θε­τι­κή πο­λι­τι­κή στον τομέα των ερευ­νών υδρο­γο­ναν­θρά­κων.

Αρ­χι­κά ξε­κί­νη­σε στο Αι­γαίο και κα­τά­φε­ρε να «πα­γώ­σει» τις έρευ­νες πέραν των 6 μι­λί­ων. Συ­νέ­χι­σε στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο, μετά τις ανα­κα­λύ­ψεις ση­μα­ντι­κών κοι­τα­σμά­των, με τον πιο αδύ­να­μο κρίκο της πε­ριο­χής, την Κυ­πρια­κή Δη­μο­κρα­τία, της οποί­ας κα­τέ­χει στρα­τιω­τι­κά το βό­ρειο τμήμα. Τώρα θέλει να δο­κι­μά­σει τις αντο­χές της Ελ­λη­νι­κής Δη­μο­κρα­τί­ας στην πε­ριο­χή Ρόδου-Κα­στελ­λό­ρι­ζου. Ας έχου­με κατά νου ότι η Τουρ­κία σχε­διά­ζει μα­κρο­χρό­νια και ξέρει να υλο­ποιεί τους στό­χους της, όσο χρόνο και να χρεια­στεί, πε­ρι­μέ­νο­ντας ευ­και­ρί­ες, που συ­νή­θως προ­σφέ­ρουν οι αντί­πα­λοί της. Η TPAO είναι πολύ καλή εται­ρεία πε­τρε­λαί­ου, άρι­στα στε­λε­χω­μέ­νη και κα­τάλ­λη­λα εξο­πλι­σμέ­νη. Ας μην την υπο­τι­μού­με, αλλά και ας μην υπο­χω­ρού­με.

Η 45ετής εμπει­ρία μου στον τομέα της έρευ­νας και πα­ρα­γω­γής υδρο­γο­ναν­θρά­κων, η προ­ϋ­πη­ρε­σία μου σε θέ­σεις ευ­θύ­νης και τα ιδιαί­τε­ρα «μα­θή­μα­τα» από τις επι­πτώ­σεις της τουρ­κι­κής πο­λι­τι­κής και από τα λάθη και τις πα­ρα­λεί­ψεις της ελ­λη­νι­κής πλευ­ράς, στο Αι­γαίο και στην ιδιαί­τε­ρη πα­τρί­δα μου Κύπρο, με ανα­γκά­ζουν «να κρούω συ­νε­χώς τον κώ­δω­να του κιν­δύ­νου».

ΚΩΝ­ΣΤΑ­ΝΤΙ­ΝΟΣ ΝΙ­ΚΟ­ΛΑ­ΟΥ*

* Ο δρ Κων­στα­ντί­νος Νι­κο­λά­ου είναι γε­ω­λό­γος πε­τρε­λαί­ων – ενερ­γεια­κός οι­κο­νο­μο­λό­γος.

πηγή kathimerini.gr