Λ.Αυγενάκης: Διάτρητος ο διαγωνισμός για τα visa centers στα ρωσικά προξενεία

Σύμφωνα με όσα ανα­φέ­ρο­νται, ο δια­γω­νι­σμός γίνεται βια­στικά, με μια σειρά από δια­σταλ­τικά κρι­τή­ρια και αόρι­στους όρους και προ­ϋ­πο­θέ­σεις συμ­με­το­χής και αξιο­λό­γη­σης, τα οποία δε δια­σφα­λί­ζουν την ανάθεση ενός τόσο σημα­ντι­κού έργου, δημιουρ­γούν δε πολλά ερω­τή­ματα.

Μάλιστα, η δια­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία προ­κη­ρύ­χθηκε με συντε­τμη­μένη διάρ­κεια 35 ημερών αντί των 52 που προ­βλέ­πο­νται, ενώ δεν υπάρχει ούτε πρό­βλεψη για το ύψους του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού.

Τα προ­βλή­ματα που δημιούρ­γησε το υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών και η κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ έχουν ως απο­τέ­λε­σμα Ρώσοι Tour Operators που έχουν ορι­στι­κο­ποι­ή­σει τα πτητικά τους προ­γράμ­ματα προς την Ελλάδα για περίπου 1.200.000 θέσεις να μην γνω­ρί­ζουν εάν όλος αυτός ο κόσμος θα μπο­ρέ­σει να εξυ­πη­ρε­τη­θεί. Και αυτό δεδο­μέ­νου, όπως ανα­φέ­ρει ο κ. Αυγε­νά­κης, ότι από το χρονικό διά­στημα 15 Απρι­λίου έως 10 Σεπτεμ­βρίου του 2016 απαι­τεί­ται ημε­ρή­σια παρα­γωγή του­λά­χι­στον 10.000 βιο­με­τρι­κών. Υπο­λο­γί­ζο­ντας ότι κατά μέσο όρο ένα μηχά­νημα με έναν εκπαι­δευ­μένο χει­ρι­στή παράγει έως 50 βιο­με­τρι­κές ημε­ρη­σίως, χρειά­ζο­νται 200 εκπαι­δευ­μένα άτομα.

Ανα­λυ­τικά το κείμενο της ερώ­τη­σης

“Σοβαροί κίν­δυ­νοι με την του­ρι­στική αγορά της Ρωσίας και όχι μόνο – Σημα­ντι­κές καθυ­στε­ρή­σεις στη χορή­γηση θεω­ρή­σεων (visa) – Έχει τηρηθεί η νομι­μό­τητα της δια­δι­κα­σίας για την ανά­δειξη παρόχου υπη­ρε­σιών υπο­στή­ρι­ξης των Προ­ξε­νι­κών Αρχών;

Ανάλογη ερώτηση είχε κατα­τε­θεί με αρ. πρωτ. 3544/26-02-2016 για την οποία δεν έχω λάβει απά­ντηση, κατά παρά­βαση της παρ. 4 του άρθρου 126 του Κανο­νι­σμού της Βουλής των Ελλήνων, σύμφωνα με την οποία οφεί­λετε να απα­ντή­σετε εντός 25 ημερών από την κατά­θεση της ερώ­τη­σης.

Στο πλαίσιο της πλήρους εφαρ­μο­γής του νέου πλη­ρο­φο­ρια­κού συστή­μα­τος θεω­ρή­σεων Σένγκεν, που ισχύει από 14-11-2015, έχει ξεκι­νή­σει η εισα­γωγή βιο­με­τρι­κών στοι­χείων θεω­ρή­σεων (VIS) σε αιτού­ντες Visa Schengen από χώρες ιδιαί­τε­ρης σημα­σίας για τον Ελλη­νικό Του­ρι­σμό όπως η Ρωσία, η Κίνα, η Ουκρα­νία κ.α..

Ήδη από τις πρώτες εβδο­μά­δες εφαρ­μο­γής του νέου συστή­μα­τος παρα­τη­ρή­θηκε μεγάλη μείωση των αιτη­μά­των χορή­γη­σης θεω­ρή­σεων. Ως αιτία του μειω­μέ­νου ενδια­φέ­ρο­ντος ανα­φέ­ρε­ται η απρο­θυ­μία πολλών πολιτών τρίτων χωρών να υπο­βλη­θούν σε μια δια­δι­κα­σία που συχνά συνε­πά­γε­ται τη μετα­κί­νηση και τη διαμονή τους στους κατά τόπους υπο­δο­χείς βιο­με­τρι­κών στοι­χείων, αλλά και οι καθυ­στε­ρή­σεις στη χορή­γηση της θεώ­ρη­σης, καθώς η κατα­χώ­ρηση των βιο­με­τρι­κών στοι­χείων στο σύστημα VIS γίνεται μόνο στα Προ­ξε­νεία από εξου­σιο­δο­τη­μέ­νους υπαλ­λή­λους.

Ωστόσο, μέχρι τότε ο πάροχος που εξυ­πη­ρε­τούσε τα ελλη­νικά Προ­ξε­νεία ήταν η εται­ρεία VFS Global με 20 Visa Centers σε αντί­στοι­χες πόλεις της Ρωσίας με ικα­νο­ποι­η­τικά απο­τε­λέ­σματα πριν από την εφαρ­μογή της βιο­με­τρι­κής Visa. Στις 30 Ιουνίου 2015 προ­κη­ρύ­χθηκε από το Υπ.Εξ. [ΑΠ.Φ. 085/ΓΕΝ/ΑΣ10611(30-6-15)] ο δια­γω­νι­σμός “Ανά­δειξη Παρόχου υπη­ρε­σιών υπο­στή­ρι­ξης των Προ­ξε­νι­κών Αρχών ή των Προ­ξε­νι­κών Γρα­φείων Διπλω­μα­τι­κών Απο­στο­λών στη δια­δι­κα­σία χορή­γη­σης θεω­ρή­σεων εισόδου”, με ημε­ρο­μη­νία διε­ξα­γω­γής την 3η Αυγού­στου 2015. Το αντι­κεί­μενο του έργου αφορά την επιλογή παρόχου (ή παρόχων), οι οποίοι θα εγκα­τα­στή­σουν Κέντρα Θεω­ρή­σεων Visa Application Centers (VACs), στις χώρες πέντε γεω­γρα­φι­κών ομάδων, κατ’ αρχήν σε πόλεις που λει­τουρ­γούν Ελλη­νι­κές Προ­ξε­νι­κές Αρχές (Πρε­σβείες και Προ­ξε­νεία), καθώς και σε άλλες πόλεις, στις χώρες γεω­γρα­φι­κής περιο­χής ανά­θε­σης, όπου το Υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών θα κρίνει ότι υπάρχει ενδια­φέ­ρον για τη λει­τουρ­γία τους.

Εντύ­πωση προ­κα­λεί το γεγονός ότι σε ένα δια­γω­νι­σμό με τόσο σημα­ντικό αντι­κεί­μενο που άπτεται της εθνικής ασφά­λειας της χώρας αλλά και του του­ρι­στι­κού κλάδου, αφού αφορά τον έλεγχο και την απρό­σκο­πτη είσοδο επι­σκε­πτών στη χώρα μας από όλες σχεδόν τις χώρες του κόσμου, γίνεται βια­στικά, με μια σειρά από δια­σταλ­τικά κρι­τή­ρια και αόρι­στους όρους και προ­ϋ­πο­θέ­σεις συμ­με­το­χής και αξιο­λό­γη­σης, τα οποία δε δια­σφα­λί­ζουν την ανάθεση ενός τόσο σημα­ντι­κού έργου, δημιουρ­γούν δε πολλά ερω­τή­ματα.

Κατ’ αρχάς προ­κη­ρύ­χθηκε ο δια­γω­νι­σμός με συντε­τμη­μένη διάρ­κεια 35 ημερών αντί των 52 που προ­βλέ­πο­νται. Επι­πλέον, επε­τράπη η συμ­με­τοχή στο δια­γω­νι­σμό και νεο­σύ­στα­των εται­ριών, την ίδια ώρα που τα κρι­τή­ρια αξιο­λό­γη­σης δεν προ­έ­βλε­παν στην προ­κή­ρυξη ποσοστά/βάρη επί του συνόλου της βαθ­μο­λο­γίας, με απο­τέ­λε­σμα να μην είναι σαφές με ποιο τρόπο θα αξιο­λο­γη­θούν οι υπο­ψή­φιοι ανά­δο­χοι, όπως ορίζει ο νόμος, και έτσι διευ­κο­λύ­νε­ται η κατά το δοκούν βαθ­μο­λό­γηση. Επι­προ­σθέ­τως, προ­κα­λεί εντύ­πωση το γεγονός ότι ο δια­γω­νι­σμός δεν έχει καν προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό(!). Ωστόσο με βάση το ύψος των εγγυ­η­τι­κών επι­στο­λών καλής εκτέ­λε­σης και ανα­φο­ρικά με το εκτι­μώ­μενο από το Υπ. Εξω­τε­ρι­κών συνο­λικό έργο (εκτι­μώ­μενο έσοδο των παρόχων) προ­κύ­πτει να είναι 19.000.000€ ανά έτος. Εάν λάβει κανείς υπόψη ότι το έργο προ­βλέ­πει ανα­νε­ώ­σεις συμ­βά­σεων σε συνο­λικό διά­στημα 8 ετών, προ­κύ­πτει ένα συνο­λικό έργο-έσοδο ύψους άνω των 150.000.000€. Την ίδια στιγμή, γίνεται φανερό, δεδο­μέ­νου ότι το συνο­λικό έργο πρέπει να υλο­ποι­η­θεί εντός χρο­νι­κού δια­στή­μα­τος 6 μηνών, ότι ο κάθε υπο­ψή­φιος ανά­δο­χος θα πρέπει να έχει ιδιαί­τερη οικο­νο­μική ευρω­στία και ικα­νό­τητα για να ολο­κλη­ρώ­σει ένα έργο των 20 εκ. εντός 6 μηνών.

Μετά την φάση της αξιο­λό­γη­σης των δικαιο­λο­γη­τι­κών συμ­με­το­χής, όπου αρχικά συμ­με­τεί­χαν 6 ενδια­φε­ρό­με­νοι, με την υπ. αριθμ. ΑΠ: Φ085/ΓΕΝ/ΑΣ13904 (ΑΔΑ:ΩΓΓΔΕ-ΥΕΛ), απόφαση της 17/9/2015 προ­κρί­νο­νται στην επόμενη φάση 3 ενδια­φε­ρό­με­νοι. Ωστόσο, μετά την απόφαση κατα­κύ­ρω­σης ΑΠ:Φ085/ΓΕΝ/ΠΑΡΟΧΟΣ/ΑΣ18038 (ΑΔΑ:71Ν4Ε-ΘΕΝ), όπου κατα­κύ­ρωνε και τις πέντε γεω­γρα­φι­κές περιο­χές σε μία μόνο νεο­σύ­στατη εται­ρεία, κατα­τέ­θη­καν προ­σφυ­γές κατά αυτής, και ασφα­λι­στικά μέτρα εκα­τέ­ρω­θεν για απόρ­ριψη της προ­σφο­ράς. Με νέα απόφαση η ΣΤ5 Δ/νση του Υπ. Εξ. [ΑΠ.Φ.85/ ΓΕΝ/ ΠΑΡΟΧΟΣ/ ΑΣ587/ 12.01.2016 (ΑΔΑ:ΨΒΟΜΕ-ΗΘ9)] ανα­κη­ρύσ­σει ξανά την ίδια εται­ρεία και για τις 5 γεω­γρα­φι­κές περιο­χές. Στη συνέ­χεια κατα­τέ­θη­καν εκ νέου προ­σφυ­γές από τις εται­ρείες. Παρά ταύτα το Υπ. Εξω­τε­ρι­κών με ιδιαί­τερη βιασύνη και χωρίς να περι­μέ­νει την εκδί­καση των ασφα­λι­στι­κών μέτρων προχωρά σε άνοιγμα των φακέλων δικαιο­λο­γη­τι­κών ενώπιον των εται­ρειών και προ­γραμ­μα­τί­ζει υπο­γραφή της σύμ­βα­σης κατά παρά­βαση του νόμου, παρότι είναι σε εξέλιξη ένδικα μέσα.

Πρα­κτικά, το ελλη­νικό κράτος απο­φά­σισε να αλλάξει πάροχο δίνο­ντας ένα χρόνο παρά­ταση στην προη­γού­μενη εται­ρεία, μέχρι το Σεπτέμ­βριο 2016. Ωστόσο, είναι αβέβαιο εάν θα υπάρ­χουν για το 2016 μηχα­νή­ματα και προ­σω­πικό στις 28 πόλεις της Ρωσίας που θα έχουν πτήσεις για την Ελλάδα, και εάν θα εκπλη­ρώ­σει όλες τις υπο­χρε­ώ­σεις ο παλαιός πάροχος σχετικά με την ανα­με­νό­μενη αύξηση σε αριθμό του­ρι­στών και τη δημιουρ­γία 8 επι­πλέον γρα­φείων εξυ­πη­ρέ­τη­σης, την ίδια στιγμή που ο νέος πάροχος είναι αμφί­βολο εάν δια­θέ­τει τις γνώσεις, την ικα­νό­τητα και τα μέσα να εξυ­πη­ρε­τή­σει τις ανάγκες για τις 28 πόλεις της Ρωσίας, αλλά και για τις πέντε γεω­γρα­φι­κές περιο­χές.

Όσον αφορά στη Ρωσία, Ρώσοι Tour Operators έχουν ορι­στι­κο­ποι­ή­σει τα πτητικά τους προ­γράμ­ματα προς την Ελλάδα για περίπου 1.200.000 θέσεις και δεν γνω­ρί­ζουν εάν όλος αυτός ο κόσμος θα μπο­ρέ­σει να εξυ­πη­ρε­τη­θεί δεδο­μέ­νου ότι από το χρονικό διά­στημα 15 Απρι­λίου έως 10 Σεπτεμ­βρίου του 2016 απαι­τεί­ται ημε­ρή­σια παρα­γωγή του­λά­χι­στον 10.000 βιο­με­τρι­κών. Υπο­λο­γί­ζο­ντας ότι κατά μέσο όρο ένα μηχά­νημα με έναν εκπαι­δευ­μένο χει­ρι­στή παράγει έως 50 βιο­με­τρι­κές ημε­ρη­σίως, χρειά­ζο­νται 200 εκπαι­δευ­μένα άτομα.

Τα ίδια περίπου προ­βλή­ματα ανα­μέ­νε­ται να παρου­σια­στούν σε όλες τις χώρες που υπάρ­χουν Κέντρα Θεω­ρή­σεων Εισόδου, ειδικά μετά την ανάθεση του έργου σε νέα εται­ρεία, οδη­γώ­ντας τους πολίτες αυτών των χωρών σε προ­τί­μηση προ­ο­ρι­σμών εκτός Συν­θή­κης Schengen και κατά συνέ­πεια, σε απώλεια μεγάλου αριθμού αφίξεων για το 2016, προς προ­ο­ρι­σμούς όπως η Ελλάδα.

Ειδι­κό­τερα, όσον αφορά τη Ρωσία, οι καθυ­στε­ρή­σεις στην στε­λέ­χωση των προ­ξε­νι­κών μας αρχών και η εξ’ αυτού αδυ­να­μία έκδοσης μεγα­λύ­τε­ρου αριθμού θεω­ρή­σεων εισόδου φαί­νε­ται ότι στερούν αυτή τη στιγμή πολύ­τι­μους -για τον ελλη­νικό τουρισμό- επι­σκέ­πτες από τη Ρωσία, παρά τη μεγάλη ζήτηση και το ενδια­φέ­ρον που υπάρχει φέτος για τη χώρα μας. Κι ενώ το Υπουρ­γείο Του­ρι­σμού, δια στό­μα­τος της ίδιας της αν. Υπουρ­γού κ. Έλενας Κου­ντουρά, προσ­δοκά φέτος να διπλα­σιά­σει τον αριθμό των Ρώσων του­ρι­στών (στο 1 εκατ. επι­σκέ­πτες από 510 χιλ. πέρυσι), γεγονός που ενι­σχύει και η αύξηση, κατά 30,6%, στις θεω­ρή­σεις βίζα του πρώτου τρι­μή­νου του 2016 σε σύγκριση με το αντί­στοιχο διά­στημα πέρυσι. Βέβαια, απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση είναι οι ελλη­νι­κές προ­ξε­νι­κές αρχές να αντα­πο­κρι­θούν στον αυξη­μένο όγκο των αιτη­μά­των που παρα­τη­ρεί­ται ήδη από τις προη­γού­με­νες εβδο­μά­δες και θα συνε­χι­σθεί με ακόμη μεγα­λύ­τερη ένταση το επόμενο διά­στημα.

Επι­ση­μαί­νε­ται, ότι ακόμα και αν αυξηθεί ο αριθμός των Visa Centers στις συγκε­κρι­μέ­νες αγορές, κομ­βι­κός κρίκος στην όλη δια­δι­κα­σία, παρα­μέ­νει ο ρυθμός κατα­χώ­ρι­σης των βιο­με­τρι­κών στοι­χείων στο σύστημα VIS από τις κατά τόπους Προ­ξε­νι­κές Αρχές. Η κατα­χώ­ριση μπορεί να γίνεται μόνον στα Προ­ξε­νεία και μόνον από εξου­σιο­δο­τη­μέ­νους υπαλ­λή­λους και απαιτεί πολύ περισ­σό­τερο χρόνο ανά αίτημα χορή­γη­σης θεώ­ρη­σης. Μάλιστα, ο αυξη­μέ­νος όγκος των αιτή­σεων και οι τερά­στιες ουρές έξω από τα κέντρα υπο­βο­λής αιτη­μά­των που είδαν το φως της δημο­σιό­τη­τας τις προη­γού­με­νες ημέρες επι­βε­βαιώ­νουν το γεγονός της ανάγκη ενί­σχυ­σης των Προ­ξε­νείων με εκπαι­δευ­μένο προ­σω­πικό του Υπ. Εξω­τε­ρι­κών.

Οι χει­ρι­σμοί της Κυβέρ­νη­σης και σε αυτό το θέμα δημιουρ­γούν πολλά ερω­τη­μα­τικά σε ότι αφορά αφενός τον δια­γω­νι­σμό για τα VAC’s και τους όρους και τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις συμ­με­το­χής και αφε­τέ­ρου την άμεση και επαρκή στε­λέ­χωση των προ­ξε­νείων μας. Η ολι­γω­ρία της Κυβέρ­νη­σης δημιουρ­γεί σοβαρά προ­βλή­ματα και αδυ­να­τεί να δια­βλέ­ψει τις σημα­ντι­κές επι­πτώ­σεις που μπορεί να έχουν τόσο στην ασφά­λεια της χώρας, όσο και στην του­ρι­στική κίνηση.

Κατόπιν των ανωτέρω,
ΕΡΩΤΑΤΑΙ Ο ΑΡΜΟΔΙΟΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ

1.     Έχει αντι­λη­φθεί η Κυβέρ­νηση ότι με τη βιασύνη και την προ­χει­ρό­τητα ρισκά­ρει την Ρωσική του­ρι­στική αγορά (δυνη­τικά 1 εκ. θέσεις σε πτήσεις προς την Ελλάδα για το 2016), αλλά και άλλων χωρών του κόσμου εκτός Σένγκεν;

2.     Τηρή­θη­καν όλες οι προ­βλε­πό­με­νες από το νόμο δια­δι­κα­σίες για τον εν λόγω δια­γω­νι­σμό;

3.     Έχει το Υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών αντι­λη­φθεί αυτές τις ανάγκες και έχει προ­χω­ρή­σει στη στε­λέ­χωση των Προ­ξε­νείων μας;”