Κόκκινη κάρτα από Ε.Ε. στο σχέδιο της κυβέρνησης για γρήγορο Ιντερνετ

Ανέ­κρου­σαν πρύμναν η κυβέρ­νηση και η ηγεσία του υπουρ­γείου Ψηφια­κής Πολι­τι­κής για το έργο «Superfast Broadband (SFBB)». Το έργο, ύψους 400 εκατ. ευρώ, που στόχο είχε την επι­δό­τηση της ζήτησης ευρυ­ζω­νι­κών συν­δέ­σεων υπε­ρυ­ψη­λών ταχυ­τή­των, τελικά δεν θα χρη­μα­το­δο­τη­θεί από κοι­νο­τι­κούς πόρους, καθώς η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή ήγειρε σημα­ντι­κές ενστά­σεις. Ο νέος σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει τη χρη­μα­το­δό­τησή του από το εθνικό σκέλος του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων (ΠΔΕ).

Κοι­νω­νία των… Gigabit

Το έργο SFBB σχε­δια­ζό­ταν από την κυβέρ­νηση εδώ και δύο χρόνια. Προ­έ­βλεπε την επι­δό­τηση της από­κτη­σης από ιδιώτες και επι­χει­ρή­σεις μιας σύν­δε­σης που θα βασί­ζε­ται απο­κλει­στικά σε οπτικές ίνες (FTTH), με τη μορφή κου­πο­νιού. Με τον τρόπο αυτό, σύμφωνα με το εθνικό σχέδιο στρα­τη­γι­κής για τα δίκτυα νέας γενιάς, η χώρα θα «ξεκολ­λούσε» από τη μηδε­νική διείσ­δυση ευρυ­ζω­νι­κών συν­δέ­σεων υπε­ρυ­ψη­λών ταχυ­τή­των και θα εισα­γό­ταν στην κοι­νω­νία των… Gigabit. Ο βασικός σχε­δια­σμός του SFBB προ­έ­βλεπε την επι­δό­τηση από­κτη­σης του τερ­μα­τι­κού εξο­πλι­σμού (router) και διετούς συν­δρο­μής σύν­δε­σης. Το σχέδιο χρη­μα­το­δό­τη­σης του έργου, που υπο­βλή­θηκε τον περα­σμένο Μάιο στην Κοι­νό­τητα, προ­έ­βλεπε τη διάθεση 300 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ. Σε δεύτερη φάση ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός του θα αυξα­νό­ταν κατά 100 εκατ. ευρώ, με στόχο την ενί­σχυση της ζήτησης και στις ελλη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις.

Η επι­στολή, ωστόσο, που έφτασε λίγο πριν από τα Χρι­στού­γεννα στις ελλη­νι­κές αρχές από τη Γενική Διεύ­θυνση Περι­φε­ρεια­κής Πολι­τι­κής (DG Regio) έβαλε τέλος στον συγκε­κρι­μένο σχε­δια­σμό. Η επι­στολή, που υπο­γρά­φε­ται από τον Μαρκ Λεμέτρ, επι­κε­φα­λής της DG Regio, παρότι δεν ακύρωνε το SFBB, έθετε του­λά­χι­στον πέντε ενστά­σεις για τη χρη­μα­το­δό­τησή του:

1. Το SFBB στο­χεύει να συγ­χρη­μα­το­δο­τή­σει δράσεις σε «γκρι» ή και «μαύρες» γεω­γρα­φι­κές περιο­χές της χώρας, όπου λει­τουρ­γούν επαρκώς οι ιδιώτες επεν­δυ­τές. Αντί­θετα, η ελλη­νική κυβέρ­νηση υπο­βαθ­μί­ζει τις «λευκές» περιο­χές (αγρο­τι­κές κ.λπ.), όπου οι ιδιω­τι­κές επεν­δύ­σεις κρί­νο­νται ανε­παρ­κείς.

2. Οι ελλη­νι­κές αρχές δεν έπεισαν τις Βρυ­ξέλ­λες σχετικά με το «ποια είναι η απο­τυ­χία αγοράς (market failure) που το κουπόνι έρχεται να “θερα­πεύ­σει”».

3. Το μέτρο δεν θεω­ρεί­ται «τεχνο­λο­γικά ουδέ­τερο», καθώς επι­δο­τεί απο­κλει­στικά τις συν­δέ­σεις οπτικών ινών (FTTH). Αντι­βαί­νει έτσι τις αρχές της στρα­τη­γι­κής ανά­πτυ­ξης των δικτύων υπε­ρυ­ψη­λών ταχυ­τή­των στην Ευρώπη (Gigabit Society).

4. Η σχε­δια­ζό­μενη επέν­δυση δεν περι­λαμ­βά­νει την ανά­πτυξη των υπο­δο­μών και γι’ αυτόν τον λόγο «εγείρει ικανό αριθμό ερω­τη­μά­των σχετικά με την επι­λε­ξι­μό­τητα της συγ­χρη­μα­το­δό­τη­σης από τα περι­φε­ρειακά ταμεία».

5. Τελευ­ταίο, αλλά όχι λιγό­τερο σημα­ντικό, το SFBB μπορεί να εγείρει και ζήτημα κρα­τι­κών ενι­σχύ­σεων.

Σε αντί­θεση με τις πολ­λα­πλές αιτιά­σεις για τη χρη­μα­το­δό­τηση του έργου SFBB, ο κ. Λεμέτρ εκφρά­ζει την απορία του που η ελλη­νική κυβέρ­νηση υπο­βαθ­μί­ζει τη δεύτερη φάση ανά­πτυ­ξης του έργου «Rural». Το έργο αυτό που αφορά την ανά­πτυξη ευρυ­ζω­νι­κών υπο­δο­μών νέας γενιάς στην περι­φέ­ρεια (αγρο­τι­κές, νησιω­τι­κές, ορεινές κ.ά. περιο­χές), ενώ αρχικά –επί κυβερ­νή­σεως Ν.Δ.– είχε σχε­δια­στεί με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 220 εκατ. ευρώ, η κυβέρ­νηση του ΣΥΡΙΖΑ τον μείωσε στα 60 εκατ. ευρώ. «Εκπλη­κτος πλη­ρο­φο­ρή­θηκα ότι οι ελλη­νι­κές αρχές σκο­πεύ­ουν να μειώ­σουν (τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό) του έργου “Rural/Regional Broadband extension” από 220 εκατ. ευρώ, όπως προ­βλέ­φθηκε στο εθνικό σχέδιο για τα δίκτυα νέας γενιάς στα 60 εκατ. ευρώ», ανα­φέ­ρει στην επι­στολή του ο κ. Λεμέτρ. «Αυτό το χαμηλό ποσό (χρη­μα­το­δό­τη­σης)», προ­σθέ­τει ο κοι­νο­τι­κός αξιω­μα­τού­χος, «δεν φαί­νε­ται να είναι σε αντι­στοι­χία με τις παγιω­μέ­νες ανάγκες… Σας παρο­τρύνω να ανα­θε­ω­ρή­σετε την προ­τει­νό­μενη μείωση (χρη­μα­το­δό­τη­σης) του έργου».

Αξίζει να σημειω­θεί, ότι η α΄ φάση ανά­πτυ­ξης του έργου «Rural», βρα­βεύ­θηκε από τις κοι­νο­τι­κές αρχές, στο πλαίσιο των ετήσιων βρα­βείων European Broadband Awards 2017. To Rural βρέθηκε στην πρώτη πεντάδα, μεταξύ 49 προ­τει­νό­με­νων έργων ανά­πτυ­ξης υπο­δο­μών ευρυ­ζω­νι­κό­τη­τας σε όλη την Ενωμένη Ευρώπη. Το έργο πρώ­τευσε στην κατη­γο­ρία «Προ­ώ­θηση πολι­τι­κής συνοχής σε αγρο­τι­κές και απο­μα­κρυ­σμέ­νες περιο­χές». Μάλιστα, το σχετικό βραβείο παρέ­λαβε ο υπουρ­γός Ψηφια­κής Πολι­τι­κής Νίκος Παππάς σε ειδική εκδή­λωση στις Βρυ­ξέλ­λες.

Το θέμα της ακύ­ρω­σης του έργου SFBB ανα­μέ­νε­ται να έρθει και στην ελλη­νική Βουλή. H βου­λευ­τής της Ν.Δ. Αννα-Μισέλ Αση­μα­κο­πού­λου έχει υπο­βά­λει σχετική ερώτηση. Η κ. Αση­μα­κο­πού­λου ζητεί να κατα­τε­θεί η αλλη­λο­γρα­φία κοι­νο­τι­κών και εθνικών αρχών σχετικά με αυτό το θέμα.

Καλά πλη­ρο­φο­ρη­μέ­νες πηγές ανέ­φε­ραν ότι το κύριο πρό­βλημα όσον αφορά την ένταξη του SFBB στο ΕΣΠΑ, εντο­πί­ζε­ται στην επι­λε­ξι­μό­τητα των δαπανών του έργου. Καθώς δεν περι­λαμ­βά­νει τη δημιουρ­γία υπο­δο­μών, είναι απίθανο να χρη­μα­το­δο­τη­θεί από τα περι­φε­ρειακά ταμεία της Ε.Ε. Ωστόσο, αυτό ήταν γνωστό εξαρχής και είναι απορίας άξιον πώς η κυβέρ­νηση επέμενε για την ένταξή του στο ΕΣΠΑ. Μια πιθανή απά­ντηση είναι ότι έχει να κάνει με το ότι οι εθνικές αρχές θεωρούν πως οι κοι­νο­τι­κές αρχές είναι πιο «χαλαρές» όσον αφορά την έγκριση ανα­πτυ­ξια­κών δράσεων, επειδή η χώρα βρί­σκε­ται σε κρίσιμη φάση έπειτα από μακρό­χρονη ύφεση. Κάτι τέτοιο, ωστόσο, δεν συμ­βαί­νει. Αντί­θετα, το ύφος της επι­στο­λής Λεμέτρ προ­δί­δει την όχι και τόσο καλή σχέση εθνικών και κοι­νο­τι­κών αρχών.

Από την άλλη πλευρά, κυβερ­νη­τι­κές πηγές επι­ση­μαί­νουν τη μεγάλη καθυ­στέ­ρηση των Αρχών ν’ απα­ντή­σουν επί της αρχής. Είναι αξιο­ση­μεί­ωτο ότι η πρώτη υποβολή από την ελλη­νική πλευρά έγινε τον Μάιο του 2017 και χρειά­στη­καν σχεδόν πέντε μήνες για να υπάρξει η πρώτη αντί­δραση απο τις Βρυ­ξέλ­λες.

Ενί­σχυση της ζήτησης οπτικών ινών από τις επι­χει­ρή­σεις

Ο ανα­σχε­δια­σμός που επι­διώ­κει η κυβέρ­νηση, σύμφωνα με όλες τις ενδεί­ξεις, είναι το SFBB να χρη­μα­το­δο­τη­θεί από το εθνικό σκέλος του ΠΔΕ. Ο σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει τη διάθεση 250 εκατ. ευρώ μέσα σε μία πεντα­ε­τία (2018-2022). Κάθε χρονιά θα δια­τί­θε­νται περίπου 50 εκατ. ευρώ για την ενί­σχυση της ζήτησης συν­δέ­σεων FTTH.

Σε ό,τι αφορά το έργο «Rural», μετά και την επι­στολή Λεμέτρ, ο σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει την ανα­βάθ­μισή του από τα 60 εκατ. ευρώ στα 300 εκατ. ευρώ. Η ανα­βάθ­μιση αυτή θα οδη­γή­σει στην ενί­σχυση της ανά­πτυ­ξης υπο­δο­μών, όχι μόνον στην αγρο­τική, ορεινή περι­φέ­ρεια αλλά και στις παρυφές των αστικών κέντρων.

Ωστόσο, και αυτός ο σχε­δια­σμός ενέχει σημα­ντι­κούς κιν­δύ­νους απόρ­ρι­ψης της συγ­χρη­μα­το­δό­τη­σης του έργου από τις κοι­νο­τι­κές αρχές, καθώς εστιά­ζε­ται και σε περιο­χές που θεω­ρη­τικά θα έπρεπε να λει­τουρ­γούν η αγορά και οι ιδιω­τι­κές επεν­δύ­σεις.

Τέλος, ο νέος σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει τη δημιουρ­γία δύο επι­πλέον δράσεων: η μία θα επι­δο­τεί τη δημιουρ­γία υπο­δο­μών μέσα στα κτίρια, με την κατα­σκευή εσω­τε­ρι­κής καλω­δί­ω­σης οπτικής ίνας και η άλλη θα ενι­σχύει τη ζήτηση οπτικών ινών από τις επι­χει­ρή­σεις. Ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός των δύο προ­α­να­φερ­θει­σών δράσεων ανα­μέ­νε­ται να ανέλθει στα 100-150 εκατ. ευρώ, αυξά­νο­ντας τον συνο­λικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό στα 650-700 εκατ. ευρώ.

Καθη­με­ρινή