Η επόμενη μέρα της πολιτικής μέσα από τα μάτια των πολιτών

• Οι νέοι πολι­τι­κοί σχη­μα­τι­σμοί, η πίεση στο ΠΑΣΟΚ, η διάλυση της Νέας Αρι­στε­ράς και η στρα­τη­γική της Νέας Δημο­κρα­τίας για αυτο­δυ­να­μία δια­μορ­φώ­νουν ένα νέο πολι­τικό σκηνικό • Οι πολι­τι­κές εξε­λί­ξεις μέσα από πέντε δια­φο­ρε­τι­κές οπτικές. Στη «δ» μιλούν Πάνος Βενέρης, Χρήστος Μπάρδος, Σπύρος Τσα­κι­ρά­κης, Μιχάλης Ζησι­μά­τος και Σοφία Μαντι­κού

Σε περίοδο έντονων πολι­τι­κών ανα­κα­τα­τά­ξεων εισέρ­χε­ται η χώρα, καθώς η εμφά­νιση νέων κομ­μά­των στον χώρο της αντι­πο­λί­τευ­σης, η ανα­ζή­τηση νέων πολι­τι­κών ισορ­ρο­πιών και οι δημο­σκο­πι­κές μετα­βο­λές επα­να­προσ­διο­ρί­ζουν τον πολι­τικό χάρτη. Τα νέα κόμματα της Μαρίας Καρυ­στια­νού «Ελπίδα για τη Δημο­κρα­τία», Ελλη­νική Αρι­στερή Συμπα­ρά­ταξη (ΕΛ.Α.Σ.) του Αλέξη Τσίπρα, η κρίση στη Νέα Αρι­στερά, ΣΥΡΙΖΑ και οι πιέσεις που κατα­γρά­φο­νται στο ΠΑΣΟΚ δημιουρ­γούν συν­θή­κες αυξη­μέ­νης ρευ­στό­τη­τας, την ώρα που η Νέα Δημο­κρα­τία επι­μέ­νει στη στρα­τη­γική της αυτο­δυ­να­μίας. Πώς δια­μορ­φώ­νε­ται το πολι­τικό σκηνικό και ποια είναι τα πιθανά σενάρια για την επόμενη ημέρα; Πέντε πρόσωπα κατα­θέ­τουν τις εκτι­μή­σεις τους για τις πολι­τι­κές εξε­λί­ξεις. Στη «δ» μιλούν ο Πάνος Βενέρης, ο Χρήστος Μπάρδος, ο Σπύρος Τσι­ρα­κά­κης, ο Μιχάλης Ζησι­μά­τος και η Σοφία Μαντι­κού, κατα­θέ­το­ντας τις δικές τους εκτι­μή­σεις για τις εξε­λί­ξεις και απα­ντούν στο ερώτημα: «Με τις αλλαγές στο χώρο της αντι­πο­λί­τευ­σης που προ­κα­λούν τα δύο νέα κόμματα «Ελπίδα για τη Δημο­κρα­τία» της Μαρίας Καρυ­στια­νού και ΕΛ.Α.Σ του Αλέξη Τσίπρα, τη διάλυση της Νέας Αρι­στε­ράς, το ΠΑΣΟΚ να περνά στην 4η θέση με βάση τις δημο­σκο­πή­σεις και τη Νέα Δημο­κρα­τία να ζητά ισχυρή εντολή για αυτο­δυ­να­μία, πως εκτι­μάτε ότι θα εξε­λι­χθεί η πολι­τική κατά­σταση στη χώρα;»

Πάνος Βενέρης: «Η πολι­τική ρευ­στό­τητα είναι αντα­νά­κλαση των κοι­νω­νι­κών μεταλ­λά­ξεων»

Ο Πάνος Βενέρης, τ. γενικός διευ­θυ­ντής στην Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου-αρχιτέκτων μηχα­νι­κός, τονίζει ότι «Η μετά­βαση από τη βιο­μη­χα­νική κοι­νω­νία σε αυτή των υπη­ρε­σιών, απο­δό­μησε όλο το προ­γε­νέ­στερο σύστημα που βασί­ζο­νταν σε συγκε­κρι­μέ­νες, δια­χρο­νι­κές κοινωνικο-πολιτικές στα­θε­ρές, των οποίων ο χαρα­κτή­ρας μετα­τρέ­πε­ται πλέον από συλ­λο­γι­κός σε ατομικό. Έτσι, μέσα σε ένα νέο «ρευστό» περι­βάλ­λον, δημιουρ­γού­νται νέες δια­κιν­δυ­νεύ­σεις των οποίων τα χαρα­κτη­ρι­στικά είναι πολλές φορές αόρατα. Το μέχρι πρό­τι­νος «απο­λί­τικο» γίνεται «πολι­τικό», ενώ το «συλ­λο­γικό» παρα­χω­ρεί τη θέση του στο «ατομικό». Το κλασικό μοντέλο της «πυρη­νι­κής» (πατριαρ­χι­κής) οικο­γέ­νειας καταρ­γεί­ται ενώ η τάση της νέας εποχής είναι η «ρήξη με το παλιό». Κάτι σαν το «μοντέρνο κίνημα» που είχε δημιουρ­γη­θεί ένα αιώνα πριν στο χώρο της τέχνης! Η λεγό­μενη «τέταρτη βιο­μη­χα­νική επα­νά­σταση» μεγι­στο­ποί­ησε τις κοι­νω­νι­κές αυτές μεταλ­λά­ξεις και τις αντί­στοι­χες δια­κιν­δυ­νεύ­σεις.

Δεν είναι επο­μέ­νως κάτι το νέο ή το απρό­σμενο ο κατα­κερ­μα­τι­σμός καθώς και η έλευση ή εξα­φά­νιση πολι­τι­κών δυνά­μεων που παρα­τη­ρεί­ται στο πολι­τικό τοπίο της χώρας, μετα­βλη­τές που πηγά­ζουν από τις κοι­νω­νι­κές μεταλ­λά­ξεις που προ­α­νέ­φερα και μεγι­στο­ποιού­νται με κατα­λύτη τα απόνερα της κρίσης. Η «ρευ­στό­τητα» της εποχής που ζούμε και η «ατο­μι­κό­τητα» που τη συνο­δεύει, μετα­φρά­ζε­ται στις περισ­σό­τε­ρες των περι­πτώ­σεων σε πολι­τι­κές δυνά­μεις «αρχη­γι­κού» χαρα­κτήρα, όπου ο καθείς προσ­δοκά να κρα­τή­σει για τον εαυτό του τα «λάφυρα» του πολέμου. Όλοι ενα­ντίον όλων!…

Ο κατα­κερ­μα­τι­σμός συνήθως ευνοεί αυτόν που προη­γεί­ται δημο­σκο­πικά όσο δεν υπάρχει ένας ισχυρός αντί­πα­λος πόλος αλλά πολλοί και μάλιστα ετε­ρό­κλη­τοι και αντα­γω­νι­στι­κοί μεταξύ τους. Νομίζω ότι αυτό απαντά στο ερώτημά σας. Δεν είμαι θια­σώ­της της λεγό­με­νης «στα­θε­ρό­τη­τας» διότι αυτή ενέχει πληθώρα αορι­στιών και οδηγεί σε πλα­σμα­τικά διλήμ­ματα, αλλά ούτε και του «περι­μένω να έρθει η ώρα μου». Οι κοι­νω­νι­κές ανάγκες είναι τερά­στιες.

Όσο η χώρα κρα­τεί­ται όμηρος του κεντρι­κού, άκρως συγκε­ντρω­τι­κού πολι­τι­κού συστή­μα­τος, τόσο η νομή της εξου­σίας θα συγκε­ντρώ­νε­ται σε λίγα χέρια όποιο και αν είναι το χρώμα τους. Εδώ βρί­σκε­ται και το κλειδί της υπό­θε­σης. Αν επι­θυ­μούμε πραγ­μα­τικά να προ­σαρ­μο­στούμε στις σύγ­χρο­νες κοι­νω­νι­κές ανάγκες, πρέπει να αλλά­ξουμε το μοντέλο δια­κυ­βέρ­νη­σης με την εξά­λειψη του συγκε­ντρω­τι­σμού, με πραγ­μα­τική απο­κέ­ντρωση, έτσι ώστε το κεντρικό πολι­τικό σύστημα να είναι πραγ­μα­τικά επι­τε­λι­κού χαρα­κτήρα και να μπορεί να δια­μορ­φώ­νε­ται και να εκφρά­ζε­ται επί το ανα­λο­γι­κό­τερο μέσα από την πραγ­μα­τική βούληση των πολιτών. Άλλως θα ανα­λω­νό­μα­στε αενάως σε ψευ­δε­πί­γραφα ερω­τή­ματα του τύπου «ποιος είναι καταλ­λη­λό­τε­ρος για πρω­θυ­πουρ­γός» αντί του «ποιες πολι­τι­κές θα φέρουν τη χώρα σε ένα καλύ­τερο επίπεδο».

Χρήστος Μπάρδος: «Το νέο πολι­τικό παζλ και το κομμάτι που  δεν μετα­κι­νεί­ται»

Ο Χρήστος Μπάρδος, εκπαι­δευ­τι­κός, αναλύει το νέο πολι­τικό παζλ κι επι­ση­μαί­νει τα εξής: «Η ελλη­νική πολι­τική σκηνή βρί­σκε­ται μπροστά σε μια από τις πιο ενδια­φέ­ρου­σες περιό­δους ανα­κα­τα­τά­ξεων από τη μετα­πο­λί­τευση και μετά. Οι εξε­λί­ξεις στον χώρο της αντι­πο­λί­τευ­σης, με την εμφά­νιση νέων πολι­τι­κών σχη­μα­τι­σμών, την απο­δυ­νά­μωση κομ­μά­των που μέχρι πρό­σφατα διεκ­δι­κού­σαν πρω­τα­γω­νι­στικό ρόλο και τη διαρκή αδυ­να­μία δια­μόρ­φω­σης ενός ενιαίου μετώπου απέ­να­ντι στην κυβέρ­νηση, δημιουρ­γούν ένα εντελώς δια­φο­ρε­τικό πολι­τικό περι­βάλ­λον από εκείνο που γνω­ρί­ζαμε τα προη­γού­μενα χρόνια. Το πρώτο στοι­χείο που αξίζει να επι­ση­μαν­θεί είναι ότι η κρίση της αντι­πο­λί­τευ­σης δεν είναι συγκυ­ριακή. Πρό­κει­ται για μια βαθύ­τερη πολι­τική και ιδε­ο­λο­γική κρίση εκπρο­σώ­πη­σης. Τα κόμματα που φιλο­δο­ξού­σαν να απο­τε­λέ­σουν εναλ­λα­κτική πρόταση εξου­σίας δεν κατά­φε­ραν να πείσουν την κοι­νω­νία ότι δια­θέ­τουν ούτε κοινό σχέδιο ούτε ενιαία στρα­τη­γική για τη χώρα. Αντί­θετα, η δημόσια εικόνα τους χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από εσω­τε­ρι­κές συγκρού­σεις, δια­σπά­σεις και διαρ­κείς ανα­ζη­τή­σεις πολι­τι­κής ταυ­τό­τη­τας.

Μέσα σε αυτό το περι­βάλ­λον, η εμφά­νιση νέων κομ­μά­των δεν φαί­νε­ται να λύνει το πρό­βλημα. Αντι­θέ­τως, ενδέ­χε­ται να το εντεί­νει. Κάθε νέος πολι­τι­κός φορέας επι­χει­ρεί να εκφρά­σει δια­φο­ρε­τι­κές κοι­νω­νι­κές και πολι­τι­κές ομάδες, όμως ταυ­τό­χρονα διεκ­δι­κεί ψήφους από την ίδια εκλο­γική δεξα­μενή. Το απο­τέ­λε­σμα είναι η περαι­τέρω πολυ­διά­σπαση του αντι­πο­λι­τευ­τι­κού χώρου και η δυσκο­λία συγκρό­τη­σης μιας πλειο­ψη­φι­κής πρό­τα­σης δια­κυ­βέρ­νη­σης. Το γεγονός ότι το ΠΑΣΟΚ εμφα­νί­ζε­ται σε αρκετές μετρή­σεις να χάνει τη δυνα­μική που κατέ­γραφε πριν από λίγους μήνες, ενώ άλλοι πολι­τι­κοί σχη­μα­τι­σμοί επι­χει­ρούν να καλύ­ψουν το κενό, απο­δει­κνύει ότι η μάχη για την ηγε­μο­νία στον χώρο της αντι­πο­λί­τευ­σης παρα­μέ­νει ανοιχτή. Ωστόσο, η διαμάχη για τη δεύτερη, τρίτη ή τέταρτη θέση δεν απαντά στο βασικό ερώτημα που θέτει η κοι­νω­νία: ποιος μπορεί να κυβερ­νή­σει απο­τε­λε­σμα­τικά τη χώρα την επόμενη ημέρα. Αντί­θετα, η ΝΔ εμφα­νί­ζε­ται να δια­τη­ρεί ένα σαφές στρα­τη­γικό πλε­ο­νέ­κτημα. Ανε­ξάρ­τητα από τις επι­μέ­ρους κρι­τι­κές που μπορεί να δεχθεί η κυβέρ­νηση, η κυβερ­νη­τική παρά­ταξη εξα­κο­λου­θεί να εκπέ­μπει εικόνα συνοχής, στα­θε­ρό­τη­τας και πολι­τι­κής συνέ­χειας. Και αυτό σε μια περίοδο όπου η διεθνής πραγ­μα­τι­κό­τητα γίνεται ολοένα και πιο σύνθετη.

Οι γεω­πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις στην ευρύ­τερη περιοχή της Ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου και της Μέσης Ανα­το­λής, ο πόλεμος στην Ουκρα­νία, η ενερ­γειακή ασφά­λεια της Ευρώπης, οι μετα­να­στευ­τι­κές πιέσεις και η αβε­βαιό­τητα που επι­κρα­τεί στις διε­θνείς αγορές καθι­στούν τη στα­θε­ρό­τητα βασικό ζητού­μενο για κάθε χώρα. Σε τέτοιες συν­θή­κες, οι πολίτες συνήθως προ­κρί­νουν λύσεις που προ­σφέ­ρουν προ­βλε­ψι­μό­τητα και ασφά­λεια αντί για πολι­τικά πει­ρά­ματα ή αβέ­βαιες κυβερ­νη­τι­κές συνερ­γα­σίες. Ιδιαί­τερη σημασία έχει και η θέση της Ελλάδας στο διεθνές περι­βάλ­λον. Τα τελευ­ταία χρόνια η χώρα έχει ενι­σχύ­σει αισθητά τη γεω­πο­λι­τική της βαρύ­τητα. Η σταθερή και ξεκά­θαρη στάση της στα ζητή­ματα της Ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου, η ενεργός υπο­στή­ριξη των κυριαρ­χι­κών δικαιω­μά­των της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας, η εμβά­θυνση των στρα­τη­γι­κών σχέσεων με τις Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες, τη Γαλλία, το Ισραήλ, την Αίγυπτο και άλλους περι­φε­ρεια­κούς παρά­γο­ντες, καθώς και η συνεπής συμ­με­τοχή της στους ευρω­παϊ­κούς και ευρω­α­τλα­ντι­κούς θεσμούς, έχουν ανα­βαθ­μί­σει τον ρόλο της χώρας. Η Ελλάδα δεν αντι­με­τω­πί­ζε­ται πλέον ως ένας παθη­τι­κός παρα­τη­ρη­τής των εξε­λί­ξεων αλλά ως παρά­γο­ντας στα­θε­ρό­τη­τας σε μια ιδιαί­τερα ευαί­σθητη περιοχή. Οι εξε­λί­ξεις στη Μέση Ανατολή, οι συγκρού­σεις που επη­ρε­ά­ζουν το Ιράν και το ευρύ­τερο περι­φε­ρειακό σύστημα ασφα­λείας, καθώς και η συνεχής ανα­διά­ταξη συμ­μα­χιών στην περιοχή, ανα­δει­κνύ­ουν ακόμη περισ­σό­τερο την αξία μιας χώρας που ακο­λου­θεί σταθερή και προ­βλέ­ψιμη εξω­τε­ρική πολι­τική.

Στο οικο­νο­μικό επίπεδο, παρά τις δυσκο­λίες που εξα­κο­λου­θούν να αντι­με­τω­πί­ζουν πολλά νοι­κο­κυ­ριά, η Ελλάδα έχει επι­τύ­χει τα τελευ­ταία χρόνια ρυθμούς ανά­πτυ­ξης υψη­λό­τε­ρους από τον ευρω­παϊκό μέσο όρο, έχει ανα­κτή­σει την επεν­δυ­τική βαθμίδα και προ­σελ­κύει σημα­ντι­κές ξένες επεν­δύ­σεις. Τα στοι­χεία αυτά δεν σημαί­νουν ότι έχουν λυθεί όλα τα προ­βλή­ματα. Δεί­χνουν όμως ότι η χώρα ακο­λου­θεί μια πορεία η οποία ανα­γνω­ρί­ζε­ται από τις διε­θνείς αγορές και τους επεν­δυ­τές. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι η συζή­τηση στο πολι­τικό σύστημα δεν αφορά πλέον το ενδε­χό­μενο κυβερ­νη­τι­κής εναλ­λα­γής ως ώριμο και άμεσα ορατό σενάριο, αλλά την ανα­ζή­τηση εκείνης της πολι­τι­κής δύναμης που θα μπο­ρέ­σει να αμφι­σβη­τή­σει σοβαρά την κυριαρ­χία της Νέας Δημο­κρα­τίας. Αυτό από μόνο του απο­τε­λεί ένδειξη της σημε­ρι­νής πολι­τι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας.

Υπό αυτά τα δεδο­μένα, η επι­δί­ωξη της Νέας Δημο­κρα­τίας για μια νέα ισχυρή εντολή και αυτο­δύ­ναμη κυβέρ­νηση δεν εμφα­νί­ζε­ται μόνο ως κομ­μα­τι­κός στόχος αλλά ως στρα­τη­γική επιλογή που συν­δέ­ε­ται με τη δια­τή­ρηση της πολι­τι­κής στα­θε­ρό­τη­τας και της διε­θνούς αξιο­πι­στίας της χώρας. Η εικόνα μιας πολυ­δια­σπα­σμέ­νης αντι­πο­λί­τευ­σης, η οποία αδυ­να­τεί να συγκρο­τή­σει κοινό αφήγημα και πει­στική κυβερ­νη­τική πρόταση, λει­τουρ­γεί αντι­κει­με­νικά προς αυτή την κατεύ­θυνση.

Η τελική κρίση, ασφαλώς, ανήκει πάντα στους πολίτες. Ωστόσο, εάν οι σημε­ρι­νές πολι­τι­κές τάσεις συνε­χι­στούν και δεν υπάρ­ξουν σημα­ντι­κές ανα­τρο­πές στο κοι­νω­νικό ή οικο­νο­μικό πεδίο, τότε η προ­ο­πτική μιας νέας ισχυρής εντολής προς τη ΝΔ μοιάζει όχι απλώς πιθανή, αλλά για πολλούς η μόνη επιλογή που δια­σφα­λί­ζει συνέ­χεια, στα­θε­ρό­τητα και απο­τε­λε­σμα­τική εκπρο­σώ­πηση της χώρας σε ένα ολοένα πιο αβέβαιο διεθνές περι­βάλ­λον.

Σπύρος Τσι­ρα­κά­κης: «Η φθορά, η οικο­νο­μία και η συμ­με­τοχή των πολιτών θα κρίνουν τις εξε­λί­ξεις»

Ο επι­χει­ρη­μα­τίας Σπύρος Τσι­ρα­κά­κης, τονίζει τα εξής, απα­ντώ­ντας στο ερώτημα: «Αυτό είναι σίγουρα ένα ερώτημα που η απά­ντησή του θεωρώ ότι έχει ακόμη αρκετή δια­δρομή, καθώς δεν έχουμε προς το παρόν την πλήρη εικόνα της πολι­τι­κής σκηνής που θα δια­μορ­φω­θεί. Το σίγουρο είναι ότι δημιουρ­γού­νται πολι­τι­κοί σχη­μα­τι­σμοί από τη δυσα­ρέ­σκεια που υπάρχει στην κοι­νω­νία, καθώς η κυβέρ­νηση και κατά συνέ­πεια και το κυβερ­νών κόμμα λει­τουρ­γούν υπό το βάρος μιας επτά­χρο­νης θητείας και μιας φυσιο­λο­γι­κής φθοράς, αλλά και από την πίεση κάποιων γεγο­νό­των που αμφι­σβη­τούν την αξιο­πι­στία και την δια­φά­νεια αυτής. Επίσης θεωρώ οτι μέχρι τις εκλογές θα υπάρ­ξουν γεγο­νότα και διλήμ­ματα που θα ανοι­γο­κλεί­νουν την ψαλίδα μεταξύ των κομ­μά­των ως προς την προ­τί­μηση ψήφου.

Η οικο­νο­μία και η αύξηση του κόστους δια­βί­ω­σης, οι γεω­πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις αλλά και η αλα­ζο­νεία προ­σώ­πων και κομ­μά­των θα παίξουν καθο­ρι­στικό ρόλο στο εκλο­γικό απο­τέ­λε­σμα. Το σημα­ντι­κό­τερο για εμένα είναι η κατά­σταση που δια­μορ­φώ­νε­ται να μην γίνει η αιτία ώστε οι πολίτες να απο­μα­κρύ­νο­νται από τις κάλπες και την άσκηση του εκλο­γι­κού τους δικαιώ­μα­τος, άσχετα με την απο­γο­ή­τευση που φαί­νε­ται στα πρόσωπά τους για την κατά­σταση και την πτώση του πολι­τι­κού επι­πέ­δου της χώρας μας. Μόνο με τη συμ­με­τοχή και την ψήφο μας έχουμε την ελπίδα ότι ίσως αλλάξει κάτι στον τόπο μας. Στις δημο­κρα­τίες δεν υπάρ­χουν αδιέ­ξοδα αρκεί να υπε­ρι­σχύει το «εμείς» αντί του «εγώ». Σας ευχα­ρι­στώ για την πρό­σκληση κατά­θε­σης των απόψεων μου!».

Μιχάλης Ζησι­μά­τος: «Η χώρα εισέρ­χε­ται σε περίοδο ανα­διά­τα­ξης»

Ο επι­χει­ρη­μα­τίας κι εκπρό­σω­πος Τύπου του Σωμα­τείου Εστί­α­σης & Συναφών Επαγ­γελ­μά­των Δωδε­κα­νή­σου, Μιχάλης Ζησι­μά­τος, επι­ση­μαί­νει από την πλευρά του ότι: «Η πολι­τική κατά­σταση στην Ελλάδα πιστεύω εισέρ­χε­ται σε μια φάση πρω­το­φα­νούς ρευ­στό­τη­τας και ανα­διά­τα­ξης, η οποία χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από τη γεω­με­τρική διά­σπαση της Κεντρο­α­ρι­στε­ράς και τη μετα­τροπή του πολι­τι­κού συστή­μα­τος σε έναν άξονα «ενός κυρί­αρ­χου πόλου» (της ΝΔ) απέ­να­ντι σε έναν κατα­κερ­μα­τι­σμένο χώρο αντι­πο­λί­τευ­σης. Με βάση τα τρέ­χο­ντα δεδο­μένα των αρχών Ιουνίου 2026, οι βασικοί άξονες της επό­με­νης μέρας δια­μορ­φώ­νο­νται ως εξής: Η ΝΔ παρα­μέ­νει δημο­σκο­πικά ανε­πη­ρέ­α­στη από τους κρα­δα­σμούς της αντι­πο­λί­τευ­σης, κρα­δα­σμοί οι οποίοι επη­ρε­ά­ζουν δομικά το ΠΑΣΟΚ, και την Νέα Αρι­στερά, εφόσον φυσικά οι δημο­σκο­πή­σεις αντι­στοι­χούν στην πραγ­μα­τική βούληση των Ελλήνων ψηφο­φό­ρων. Η ΝΔ, ωφε­λεί­ται από τις όποιες ανα­κα­τα­τά­ξεις, και πιστεύω θα εφαρ­μό­σει μία στρα­τη­γική αυτο­δυ­να­μίας. Η κυβέρ­νηση θα επι­διώ­ξει να κεφα­λαιο­ποι­ή­σει τον κατα­κερ­μα­τι­σμό των αντι­πά­λων της. Θα προ­βά­λει τον εαυτό της ως τη μονα­δική λύση στα­θε­ρό­τη­τας απέ­να­ντι σε ένα «πολι­τικό χάος». Κατά την άποψη μου, η κυβέρ­νηση είναι φανερά ωφε­λη­μένη από την κάθοδο Τσίπρα, καθώς ο διχα­σμός της Αρι­στε­ράς αν μη τι άλλο, ενι­σχύει την δική της συνοχή. Βέβαια, υπάρχει και ο άγνω­στος παρά­γο­ντας Χ , δηλαδή ο πρώην πρω­θυ­πουρ­γός Αντώνης Σαμαράς, που όμως δεν έχει ακόμη επι­σή­μως δηλώσει υπο­ψή­φιος κόμ­μα­τος. Όπως και να έχει, όμως, δεν φαί­νε­ται να επη­ρε­ά­ζει προς το παρόν σημα­ντικά τις όποιες εξε­λί­ξεις. Αυτό πιστεύω θα γίνει εάν και εφόσον τελικά δημιουρ­γή­σει νέο κόμμα. Ένα κόμμα υπό τον Αντώνη Σαμαρά θα μπο­ρούσε να αντλή­σει δυνά­μεις κυρίως από τη ΝΔ, αλλά και από κόμματα που κινού­νται δεξιό­τερα της κυβερ­νη­τι­κής παρά­τα­ξης, καθώς και από τους κεντρο­δε­ξιούς δυσα­ρε­στη­μέ­νους ψηφο­φό­ρους, όπως επίσης και τους ανα­πο­φά­σι­στους αυτού του χώρου. Το βλέμμα πλέον στρέ­φε­ται στον χρόνο που θα επι­λέ­ξει ο Αντ. Σαμαράς για τις επό­με­νες κινή­σεις του. Εάν οι ανα­κοι­νώ­σεις γίνουν άμεσα, το πολι­τικό σκηνικό θα μπει γρήγορα σε νέα φάση ανα­κα­τα­τά­ξεων. Αν, αντί­θετα, ο πρώην πρω­θυ­πουρ­γός επι­λέ­ξει να περι­μέ­νει, θα έχει τη δυνα­τό­τητα να μετρή­σει καλύ­τερα τις δημο­σκο­πι­κές τάσεις, και τη συμπε­ρι­φορά των ανα­πο­φά­σι­στων. Ο μεγάλος αριθμός κομ­μά­των που ενδέ­χε­ται να μπουν στη Βουλή αυξάνει το όριο της αυτο­δυ­να­μίας, καθι­στώ­ντας τον στόχο αυτό απαι­τη­τικό, παρά το μεγάλο δημο­σκο­πικό προ­βά­δι­σμα της κυβέρ­νη­σης.

Η Ελλη­νική Αρι­στερή Συμπα­ρά­ταξη (ΕΛ.Α.Σ.) του Αλέξη Τσίπρα εμφα­νί­ζει ισχυρή αρχική ώθηση. Κατα­γρά­φε­ται ήδη ως η δεύτερη πολι­τική δύναμη στις δημο­σκο­πή­σεις, υπο­σκε­λί­ζο­ντας τα παρα­δο­σιακά κόμματα του χώρου. Ολό­κλη­ροι πολι­τι­κοί χώροι δια­λύ­ο­νται εκ των έσω με μορφή χιο­νο­στι­βά­δας, για να εντα­χθούν στο νέο κόμμα του, κάτι που ενι­σχύει τις δημο­σκο­πή­σεις που επι­μέ­νουν να τον θεωρούν δεύτερο κόμμα. Την ξέρετε την παροι­μία, όταν βου­λιά­ζει το πλοίο. Στην κυριο­λε­ξία παρα­κα­λάνε τον Τσίπρα να τους εντάξει στο κόμμα του.

Η διάλυση της Κ.Ο. της Νέας Αρι­στε­ράς μετά την απο­χώ­ρηση των 7 βου­λευ­τών λει­τουρ­γεί ως επι­τα­χυ­ντής. Τα στελέχη αυτά ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σουν τη μαγιά για την κοι­νο­βου­λευ­τική εκπρο­σώ­πηση και ενί­σχυση του νέου φορέα του κ. Τσίπρα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ απει­λεί­ται με πλήρη πολι­τική περι­θω­ριο­ποί­ηση, καθώς η ΕΛ.Α.Σ. απορ­ροφά τον ζωτικό του χώρο και τη στε­λε­χιακή του βάση. Η κάθοδος Τσίπρα, δεν είναι όμως τυχαία, ούτε απρό­βλε­πτη, ειδικά όταν ακού­γε­ται πως υπο­στη­ρί­ζε­ται από πολύ μεγά­λους οικο­νο­μι­κούς παρά­γο­ντες.

Το κόμμα «Ελπίδα για τη Δημο­κρα­τία», της Μαρίας Καρυ­στια­νού, εισέρ­χε­ται στο προ­σκή­νιο με ισχυρό ηθικό και συγκι­νη­σιακό φορτίο. Καθαρά αντι­συ­στη­μική κίνηση, εστιά­ζο­ντας στο κράτος δικαίου, τη δια­φά­νεια και την απόδοση δικαιο­σύ­νης, το κίνημα αυτό προ­σελ­κύει ένα πολυ­συλ­λε­κτικό, οργι­σμένο ακρο­α­τή­ριο. Αυτό ξεπερνά τις παρα­δο­σια­κές δια­χω­ρι­στι­κές γραμμές Αριστεράς-Δεξιάς. Η δυνα­μική του είναι τέτοια που το φέρνει να μάχεται ακόμη και για την τρίτη θέση του πολι­τι­κού χάρτη.

Το ΠΑΣΟΚ δέχεται ισχυρό πλήγμα, με υπο­χώ­ρηση προς το παρόν στην 3η με 4η θέση όπως λένε οι δημο­σκο­πή­σεις, πιστεύω προ­σω­πικά όμως πως εάν οργα­νω­θεί καλύ­τερα, θα είναι του­λά­χι­στον τρίτο. Η αδυ­να­μία του να εμφα­νι­στεί ως η ξεκά­θαρη εναλ­λα­κτική πρόταση εξου­σίας, σε συν­δυα­σμό με την ταυ­τό­χρονη πίεση από την ΕΛ.Α.Σ. στα αρι­στερά και την «Ελπίδα» στο πεδίο της θεσμι­κής κρι­τι­κής, το περιο­ρί­ζει σημα­ντικά, αν, φυσικά επα­λη­θευ­θούν οι προ­βλέ­ψεις.

Γενικά, αυτό που δια­πι­στώ­νει ο πολίτης τα τελευ­ταία χρόνια, είναι η σχεδόν παντε­λής έλλειψη αντι­πο­λί­τευ­σης στο πολι­τικό γίγνε­σθαι. Με λίγα λόγια, Η χώρα οδεύει προς μια παρα­τε­τα­μένη προ­ε­κλο­γική περίοδο υψηλής πόλωσης. Από τη μία πλευρά, η ΝΔ θα επι­διώ­ξει τη μέγιστη δυνατή συσπεί­ρωση για την αυτο­δυ­να­μία ειδικά εάν τελικά ο Αντώνης Σαμαράς ιδρύσει νέο κόμμα. Και μπορεί σε μεγάλο βαθμό να το επι­τύ­χει, ας μην ξεχνάμε το μεγάλο ποσοστό νίκης της στις προη­γού­με­νες εκλογές.

Από την άλλη, η ΕΛ.Α.Σ. και η «Ελπίδα για τη Δημο­κρα­τία» θα δώσουν μάχη για να εδραιω­θούν ως οι κυρί­αρ­χες φωνές της αντι­πο­λί­τευ­σης. Η επι­τυ­χία της ΝΔ για αυτο­δυ­να­μία θα εξαρ­τη­θεί εν μέρει από το πόσα από τα νέα και τα υφι­στά­μενα μικρό­τερα κόμματα θα κατα­φέ­ρουν τελικά να περά­σουν το κατώφλι του 3% για την είσοδό τους στη Βουλή. Φυσικά, είναι νωρίς ακόμη για εξαγωγή παγιω­μέ­νων συμπε­ρα­σμά­των, ενώ σίγουρα θα έχουμε νέες πολι­τι­κές ανα­κα­τα­τά­ξεις, απρό­βλε­πτες έως ένα βαθμό, μέρα με την ημέρα, όπως η σημε­ρινή απο­χώ­ρηση του Πέτρου Κόκκαλη, από το κόμμα του, και η προ­σχώ­ρηση του στο κόμμα Τσίπρα.

Σοφία Μαντι­κού: «Οι πολίτες θα επι­λέ­ξουν πρό­γραμμα, αξιο­πι­στία και εφαρ­μό­σι­μες λύσεις»

Η Σοφία Μαντι­κού, μέλος στον τομέα του Πολι­τι­σμού και στον τομέα της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης του ΠΑΣΟΚ, σχο­λιά­ζει από την πλευρά της ότι: «Οι πολι­τι­κές εξε­λί­ξεις δεί­χνουν ότι υπάρχει έντονη κινη­τι­κό­τητα στον χώρο της αντι­πο­λί­τευ­σης και ανα­ζή­τηση νέων εκφρά­σεων από ένα μέρος της κοι­νω­νίας. Σε μια δημο­κρα­τία, η παρου­σία νέων πολι­τι­κών σχη­μα­τι­σμών είναι θεμιτή και θα κριθεί από τους πολίτες. Το ζητού­μενο, όμως, δεν είναι η δημιουρ­γία περισ­σό­τε­ρων κομ­μά­των, αλλά η ύπαρξη σοβαρών και εφαρ­μό­σι­μων προ­τά­σεων για τα μεγάλα προ­βλή­ματα της χώρας. Το ΠΑΣΟΚ έχει ιστο­ρικά απο­δεί­ξει ότι απο­τε­λεί δύναμη ευθύνης, θεσμι­κής σοβα­ρό­τη­τας και προ­ο­δευ­τι­κής δια­κυ­βέρ­νη­σης.

Γι’ αυτό και παρα­μέ­νει σταθερά προ­ση­λω­μένο στην ανά­δειξη λύσεων για την ακρί­βεια, την υγεία, την παιδεία, την ανά­πτυξη και την κοι­νω­νική συνοχή. Πιστεύω ότι το επόμενο διά­στημα θα υπάρ­ξουν ανα­κα­τα­τά­ξεις στον πολι­τικό χάρτη. Ωστόσο, στο τέλος οι πολίτες θα αξιο­λο­γή­σουν ποιοι δια­θέ­τουν πρό­γραμμα, στελέχη, αξιο­πι­στία και δυνα­τό­τητα να προ­σφέ­ρουν μια πραγ­μα­τική εναλ­λα­κτική πρόταση δια­κυ­βέρ­νη­σης. Το ΠΑΣΟΚ έχει όλες τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις να δια­δρα­μα­τί­σει πρω­τα­γω­νι­στικό ρόλο σε αυτή την πορεία».