Ημέρα αδέσποτων ζώων: Επικαιροποιείται νέο νομοθετικό πλαίσιο για ζώα συντροφιάς

Του­λά­χι­στον 200 εκα­τομ­μύ­ρια σκύλοι και 480 εκα­τομ­μύ­ρια γάτες εκτι­μά­ται ότι περι­πλα­νώ­νται αδέ­σπο­τοι στους δρόμους ολό­κλη­ρου του πλανήτη έχοντας μπροστά τους ένα προσ­δό­κιμο ζωής που μετά βίας ξεπερνά τα δύο χρόνια και κιν­δυ­νεύ­ο­ντας καθη­με­ρινά από ασιτία, ασθέ­νειες, ατυ­χή­ματα, δηλη­τη­ριά­σεις, αλλά και παρά­νομο εμπόριο με άγνωστη κατά­ληξη.

Αν και ο πλη­θυ­σμός των αδέ­σπο­των είναι αδύ­να­τον να κατα­με­τρη­θεί με ακρί­βεια, το πρό­βλημα των αδε­σπό­των είναι υπαρκτό και στην Ελλάδα 365 ημέρες το χρόνο και όχι μόνο σήμερα που θα μνη­μο­νευ­τεί ιδιαί­τερα λόγω της παγκό­σμιας ημέρας αδέ­σπο­των. Στη χώρα μας υπο­λο­γί­ζε­ται ότι ο πλη­θυ­σμός σκύλων και γατών στους δρόμους φτάνει τα 3 εκα­τομ­μύ­ρια. Και το χει­ρό­τερο, σύμφωνα με τις εκτι­μή­σεις των ζωο­φι­λι­κών σωμα­τείων, ένας μεγάλός αριθμός αδέ­σπο­των ήταν πρώην δεσπο­ζό­μενα ζώα που εγκα­τα­λεί­φθη­καν.

Η παν­δη­μία μάλιστα φαί­νε­ται να λει­τούρ­γησε με ένα διττό ρόλο όσον αφορά τα αδέ­σποτα. Έτσι, ενώ σε αρκετές περι­πτώ­σεις οδήγησε σε σημα­ντική αύξηση των υιο­θε­σιών ζώων συντρο­φιάς, όπως προ­κύ­πτει και από τα στοι­χεία της Εθνικής Συνο­μο­σπον­δίας Εμπο­ρίου, σύμφωνα με τα οποία κατά τη διάρ­κεια του Νοεμ­βρίου κατε­γράφη αύξηση των εισα­γω­γών σε τροφές και αξε­σουάρ για σκύλους και γάτες κατά του­λά­χι­στον 12% σε σχέση με την περσινή αντί­στοιχη περίοδο, διεθνώς υπήρξαν πολυά­ριθμα περι­στα­τικά εγκα­τά­λει­ψης ειδικά κατά τη διάρ­κεια του πρώτου κύματος, όταν πολλοί ιδιο­κτή­τες ζώων έφτασαν να τα εγκα­τα­λεί­πουν στο δρόμο εξαι­τίας της άγνοιας και φοβού­με­νοι ενδε­χό­μενη συμβολή τους στη μετά­δοση του ιού. Αρκετοί μάλιστα επι­κα­λού­νται και την επι­δεί­νωση της οικο­νο­μι­κής τους κατά­στα­σης εξαι­τίας των συνε­πειών της παν­δη­μίας.

Σε δια­βού­λευση τις προ­σε­χείς ημέρες το νομο­σχέ­διο για τα ζώα συντρο­φιάς

Ακο­λού­θησε το Έθνος στο Google News! Live όλες οι εξε­λί­ξεις λεπτό προς λεπτό, με την υπο­γραφή του www.ethnos.gr

Το θέμα των αδέ­σπο­των αλλά και των ζώων συντρο­φιάς γενι­κό­τερα βρί­σκε­ται ξανά στην επι­και­ρό­τητα, καθώς τις προ­σε­χείς ημέρες ανα­μέ­νε­ται να γίνει άλλη μία προ­σπά­θεια επι­και­ρο­ποί­η­σης του νομο­θε­τι­κού πλαι­σίου για τα ζώα συντρο­φιάς ύστερα από την από­συρση του τελευ­ταίου σχεδίου νόμου που είχε καταρ­τι­στεί το 2018.

Το νέο νομο­σχέ­διο θα κατέβει για πρώτη φορά από το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών, γεγονός το οποίο έχει ήδη προ­κα­λέ­σει αντι­δρά­σεις εξαι­τίας της μετα­φο­ράς της σχε­τι­κής αρμο­διό­τη­τας σε ένα υπουρ­γείο, στο οποίο δεν υπά­γο­νται οι κτη­νια­τρι­κές υπη­ρε­σίες. Σημα­ντικό τμήμα της ζωο­φι­λι­κής το έχει υπο­δε­χτεί θερμά. Ωστόσο είναι αρκετοί εκείνοι που εντο­πί­ζουν «γκρίζες ζώνες» σε ορι­σμέ­νες δια­τά­ξεις του μεταξύ των οποίων αυτή που απα­γο­ρεύει την κατα­βολή αντι­τί­μου για την πραγ­μα­το­ποί­ηση υιο­θε­σιών, αλλά επι­τρέ­πει αόριστα την κατα­βολή των εξόδων μετα­κί­νη­σης, σίτισης ή ιατρι­κής φρο­ντί­δας των ζώων.

Βασική πρό­βλεψη του νομο­σχε­δίου είναι η υπο­χρε­ω­τική στεί­ρωση όλων των ζώων συντρο­φιάς με δυνα­τό­τητα σε όλους τους ιδιο­κτή­τες να προβούν στην ανα­πα­ρα­γωγή τους αλλά μόνο για μία φορά. Ως κίνητρο για τους επι­με­λείς ιδιο­κτή­τες ζώων θεσπί­ζε­ται η μείωση έως και κατά 10% στα δημο­τικά τέλη ή και η παρα­χώ­ρηση από τους δήμους Voucher για σήμανση, κατα­γραφή και στεί­ρωση, ενώ αυστη­ρο­ποιού­νται περαι­τέρω τα πρό­στιμα για την κακο­ποί­ηση.

Επι­γραμ­μα­τικά, το νέο νομο­σχέ­διο, το οποίο ανα­μέ­νε­ται να αναρ­τη­θεί σε δημόσια δια­βού­λευση τις προ­σε­χείς ημέρες προ­βλέ­πει:

Ανα­πα­ρα­γωγή με κανόνες: Θα δίνεται άδεια σε κάθε ιδιο­κτήτη δεσπο­ζό­με­νου μόνο για μία ανα­πα­ρα­γωγή σε όλη τη ζωή του ζώου, με δήλωση υπο­ψη­φίων ανα­δό­χων για τα νεο­γέν­νητα. Θα εξα­κο­λου­θή­σει να δίνεται άδεια σε ερα­σι­τέ­χνες εκτρο­φείς για ανα­πα­ρα­γωγή με όρια και προ­ϋ­πο­θέ­σεις. Θα προ­βλε­φθεί ανώ­τα­τος αριθμός γεννών ανά ζώο σε όλη του τη ζωή και σε κάθε άλλη περί­πτωση θα είναι κανόνας η υπο­χρε­ω­τική στεί­ρωση.

Απα­γό­ρευση πώλησης σκύλων και γατών από pet shop, απα­γό­ρευση αγγε­λιών για ζευ­γά­ρωμα και πώληση/διάθεση ζώων συντρο­φιάς μόνο από εγκε­κρι­μέ­νους επαγ­γελ­μα­τίες ή αδειο­δο­τη­μέ­νους εκτρο­φείς και ιδιο­κτή­τες.

Δημιουρ­γία Πανελ­λή­νιας Πλατ­φόρ­μας Υιο­θε­σίας Αδέ­σπο­των Ζώων Συντρο­φιάς

Για την υιο­θε­σία αδέ­σπο­των, οι δήμοι μπορούν να συνά­πτουν συμ­φω­νίες συνερ­γα­σίας με κατα­χω­ρη­μένα στο Μητρώο Φιλο­ζω­ικά Σωμα­τεία και Οργα­νώ­σεις. Στις συμ­φω­νίες μπορεί να ορί­ζε­ται ότι τα σωμα­τεία αυτά μπορούν να εκπρο­σω­πούν τον δήμο για την έκδοση των απαι­τού­με­νων για την υιο­θε­σία ζώων εγγρά­φων. Επι­πλέον επι­τρέ­πε­ται η υιο­θε­σία αδέ­σπο­των ζώων από Φιλο­ζω­ικά Σωμα­τεία και Οργα­νώ­σεις του εξω­τε­ρι­κού εφόσον αυτά λει­τουρ­γούν νόμιμα και είναι εγγε­γραμ­μένα στο Μητρώο.

Η κατα­βολή αντι­τί­μου για την πραγ­μα­το­ποί­ηση υιο­θε­σιών απα­γο­ρεύ­ε­ται. Επι­τρέ­πε­ται όμως η κατα­βολή των εξόδων μετα­κί­νη­σης, σίτισης ή ιατρι­κής φρο­ντί­δας των ζώων.

Διευ­ρύ­νε­ται ο ορισμός της κακο­ποί­η­σης ζώων με την ξεκά­θαρη αναφορά σε εγκα­τά­λειψη, πυρο­βο­λι­σμό, εκούσιο τραυ­μα­τι­σμό και φόλες (δηλη­τη­ρί­αση).

Αυστη­ρο­ποιού­νται τα υφι­στά­μενα πρό­στιμα και στην κατεύ­θυνση αυτή υπερ­τρι­πλα­σιά­ζε­ται το πρό­στιμο για δημο­σί­ευση αγγε­λίας χωρίς αναφορά του αριθμού σήμαν­σης και της (νέας) άδειας ανα­πα­ρα­γω­γής και οι ποι­νι­κές κυρώ­σεις για σοβαρής απαξίας πράξεις κακο­ποί­η­σης.

Εισά­γο­νται διοι­κη­τικά πρό­στιμα για νέες παρα­βά­σεις, όπως αυτό των 2.000 ευρώ για ανα­πα­ρα­γωγή ενός ζώου περισ­σό­τε­ρες από 6 φορές.

Ανα­πτύσ­σε­ται ψηφιακή εφαρ­μογή, καθώς και 5ψήφιος αριθμός καταγ­γε­λιών για τη διευ­κό­λυνση ανα­φο­ράς περι­στα­τι­κών κακο­ποί­η­σης ζώων, καθώς και κάθε παρά­βα­σης του νομικού πλαι­σίου για την προ­στα­σία των ζώων συντρο­φιάς.

Θεσπί­ζε­ται ηλε­κτρο­νικό μητρώο στην Εισαγ­γε­λία Αθηνών, στο οποίο κατα­γρά­φο­νται όσοι έχουν ποινική κατα­δίκη για κακο­ποί­ηση ζώων. Το Μητρώο ενη­με­ρώ­νε­ται με μέριμνα και των κατά τόπο Εισαγ­γε­λέων και δια­λει­τουρ­γεί με το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντρο­φιάς. Η εγγραφή παρα­βάτη στο Μητρώο εμπο­δί­ζει την κατα­χώ­ρισή του ως ιδιο­κτήτη ζώου στο ΕΜΖΣ, ενώ σε περί­πτωση αθώωσης, η εγγραφή δια­γρά­φε­ται χωρίς ίχνη.

«Αγκάθι» η παρά­νομη δια­κί­νηση ζώων

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με εκπρο­σώ­πους φιλο­ζω­ι­κών οργα­νώ­σεων, η χώρα μας δεν έχει κατα­φέ­ρει εδώ και χρόνια να κατα­πο­λε­μή­σει απο­τε­λε­σμα­τικά το φαι­νό­με­νος της παρά­νο­μής δια­κί­νη­σης ζώων. Είναι άλλωστε αρκετά πρό­σφατη η περί­πτωση εντο­πι­σμού κατα­φυ­γίου αδέ­σπο­των στην Κρήτη που λει­τουρ­γούσε χωρίς άδεια, ενώ υπήρχαν ενδεί­ξεις παρά­νο­μης λει­τουρ­γίας κλι­νι­κής μικρών ζώων και βρέ­θη­καν δεκάδες προ­ϋ­πο­γε­γρα­μένα και προ­σφρα­γι­σμένα βιβλιά­ρια ζώων. Σύμφωνα με την σχετική έκθεση της Κτη­νια­τρι­κής Υπη­ρε­σίας που συντά­χθηκε το 2018, «εντός της οικίας βρέ­θη­καν και κατα­σχέ­θη­καν

89 δια­βα­τή­ρια και βιβλιά­ρια υγείας ζώων συντρο­φιάς, κενά κτη­νια­τρι­κών πράξεων, τα οποία ήταν προ­ϋ­πο­γε­γραμ­μένα και προ­σφρα­γι­σμένα (στη θέση όπου βεβαιώ­νε­ται ο εμβο­λια­σμός του ζώου καθώς και στη θέση όπου δηλώνει τα στοι­χεία του ο κτη­νί­α­τρος που παρα­κο­λου­θεί το ζώο και εκδίδει το βιβλιά­ριο υγείας)

9 βιβλιά­ρια, τα οποία στη θέση βεβαί­ω­σης του εμβο­λια­σμού, έφεραν σφρα­γίδα αλλά όχι υπο­γραφή.

90 συσκευές υπο­δό­ριας τοπο­θέ­τη­σης ηλε­κτρο­νι­κής σήμαν­σης με τους αντί­στοι­χους ηλε­κτρο­νι­κούς αριθ­μούς, έτοιμα προς χρήση καθώς επίσης και τα έντυπα ηλε­κτρο­νι­κής ταυ­το­ποί­η­σης, τα οποία ήταν προ­ϋ­πο­γε­γραμ­μένα και προ­σφρα­γι­σμένα».

Ουσια­στικά τα ευρή­ματα έδιναν τη δυνα­τό­τητα στην ιδιο­κτή­τρια να κατα­γρά­φει μετα­γε­νέ­στερα πάνω στα προ­ϋ­πο­γε­γραμ­μένα πιστο­ποι­η­τικά, κτη­νια­τρι­κές πράξεις εμβο­λια­σμού, καθώς και όποιον ιδιο­κτήτη επέλεγε.

Η συγκε­κρι­μένη έκθεση είναι ένα από τα έγγραφα, τα οποία κατέ­θεσε στα πρα­κτικά η βου­λευ­τής του Κινή­μα­τος Αλλαγής, Νάντια Γιαν­να­κο­πού­λου σε σχετική κοι­νο­βου­λευ­τική ερώτηση που κατέ­θεσε προς τον υπουργό Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης, Σπήλιο Λιβανό: «Μιλάμε για κύκλωμα, κύριε Υπουργέ. Μιλάμε για πολύ σοβαρά πράγ­ματα, πολύ σοβαρές καταγ­γε­λίες με βάση στοι­χεία. Κατα­σχέ­θη­καν έντυπα ηλε­κτρο­νι­κής ταυ­το­ποί­η­σης, τα οποία ήταν προ­ϋ­πο­γε­γραμ­μένα και ήταν και προ­σφρα­γι­σμένα» επε­σή­μανε η βου­λευ­τής του Κινή­μα­τος Αλλαγής απευ­θυ­νό­μενη στον κ. Λιβανό. Προ­σέ­θεσε επίσης ότι: «Με όλα αυτά τα στοι­χεία, τα οποία σας έχω παρα­θέ­σει, νομίζω ότι είναι σαφές ότι η παρά­νομη δια­κί­νηση και εμπορία ζώων συντρο­φιάς διευ­κο­λύ­νε­ται με όλη αυτή την ιστορία της ανε­ξέ­λεγ­κτης και αδια­φα­νούς χρήσης δια­βα­τη­ρίων χωρίς να υπάρχει νόμιμη κατοχή ζώων».

Η κυρία Γιαν­να­κο­πού­λου κατέ­θεσε επίσης κατα­δι­κα­στι­κές απο­φά­σεις για παρά­νομη δια­κί­νηση και εμπορία αδέ­σπο­των ζώων, τα οποία φέρο­νταν να είχαν απο­δέ­κτες φιλο­ζω­ικά σωμα­τεία με έδρα το εξω­τε­ρικό, τα οποία δια­θέ­τουν ζώα συντρο­φιάς έναντι χρη­μα­τι­κού ποσού, απο­φά­σεις του Πλημ­με­λειο­δι­κείου Αθηνών, την άσκηση ποι­νι­κής δίωξης κατά φιλο­ζω­ι­κών σωμα­τείων, τα οποία, σύμφωνα με το κατη­γο­ρη­τή­ριο, φέρεται να δια­κι­νούν αδέ­σποτα ζώα συντρο­φιάς έναντι χρη­μα­τι­κού ποσού και την έκθεση της Κτη­νια­τρι­κής Υπη­ρε­σίας στην Πάτρα για παρά­νομη δια­κί­νηση και εμπορία αδέ­σπο­των ζώων συντρο­φιάς.

Απα­ντώ­ντας ο υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης παρα­δέ­χτηκε ότι «η εικόνα δεν είναι αγγε­λικά πλα­σμένη» προ­σθέ­το­ντας ότι ολο­κλη­ρώ­θηκε την προη­γού­μενη χρονιά η δια­σύν­δεση της δια­δι­κτυα­κής ηλε­κτρο­νι­κής εφαρ­μο­γής με τις ηλε­κτρο­νι­κές υπη­ρε­σίες της ΕΛΑΣ. «Με αυτόν τον τρόπο οι έλεγχοι καθί­στα­ται γρη­γο­ρό­τε­ροι και απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ροι, αφού η Αστυ­νο­μία μπορεί πλέον να αντλεί απευ­θείας τα απα­ραί­τητα στοι­χεία. Αυτή η βάση δεδο­μέ­νων εμπλου­τί­ζε­ται συνεχώς». Παράλ­ληλα, όπως είπε ο κ. Λιβανός, έχουν δια­νε­μη­θεί 750 ανι­χνευ­τές εντο­πι­σμού ανά­γνω­σης σήμαν­σης ζώων συντρο­φιάς σε σημεία εισόδου της χώρας, αλλά και σε ολό­κληρη την επι­κρά­τεια, σε διά­φο­ρους ελεγ­κτι­κούς μηχα­νι­σμούς, σχεδόν σε όλους, ακόμα και στα δασαρ­χεία, στις θηρο­φυ­λα­κές, στα αερο­δρό­μια και στα τελω­νεία.

«Η συζή­τηση που διε­ξή­χθη στην Ελλη­νική Βουλή κατόπιν επε­ρώ­τη­σης της Βου­λευτή κυρίας Νάντιας Γιαν­να­κο­πού­λου με θέμα ” δια­κί­νηση και εμπορία ζώων συντρο­φιάς κατά παρά­βαση εθνικής και κοι­νο­τι­κής νομο­θε­σίας”, απο­τε­λεί ένα ηχηρό ράπισμα αφενός σε όλους εκεί­νους που τεχνηέ­ντως ακόμα και σήμερα αρνιού­νται μετ επι­τά­σεως την ύπαρξη της παρά­νο­μης δια­κί­νη­σης και εμπο­ρίας αδέ­σπο­των ζώων συντρο­φιάς, αφε­τέ­ρου σε εκεί­νους που επι­χεί­ρη­σαν και επι­χει­ρούν, στην αναί­σχυ­ντη διάλυση του πλαι­σίου προ­στα­σίας των ζώων συντρο­φιάς με την σύνταξη σχεδίου νόμου για τα ζώα συντρο­φιάς, τα βασικά σημεία του οποίου όπως έχει παρου­σια­στεί βρίθει εξυ­πη­ρε­τή­σεων και φωτο­γρα­φι­κών δια­τά­ξεων», επι­ση­μαί­νει στο «ethnos.gr», ο πρό­ε­δρος της Ομο­σπον­δίας Ζωο­φι­λι­κών Σωμα­τείων Ελλάδας, Βαγ­γέ­λης Παλαιο­δή­μος. Και συνε­χί­ζει: «Ως φορέας, για μια ακόμη φορά θα δηλώ­σουμε με σαφή­νεια ότι βρι­σκό­μα­στε σε μετω­πική σύγκρουση με όλα εκείνα τα κυκλώ­ματα που σχε­τί­ζο­νται με την παρά­νομη εισα­γωγή ζώων από παρά­νομα εκτρο­φεία με σκοπό την παρά­νομη εμπορία, με την παρά­νομη εκτροφή ανα­πα­ρα­γωγή και εμπορία των ζώων συντρο­φιάς, με την παρά­νομη δια­κί­νηση και εμπορία των αδέ­σπο­των ζώων συντρο­φιάς καθώς και με όλους εκεί­νους οι οποίοι προ­σπα­θούν να τα εξυ­πη­ρε­τή­σουν.

Όλες οι ενέρ­γειες μας απο­σκο­πούν στην πλήρη εφαρ­μογή της ευρω­παϊ­κής σύμ­βα­σης για την προ­στα­σία των ζώων συντρο­φιάς, των οδηγιών του παγκό­σμιου οργα­νι­σμού για την υγεία ζώων αλλά και της κοι­νο­τι­κής νομο­θε­σίας.

Είναι ο μόνος τρόπος και η μονή επιλογή που έχουμε, ώστε ως πολι­τι­σμένη κοι­νω­νία να προ­σφέ­ρουμε στα ζώα συντρο­φιάς που τα ανα­γνω­ρί­ζουμε ως συναι­σθα­νό­μενα και έμβια όντα, την προ­στα­σία που ανα­ντίρ­ρητα δικαιού­νται» κατα­λή­γει.

Να σημειω­θεί ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που το θέμα της παρά­νο­μης δια­κί­νη­σης των ζώων συντρο­φιάς φτάνει στη Βουλή. Το 2018 ο σημε­ρι­νός υφυ­πουρ­γός Περι­βάλ­λο­ντος, Γιώργος Αμυράς είχε επι­ση­μά­νει ότι σύμφωνα με καταγ­γε­λίες φιλο­ζω­ι­κών σωμα­τείων, στην Ελλάδα εισά­γο­νται αθρόα ζώα κυρίως από κράτη του πρώην ανα­το­λι­κού μπλοκ. «Προ­έρ­χο­νται από παρά­νομα εκτρο­φεία εντός των οποίων ανα­πα­ρά­γο­νται εντα­τικά και εξα­ντλη­τικά χωρίς κανέναν έλεγχο από τις αρμό­διες αρχές και χωρίς να τηρού­νται οι βασικοί κανόνες ευζωίας. Επίσης, επί σειρά ετών διε­νερ­γού­νται από όλα τα μέρη της Ελλάδας “εμπο­ρι­κές απο­στο­λές” αδέ­σπο­των ζώων προς διά­φο­ρες χώρες. Πολλά από τα ζώα τα οποία δια­κι­νού­νται είτε από σωμα­τεία, είτε από ιδιώτες είναι απο­λε­σθέ­ντα ή κλεμ­μένα ή τα έχουν οικειο­ποι­η­θεί χωρίς να έχουν προη­γου­μέ­νως δηλωθεί στο οικείο δήμο» εξηγεί.

Ο κ. Αμυράς είχε υπο­γραμ­μί­σει την ανάγκη να εναρ­μο­νι­σθεί η ελλη­νική νομο­θε­σία με την ευρω­παϊκή ώστε να ισχύ­σουν οι ίδιες προ­ϋ­πο­θέ­σεις για τα έγγραφα ανα­γνώ­ρι­σης ενός ζώου συντρο­φιάς, τον τρόπο μετα­κί­νη­σής του στο εξω­τε­ρικό αλλά και τη δια­δι­κα­σία υιο­θε­σίας του, κάτι το οποίο εξα­κο­λου­θεί να παρου­σιά­ζει σημα­ντικά κενά μέχρι και σήμερα.

Πηγή : ethnos.gr

Μαρία Λιλιο­πού­λου