Φάκελος Ενδοοικογενειακή βία: Σοκαριστικά στοιχεία – Το προφίλ των δραστών

Άνδρας, Ελλη­νι­κής υπη­κο­ό­τη­τας, ηλικίας από 31 έως 50 ετών, είναι σύμφωνα με στοι­χεία της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας ο «συνήθης ύποπτος» για ξυλο­δαρ­μούς σε βάρος μελών της οικο­γέ­νειά του, όπως προ­κύ­πτει από τα στοι­χεία που παρου­σιά­ζει το Newpost και αφορουν στα­τι­στικά στοι­χεία υπο­θέ­σεων ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας.

Ο φάκελος της εφη­με­ρί­δας, φέρνει στο φως στοι­χεία από το 2014 έως και το 2018 με τα δεδο­μένα να προ­βλη­μα­τί­ζουν και να προ­κα­λούν έντονη ανη­συ­χία. Η πλειο­ψη­φία των θυμάτων, σύμφωνα με τα επίσημα στοι­χεία της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας, είναι οι γυναί­κες με τα κρού­σματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας, να παρου­σιά­ζουν αισθητή αύξηση στο πέρασμα των χρόνων. Σε κάποιες περι­πτώ­σεις μάλιστα, οι επι­θέ­σεις αυτές λαμ­βά­νουν τραγική εξέλιξη.

Σκότωσε τη γυναίκα του στο δωμάτιο του παιδιού τους

Λίγο πριν τα Χρι­στού­γεννα του 2019, στις 22 Δεκεμ­βρίου, μια γυναίκα στη Νέα Αλι­καρ­νασσό της Κρήτης, ηλικίας 33 ετών και μητέρα ενός παιδιού μόλις 4 ετών, έπεφτε νεκρή από τα πυρά του 54χρονου άνδρα της. Είχε προη­γη­θεί έντονος καυγάς του ζευ­γα­ριού, μετά από νυχτε­ρινή έξοδο με φίλους. Ο άνδρας πυρο­βό­λησε την άτυχη γυναίκα μέσα στο δωμάτιο του παιδιού τους. Σύμφωνα με άτομα του περι­βάλ­λο­ντος του ζευ­γα­ριού, οι καβγά­δες ήταν συχνοί μεταξύ του ανδρό­γυ­νου, εξαι­τίας της παθο­λο­γι­κής ζήλιας του 54χρονου. Μέχρι εκείνη την στιγμή το ζευγάρι είχε λεκτι­κές αντι­πα­ρα­θέ­σεις, αλλά και άγριους καβγά­δες ακόμη και στη μέση του δρόμου. Μάλιστα 20 μέρες πριν από το τραγικό συμβάν η γυναίκα είχε καλέσει και πάλι την αστυ­νο­μία για να καταγ­γεί­λει ενδο­οι­κο­γε­νειακή βία, αλλά επέλεξε να παρα­μεί­νει κάτω από την ίδια στέγη με τον μετέ­πειτα εκτε­λε­στή της.

Το 2018 κατε­γρά­φη­σαν 4.702 περι­στα­τικά ενδο­οι­κο­γεια­κής βίας, ενώ κατε­γρά­φη­σαν ακόμη 20 από­πει­ρες. Από αυτές εξι­χνιά­στη­καν οι 881, ποσοστό μόλις 18, 66%. Η αστυ­νο­μία προ­χώ­ρησε σε 1.876 συλ­λή­ψεις, ενώ 333 επι­θέ­σεις πραγ­μα­το­ποί­η­σαν «άγνω­στοι» δράστες. Όπως προ­έ­κυψε δράστες ενδο­οι­κο­γε­νεια­κών επι­θέ­σεων ήταν 4.276 Έλληνες και 827 αλλο­δα­ποί. Η πλειο­ψη­φία των θυμάτων, ήταν ηλικίας από 31 έως 50 ετών, 2.127 συνο­λικά, 1.296 θύματα ήταν ηλικίας πάνω από 51 ετών, 690 ηλικίας από 19 έως 30, 263 ηλικίας από 13 έως 18, ενώ ακόμη 148 ήταν ηλικίας από έως 12 ετών.

Η σιωπή σκο­τώ­νει

Τον περα­σμένο Αύγου­στο ένας 34χρονος και πάλι στη Κρήτη και συγκε­κρι­μένα στο Ρέθυμνο, ξεκί­νησε να γρον­θο­κο­πεί την 37χρονη σύντροφό του στην περιοχή της Μαρίνας. Το γεγονός έγινε αντι­λη­πτο από στελέχη του λιμε­νι­κού που ακι­νη­το­ποί­η­σαν και συνέ­λα­βαν τον «νταή». Οι λιμε­νι­κοί προ­σή­γα­γαν και έναν 48χρονο φίλο του, που παρέ­μενε θεατής στον ξυλο­δαρμό της γυναί­κας που μετα­φέρ­θηκε με ασθε­νο­φόρο στο νοσο­κο­μείο. Τα κρού­σματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας παρου­σιά­ζουν αύξηση τα τελευ­ταία χρόνια. Το 2017 συγκε­κρι­μένα, σημειώ­θη­καν 3.918 περι­στα­τικά ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας. Εξι­χνιά­στη­καν 763 περι­πτώ­σεις, ποσοστό 19,41%, ενώ συνε­λή­φθη­σαν 1.611 άτομα. Η πλειο­ψη­φία των δραστών, 2.530 άτομα ήταν ηλικίας από 31 έως 50 ετών, ενώ ενδια­φέ­ρον παρου­σιά­ζει το γεγονός πως δράστες ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας ήταν και 27 άτομα ηλικίας από 13 έως 18 ετών.

Αύξηση κρου­σμά­των χρόνο με το χρόνο

Απο­δε­δειγ­μένα σύμφωνα με τα επίσημα στοι­χεία της Ελλη­νι­κής αστυ­νο­μίας, τα κρού­σματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας αυξά­νο­νται χρόνο με τον χρόνο. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως το 2016 σημειώ­θη­καν 3.839 επι­θέ­σεις και 8 από­πει­ρες. Συνε­λή­φθη­σαν 1.563, ενώ Ελλη­νι­κής υπη­κο­ό­τη­τας ήταν οι 3.574 δράστες. Στην πλειο­ψη­φία τους τα θύματα ήταν γυναί­κες και έφτασαν τις 2.696, ενώ ακόμη 861 ήταν άνδρες. Το 2016 κατε­γρά­φη­σαν 139 θύματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας ηλικίας έως 12 ετών, 180 άτομα ηλικίας από 13 έως 18 ετών και 488 άτομα ηλικίας από 19 έως 30 ετών. Το 2015 η αστυ­νο­μία προ­χώ­ρησε σε 1.580 συλ­λή­ψεις ατόμων για ενδο­οι­κο­γε­νειακή βία, ενώ κατε­γρά­φη­σαν και 1.065 τραυ­μα­τίες από ξυλο­δαρ­μούς. Οι γυναί­κες θύματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας, φτάνουν τις 2.321 και οι άνδρες τους 722. Εντύ­πωση προ­κα­λεί το γεγονός πως την συγκε­κρι­μένη χρονιά, τα παιδιά έως 12 ετών που πέφτουν θύματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας, φτάνουν τα 85, 128 είναι τα παιδιά θάματα από 13 έως 18 ετών,474 άτομα είναι ηλικίας από 19 έως 30 ετών και 2.095 είναι ηλικίας από 31 έως 50 ετών. Το 2014, σύμφωνα με τα στοι­χεία που παρου­σιά­ζει η «Μπαμ στο Ρεπορ­τάζ», είχαν κατα­γρα­φεί 3.503 κρού­σματα ενδοι­κο­γε­νεια­κής βίας, συνε­λή­φθη­σαν 1.523 άτομα, ενώ 494 δράστες ήταν αλλο­δα­ποί. Τα θύματα ήταν στην πλειο­νό­τητά τους γυναί­κες ηλικίας από 31 έως 50 ετών, συνο­λικά 2.061 άτομα, 56 άτομα ήταν ηλικίας έως 12 ετών, 116 θύματα ήταν από 13 έως 18 ετών, ενώ άνω των 50 ετών ήταν 1.227 θύματα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κών επι­θέ­σεων.

Μαρία Λαΐου: «Χαμηλής αυτο­ε­κτί­μη­σης οι δράστες ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας»

Η ψυχο­λό­γος κυρία Μαρία Λαΐου, σκια­γρα­φεί το προφίλ των ατόμων που ασκούν βία σε μέλη της οικο­γέ­νειάς τους και δίνει το στίγμα της ψυχο­πα­θο­λο­γίας τους.

Η βία έχει την δυνα­τό­τητα να παίρνει διά­φο­ρες μορφές. Η σωμα­τική, σεξουα­λική ή ψυχο­λο­γική βία που τοπο­θε­τεί­ται εντός οικο­γε­νεια­κού πλαι­σίου ορί­ζε­ται ως ενδο­οι­κο­γε­νειακή. Θύτες και θύματα απο­τε­λούν τα μέλη της οικο­γέ­νειας, ενώ η πιο συνη­θι­σμένη μορφή οικο­γε­νεια­κής βίας είναι αυτή από τον σύντροφο/ σύζυγο στην σύντροφο/σύζυγο και κατ’επέ­κταση και τα παιδιά.

Η κακο­ποί­ηση των γυναι­κών και των παιδιών έχει πάρει δρα­μα­τι­κές δια­στά­σεις στις μέρες μας. Εντός θερα­πευ­τι­κού πλαι­σίου το φαι­νό­μενο της οικο­γε­νεια­κής βίας απα­ντά­ται αρκετά συχνά με διά­φο­ρες μορφές, όπως:

• Βία μεταξύ των συζύγων ή συντρό­φων
• Κακο­ποί­ηση και εκμε­τάλ­λευση ανη­λί­κων
• Βίαιη συμπε­ρι­φορά των ανη­λί­κων προς τους γονείς
• Εκμε­τάλ­λευση ανη­λί­κων ή ηλι­κιω­μέ­νων μελών της οικο­γέ­νειας.

Τα άτομα που ασκούν βία μέσα στην οικο­γέ­νεια συνήθως υπο­φέ­ρουν από χαμηλή αυτο­ε­κτί­μηση. Και νιώθουν ότι ελέγ­χουν το υπό­λοιπα μέλη μέσω αυτής. Σε αυτές τις περι­πτώ­σεις η κατα­νομή της δύναμης εντός του οικο­γε­νεια­κού πλαι­σίου είναι άνιση και το άτομο-θύτης έχει την ψευ­δαί­σθηση ότι αποκτά τον έλεγχο στην ζωή του. Δυστυ­χώς, όμως τις περισ­σό­τε­ρες φορές το άτομο-θύτης επα­να­λαμ­βά­νει συμπε­ρι­φο­ρές βίας που έχει ήδη μάθει από την πατρική του οικο­γέ­νεια ( λεκτική, σωμα­τική βία κα) .Στις πατρι­κές αυτές οικο­γέ­νειες κυριαρ­χού­σαν παρα­δο­σια­κές δυσλει­τουρ­γι­κές απόψεις για τον ρόλο και την ισχύ του άντρα στην οικο­γέ­νεια . Επίσης, σε αυτές τις οικο­γέ­νειες το άτομο-θύτης έχει γαλου­χη­θεί ώστε να μην ανα­λαμ­βά­νει τις ευθύνες για τις συνέ­πειες των κατα­στρο­φι­κών του πράξεων.

Όπως είναι αντι­λη­πτό από τα παρα­πάνω η βίαιη συμπε­ρι­φορά είναι απόρ­ροια της επί­δρα­σης του συστή­μα­τος ( οικο­γε­νεια­κού) στο οποίο έχει ζήσει τόσο ο θύτης όσο και το θύμα. Για παρά­δειγμα, μια γυναίκα που έχει κακο­ποι­η­θεί από τα αδέρφια της είναι πιθα­νό­τερο να πέσει θύμα κακο­ποί­η­σης από τον σύζυγο της και αντί­στοιχα ένας άντρας που έχει μεγα­λώ­σει με βίαιο πατέρα-που κακο­ποιούσε την μητέρα του είναι πιθα­νό­τερο να επα­να­λά­βει αντί­στοι­χες συμπε­ρι­φο­ρές. Οι γυναί­κες και τα παιδιά θύματα δια­κα­τέ­χο­νται από έντονα συναι­σθή­ματα φόβου και ντροπής που οδηγούν στο λεγό­μενο «κου­κού­λωμα» του φαι­νο­μέ­νου. Παρόλο που η σιωπή από την πλευρά των θυμάτων προ­σπα­θεί να κατευ­νά­σει το οξύ και βίαιο κλίμα, δυστυ­χώς, όχι μόνο το συντη­ρεί, αλλά και το εντεί­νει. Στην έκφραση και συντή­ρηση του φαι­νο­μέ­νου της οικο­γε­νεια­κής βίας συμ­βά­λουν και οι κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μι­κές μετα­βλη­τές αλλά και κρυ­σταλ­λω­μέ­νες απόψεις της κοι­νω­νίας μας που αφορούν την ταυ­τό­τητα, την θέση και τα δικαιώ­ματα των δύο φύλων.

Δυστυ­χώς, οι επι­πτώ­σεις της κακο­ποί­η­σης μπορούν να είναι μόνο κατα­στρε­πτι­κές. Τα άτομα- θύματα συνήθως απο­μέ­νο­νται και αντι­με­τω­πί­ζουν πολλά προ­βλή­ματα στις οικείας σχέσεις τους αφού η εμπι­στο­σύνη , η οικειό­τητα, η ελευ­θε­ρία και η αυτο­διά­θεση του ατόμου θύματος έχουν κατα­πα­τη­θεί. Στις περισ­σό­τε­ρες περι­πτώ­σεις στα θύματα της κακο­ποί­η­σης εμφα­νί­ζο­νται συμ­πτώ­ματα όπως

• Χαμηλή αυτο­ε­κτί­μηση, αρνη­τική εικόνα εαυτού
• Κατα­θλι­πτικά συμ­πτώ­ματα
• Συμ­πτώ­ματα μετα­τραυ­μα­τι­κού στρες
• Αυτο­κτο­νι­κό­τητα
• Σεξουα­λι­κές δια­τα­ρα­χές.

Εν κατα­κλείδι, είναι ιδιαί­τερα σημα­ντικό η κοι­νω­νία να εκπαι­δευ­τεί για το φαι­νό­μενο της ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας καθώς το φαι­νό­μενο γεν­νά­ται και συντη­ρεί­ται μέσα στους μικρούς πυρήνες της κοι­νω­νίας μας, την οικο­γέ­νεια. Η ενη­μέ­ρωση των ατόμων καθί­στα­ται απα­ραί­τητη προ­κει­μέ­νου το φαι­νό­μενο αρχικά να εντο­πι­στεί. Στην συνέ­χεια κρί­νε­ται σημα­ντικό τα άτομο θύτες και θύματα να ανα­ζη­τή­σουν βοήθεια ώστε να κατα­φέ­ρουν να αγα­πή­σουν και τελικά να φρο­ντί­σουν τον εαυτό τους. Το φαι­νό­μενο την ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας αντα­να­κλά το βίαιη κοι­νω­νία μας. Έχουμε γίνει το τέρας, ας προ­σπα­θή­σουμε επι­τέ­λους να δια­φο­ρο­ποι­η­θούμε!

«Αν συνη­θί­σεις το τέρας, κατα­φέρ­νεις να του μοιά­σεις»

Μάνος Χατζι­δά­κης

πηγή newpost.gr

του Μιχάλη Τεζάρη