Κυριάκος Κυριακούλης: «Τα Εκπαιδευτήρια ΡΟΔΙΩΝ ΠΑΙΔΕΙΑ είναι έτοιμα από καιρό»

Κύριε Κυρια­κούλη, η υπουρ­γός Παι­δείας κ. Κερα­μέως παρου­σί­ασε μια σειρά από αλλαγές στην Παιδεία. Θα ήθελα το σχόλιό σας όσον αφορά αυτές τις αλλαγές.

Όλο και περισ­σό­τε­ροι, ιδιαί­τερα κατά τα τελευ­ταία χρόνια, αντι­λαμ­βά­νο­νται την βαθύ­τατη κρίση του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος. Δεν είναι μόνο τα απο­τε­λέ­σματα των διεθνών προ­γραμ­μά­των αξιο­λό­γη­σης αλλά και οι δια­πι­στώ­σεις όλων όσων σχε­τι­ζό­μα­στε με την εκπαι­δευ­τική δια­δι­κα­σία που επι­τάσ­σουν την πραγ­μα­το­ποί­ηση σημα­ντι­κών αλλαγών. Η νέα κυβέρ­νηση, μέσω της Υπουρ­γού Παι­δείας και Θρη­σκευ­μά­των, προ­τί­θε­ται να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει κάποιες αλλαγές που αφορούν κυρίως στη προ­σθήκη νέων μαθη­μά­των, στη δομή του Λυκείου και στο σύστημα εισα­γω­γής στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση. Θεωρώ ότι οι περισ­σό­τε­ρες από αυτές κινού­νται προς την ορθή κατεύ­θυνση. Αν θα δια­τύ­πωνα ένα αντί­λογο, αυτός θα σχε­τι­ζό­ταν με το ότι αυτές οι αλλαγές είναι σε μεγάλο βαθμό απο­σπα­σμα­τι­κές και επι­διώ­κουν να βελ­τιώ­σουν ορι­σμέ­νες μόνο πτυχές του εκπαι­δευ­τι­κού μας συστή­μα­τος. Όμως, θεωρώ ότι είναι ανα­γκαία μια συνο­λική επα­να­σχε­δί­αση του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος αφού οι παθο­γέ­νειές του δεν περιο­ρί­ζο­νται σε ορι­σμέ­νες δια­στά­σεις του αλλά απλώ­νο­νται σε όλο το εύρος του.

Σας βρί­σκουν σύμφωνο, η από­κτηση Εθνικού Απο­λυ­τη­ρίου, οι αλλαγές του ισχύ­ο­ντος συστή­μα­τος εισα­γω­γής στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, η ελά­χι­στη βάση εισα­γω­γής στα τρι­το­βάθ­μια ιδρύ­ματα καθώς και η δυνα­τό­τητα, τα ιδρύ­ματα να μπορούν να καθο­ρί­ζουν βάση εισα­γω­γής υψη­λό­τερη της ελά­χι­στης και να ορίζουν επίσης τον ετήσιο αριθμό των εισα­κτέων και γιατί;

Πολλές από τις παθο­γέ­νειες του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος μπορούν να απο­δο­θούν στο σύστημα των πανελ­λή­νιων εξε­τά­σεων. Αυτό επη­ρε­ά­ζει σημα­ντικά την εκπαι­δευ­τική δια­δι­κα­σία και τον τρόπο αξιο­λό­γη­σης των μαθητών του Λυκείου, του Γυμνα­σίου αλλά ακόμα και του δημο­τι­κού σχο­λείου. Είναι ανάγκη λοιπόν να ανοίξει ένας ουσια­στι­κός διά­λο­γος μεταξύ όλων των εμπλε­κο­μέ­νων. Οι προ­τά­σεις της Υπουρ­γού, όπως σας έχω ανα­φέ­ρει, προ­σπα­θούν να αντι­με­τω­πί­σουν επι­μέ­ρους προ­βλή­ματα που έχουν εντο­πι­στεί και σε γενικές γραμμές είναι προς την ορθή κατεύ­θυνση. Όμως, είναι προ­φα­νές ότι υπάρ­χουν σημεία που θα πρέπει να μελε­τη­θούν περαι­τέρω. Για παρά­δειγμα, το αδιά­βλητο της δια­δι­κα­σίας που σχε­τί­ζε­ται με την αξιο­λό­γηση των μαθητών και τη βαθ­μο­λό­γηση των γραπτών τους στις δύο πρώτες τάξεις του Λυκείου, καθώς και το γεγονός ότι θα εντα­τι­κο­ποι­η­θεί η φοίτηση στο Λύκειο και μάλιστα προς την κατεύ­θυνση της απο­στή­θι­σης μεγα­λύ­τε­ρου όγκου γνώσεων. Επίσης, χρειά­ζε­ται ιδιαί­τερη προσοχή στη συγκρό­τηση της Τρά­πε­ζας Θεμάτων επειδή τα θέματα των εξε­τά­σεων καθο­ρί­ζουν σε μεγάλο βαθμό το τι θα διδά­σκουν οι εκπαι­δευ­τι­κοί. Θεωρώ ότι έχουν ωρι­μά­σει οι συν­θή­κες ώστε τα θέματα να επι­διω­χθεί να αξιο­λο­γούν όχι την απο­μνη­μό­νευση πραγ­μα­το­λο­γι­κής γνώσης αλλά την ουσια­στική κατα­νό­ηση και κυρίως τις γνω­στι­κές ικα­νό­τη­τες των μαθητών. Εξυ­πα­κού­ε­ται βέβαια ότι θα χρεια­στεί να γίνουν αλλαγές στο ανα­λυ­τικό πρό­γραμμα, στη διδα­κτική δια­δι­κα­σία που θα ακο­λου­θεί­ται στις σχο­λι­κές μονάδες και στο σύστημα υπο­στή­ρι­ξης των εκπαι­δευ­τι­κών (επι­μόρ­φωση εκπαι­δευ­τι­κών).

Σχετικά με τα ερω­τή­ματά σας που αφορούν στη βάση εισα­γω­γής και τον αριθμό των εισα­κτέων, θεωρώ ότι θα πρέπει να λαμ­βά­νε­ται σοβαρά υπόψη η άποψη των Πανε­πι­στη­μίων, γιατί αυτά γνω­ρί­ζουν πολύ καλά τις γνω­στι­κές απαι­τή­σεις των σπουδών που παρέ­χουν αλλά και τις δυνα­τό­τη­τες σε μέσα και σε έμψυχο υλικό που δια­θέ­τουν.

Επι­πρό­σθετα, θα ήθελα να σας αναφέρω ότι προς τη θετική κατεύ­θυνση κινού­νται και οι εξαγ­γε­λίες που έχουν γίνει και αφορούν στην εισα­γωγή νέων μαθη­μά­των στα προ­γράμ­ματα όλων των βαθ­μί­δων (π.χ. επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα) αλλά και στην ενί­σχυση της ξενό­γλωσ­σης εκπαί­δευ­σης και της ψηφια­κής εκπαί­δευ­σης των μαθητών, δράσεις που ήδη εφαρ­μό­ζο­νται εδώ και αρκετά χρόνια σε επι­λεγ­μένα ιδιω­τικά σχολεία, ανάμεσα στα οποία και στα Εκπαι­δευ­τή­ρια «ΡΟΔΙΩΝ ΠΑΙΔΕΙΑ».

Πόσο εύκολα θα προ­σαρ­μο­στεί το ΡΟΔΙΩΝ ΠΑΙΔΕΙΑ σε αυτές τις αλλαγές;

Σε όλες τις αλλαγές που έχουν πραγ­μα­το­ποι­η­θεί στο εκπαι­δευ­τικό μας σύστημα τα προη­γού­μενα έτη, τα Εκπαι­δευ­τή­ρια ΡΟΔΙΩΝ ΠΑΙΔΕΙΑ ήταν «έτοιμα από καιρό». Το εμπλου­τι­σμένο πρό­γραμμα σπουδών που ήδη εφαρ­μό­ζε­ται και η διδα­κτική δια­δι­κα­σία που ακο­λου­θεί­ται, παρέ­χουν δυνα­τό­τη­τες στους μαθητές να εμπλα­κούν με νέα γνω­στικά αντι­κεί­μενα (νέες θεμα­τι­κές ενό­τη­τες) και με ποι­κί­λες δρα­στη­ριό­τη­τες μέσω των οποίων οι μαθητές όχι μόνο κατα­νο­ούν σε βάθος τη γνώση αλλά και ανα­πτύσ­σουν γνω­στι­κές, κοι­νω­νι­κές και ψηφια­κές δεξιό­τη­τες.

Επι­πρό­σθετα, εδώ και αρκετά χρόνια οι μαθητές μας εμπλέ­κο­νται με κατάλ­ληλα σχε­δια­σμένα σταθ­μι­σμένα τεστ που περι­λαμ­βά­νουν θέματα δια­φο­ρε­τι­κών γνω­στι­κών απαι­τή­σεων και προ­ϋ­πο­θέ­τουν ανε­πτυγ­μένη ανα­λυ­τική και συν­θε­τική σκέψη και κριτική θεώρηση.

Ειδι­κό­τερα, το πρό­γραμμα των Εκπαι­δευ­τη­ρίων «ΡΟΔΙΩΝ ΠΑΙΔΕΙΑ» για τους μαθητές των τάξεων του Λυκείου και ειδι­κό­τερα της Γ’ τάξης παρου­σιά­ζει και τα ακό­λουθα σημα­ντικά πλε­ο­νε­κτή­ματα:

-Ουσιαστική αξιο­ποί­ηση των ωρών που ο μαθητής βρί­σκε­ται στο σχολείο.

-Αποτελεσματική πρό­σθετη διδα­κτική στήριξη από τους ίδιους τους εκπαι­δευ­τι­κούς που διδά­σκουν καθη­με­ρινά το μάθημα, αφού αυτοί γνω­ρί­ζουν τους μαθητές τους, τις δυνα­τό­τη­τές και τις αδυ­να­μίες τους. Έτσι μπορούν να επι­κε­ντρω­θούν σ’ αυτά που πραγ­μα­τικά οι μαθητές έχουν ανάγκη καλύ­πτο­ντας με διδα­κτική απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα τους κοινούς διδα­κτι­κούς – μαθη­σια­κούς στόχους.

-Δημιουργία ενός κλί­μα­τος εργα­σίας και συνερ­γα­σίας, μέσα από το μονα­δικό αυτό συν­δυα­σμό βασικού προ­γράμ­μα­τος και πρό­σθε­της διδα­κτι­κής στή­ρι­ξης.

-Εξοικονόμηση χρόνου στο σπίτι, ώστε ο μαθητής να επε­ξερ­γα­στεί τις γνώσεις που οικο­δό­μησε στο σχολείο, να αυτε­νερ­γή­σει και έτσι να αφο­μοιώ­σει απόλυτα την ύλη.

-Προσφορά στο μαθητή περισ­σό­τε­ρων χρο­νι­κών περι­θω­ρίων για μια ισορ­ρο­πη­μένη κοι­νω­νική ζωή.

Υπάρχει και μία διάταξη με την οποία παρέ­χε­ται ευε­λι­ξία για την εισα­γωγή παλαιών απο­φοί­των στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση. Θα ήθελα το σχόλιό σας.

Σύμφωνα με την ισχύ­ουσα νομο­θε­σία, οι παλαιοί από­φοι­τοι μπορούν να επι­λέ­ξουν είτε να είναι υπο­ψή­φιοι για το 10% των θέσεων χωρίς νέα εξέταση (όσοι δικαιού­νται),είτε να συμ­με­τά­σχουν στις πανελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις. Σε αυτήν τη δεύτερη περί­πτωση οι παλαιοί από­φοι­τοι, για το 2020, έχουν τη διπλή εναλ­λα­κτική δυνα­τό­τητα να επι­λέ­ξουν αν θα εξε­τα­στούν με το σύστημα που ίσχυσε το 2019 ή αν θα εξε­τα­στούν με τοσύ­στημα του 2020. Θεωρώ ότι αυτές οι δια­τά­ξεις υπα­γο­ρεύ­τη­καν από την αλλαγές στα εξε­τα­ζό­μενα μαθή­ματα και στην ύλη και ως εκ τούτου τις κρίνω θετικά.

Πώς κρίνετε την δυνα­τό­τητα ανα­γνώ­ρι­σης της επαγ­γελ­μα­τι­κής ισο­δυ­να­μίας τίτλων σπουδών τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης κρατών – μελών της Ε.Ε. και τρίτων χωρών;

Ανα­φο­ρικά με την ανα­γνώ­ριση της επαγ­γελ­μα­τι­κής ισο­δυ­να­μίας τίτλων σπουδών τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης κρατών – μελών της Ε.Ε. και τρίτων χωρών έχουν τεθεί ζητή­ματα συμ­βα­τό­τη­τας του ελλη­νι­κού δικαίου με τις υπο­χρε­ώ­σεις που απορ­ρέ­ουν για τα κράτη-μέλη από το ενω­σιακό δίκαιο.

Ωστόσο, η κριτική μου επι­κε­ντρώ­νε­ται σε δύο ζητή­ματα. Το πρώτο ζήτημα σχε­τί­ζε­ται με το ότι δεν υφί­στα­ται καμία αξιο­λο­γική δια­δι­κα­σία εγγρα­φής των σπου­δα­στών στα τμήματα των κολε­γίων και παραρ­τη­μά­των ξένων πανε­πι­στη­μίων. Το δεύτερο και πιο σημα­ντικό είναι ότι συνήθως δεν υπάρχει αξιο­λό­γηση του διδα­κτι­κού προ­σω­πι­κού, της δομής και της πιστο­ποί­η­σης των προ­γραμ­μά­των σπουδών τους. Θα μπο­ρούσε να δημιουρ­γη­θεί μια ανε­ξάρ­τητη αρχή ανα­γνώ­ρι­σης επαγ­γελ­μα­τι­κών προ­σό­ντων, η οποία θα προσ­διο­ρί­σει επαρκή κρι­τή­ρια που θα εξα­σφα­λί­ζουν το επίπεδο επι­στη­μο­νι­κών γνώσεων και δεξιο­τή­των για την όποια επαγ­γελ­μα­τική ανα­γνώ­ριση.

Με αφορμή αυτή σας την ερώτηση, θα ήθελα για άλλη μια φορά να επι­ση­μάνω την άποψή μου για τα ιδιω­τικά πανε­πι­στή­μια που η λει­τουρ­γία τους, αν είχε επι­τρα­πεί, θα μπο­ρούσε να απο­τρέ­ψει προ­βλή­ματα που έχουν ανα­κύ­ψει με τα πτυχία των ονο­μα­ζό­με­νων κολ­λε­γίων. Θεωρώ ότι τα δημόσια αγαθά δεν θα πρέπει να παρά­γο­νται απο­κλει­στικά από το κράτος. Μπορεί να παρα­χθούν και από ιδιώτες. Το ερώτημα που ανα­δύ­ε­ται, λοιπόν, είναι όχι από ποιον φορέα, αλλά πώς μπορεί να δια­σφα­λι­σθεί η άριστη ποιό­τητα προ­πτυ­χια­κών και μετα­πτυ­χια­κών πανε­πι­στη­μια­κών σπουδών. Πιστεύω ότι και εδώ τη λύση δίνουν αντα­γω­νι­στι­κές αγορές που ανα­γκά­ζουν αυτούς που προ­σφέ­ρουν τις εκπαι­δευ­τι­κές υπη­ρε­σίες να εξυ­πη­ρε­τούν με τον καλύ­τερο τρόπο τα συμ­φέ­ρο­ντα των εκπαι­δευό­με­νων. Η παρου­σία καλά οργα­νω­μέ­νων ιδιω­τι­κών Πανε­πι­στη­μίων θα δημιουρ­γή­σει κίνητρα παρα­γω­γι­κής δου­λειάς και θα βελ­τιώ­σει το παρα­γό­μενο ακα­δη­μαϊκό έργο.