Τρεις ισχυροί «παίκτες» για τα 22 περιφερειακά αεροδρόμια

Τρία ιδιαί­τερα ισχυρά επεν­δυ­τικά σχήματα, με ήδη σημα­ντική παρου­σία στις αερο­με­τα­φο­ρές και στις παρα­χω­ρή­σεις αερο­δρο­μίων, εκδή­λω­σαν ενδια­φέ­ρον για την παρα­χώ­ρηση των 22 περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων που παρα­μέ­νουν υπό κρατικό έλεγχο, επι­βε­βαιώ­νο­ντας το μεγάλο επεν­δυ­τικό ενδια­φέ­ρον για τις υπο­δο­μές αερο­με­τα­φο­ρών στην Ελλάδα.

Στην Α΄ φάση του δια­γω­νι­σμού συμ­με­τεί­χαν ο Διεθνής Αερο­λι­μέ­νας Αθηνών Α.Ε., η κοι­νο­πρα­ξία ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ Α.Ε. – GMR Airports Greece Μονο­πρό­σωπη Α.Ε. και η κοι­νο­πρα­ξία Fraport AG – Delta Airport Investments A.E., με την τελευ­ταία να απο­τε­λεί εται­ρεία του Ομίλου Κοπε­λού­ζου. Η είσοδος και των τριών στον δια­γω­νι­σμό δημιουρ­γεί μια ιδιαί­τερα ενδια­φέ­ρουσα ανα­μέ­τρηση, καθώς κάθε σχήμα δια­θέ­τει δια­φο­ρε­τικό επι­χει­ρη­μα­τικό προφίλ, αλλά όλα έχουν άμεση εμπει­ρία στη λει­τουρ­γία, ανά­πτυξη ή παρα­χώ­ρηση αερο­δρο­μίων.

Η παρα­χώ­ρηση αφορά το δικαί­ωμα διοί­κη­σης, δια­χεί­ρι­σης, λει­τουρ­γίας, ανά­πτυ­ξης, επέ­κτα­σης, συντή­ρη­σης και εκμε­τάλ­λευ­σης των 22 αερο­δρο­μίων. Μετά την αξιο­λό­γηση των φακέλων εκδή­λω­σης ενδια­φέ­ρο­ντος, όσοι πληρούν τα κρι­τή­ρια προ­ε­πι­λο­γής θα περά­σουν στη Β΄ φάση και θα κληθούν να κατα­θέ­σουν δεσμευ­τι­κές οικο­νο­μι­κές προ­σφο­ρές. Το Εθνικό Ανα­πτυ­ξιακό Ταμείο έχει ξεκα­θα­ρί­σει ότι ζητού­μενο δεν είναι μόνο το υψη­λό­τερο τίμημα, αλλά και η ανα­βάθ­μιση των υπο­δο­μών και η παροχή υψηλού επι­πέ­δου υπη­ρε­σιών.

Το ίδιο το γεγονός ότι στη δια­δι­κα­σία εμφα­νί­ζο­νται οι βασικοί σημε­ρι­νοί πρω­τα­γω­νι­στές της ελλη­νι­κής αγοράς αερο­δρο­μίων προσ­δί­δει στον δια­γω­νι­σμό ιδιαί­τερη βαρύ­τητα. Ο ΔΑΑ λει­τουρ­γεί το μεγα­λύ­τερο αερο­δρό­μιο της χώρας, η Fraport έχει ήδη το δίκτυο των 14 περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων και πλέον συμ­με­τέ­χει και στην Καλα­μάτα, ενώ η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ με την GMR ανα­πτύσ­σουν από κοινού το νέο αερο­δρό­μιο Ηρα­κλείου στο Καστέλι.

Τα 22 αερο­δρό­μια

Ο δια­γω­νι­σμός αφορά τα αερο­δρό­μια: Αλε­ξαν­δρού­πο­λης, Αράξου, Αστυ­πά­λαιας, Ικαρίας, Ιωαν­νί­νων, Καλύ­μνου, Καρ­πά­θου, Κάσου, Καστε­λό­ρι­ζου, Καστο­ριάς, Κοζάνης, Κυθήρων, Λέρου, Λήμνου, Μήλου, Νάξου, Νέας Αγχιά­λου, Πάρου, Σητείας, Σκύρου, Σύρου και Χίου.

Πρό­κει­ται για ένα ιδιαί­τερα ανο­μοιο­γε­νές χαρ­το­φυ­λά­κιο, το οποίο περι­λαμ­βά­νει τόσο αερο­δρό­μια με σημα­ντι­κές ανα­πτυ­ξια­κές δυνα­τό­τη­τες –όπως η Πάρος, η Νάξος, η Μήλος και η Χίος– όσο και μικρό­τερα νησιω­τικά και ηπει­ρω­τικά αερο­δρό­μια, τα οποία έχουν περισ­σό­τερο χαρα­κτήρα δημό­σιας υπη­ρε­σίας και περι­φε­ρεια­κής συν­δε­σι­μό­τη­τας.

Αυτό ακριβώς απο­τε­λεί και μία από τις βασικές ιδιαι­τε­ρό­τη­τες του δια­γω­νι­σμού: ο παρα­χω­ρη­σιού­χος δεν θα απο­κτή­σει ένα ενιαίο, ομοιο­γε­νές δίκτυο υψηλής του­ρι­στι­κής κίνησης, αλλά ένα «μικτό» χαρ­το­φυ­λά­κιο, όπου τα μεγα­λύ­τερα και εμπο­ρι­κό­τερα αερο­δρό­μια θα πρέπει να λει­τουρ­γή­σουν συμπλη­ρω­μα­τικά προς τα μικρό­τερα.

Διεθνής Αερο­λι­μέ­νας Αθηνών: Η πρώτη μεγάλη από­πειρα επέ­κτα­σης εκτός «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος»

Η συμ­με­τοχή του Διε­θνούς Αερο­λι­μένα Αθηνών έχει ιδιαί­τερη σημασία, καθώς σημα­το­δο­τεί ουσια­στικά ενδια­φέ­ρον για επέ­κταση του αερο­δρο­μια­κού operator πέρα από το μονα­δικό αερο­δρό­μιο που σήμερα δια­χει­ρί­ζε­ται.

Ο ΔΑΑ έκλεισε το 2025 με 33,99 εκατ. επι­βά­τες, αυξη­μέ­νους κατά 6,7% έναντι του 2024, εξυ­πη­ρε­τώ­ντας 164 προ­ο­ρι­σμούς σε 55 χώρες με 70 αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες.

Η εται­ρεία έχει πλέον απο­κτή­σει μεγάλη εμπει­ρία στη δια­χεί­ριση ενός σύν­θε­του διε­θνούς hub, στην εμπο­ρική ανά­πτυξη, στο route development, στις σχέσεις με αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες και στη δια­χεί­ριση μεγάλων επι­βα­τι­κών ροών. Το «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος» απο­τε­λεί ταυ­τό­χρονα ένα από τα πλέον εμπο­ρικά ανε­πτυγ­μένα αερο­δρό­μια της χώρας, με σημα­ντική μη αερο­πο­ρική δρα­στη­ριό­τητα.

Η είσοδος του ΔΑΑ στον δια­γω­νι­σμό των 22 αερο­δρο­μίων έχει επο­μέ­νως στρα­τη­γικό χαρα­κτήρα. Εφόσον προ­χω­ρή­σει έως την τελική φάση και τελικά επι­κρα­τή­σει, θα μετα­σχη­μα­τί­σει τον ΔΑΑ από operator ενός μεγάλου μητρο­πο­λι­τι­κού αερο­δρο­μίου σε δια­χει­ρι­στή δικτύου περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων.

Σημα­ντικό στοι­χείο απο­τε­λεί και η μετο­χική σύνθεση του ΔΑΑ, με την AviAlliance να κατέχει πάνω από 50%, την Ελλη­νική Εται­ρεία Συμ­με­το­χών και Περιου­σίας σημα­ντικό ποσοστό και το υπό­λοιπο να βρί­σκε­ται σε ελεύ­θερη δια­σπορά μετά την εισα­γωγή της εται­ρείας στο Χρη­μα­τι­στή­ριο.

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – GMR: Το σχήμα με το Καστέλι και μεγάλη διεθνή εμπει­ρία

Το δεύτερο σχήμα συγκε­ντρώ­νει αφενός τη μεγάλη ελλη­νική εμπει­ρία της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στις παρα­χω­ρή­σεις και αφε­τέ­ρου την εξει­δι­κευ­μένη διεθνή τεχνο­γνω­σία της GMR Airports.

Οι δύο όμιλοι συνερ­γά­ζο­νται ήδη στο νέο αερο­δρό­μιο Ηρα­κλείου στο Καστέλι. Στην εται­ρεία του νέου αερο­δρο­μίου συμ­με­τέ­χουν το Ελλη­νικό Δημόσιο με 45,90%, η ΤΕΡΝΑ με 32,46% και η GMR Airports με 21,64%, ενώ η παρα­χώ­ρηση έχει διάρ­κεια 35 ετών.

Για τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, η συμ­με­τοχή στα 22 αερο­δρό­μια απο­τε­λεί φυσική συνέ­χεια της στρα­τη­γι­κής της στις μεγάλες παρα­χω­ρή­σεις υπο­δο­μών. Ο όμιλος δια­θέ­τει ήδη ισχυρό χαρ­το­φυ­λά­κιο σε αυτο­κι­νη­το­δρό­μους και άλλες υπο­δο­μές, με το αερο­δρό­μιο στο Καστέλι να απο­τε­λεί τη βασική του μέχρι σήμερα παρου­σία στον κλάδο των αερο­δρο­μίων.

Η GMR, από την πλευρά της, είναι καθα­ρό­αι­μος διεθνής airport operator με πολύ μεγα­λύ­τερη γεω­γρα­φική εμβέ­λεια. Δια­χει­ρί­ζε­ται ή συμ­με­τέ­χει σε μεγάλα αερο­δρό­μια όπως του Δελχί, του Hyderabad, της Goa και του Medan, ενώ ανα­πτύσ­σει νέα αερο­δρό­μια στην Ινδία και το Καστέλι στην Κρήτη. Η ίδια η GMR ανα­φέ­ρει ότι εξυ­πη­ρέ­τησε πάνω από 120 εκατ. επι­βά­τες στο οικο­νο­μικό έτος 2025, ενώ παρου­σιά­ζε­ται ως ο μεγα­λύ­τε­ρος ιδιω­τι­κός operator αερο­δρο­μίων στην Ασία και ένας από τους μεγα­λύ­τε­ρους παγκο­σμίως.

Η παρου­σία της GMR δίνει στο σχήμα σημα­ντικό πλε­ο­νέ­κτημα σε τεχνική και επι­χει­ρη­σιακή τεχνο­γνω­σία, ιδιαί­τερα στη δια­χεί­ριση δια­φο­ρε­τι­κών τύπων αερο­δρο­μίων και στη δημιουρ­γία εμπο­ρι­κών οικο­συ­στη­μά­των γύρω από αερο­δρό­μια.

Fraport – Delta Airport Investments: Ο operator με το μεγα­λύ­τερο υπάρχον απο­τύ­πωμα στην Ελλάδα

Το τρίτο σχήμα δια­θέ­τει ήδη τη μεγα­λύ­τερη άμεση εμπει­ρία στη λει­τουρ­γία περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων στην Ελλάδα.

Η Fraport AG, μαζί με την Delta Airport Investments του Ομίλου Κοπε­λού­ζου, συμ­με­τέ­χει στη δια­δι­κα­σία έχοντας πίσω της σχεδόν μία δεκα­ε­τία λει­τουρ­γίας των 14 μεγάλων περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων της χώρας.

Η Fraport Greece ανέλαβε το 2017 τα αερο­δρό­μια Θεσ­σα­λο­νί­κης, Ακτίου, Καβάλας, Χανίων, Κεφα­λο­νιάς, Κέρ­κυ­ρας, Κω, Μυκόνου, Μυτι­λή­νης, Ρόδου, Σάμου, Σαντο­ρί­νης, Σκιάθου και Ζακύν­θου, στο πλαίσιο 40ετούς παρα­χώ­ρη­σης έως το 2057.

Στα πρώτα χρόνια της παρα­χώ­ρη­σης υλο­ποί­ησε πρό­γραμμα επεν­δύ­σεων περίπου 440 εκατ. ευρώ, με νέους και ανα­βαθ­μι­σμέ­νους αερο­σταθ­μούς, έργα σε δια­δρό­μους, apron, πυρο­σβε­στι­κούς σταθ­μούς και συστή­ματα ασφα­λείας και δια­χεί­ρι­σης απο­σκευών.

Το 2025 τα 14 αερο­δρό­μια της Fraport Greece δια­κί­νη­σαν περισ­σό­τε­ρους από 37,1 εκατ. επι­βά­τες, με αύξηση 3% σε σχέση με το 2024 και σχεδόν 48% περισ­σό­τε­ρους σε σχέση με το 2016, πριν από την ανάληψη της παρα­χώ­ρη­σης.

Η Fraport δεν περιο­ρί­ζε­ται πλέον στα συγκε­κρι­μένα 14 αερο­δρό­μια. Τον Ιούνιο του 2026 υπε­γράφη η 40ετής παρα­χώ­ρηση του αερο­δρο­μίου Καλα­μά­τας σε σχήμα όπου η Fraport κατέχει 51%, η Delta Airport Investments – εται­ρεία του Ομίλου Κοπε­λού­ζου – 24,5% και η ΠΗΛΕΑΣ του Ομίλου Κων­στα­ντα­κό­που­λου 24,5%. Προ­βλέ­πο­νται επεν­δύ­σεις άνω των 125 εκατ. ευρώ.

Έτσι, η ίδια επι­χει­ρη­μα­τική συνερ­γα­σία Fraport–Κοπε­λού­ζου εμφα­νί­ζε­ται σήμερα να διεκ­δι­κεί και το νέο χαρ­το­φυ­λά­κιο των 22 αερο­δρο­μίων.

Δεν πρό­κει­ται επο­μέ­νως για επεν­δυ­τές που κάνουν «δοκι­μα­στική» είσοδο στην ελλη­νική αγορά, αλλά για τρία σχήματα που ήδη γνω­ρί­ζουν πολύ καλά το ελλη­νικό περι­βάλ­λον των αερο­δρο­μίων και των παρα­χω­ρή­σεων.

Γιατί τα 22 αερο­δρό­μια έχουν ιδιαί­τερη αξία

Η οικο­νο­μική αξία του δια­γω­νι­σμού δεν περιο­ρί­ζε­ται στην υφι­στά­μενη επι­βα­τική τους κίνηση.

Σε αρκετές περι­πτώ­σεις, όπως η Πάρος, η Νάξος, η Μήλος, η Χίος και η Αλε­ξαν­δρού­πολη, υπάρχει σημα­ντικό περι­θώ­ριο αύξησης της κίνησης, εφόσον ανα­πτυ­χθούν οι κατάλ­λη­λες υπο­δο­μές και ενι­σχυ­θεί η δυνα­τό­τητα υπο­δο­χής περισ­σό­τε­ρων ή μεγα­λύ­τε­ρων αερο­σκα­φών.

Παράλ­ληλα, η ανά­πτυξη των αερο­δρο­μίων συν­δέ­ε­ται άμεσα με την του­ρι­στική ανά­πτυξη περιο­χών που σήμερα αντι­με­τω­πί­ζουν περιο­ρι­σμούς προ­σβα­σι­μό­τη­τας.

Για έναν ιδιώτη operator, το ζητού­μενο δεν είναι μόνο η αύξηση των αερο­πο­ρι­κών τελών ή των πτήσεων. Σημα­ντική πηγή εσόδων απο­τε­λούν οι εμπο­ρι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, τα κατα­στή­ματα, η εστίαση, τα parking, οι δια­φη­μί­σεις και άλλες μη αερο­πο­ρι­κές υπη­ρε­σίες.

Αυτό είναι πεδίο στο οποίο και τα τρία σχήματα δια­θέ­τουν τεχνο­γνω­σία.

Η ιδιαι­τε­ρό­τητα των μικρών αερο­δρο­μίων

Παρά τις ανα­πτυ­ξια­κές δυνα­τό­τη­τες, αρκετά από τα 22 αερο­δρό­μια έχουν σήμερα πολύ μικρή κίνηση. Αερο­δρό­μια όπως της Κάσου, του Καστε­λό­ρι­ζου, της Καλύ­μνου ή της Ικαρίας εξυ­πη­ρε­τούν πρω­τί­στως ανάγκες εθνικής και κοι­νω­νι­κής συν­δε­σι­μό­τη­τας. Για τον παρα­χω­ρη­σιούχο, επο­μέ­νως, η πρό­κληση θα είναι να δια­χει­ρι­στεί το σύνολο ως δίκτυο, αξιο­ποιώ­ντας τις υψη­λό­τε­ρες απο­δό­σεις των ανα­πτυσ­σό­με­νων του­ρι­στι­κών αερο­δρο­μίων για να εξα­σφα­λί­σει και τη βιώσιμη λει­τουρ­γία των μικρό­τε­ρων. Ακριβώς γι’ αυτό το μοντέλο της ενιαίας παρα­χώ­ρη­σης έχει ιδιαί­τερη σημασία: περιο­ρί­ζει τον κίνδυνο να επι­λε­γούν από τους επεν­δυ­τές μόνο τα πιο ελκυ­στικά αερο­δρό­μια, αφή­νο­ντας τα μικρό­τερα απο­κλει­στικά στο Δημόσιο.

Η μεγάλη εικόνα της ελλη­νι­κής αγοράς αερο­δρο­μίων

Με την ολο­κλή­ρωση της συγκε­κρι­μέ­νης παρα­χώ­ρη­σης, η εικόνα του ελλη­νι­κού συστή­μα­τος αερο­δρο­μίων θα αλλάξει ριζικά.

Ήδη η Fraport δια­χει­ρί­ζε­ται 14 περι­φε­ρειακά αερο­δρό­μια, ο ΔΑΑ το μεγα­λύ­τερο αερο­δρό­μιο της χώρας, η Fraport–Κοπε­λού­ζος–Κων­στα­ντα­κό­που­λος έχει ανα­λά­βει την Καλα­μάτα και η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ–GMR ανα­πτύσ­σει το νέο αερο­δρό­μιο στο Καστέλι.

Η παρα­χώ­ρηση των επι­πλέον 22 αερο­δρο­μίων απο­τε­λεί επο­μέ­νως ένα από τα τελευ­ταία μεγάλα κομ­μά­τια της ανα­διάρ­θρω­σης του ελλη­νι­κού αερο­δρο­μια­κού χάρτη.

Τι ακο­λου­θεί

Η δια­δι­κα­σία βρί­σκε­ται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.

Το Εθνικό Ανα­πτυ­ξιακό Ταμείο θα εξε­τά­σει τους φακέ­λους και θα ελέγξει εάν τα τρία σχήματα πληρούν τα οικο­νο­μικά, τεχνικά και άλλα κρι­τή­ρια προ­ε­πι­λο­γής.

Οι υπο­ψή­φιοι που θα περά­σουν στη δεύτερη φάση θα απο­κτή­σουν πρό­σβαση στα ανα­λυ­τικά στοι­χεία του δια­γω­νι­σμού και θα κληθούν να υπο­βά­λουν οικο­νο­μι­κές προ­σφο­ρές.

Εκεί θα κριθεί πλέον η πραγ­μα­τική «μάχη», καθώς πέρα από το τίμημα θα αξιο­λο­γη­θούν οι επεν­δύ­σεις που θα απαι­τη­θούν, οι όροι λει­τουρ­γίας του δικτύου και η οικο­νο­μική βιω­σι­μό­τητα ενός χαρ­το­φυ­λα­κίου με πολύ δια­φο­ρε­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά από αερο­δρό­μιο σε αερο­δρό­μιο.

Το ενδια­φέ­ρον και των τριών ισχυρών σχη­μά­των δείχνει πάντως ότι η αγορά βλέπει σημα­ντική μελ­λο­ντική αξία στα 22 αερο­δρό­μια, όχι μόνο με βάση τη σημε­ρινή τους κίνηση, αλλά κυρίως με βάση τις δυνα­τό­τη­τες ανά­πτυ­ξης της περι­φε­ρεια­κής συν­δε­σι­μό­τη­τας και του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού.

Πηγή: money-tourism.gr