«Φρένο» στην κινδυνολογία για τη γαστρεντερίτιδα στη Ρόδο βάζουν γιατροί και φαρμακοποιοί

• Σε αναμονή οδηγιών από τον ΕΟΔΥ το Νοσοκομείο Ρόδου λόγω της έξαρσης των τελευταίων ημερών • Καθησυχαστικοί γιατρός και φαρμακοποιοί. Αντίστοιχες εξάρσεις έχουν καταγραφεί και στο παρελθόν • Τι πραγματικά συμβαίνει και τι κυκλοφορεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Ανυπόστατα σενάρια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης περί «μυστηριώδους ιού της Ρόδου» κυκλοφορούν τις τελευταίες ημέρες στο διαδίκτυο, με αφορμή τα αυξημένα περιστατικά γαστρεντερίτιδας που καταγράφονται τις τελευταίες ημέρες, με την προσέλευση στο Νοσοκομείο και στα ιδιωτικά ιατρεία να έχει αυξηθεί αισθητά.
Η εικόνα έχει ήδη περάσει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε ταξιδιωτικές κοινότητες του εξωτερικού, όπου οι προσωπικές εμπειρίες επισκεπτών συνοδεύονται συχνά από εικασίες για την προέλευση της γαστρεντερίτιδας και αναφορές σε «virus in Rhodes», «norovirus» ή ακόμη και σε έναν υποτιθέμενο «Rodos virus».
Το Νοσοκομείο Ρόδου βρίσκεται σε επιφυλακή και παρακολουθεί την εξέλιξη των περιστατικών, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες της «δημοκρατικής», αναμένει οδηγίες από τον ΕΟΔΥ λόγω της έξαρσης που καταγράφεται τις τελευταίες ημέρες. Η κατάσταση δεν αξιολογείται αυτή τη στιγμή ως ανησυχητική ενώ το Νοσοκομείο έχει κληθεί και στο παρελθόν να διαχειριστεί αντίστοιχες περιόδους αυξημένων περιστατικών γαστρεντερίτιδας.
Οι υγειονομικές αρχές εξετάζουν την εξέλιξη της κατάστασης και αναμένεται να διερευνηθεί εάν υπάρχει κοινή πηγή ή άλλος παράγοντας που συνδέει μέρος των περιστατικών.

Νίκος Φρόνας: Η εικόνα παραπέμπει σε ιογενή γαστρεντερίτιδα
Ο γαστρεντερολόγος Νίκος Φρόνας, μιλώντας στη «δημοκρατική», εκτιμά ότι τα χαρακτηριστικά των περιστατικών που έχουν γίνει γνωστά παραπέμπουν σε ιογενή γαστρεντερίτιδα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα συμπτώματα στις περισσότερες περιπτώσεις διαρκούν μία έως δύο ημέρες και υποχωρούν σχετικά γρήγορα. Η εικόνα που περιγράφει περιλαμβάνει κυρίως διάρροιες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, εμέτους, με γρήγορη μετάδοση μεταξύ ανθρώπων που έχουν βρεθεί σε στενή επαφή.
Ο ίδιος σημειώνει ότι αρκετά περιστατικά έχουν εμφανιστεί μετά από κοινωνικές εκδηλώσεις, όπου υπάρχει συγκέντρωση μεγάλου αριθμού ανθρώπων. Η παρατήρηση αυτή έχει σημασία και για τη συζήτηση που έχει αναπτυχθεί στα κοινωνικά δίκτυα, όπου αρκετές αναρτήσεις επισκεπτών συνδέουν την ασθένεια με συγκεκριμένα ξενοδοχεία ή χώρους διαμονής. Από την εικόνα που μεταφέρει ο κ. Φρόνας δεν προκύπτει ένας τέτοιος περιορισμός.

Η εκτίμησή του για ιογενή αιτιολογία συνδέεται κυρίως με τη σύντομη διάρκεια των συμπτωμάτων και την ταχύτητα με την οποία αυτά εμφανίζονται σε άτομα που έχουν έρθει σε επαφή.
Η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί εργαστηριακή ταυτοποίηση συγκεκριμένου ιού. Πάντως μέχρι σήμερα δεν έχει ανακοινωθεί ότι το σύνολο των περιστατικών στη Ρόδο οφείλεται σε έναν συγκεκριμένο παθογόνο παράγοντα.
Ο κ. Νίκος Φρόνας δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην επαρκή πρόσληψη υγρών, καθώς η διάρροια και οι έμετοι μπορούν να οδηγήσουν σε αφυδάτωση. Παράλληλα θεωρεί ιδιαίτερα σημαντική την τήρηση βασικών κανόνων υγιεινής. Συνιστά σχολαστικό πλύσιμο των χεριών, ιδιαίτερα μετά τη χρήση της τουαλέτας, προσεκτική καθαριότητα και αποφυγή κοινής χρήσης ποτηριών και σκευών.
Οι οδηγίες αυτές συμβαδίζουν με τις γενικές συστάσεις του ΕΟΔΥ. Ο Οργανισμός αναφέρει ότι η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι εντερική λοίμωξη που μπορεί να προκληθεί από διαφορετικούς ιούς, με συχνότερους τους νοροϊούς, τους ροταϊούς και ορισμένους αδενοϊούς. Τα συνηθέστερα συμπτώματα είναι οι υδαρείς διάρροιες και οι έμετοι, ενώ μπορεί να εμφανιστούν ναυτία, κοιλιακές κράμπες, κόπωση, ρίγη και χαμηλός πυρετός. Συνήθως τα συμπτώματα διαρκούν 24 έως 48 ώρες.
Ο ΕΟΔΥ επισημαίνει επίσης ότι οι ιοί της γαστρεντερίτιδας μπορούν να μεταδοθούν από άνθρωπο σε άνθρωπο, μέσω μολυσμένων χεριών, επιφανειών, αντικειμένων, τροφίμων ή νερού, αλλά και κατά την επαφή με εμέσματα ή κόπρανα ασθενούς.
Νίκος Φουτούλης: «Το έχουμε ξαναδεί»
Καθησυχαστική είναι και η εικόνα που μεταφέρει στη «δημοκρατική» ο πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Δωδεκανήσου Νίκος Φουτούλης. Ο κ. Φουτούλης επιβεβαιώνει ότι αυτή την περίοδο υπάρχουν αρκετά περιστατικά και αυξημένη προσέλευση στα φαρμακεία. Τονίζει, ωστόσο, ότι η κατάσταση είναι αντιμετωπίσιμη και ότι ανάλογες εξάρσεις έχουν παρουσιαστεί και κατά το παρελθόν. «Έχει έξαρση αυτή τη στιγμή, έχει πολλά περιστατικά. Είναι αντιμετωπίσιμη. Δεν είναι κάτι που μας απασχολεί ιδιαίτερα», αναφέρει.
Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι πρόκειται για εικόνα που οι φαρμακοποιοί της Ρόδου έχουν συναντήσει και άλλες χρονιές, σε αντίστοιχες περιόδους. «Το βλέπουμε εδώ και χρόνια και σε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα. Δεν υπάρχει κάτι ανησυχητικό», σημειώνει.

Σύμφωνα με την εικόνα που έχει από τα φαρμακεία, η έξαρση στη Ρόδο έγινε αισθητή περίπου πριν από μία εβδομάδα με δέκα ημέρες και αυτή την περίοδο βρίσκεται στην πιο έντονη φάση της. Ο κ. Φουτούλης είναι σαφής και ως προς τον θόρυβο που έχει δημιουργηθεί γύρω από το θέμα. Η εικόνα των φαρμακείων, όπως την περιγράφει, δεν παραπέμπει σε κάτι πρωτοφανές ή σε κατάσταση που να δικαιολογεί κινδυνολογία.
Οι πολίτες που απευθύνονται στα φαρμακεία ζητούν κυρίως βοήθεια για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων. Ο ίδιος συστήνει ελαφριά διατροφή τις πρώτες ημέρες, επαρκή πρόσληψη υγρών και αναφέρει ότι αρκετοί χρησιμοποιούν ηλεκτρολύτες και προβιοτικά.
Η θέση του προέδρου του Φαρμακευτικού Συλλόγου έχει ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς τα φαρμακεία αποτελούν συχνά το πρώτο σημείο στο οποίο απευθύνεται κάποιος με ήπια συμπτωματολογία.
Μέχρι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ανακοινωμένη εργαστηριακή ταυτοποίηση ενός συγκεκριμένου ιού που να εξηγεί το σύνολο των περιστατικών στη Ρόδο. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο ότι πρόκειται για νοροϊό, ακόμη και αν η κλινική εικόνα σε αρκετά περιστατικά είναι συμβατή με ιογενή γαστρεντερίτιδα. Αυτό είναι σημαντικό και για όσα κυκλοφορούν αυτή την περίοδο στα social media.
Από το «stomach bug» στον «Rodos virus»
Τις τελευταίες ημέρες η συζήτηση έχει περάσει από τις ταξιδιωτικές κοινότητες στα κοινωνικά δίκτυα και στο TikTok, όπου η πληροφορία μεταδίδεται κυρίως μέσα από προσωπικές εμπειρίες.
Χρήστες περιγράφουν αιφνίδιους εμέτους, διάρροια, χαμηλό πυρετό και αδιαθεσία κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά τις διακοπές τους στη Ρόδο. Συχνά χρησιμοποιούνται γενικές εκφράσεις όπως «stomach bug», «virus in Rhodes» ή «norovirus», χωρίς να υπάρχει ιατρική διάγνωση που να συνοδεύει αυτές τις αναρτήσεις.
Επισκέπτες που έχουν προγραμματίσει τις διακοπές τους στο νησί ρωτούν εάν είναι ασφαλές να ταξιδέψουν στη Ρόδο λόγω όσων διαβάζουν για «stomach bug» και «probably norovirus» και οι απαντήσεις είναι διαφορετικές. Υπάρχουν ταξιδιώτες που αναφέρουν ότι αρρώστησαν, αλλά και οικογένειες που επέστρεψαν χωρίς κανένα πρόβλημα, καθώς και κάτοικοι που δηλώνουν ότι δεν έχουν διαπιστώσει γενικευμένη επιδημική εικόνα στην περιοχή τους.
Η αναπαραγωγή τέτοιων προσωπικών ιστοριών μπορεί εύκολα να δημιουργήσει την εντύπωση ότι υπάρχει ένας συγκεκριμένος «ιός της Ρόδου». Φυσικά και ιός με την ονομασία «Rodos virus» δεν υπάρχει. ούτε έχει ανακοινωθεί μέχρι σήμερα η εμφάνιση κάποιου νέου ή άγνωστου ιού στο νησί. Ο όρος αποτελεί ανεπίσημη περιγραφή που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο και δεν έχει επιστημονική ή επιδημιολογική υπόσταση.
Το TikTok, λόγω του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί, μπορεί να ενισχύσει μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα μια σειρά παρόμοιων προσωπικών εμπειριών. Η συσσώρευση βίντεο με ανάλογο περιεχόμενο στο ίδιο feed δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη για τη συχνότητα ενός νοσήματος στον γενικό πληθυσμό.
Δεν είναι η πρώτη έξαρση γαστρεντερίτιδας
Η εμφάνιση αυξημένων περιστατικών γαστρεντερίτιδας δεν αποτελεί φαινόμενο που αφορά αποκλειστικά τη Ρόδο. Στη Ρόδο η περίοδος συμπίπτει με την κορύφωση της τουριστικής σεζόν και τη μεγάλη συγκέντρωση πληθυσμού στο νησί. Στην περίπτωση των ιογενών γαστρεντερίτιδων, η μετάδοση ευνοείται κυρίως από τη στενή επαφή και τον συγχρωτισμό. Σε ένα νησί που φιλοξενεί αυτή την περίοδο πολύ μεγάλο αριθμό επισκεπτών, με ξενοδοχεία, εστιατόρια, εκδηλώσεις και χώρους αναψυχής σε πλήρη λειτουργία, οι συνθήκες αυτές μπορούν να διευκολύνουν τη διασπορά όταν ένας ιός κυκλοφορεί στην κοινότητα.
Τι πρέπει να προσέχουν κάτοικοι και επισκέπτες
Το βασικό μέτρο είναι η καλή ενυδάτωση. Ιδιαίτερα όταν υπάρχουν συχνές διάρροιες ή έμετοι, χρειάζεται τακτική πρόσληψη υγρών. Το σχολαστικό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό είναι επίσης ουσιαστικό, ιδιαίτερα μετά τη χρήση της τουαλέτας, πριν από το φαγητό και πριν από την προετοιμασία τροφίμων.
Ο ΕΟΔΥ συστήνει σε όσους έχουν συμπτώματα ιογενούς γαστρεντερίτιδας να μην προετοιμάζουν φαγητό για άλλους όσο νοσούν και για 48 ώρες μετά την υποχώρηση των συμπτωμάτων. Για το ίδιο χρονικό διάστημα συνιστάται να περιορίζεται η στενή επαφή με άλλους και να αποφεύγονται δραστηριότητες όπως η κολύμβηση σε πισίνα.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε μικρά παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με προβλήματα υγείας, καθώς η αφυδάτωση μπορεί να εξελιχθεί γρηγορότερα. Όταν τα συμπτώματα επιμένουν, είναι έντονα ή ο ασθενής αδυνατεί να προσλάβει υγρά, χρειάζεται επικοινωνία με γιατρό.