Οι «οίκοι ανοχής» του Αγαθονησίου, η Θεολογική Σχολή Χάλκης στα… Δωδεκάνησα και το ασθενοφόρο που θα πήγαινε από την Κάλυμνο στην Αστυπάλαια οδικώς!

• Τρεις χαρακτηριστικές ιστορίες που αφηγήθηκε ο γενικός γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, Φώτης Μάγγος, αποτυπώνοντας το χάσμα ανάμεσα στην πραγματικότητα των νησιών και στην αντίληψη της κεντρικής διοίκησης

Τρία χαρακτηριστικά –και συνάμα τραγελαφικά– περιστατικά που αποκαλύπτουν τις στρεβλώσεις με τις οποίες αντιμετωπίζονται πολλές φορές τα μικρά νησιά από τη δημόσια διοίκηση και τα υπουργεία, περιέγραψε ο γενικός γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, Φώτης Μάγγος, κατά τη διάρκεια της ανοικτής διαβούλευσης για τη νέα Πολιτική Συνοχής της περιόδου 2028-2034.
Από τις επιστολές για τους… «οίκους ανοχής» του Αγαθονησίου και τη «Θεολογική Σχολή της Χάλκης» που μεταφέρθηκε νοερά στα Δωδεκάνησα, μέχρι την πρόταση να καλύπτει τις ανάγκες της Αστυπάλαιας ασθενοφόρο από την Κάλυμνο, ο κ. Μάγγος χρησιμοποίησε πραγματικά παραδείγματα για να αναδείξει ότι η νησιωτικότητα εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται κάποιες φορές με οριζόντιες πολιτικές και ελλιπή γνώση των ιδιαίτερων συνθηκών που επικρατούν στα ακριτικά νησιά.
Τα τραγελαφικά
Θέλοντας ο κ. Μάγγος να ελαφρύνει την κατάσταση εισαγωγικά και με την πολύχρονη εμπειρία του ως δήμαρχος ενός μικρού ακριτικού νησιού μέχρι και πριν από 20 ημέρες, περιέγραψε τρεις περιπτώσεις για το πώς αντιλαμβάνονται και πως αντιμετωπίζονται στις διάφορες διοικητικές θέσεις και υπηρεσίες τα νησιά.
«Κάποια στιγμή, επανελειμμένα ένας υπάλληλος του υπουργείου Εσωτερικών έστελνε επιστολές στον δήμαρχο Αγαθονησίου Ευάγγελο Κόττορο προκειμένου να τον ενημερώσει για το πόσες άδειες οίκων ανοχής έχουν εκδοθεί στο Αγαθονήσι!!! Ο δήμαρχος δεν είχε βέβαια χρόνο για όλα αυτά και το έβαζε κάθε φορά στο συρτάρι. Κάποια στιγμή πήρε τηλέφωνο ο υπάλληλος και λέει «Δήμαρχε, σε παρακαλώ, πρέπει να μας πεις τον αριθμό για να κλείσουμε την υπόθεση». Και απάντησε ο ίδιος: «Με συγχωρείτε, αλλά βρίσκομαι ακόμα στην καταμέτρηση»! Δεύτερη περίπτωση. Στον πρώην δήμαρχο Χάλκης, γενικός γραμματέας υπουργείου, του λέει «Συμπάσχω, δήμαρχε, με το πρόβλημα της θεολογικής σου Σχολής Χάλκης». Άλλη περίπτωση: Χάλασε το ασθενοφόρο στην Αστυπάλαια και πάλι γενικός γραμματέας παρότρυνε… να πηγαίνει να εξυπηρετεί από το Βουβάλειο Νοσοκομείο!! Βέβαια, το «Βουβάλειο» βρίσκεται στην Κάλυμνο. Λοιπόν, είναι για γέλια, αλλά πρέπει κάποια στιγμή να το δούμε πάρα πολύ σοβαρά αυτό το ζήτημα. Οι πολιτικές πρέπει να είναι εξατομικευμένες».
Στη διαβούλευση για τη νέα Πολιτική Συνοχής της προγραμματικής περιόδου 2028-2034, που διοργάνωσε η Γενική Γραμματεία ΕΣΠΑ υπό την καθοδήγηση της Βασιλικής Παντελοπούλου, συμμετείχε την περασμένη Πέμπτη ο Γ.Γ. Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, Φώτης Μάγγος, ως ομιλητής στο τρίτο θεματικό πάνελ, όπου κατέθεσε τις απόψεις και τις εμπειρίες του για τις ανάγκες των νησιωτικών περιοχών.
«Μη μπορώντας να απεκδυθώ τη δωδεκαετή αυτοδιοικητική μου διαδρομή ως δήμαρχος, επέλεξα να εστιάσω στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και στα σύνθετα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα νησιά μας, και ιδιαίτερα τα μικρά και απομακρυσμένα νησιά. Τόνισα ότι εξακολουθεί να υπάρχει σημαντική απόσταση ανάμεσα στην πραγματικότητα που βιώνουν οι νησιωτικές κοινωνίες και στην αντίληψη που συχνά επικρατεί στα κέντρα λήψης αποφάσεων για το εύρος και τη φύση αυτών των προκλήσεων», δήλωσε ο κ. Μάγγος.
Η παρέμβασή του επικεντρώθηκε στην ανάγκη ενίσχυσης της υδατικής και ενεργειακής ασφάλειας των νησιών, στη διασφάλιση ποιοτικών υπηρεσιών υγείας και εκπαίδευσης, στη βελτίωση της προσβασιμότητας και των ακτοπλοϊκών συνδέσεων, καθώς και στη δημιουργία σύγχρονων υποδομών που θα επιτρέψουν στα νησιά να παραμείνουν βιώσιμα και ελκυστικά για κατοίκους και επενδύσεις. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε επίσης στην ανάγκη στελέχωσης των δημόσιων υπηρεσιών και των μονάδων υγείας με εξειδικευμένο προσωπικό, στη στήριξη της κατοικίας για εργαζόμενους και δημόσιους λειτουργούς, στην ενίσχυση της ψηφιακής συνδεσιμότητας, στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και στην προστασία των φυσικών πόρων.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη διαφοροποίησης της νησιωτικής οικονομίας, ώστε να μην εξαρτάται αποκλειστικά από τον τουρισμό. Τα νησιά χρειάζονται ένα νέο παραγωγικό μοντέλο που θα ενισχύει τον πρωτογενή τομέα, τη γαλάζια οικονομία, την καινοτομία, την κοινωνική οικονομία και τις τοπικές επιχειρήσεις, δημιουργώντας θέσεις εργασίας και προοπτικές καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Στόχος πρέπει να είναι η οικοδόμηση κοινωνιών με μόνιμο πληθυσμό, ενεργή οικονομική δραστηριότητα και ίσες ευκαιρίες για όλους, και όχι κοινωνιών δύο ταχυτήτων ή δύο εποχών.
Το πρόβλημα του δημογραφικού στα μικρά νησιά
Ο κ. Μάγγος αναφέρθηκε και στο μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα μικρά νησιά, αν και η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου είναι η μοναδική περιφέρεια από τις 13 που έχει αύξηση του πληθυσμού, με βάση την τελευταία απογραφή του πληθυσμού. Στους Λειψούς, για παράδειγμα, φέτος για πρώτη φορά δεν είχαμε μαθητή στην Α’ τάξη και σε δύο χρόνια δεν θα έχουμε ούτε στην Γ’ δημοτικού. Θα έχουμε δηλαδή μόνο τετραθέσιο από εξαθέσιο σχολείο. Αυτό σε σύγκριση με το γεγονός ότι στην απογραφή του 2011 ήμασταν ο πρώτος δήμος της χώρας σε γεννήσεις. Άρα λοιπόν έχουμε μία αλλαγή στα ποιοτικά χαρακτηριστικά του πληθυσμού, δηλαδή δεν έχουμε νέους, δεν έχουμε γεννήσεις.
Δεν είναι όμως μόνο αυτό.
«Τα νησιά έχουν προβλήματα με τη στελέχωση των μονάδων υγείας. Δεν υπάρχουν γιατροί, παρόλο που έχουν δοθεί αρκετά κίνητρα τα τελευταία χρόνια και επαγγελματικά και οικονομικά. Η Περιφέρεια δίνει επίδομα, ο Δήμος δίνει επίδομα, ένας χορηγός δίνει και 1.500 ευρώ. Πάλι όμως υπάρχει μεγάλη δυσκολία στη στελέχωση των ιατρείων.
Το πρόβλημα της στελέχωσης των ιατρείων, των μονάδων υγείας στα νησιά, πόσα χρόνια το ακούτε, πάρα πολλά χρόνια, δεκαετίες. Ήμουν από αυτούς που έλεγα πάντα, δώστε μια μοριοδότηση, αν όχι χωρίς εξετάσεις, σε αριστούχους μαθητές των μικρών νησιών και τώρα είναι ευκαιρία με τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, μπορεί κάποιος να τους καλύψει τα έξοδα, να τελειώσουν την Ιατρική με την υποχρέωση να μείνουν για τουλάχιστον δέκα χρόνια στον τόπο τους, που έχουν μεγάλη πιθανότητα, γιατί έχουν το σπίτι τους, την οικογένειά τους», τόνισε χαρακτηριστικά ο γενικός γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής.