Γιώργος Ξηραδάκης: «Πώς ο πόλεμος στο Ιράν πλήττει τη ναυτιλία»

Κύριε Ξηρα­δάκη, όλα τα βλέμ­ματα είναι στραμ­μένα στα πολε­μικά μέτωπα στη Μέση Ανατολή. Πώς είναι τα πράγ­ματα για τη ναυ­τι­λία;

Δυστυ­χώς, δεν τα έχουμε δει όλα πώς είναι. Και ανα­φέ­ρο­μαι κυρίως στην παγκό­σμια ενερ­γειακή κρίση την οποία δεν την έχουμε ζήσει ακόμα και δεν ξέρουμε πώς θα εξε­λι­χθεί. Παρόλο που είμαι φύσει αισιό­δο­ξος άνθρω­πος βλέπω ότι τα πράγ­ματα δεν πηγαί­νουν όπως θα θέλαμε. Ουσια­στικά να τελειώ­σει γρήγορα ο πόλεμος -αν και δεν θέλαμε κανένα πόλεμο. Του­λά­χι­στον όμως να μπο­ρούμε να δια­βά­σουμε τι θα γίνει στο μέλλον σχετικά με την ροή των ενερ­γεια­κών απο­θε­μά­των σε παγκό­σμιο επίπεδο. Κατα­λα­βαί­νετε ότι αυτό που συμ­βαί­νει με τα Στενά του Ορμούζ, που παρα­μέ­νουν κλειστά καθώς και οι απειλές για άλλες παρό­μοιου είδους κατα­στά­σεις, δεν εξυ­πη­ρε­τούν κανέναν άλλον από την τρο­μο­κρα­τία και από τον φόβο για την επόμενη μέρα. Και αυτό αφορά όλους τους κλάδους, είτε αυτό λέγεται ακτο­πλοΐα, είτε αυτό λέγεται αγρο­τική παρα­γωγή, είτε αφορά στην ζωή μας και στην καθη­με­ρι­νό­τητά μας. Παρα­κο­λου­θούμε όλοι πόσο έχει πάει το κόστος του πετρε­λαίου, της βεν­ζί­νης -το πιο απλό που μπορεί να δει ένας πολίτης. Το πιο σύνθετο είναι η βιο­τε­χνική ανά­πτυξη, η βιο­μη­χα­νική και γενι­κό­τερα η ανά­πτυξη της οικο­νο­μίας σε ολό­κληρο τον πλανήτη.

Όντας ναυ­τι­λια­κός οικο­νο­μο­λό­γος και βέβαια γνω­ρί­ζο­ντας πάρα πολύ καλά τα θέματα της ναυ­τι­λίας, θα ήθελα να μας μιλή­σετε γι’ αυτόν τον κλάδο. Κάθε μέρα αλλά­ζουν τα δεδο­μένα, υπάρχει ανη­συ­χία στις αγορές, στον του­ρι­σμό κ.λπ. Πώς είδατε τα μέτρα που ανα­κοι­νώ­θη­καν από την κυβέρ­νηση; Ακού­σαμε και τις δηλώ­σεις Κικίλια.

Όποιο μέτρο ανα­κοι­νώ­νε­ται, αυτή τη στιγμή για τις εται­ρείες είναι θετικό. Ό,τι θα δοθεί στις εται­ρείες, μετα­κυ­λί­ε­ται στην ελά­φρυνση του κόστους εισι­τη­ρίων, του κόστους στις μετα­κι­νή­σεις αλλά και του κόστους των προ­ϊ­ό­ντων. Γιατί να μην ξεχνάμε ότι η ακτο­πλοΐα έχει δύο κύριους πελάτες: τους χρήστες, (που είναι οι επι­βά­τες, οι νησιώ­τες, οι ξένοι του­ρί­στες) και τα φορτηγά.

Συνεπώς, οπου­δή­ποτε δίδο­νται κάποιες εκπτώ­σεις, είτε κάποιες επι­χο­ρη­γή­σεις, μέτρα κ.λπ. από το κράτος -είτε από τις ίδιες εταιρείες- είναι προς όφελος του χρήστη και άρα είναι ουσια­στικά προς όφελος των ανθρώ­πων που ανη­συ­χούν.

Σε αυτή τη φάση έχουμε το πρώτο πακέτο μέτρων που ανα­κοι­νώ­θηκε από την ίδια την κυβέρ­νηση, προ­σπα­θώ­ντας να υπο­στη­ρί­ξει τις εκπτώ­σεις που δίδο­νται από τις ακτο­πλοϊ­κές εται­ρείες (κυρίως προς τα φορτηγά) δηλαδή που είναι και με ένας μεγάλος όγκος. Είναι και η εποχή τέτοια που ξεκι­νούν οι μετα­κι­νή­σεις των φορ­τη­γών. Η Ρόδος π.χ. το ξέρει καλά αυτό, διότι αυτή την εποχή ετοι­μά­ζε­ται για την έναρξη της του­ρι­στι­κής σεζόν, οπότε πρέπει να έρθουν προ­ϊ­ό­ντα και διάφορα άλλα. Από την άλλη, πρέπει να προ­ω­θη­θούν και να γίνουν οι εξα­γω­γές των προ­ϊ­ό­ντων προς την υπό­λοιπη Ελλάδα και προς την Ευρώπη, για το εμπόριο. Ανα­κοι­νώ­θηκε το πρώτο πακέτο μέτρων που έχει να κάνει με το πώς θα μπο­ρέ­σουν να συνε­χί­σουν εκπτω­τικά σχήματα και παράλ­ληλα, να δούμε πώς θα φτάσουν αυτά στην τσέπη μας. Προ­σω­πικά, προ­βλέπω ότι θα υπάρξει και ένας δεύ­τε­ρος κύκλος ανα­κοι­νώ­σεων μέτρων στή­ρι­ξης κατά της ακρί­βειας που θα είναι προς το τέλος του Απρι­λίου. Όσο συνε­χί­ζει αυτή η ανοδική πορεία της τιμής του πετρε­λαίου, βλέ­πουμε τις αυξή­σεις στην αντλία και στα εισι­τή­ρια. Από την άλλη, τα καύσιμα των πλοίων δεν είναι τα ίδια. Κατα­λα­βαί­νετε ότι πρό­κει­ται για συγκοι­νω­νού­ντα δοχεία.

Πλήτ­το­νται όλα: ο του­ρι­σμός, η ναυ­τι­λία, η φορ­τη­γός ναυ­τι­λία (εκεί, ίσως λιγό­τερο) καθώς έχουμε τη διό­γκωση του κόστους λει­τουρ­γίας των πλοίων, σε όλα τα επίπεδα. Σε κάθε περί­πτωση υπάρχει μια τρομερή πίεση στην αύξηση του κόστους μετα­φο­ράς. Γι’ αυτό θα έλεγα ότι απαι­τεί­ται να γίνει ένας επα­να­σχε­δια­σμός σε κάποια δρο­μο­λό­για για να υπάρξει μείωση του κόστους ενέρ­γειας. Θα υπάρξει θέμα με κάποια απο­μα­κρυ­σμένα νησιά, αλλά όταν υπάρχει τέτοια πίεση, απαι­τεί­ται επα­να­σχε­δια­σμός του χάρτη των δρο­μο­λο­γίων. Σχετικά με τις ακτο­πλοϊ­κές εται­ρείες, εκείνες που έχουν τα πολλά πλοία δεν είναι πάρα πολλές ενώ όσες έχουν πλοία με μεγα­λύ­τερο χώρο μπορούν να το κάνουν. Οι εται­ρείες με λίγα πλοία, δεν έχουν τέτοιες δυνα­τό­τη­τες και χρήζουν και καλύ­τε­ρης υπο­στή­ρι­ξης. Μιλάμε για τις ακτο­πλοϊ­κές που ουσια­στικά υπο­στη­ρί­ζουν τις ενδο­νη­σιω­τι­κές μετα­φο­ρές –όπως στα Δωδε­κά­νησα και στις Κυκλά­δες. Αυτές οι εται­ρείες, χρήζουν χρη­μα­το­δο­τι­κής στή­ρι­ξης διότι δεν είναι καλή εποχή να πηγαι­νο­έρ­χο­νται άδεια. Όμως είναι ανα­γκαίο να εκτε­λού­νται δρο­μο­λό­για καθώς αφορούν ουσια­στικά στην τρο­φο­δο­σία των νησιών και βεβαίως στη μετα­φορά των εμπο­ρευ­μά­των. Για να είμαι ειλι­κρι­νής δεν ανησυχώ. Πιστεύω ότι μπο­ρούμε να τα κατα­φέ­ρουμε. Δεν είναι εύκολα τα πράγ­ματα στην ακτο­πλοΐα, πρέπει να τα λέμε αυτά. μέσα στην τελευ­ταία εικο­σα­ε­τία, περά­σαμε δεκα­ε­φτά μαύρες χρονιές και τρεις καλές. Δεν μπο­ρούμε να πούμε λοιπόν ότι πανη­γυ­ρί­ζουμε…

Θα ήθελα να σας ζητήσω να μας δώσετε μια εικόνα για να κατα­λά­βουμε τι γίνεται σε αυτά τα στενά του Ορμούζ. Εκεί έχουν εγκλω­βι­στεί και ελλη­νό­κτητα πλοία.

Πράγ­ματι, υπάρ­χουν πάρα πολλά ελλη­νό­κτητα πλοία αλλά στο σύνολό τους είναι εγκλω­βι­σμέ­νοι γύρω στους 20.000 ναυ­τι­κούς -ίσως και παρα­πάνω. Οι συγκοι­νω­νίες δεν γίνο­νται ελεύ­θερα. Θα πλοία δεν μπορούν να περά­σουν, να ξεφορ­τώ­σουν ή να φορ­τώ­σουν τα φορτία τους. Υπάρ­χουν κάποιες μικρές εξαι­ρέ­σεις. Δηλαδή υπάρ­χουν κάποια φορτία που κυρίως σκο­πεύ­ουν να πάνε προς Ανα­το­λάς.

Σας υπεν­θυ­μίζω, ότι στα Στενά του Ορμούζ υπάρ­χουν 7 μεγάλες πετρε­λο­πα­ρα­γω­γι­κές χώρες όπως είναι το Ιράν, το Ιράκ, η Σαου­δική Αραβία, το Μπα­χρέιν, το Κουβέιτ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ… Αυτοί εφο­διά­ζουν με το 80-85% αυτών όλων των κοι­τα­σμά­των που έχουν και πηγαί­νουν προς την Ασία. Εφόσον η Ασία αυτή τη στιγμή δεν τρο­φο­δο­τεί­ται θα πάει να βρει ενέρ­γεια από άλλα μέρη με συνέ­πεια να συμπιέ­ζο­νται τα πάντα και να ανε­βαί­νουν οι τιμές.

Κατα­λα­βαί­νετε, ότι λείπει το 20-25% της παγκό­σμιας παρα­γω­γής από την κατα­νά­λωση που χρειά­ζε­ται η ανθρω­πό­τητα. Εκ των πραγ­μά­των έχουμε μια συνε­χι­ζό­μενη αύξηση. Αλλά το χει­ρό­τερο είναι ότι δεν μπο­ρούμε να παρα­κο­λου­θή­σουμε την ψυχο­λο­γία, βλέ­πο­ντας τις τιμές του πετρε­λαίου να αυξο­μειώ­νο­νται. Αυτές οι δια­κυ­μάν­σεις δημιουρ­γούν μία απόλυτη ανα­σφά­λεια στις αγορές, στα χρη­μα­τι­στή­ρια κ.ο.κ. Δυστυ­χώς δεν μπο­ρούμε να ξέρουμε τι θα γίνει από ώρα σε ώρα. Οι εξε­λί­ξεις είναι ραγδαίες και τα δεδο­μένα αλλά­ζουν πολύ γρήγορα μέρα με τη μέρα. Γι’ αυτό είναι πολύ δύσκολη κάθε πρό­βλεψη.