Οικουμενικός Πατριάρχης: Τα Χριστούγεννα μαρτυρούν την ευεργετική δύναμη της πίστης στη ζωή όλων

Στην Πατριαρ­χική Από­δειξη επί τοις Χρι­στου­γέν­νοις 2025, ο Οικου­με­νι­κός Πατριάρ­χης κ. Βαρ­θο­λο­μαίος τονίζει το σωτη­ριο­λο­γικό και υπαρ­ξιακό νόημα της Εναν­θρω­πή­σεως του Χριστού, δοξο­λο­γώ­ντας την «άφρα­στον και ακα­τά­λη­πτον συγκα­τά­βα­σιν» του Θεού, ο οποίος απο­κα­λύ­πτε­ται ως «Εμμα­νουήλ», δηλαδή «Θεός μεθ’ ημών».

Ο Πανα­γιώ­τα­τος υπο­γραμ­μί­ζει ότι η Γέννηση του Χριστού «ανέ­τειλε τω κόσμω το φως της γνώσεως», απο­κα­λύ­πτο­ντας πως μόνο η χρι­στια­νική πίστη μπορεί να απα­ντή­σει στις βαθύ­τε­ρες ανα­ζη­τή­σεις του ανθρώ­που και να προ­σφέ­ρει αληθινή ελευ­θε­ρία. Όπως επι­ση­μαί­νει, η Εναν­θρώ­πηση δεν απο­τε­λεί γεγονός του παρελ­θό­ντος, αλλά βιώ­νε­ται διαρκώς στη ζωή των πιστών, οδη­γώ­ντας τους προς τη «μέλ­λουσα πόλη» και τη Βασι­λεία του Θεού.

Ιδιαί­τερη έμφαση δίνεται στο μήνυμα της ειρήνης σε έναν κόσμο που μαστί­ζε­ται από πολέ­μους. Ο Οικου­με­νι­κός Πατριάρ­χης υπεν­θυ­μί­ζει ότι η Εκκλη­σία προ­σεύ­χε­ται «υπέρ της ειρήνης του σύμπα­ντος κόσμου» και τονίζει πως η αυθε­ντική πίστη δεν υπο­δαυ­λί­ζει τη βία αλλά «επου­λώ­νει πληγές», παρα­πέ­μπο­ντας χαρα­κτη­ρι­στικά στο μήνυμα της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου ότι το θρη­σκευ­τικό βίωμα δεν πρέπει να χρη­σι­μο­ποιεί­ται για τη νομι­μο­ποί­ηση συγκρού­σεων.

Ολό­κληρο το κείμενο έχει ως εξής:

Τιμιώ­τα­τοι αδελφοί Ιεράρ­χαι και προ­σφι­λέ­στατα τέκνα εν Κυρίω,

Αξιω­θέ­ντες και πάλιν να φθά­σω­μεν την μεγάλην εορτήν της κατά σάρκα Γεν­νή­σεως του Υιού και Λόγου του Θεού, δοξο­λο­γού­μεν την «άφρα­στον και ακα­τά­λη­πτον συγκα­τά­βα­σιν» Αυτού, του Σωτήρος του γένους των ανθρώ­πων και Λυτρω­τού απάσης της κτίσεως εκ της φθοράς, ανα­βο­ώ­ντες μετά των Αγγέλων «Δόξα εν υψί­στοις Θεώ και επί γης ειρήνη, εν ανθρώ­ποις ευδοκία».

Ο Χριστός απε­κα­λύ­φθη ως «Εμμα­νουήλ», ως «Θεός μεθ  ημών» και «υπέρ ημών», ως Θεός πλησίον ενός εκάστου εξ ημών, ως «και ημών αυτών συγ­γε­νέ­στε­ρος». Ο «ομο­ού­σιος» τω Θεώ Πατρί προ­αιώ­νιος Λόγος, καθώς εδογ­μά­τι­σεν η εν Νικαία Α’ Οικου­με­νική Σύνοδος, η 1700η επέ­τειος από της συγκλή­σεως της οποίας ετιμήθη πρε­πό­ντως υπό του χρι­στια­νι­κού κόσμου κατά το παριπ­πεύον έτος, «ομοιού­ται τω ιδίω ποι­ή­ματι», σαρ­κω­θείς εκ Πνεύ­μα­τος Αγίου και Μαρίας της Παρ­θέ­νου, «ίνα τους ανθρώ­πους θεούς απο­δείξη».

Το Απο­λυ­τί­κιον των Χρι­στου­γέν­νων δια­κη­ρύσ­σει ότι η Γέν­νη­σις του Χριστού «ανέ­τειλε τω κόσμω το φως το της γνώσεως», απε­κά­λυψε το «υπερ­βα­τι­κόν και καθο­λι­κόν νόημα» της ζωής και της ιστο­ρίας, την αλή­θειαν, ότι μόνον η χρι­στια­νική πίστις δύναται να ικα­νο­ποι­ήση πλήρως τας βαθυ­τέ­ρας ανα­ζη­τή­σεις του νοός και την δίψαν της καρδίας, ότι «ουκ έστιν εν άλλω ουδενί η σωτηρία» ει μη εν Χριστώ. Έκτοτε, «η γνώσις», ήτις «φυσιοί», κρί­νε­ται εκ του Κυρια­κού «Γνώ­σε­σθε την αλή­θειαν και η αλήθεια ελευ­θε­ρώ­σει υμάς».

Το υπέρ­λο­γον γεγονός της Ενσαρ­κώ­σεως βιούται και επα­να­λαμ­βά­νε­ται πνευ­μα­τι­κώς εις την ζωήν των πιστών, των αγα­πώ­ντων την επι­φά­νειαν του Σωτήρος Χριστού. Όπως γράφει ο Άγιος Μάξιμος ο Ομο­λο­γη­τής, «Ο  του Θεού Λόγος εφάπαξ κατά σάρκα γεν­νη­θείς,  αεί γεν­νά­ται θέλων κατά πνεύμα δια φιλαν­θρω­πίαν τοις θέλουσι». Εν τη εννοία ταύτη, ο εορ­τα­σμός των Χρι­στου­γέν­νων, της Σαρ­κώ­σεως του Θεού και της κατά χάριν θεώσεως του ανθρώ­που, δεν μας στρέφει προς εν γεγονός του παρελ­θό­ντος, αλλά μας κατευ­θύ­νει προς την «μέλ­λου­σαν πόλιν», προς την αιωνίαν Βασι­λείαν του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύ­μα­τος.

Εις ένα κόσμον, όπου ηχούν αι πολε­μι­καί ιαχαί και η κλαγγή των όπλων, δια­σαλ­πί­ζε­ται το αγγε­λι­κόν «επί γης ειρήνη», η φωνή του Κυρίου μακα­ρί­ζει τους «ειρη­νο­ποιούς» και η Αγία Εκκλη­σία Του δέεται εις την Θείαν Λει­τουρ­γίαν «υπέρ της άνωθεν ειρήνης» και «υπέρ της ειρήνης του σύμπα­ντος κόσμου». Η γνησία πίστις εις Θεόν ζώντα ενδυ­να­μώ­νει τον αγώνα δια την ειρήνην και την δικαιο­σύ­νην, ακόμη και όταν ούτος ευρί­σκε­ται ενώπιον ανυ­περ­βλή­των, κατ  άνθρω­πον, εμπο­δίων. Ως θεο­κι­νή­τως δηλού­ται εις το Μήνυμα της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Ορθο­δό­ξου Εκκλη­σίας, την πρώτην δεκα­ε­τη­ρίδα της οποίας θα εορ­τά­σω­μεν κατά το επερ­χό­με­νον έτος, «το λάδι του θρη­σκευ­τι­κού βιώ­μα­τος πρέπει να χρη­σι­μο­ποιεί­ται για να επου­λώ­νει πληγές και όχι για να ανα­ζω­πυ­ρώ­νει τη φωτιά των πολε­μι­κών συρ­ρά­ξεων».

Το Ευαγ­γέ­λιον της ειρήνης αφορά εξόχως εις ημάς τους Χρι­στια­νούς. Θεω­ρού­μεν ανε­πί­τρε­πτον την αδια­φο­ρίαν δια την διά­σπα­σιν της Χρι­στια­νο­σύ­νης, ιδίως όταν αύτη συνο­δεύ­ε­ται από φοντα­με­ντα­λι­σμόν και ρητήν απόρ­ρι­ψιν των δια­χρι­στια­νι­κών δια­λό­γων, οι οποίοι έχουν τελικόν σκοπόν την υπέρ­βα­σιν της διαι­ρέ­σεως και την επί­τευ­ξιν της ενό­τη­τος. Το χρέος του αγώνος δια την χρι­στια­νι­κήν ενότητα είναι αδια­πραγ­μά­τευ­τον. Εις την νέαν γενεάν των Χρι­στια­νών ανήκει η ευθύνη της συνε­χί­σεως των προ­σπα­θειών των πρω­τερ­γα­τών της Οικου­με­νι­κής Κινή­σεως και της δικαιώ­σεως των ορα­μά­των και των μόχθων των.

Ανή­κο­μεν εις τον Χριστόν, ο οποίος είναι «η ειρήνη ημών» και η «πεπλη­ρω­μένη χαρά» εις την ζωήν μας, η «ευδοκία», η πηγά­ζουσα εκ της βεβαιό­τη­τος ότι «ήλθεν η αλήθεια» και «παρέ­δρα­μεν η σκιά», ότι η αγάπη είναι ισχυ­ρο­τέρα από το μίσος και η ζωή ισχυ­ρο­τέρα από τον θάνατον, ότι το κακόν δεν έχει τον τελευ­ταίον λόγον εις την ζωήν του κόσμου, την οποίαν κατευ­θύ­νει ο Χριστός, ο «χθες και σήμερον ο αυτός και εις τους αιώνας». Αυτή η πίστις πρέπει να δια­λά­μπη και να απο­κα­λύ­πτε­ται εις τον τρόπον με τον οποίον τιμώμεν τα Χρι­στού­γεννα και τας άλλας εκκλη­σια­στι­κάς εορτάς. Ο θεο­τερ­πής εορ­τα­σμός εκ μέρους των πιστών οφείλει να μαρτυρή την μετα­μορ­φω­τι­κήν δύναμιν της εις Χριστόν πίστεως δια την ζωήν μας, να είναι καιρός ευδο­κίας και πνευ­μα­τι­κής ευφρο­σύ­νης, βιώσεως εκείνης της ανε­κλα­λή­του «μεγάλης χαράς», η οποία είναι «συνώ­νυ­μος του Ευαγ­γε­λίου».

Ιερώ­τα­τοι και Θεο­φι­λέ­στα­τοι αδελφοί και αγαπητά τέκνα,

Κατά το έτος 2026, η Αγία του Χριστού Μεγάλη Εκκλη­σία τιμά την συμπλή­ρω­σιν 1400 ετών από της 7ης Αυγού­στου 626, ότε εψάλη «ορθο­στά­δην» ο Ακά­θι­στος Ύμνος, κατά την Ιεράν Αγρυ­πνίαν εν τω Ιερώ Ναώ της Πανα­γίας Βλα­χερ­νών, εις έκφρα­σιν ευγνω­μο­σύ­νης προς την Υπε­ρα­γίαν Θεο­τό­κον, δια την διά­σω­σιν της Πόλεως εκ της επι­δρο­μής εχθρών δυσμε­νών. Επί τη ιστο­ρική ταύτη επετείω, η Επε­τη­ρίς του Οικου­με­νι­κού Πατριαρ­χείου του έτους 2026 αφιε­ρού­ται εις την ανά­μνη­σιν του σημα­ντι­κού τούτου γεγο­νό­τος δια την Παρά­δο­σιν και την ταυ­τό­τητά μας, αι οποίαι είναι αδια­σπά­στως και βαθέως συνυ­φα­σμέ­ναι με την τιμήν προς την αει­μα­κά­ρι­στον και πανα­μώ­μη­τον Μητέρα του Θεού ημών και Υπέρ­μα­χον Στρα­τη­γόν του Γένους.

Εν τω πνεύ­ματι τούτω, κλί­νο­ντες το γόνυ ενώπιον της Βρε­φο­κρα­τού­σης Μαριάμ και προ­σκυ­νού­ντες τον την ημε­τέ­ραν μορφήν ανα­λα­βό­ντα Θεόν Λόγον, ευχό­μεθα εις πάντας υμάς ευλο­γη­μέ­νον το Άγιον Δωδε­κα­ή­με­ρον, καλ­λί­καρ­πον δε εν έργοις αγαθοίς και πλήρη θείων δωρη­μά­των τον νέον ενιαυ­τόν της χρη­στό­τη­τος του Κυρίου, Ω πρέπει πάσα δόξα, τιμή και προ­σκύ­νη­σις, νυν και αεί και εις πάντας τους αιώνας. Αμήν!

Χρι­στού­γεννα 2025

† Ο Κων­στα­ντι­νου­πό­λεως ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΣ

διά­πυ­ρος προς Θεόν ευχέτης πάντων υμών