Οξύ δημογραφικό πρόβλημα στην Ελλάδα: Άδεια θρανία, κενά στρατόπεδα και έλλειψη εργαζομένων

Η υπο­γεν­νη­τι­κό­τη­τα στην Ελ­λά­δα δεν απο­τε­λεί πλέον απλώς ένα δη­μο­γρα­φι­κό ζή­τη­μα. Τα τε­λευ­ταία δε­δο­μέ­να κα­τα­δει­κνύ­ουν ότι η μεί­ω­ση των γεν­νή­σε­ων έχει άμεσο και με­τρή­σι­μο αντί­κτυ­πο στο εκ­παι­δευ­τι­κό σύ­στη­μα, καθώς φέτος ανέ­στει­λαν τη λει­τουρ­γία τους 766 σχο­λεία, δη­λα­δή πάνω από 5% του συ­νό­λου.

Η από­το­μη μεί­ω­ση των γεν­νή­σε­ων άφησε πολ­λές τά­ξεις με λι­γό­τε­ρους από 15 μα­θη­τές, ενώ τα «λου­κέ­τα» δεν επη­ρέ­α­σαν μόνο απο­μα­κρυ­σμέ­να χωριά και νησιά, αλλά και πε­ριο­χές της Ατ­τι­κής. Τα τε­λευ­ταία επτά χρό­νια οι μα­θη­τές της πρω­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης μειώ­θη­καν κατά 111.000, ή 19%.

Σύμ­φω­να με σχε­τι­κή έρευ­να του ΙΟΒΕ, αν συ­νε­χι­στεί η ίδια τάση υπο­γεν­νη­τι­κό­τη­τας, μέχρι το 2035 θα έχουν «εξα­φα­νι­στεί» 430.000 μα­θη­τές δη­λα­δή το 1/3 όσων φοι­τούν σή­με­ρα.

Οι εγ­γρα­φές μα­θη­τών στην Α’ Δη­μο­τι­κού έχουν μειω­θεί κατά πε­ρί­που 45.000 την τε­λευ­ταία δε­κα­πε­ντα­ε­τία, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία του Υπουρ­γεί­ου Παι­δεί­ας και της ΕΛ­ΣΤΑΤ.

Πιο συ­γκε­κρι­μέ­να, ενώ το 2010 οι εγ­γρα­φές ξε­περ­νού­σαν τις 120.000, το 2024 έφτα­σαν κάτω από τις 75.000. Πρό­κει­ται για μια πτώση άνω του 37%, που δια­μορ­φώ­νει νέα δε­δο­μέ­να για τη σχο­λι­κή ζωή και τις εκ­παι­δευ­τι­κές δομές.

Για το σχο­λι­κό έτος 2025-2026 μόλις 60.000 παι­διά με ελ­λη­νι­κή ιθα­γέ­νεια και 9.000 με αλ­λο­δα­πή φοι­τούν στην Α’ Δη­μο­τι­κού. Η σύ­γκρι­ση με το 2010 – όταν τα αντί­στοι­χα νού­με­ρα ήταν 100.000 και 15.000 αντί­στοι­χα – απο­τυ­πώ­νει μια μεί­ω­ση σχε­δόν 40% στον αριθ­μό των εγ­γρα­φών μέσα σε μία 15ετία.

Άδεια στρα­τό­πε­δα

Η μεί­ω­ση του πλη­θυ­σμού δη­μιουρ­γεί νέα αρ­νη­τι­κά δε­δο­μέ­να για την εθνι­κή άμυνα που πρέ­πει να λη­φθούν σο­βα­ρά υπόψη.

Με πρό­σφα­τη από­φα­ση του ΥΕΘΑ, Νίκου ∆ένδια, προ­γραμ­μα­τί­ζε­ται το κλεί­σι­μο κά­ποιων στρα­το­πέ­δων, καθώς έχουν αλ­λά­ξει οι συν­θή­κες που επέ­βα­λαν τη δη­μιουρ­γία τους, αλλά και λόγω του πε­ριο­ρι­σμέ­νου αριθ­μού στρα­τευ­σί­μων.

Οι κύ­ριες αι­τί­ες της μεί­ω­σης στρα­τευ­σί­μων είναι ο μι­κρός αριθ­μός γεν­νή­σε­ων, η με­τα­νά­στευ­ση νέων αν­δρών, καθώς και οι μα­κρο­χρό­νιες ανα­βο­λές λόγω σπου­δών και θε­μά­των υγεί­ας.

Σύμ­φω­να με στα­τι­στι­κές προ­βο­λές, έως το 2070 ο πλη­θυ­σμός της χώρας μας θα συρ­ρι­κνω­θεί έως και 25% (πολύ πάνω από τον μέσο όρο της Ευ­ρω­παϊ­κής Ενω­σης, που είναι 4%). Στην Ελ­λά­δα του 2070, η πο­λυ­πλη­θέ­στε­ρη ομάδα θα είναι γυ­ναί­κες από 90 ετών και πάνω, ενώ τα παι­διά ηλι­κί­ας έως 4 ετών θα είναι η μι­κρό­τε­ρη πλη­θυ­σμια­κή ομάδα και στα δύο φύλα.

Λεί­πουν ερ­γα­τι­κά χέρια

Σε μια εποχή όπου η γή­ραν­ση του πλη­θυ­σμού και η αύ­ξη­ση της μα­κρο­βιό­τη­τας κα­λούν σε ρι­ζι­κή ανα­δια­μόρ­φω­ση των οι­κο­νο­μιών και των κοι­νω­νιών, οι εται­ρεί­ες θα πρέ­πει να προ­σαρ­μο­στούν σε ένα πε­ρι­βάλ­λον μειω­μέ­νου ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού και ηλι­κια­κά με­γα­λύ­τε­ρου.

Η πλη­θυ­σμια­κή συρ­ρί­κνω­ση της Ελ­λά­δας την τε­λευ­ταία ει­κο­σα­ε­τία πλήτ­τει κυ­ρί­ως τις ερ­γα­σια­κά ενερ­γές γε­νιές των 20άρη­δων και 30άρη­δων, ενώ η ανα­λο­γία μι­σθω­τών – συ­ντα­ξιού­χων στην Ελ­λά­δα δια­μορ­φώ­νε­ται στο 1,7 προς 1 και θέτει σε κα­τά­στα­ση επι­φυ­λα­κής το συ­ντα­ξιο­δο­τι­κό σύ­στη­μα.

Η μεί­ω­ση του πλη­θυ­σμού άνω των 15 ετών το 2024 έφτα­σε τις 22,14 χιλ. άτομα, με την με­γα­λύ­τε­ρη μεί­ω­ση να κα­τα­γρά­φε­ται στην ηλι­κια­κή ομάδα 30+ (78,3 χιλ. ή 4%) και τη δεύ­τε­ρη με­γα­λύ­τε­ρη στην ομάδα 20-24 ετών (15,1 χιλ. ή 3,1%).

Καθώς λοι­πόν ο ενερ­γός πλη­θυ­σμός της χώρας μας μειώ­νε­ται, με την πτώση να είναι με­γα­λύ­τε­ρη στην πιο δυ­να­μι­κή ηλι­κια­κή κα­τη­γο­ρία των νέων, αυ­ξά­νε­ται η εξάρ­τη­ση από ερ­γα­ζο­μέ­νους με …γκρί­ζα μαλ­λιά, καθώς οι εκτι­μή­σεις κά­νουν λόγω για διεύ­ρυν­ση του ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού ηλι­κί­ας 55-64 χρό­νων και άνω των 65 ετών.

Στα σε­νά­ρια που εξε­τά­ζο­νται για την αντι­με­τώ­πι­ση των προ­κλή­σε­ων κε­ντρι­κό ρόλο έχει η αξιο­ποί­η­ση δε­ξα­με­νών ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού, οι οποί­ες σή­με­ρα εμ­φα­νί­ζουν χα­μη­λά πο­σο­στά συμ­με­το­χής στην αγορά ερ­γα­σί­ας, όπως οι γυ­ναί­κες και οι νέοι.

Πηγή: insider.gr