Μαρία Καμμά : Η Τήλος της πρωτοπορίας είναι 13 χρόνια χωρίς ειδικευμένο γιατρό

To NEWS24/7 ταξί­δεψε στην πρω­το­πόρο Τήλο και συνο­μί­λησε με τη δήμαρχο του νησιού Μαρία Καμμά. Απο­τέ­λε­σμα; Μία συνέ­ντευξη γεμάτη δυνατά συναι­σθή­ματα για το παρόν και το μέλλον του τόπου.

Ισως έχετε αντι­λη­φθεί, έστω και αν δεν την έχετε επι­σκε­φθεί ποτέ, ότι η Τήλος δεν είναι ένα ακόμη νησί των Δωδε­κα­νή­σεων. Δεκα­ε­τίες τώρα, ορμώ­μενη από το πάθος για δημιουρ­γία του Τάσου Αλει­φέρη, του πρώην δημάρ­χου της που δεν βρί­σκε­ται πια στη ζωή, η Τήλος έβαλε πλώρη για την κοι­νω­νική πρω­το­πο­ρία. Οταν τη σκυτάλι της δημαρ­χίας του νησιού πέρασε στη Μαρία Καμμά (το 2012), αυτή η πορεία προς την πρω­το­πο­ρία και την κορυφή συνε­χί­στηκε ατα­λά­ντευτα.

Η Τηλος έγινε ενερ­γειακά αυτάρ­κης, το όνομά της ακού­στηκε σ’ όλη την Ευρώπη, το παρά­δειγμά της ενέ­πνευσε και άλλες μικρές, και όχι μόνο, κοι­νω­νίες. Πλέον το νησί απαλ­λά­χθηκε και από τα σκου­πί­δια εφαρ­μό­ζο­ντας το και­νο­τόμο πρό­γραμμα Zero Waste για το οποίο απέ­σπασε πρό­σφατα δύο ευρω­παϊκά βραβεία στη Βου­δα­πέ­στη. Τι άλλο να ζητήσει κανείς από ένα μικρό νησί;

Και όμως, στο ταξίδι μας στην Τήλο, δεν συνα­ντή­σαμε μία ευτυ­χι­σμένη δήμαρχο. Οχι ότι η κα Καμμά δεν είναι ευχα­ρι­στη­μένη από τις βρα­βεύ­σεις και την ανα­γνώ­ριση του νησιού της, αλλά τα άλυτα προ­βλή­ματα είναι τόσα πολλά που δεν της αφήνουν περι­θώ­ρια εφη­συ­χα­σμού.

Γι’ αυτό και παρα­κάτω θα δια­βά­σετε μία οργι­σμένη συνέ­ντευξη. Για τις αβελ­τη­ρίες της κεντρι­κής διοί­κη­σης στο θέμα της ιατρι­κής κάλυψης του νησιού. Για τις δια­μά­χες του Δήμου Τήλου με την εκκλη­σία και την απέ­νταξη σημα­ντι­κών έργων από το ΕΣΠΑ λόγω ακριβώς αυτής της δια­μά­χης. Για τη στο­χο­ποί­ηση της δημάρ­χου λόγω της στάσης της στο μετα­να­στευ­τικό. Για την συγκοι­νω­νιακή απο­μό­νωση. Και τόσα άλλα.

Η Μαρία Καμμά λέει τα πράγ­ματα όπως είναι, χωρίς περιττά στο­λί­δια και φιο­ρι­τού­ρες. Χρη­σι­μο­ποιεί γλώσσα σκληρή και υπε­ρα­σπί­ζε­ται τη δική της αλήθεια με όλες τις δυνά­μεις της όπως κάνει τα τελευ­ταία 12 χρόνια που βρί­σκε­ται στο δημαρ­χιακό θώκο. Εχει, πλέον, το λόγο…

Δήμαρχε, καλώς σας βρήκαμε στο νησί. Που είμαστε ακριβώς αυτή τη στιγμή;

Βρι­σκό­μα­στε στον Αγιο Αντώνιο, στο λιμάνι του Μεγάλου Χωριού. Παλαιό­τερα ήταν και εμπο­ρικό λιμάνι. Τα καϊκια φόρ­τω­ναν ζώα και άλλα εμπο­ρεύ­ματα και τα πήγαι­ναν στη Νίσυρο και στη Ρόδο. Με τη Νίσυρο όπως βλέπεις είμαστε πολύ κοντά (σσ πράγ­ματι φαί­νε­ται καθα­ρό­τατα τμήμα της Νισύρου). Γι’ αυτό Νίσυρος και Τήλος έχουν πολλά κοινά χαρα­κτη­ρι­στικά στην παρά­δοση. Ακόμα και για γλέντια έφευγαν από εδώ με τα καϊκια και πήγαι­ναν απέ­να­ντι.

Πως σας υπο­δέ­χθη­καν όταν επι­στρέ­ψατε μετά τις βρα­βεύ­σεις στη Βου­δα­πέ­στη;

Μα δεν με είδαν (σσ γέλια). Οκ, με είδαν κάποιοι πιτσι­ρι­κά­δες από την Ενωση Νέων του νησιού. Πέρασα από το καφέ του Μεγάλου Χωριού όταν επέ­στρεψα. Πανη­γύ­ρι­ζαν.

 

Από τις φωτο­γρα­φίες κρίναμε ότι και εσείς το απο­λαύ­σατε…Ειδικά σ’ εκείνη τη φωτο­γρα­φία που ανε­βά­σατε στο facebook με τα απλω­μένα χέρια…

Αυτό ήταν μία ένδειξη έκπλη­ξης για το δεύτερο βραβείο. Ελεγα “μα τι γίνεται τέλος πάντων;” Το δεύτερο είναι το βραβείο των βρα­βείων, η καλύ­τερη πρόταση από τις συνο­λικά 447 που κατα­τέ­θη­καν. Η εκπρό­σω­πος της Κομι­σιόν είπε ότι της προ­κά­λεσε έκπληξη το πως ένα τόσο μικρό νησί όπως η Τήλος επέ­δειξε τόσο μεγάλη προ­σή­λωση στους στόχους της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης.

Καλή πάσα, ήρθε η ώρα να μας εξη­γή­σετε πως δου­λεύει το Ζero Waste, το πρό­γραμμα για το οποίο βρα­βεύ­τηκε το νησί.

Εχουμε βάλει στο κέντρο του παι­χνι­διού τους ανθρώ­πους και τις επι­χει­ρή­σεις. Τι κάνουμε; Μία απλή ανα­κύ­κλωση στην πηγή. Διαλογή απορ­ρι­μά­των, από σπίτια και επαγ­γελ­μα­τι­κούς χώρους, σε τρεις ροές. Ανα­κυ­κλώ­σιμα, οργα­νικά και μη ανα­κυ­κλώ­σιμα. Για τον κόσμο η δια­δι­κα­σία είναι πανεύ­κολη, σας δια­βε­βαιώ. Και για τους επι­σκέ­πτες, εννο­εί­ται.

Εχουμε απο­μα­κρύ­νει όλους τους κάδους απορ­ρι­μά­των από τους κοι­νό­χρη­στους χώρους. Αυτό που προ­σπα­θούμε να κάνουμε είναι να περά­σουμε το μήνυμα στους πολίτες ότι τίποτα δεν πάει χαμένο, τίποτα δεν είναι για πέταμα. Πρέπει να κατα­λά­βουμε όλοι ότι οι φυσικοί πόροι δεν είναι ανε­ξά­ντλη­τοι και ότι πρέπει να προ­στα­τεύ­σουμε τον πλανήτη από αυτό που ονο­μά­ζουμε κατα­στροφή του φυσικού πλούτου. Κακά τα ψέματα, ο υπερ­κα­τα­να­λω­τι­σμός έχει περάσει σε όλους μας. Αρα χρεια­ζό­μα­στε άμυνες.

Εχετε μάθει να είστε πάντως αυτάρ­κεις στο νησί…

Να ξέρεις ότι η δια­δι­κα­σία αυτή της απο­κο­μι­δής των απορ­ρι­μά­των “πέρασε” πολύ πιο εύκολα στους ηλι­κιω­μέ­νους ανθρώ­πους. Αυτό μάς έκανε φοβερή εντύ­πωση καθώς ανη­συ­χού­σαμε για το πως θα υπο­δε­χθούν το πρό­γραμμα οι μεγα­λύ­τε­ροι σε ηλικία άνθρω­ποι. Φάνηκε ότι οι γερο­ντό­τε­ροι, που έτσι και αλλιώς έχουν ζήσει πιο δύσκολα χρόνια από ότι εμείς, το εκτί­μη­σαν το πρό­γραμμα. Αυτού του είδους η κουλ­τούρα μάς βοήθησε πάρα πολύ όπως και το γεγονός ότι πλέον οι άνθρω­ποι δεν χρειά­ζο­νται να βγάζουν τα σκου­πί­δια τους έξω, μέσα στο κρύο ή την πολλή ζέστη.

Στον πρώην ΧΥΤΑ Τήλου έχουν φυτευ­τεί και λου­λού­δια NEWS24/7 Λευ­τέ­ρης Κων­στα­ντά­κης

Οταν ήρθε εδώ ο τότε Υπουρ­γός Περι­βάλ­λο­ντος, ο κ. Σκρέκας, μία ηλι­κιω­μένη γυναίκα του είπε ότι για την ίδια ήταν ευλογία το ότι δεν χρεια­ζό­ταν να βγαίνει έξω με το μπα­στούνι της για να πετάει τα σκου­πί­δια. Η διαλογή γίνεται πόρτα-πόρτα. Τα μικρά παιδιά, επίσης, βοή­θη­σαν απο­φα­σι­στικά. Εχουν μπει στην κουλ­τούρα ότι τίποτα δεν πρέπει να πετά­γε­ται στο δρόμο. Πρό­κει­ται για μία φιλο­σο­φία ζωής σε τελική ανάλυση. Θα την “κου­βα­λή­σουν” οπου­δή­ποτε και αν πάνε. Εγώ, πρέπει να σου πω, ότι στην Αθήνα ζορί­ζο­μαι πλέον. Βάζω τα σκου­πί­δια όλα μαζί και τρε­λαί­νο­μαι.

ΧΥΤΑ δεν υπάρχει πλέον στην Τήλο;

Τον κλεί­σαμε. Καλύ­τερα, τον μετα­τρέ­ψαμε σε Κέντρο Κυκλι­κής Και­νο­το­μίας. Εκεί υπάρ­χουν πλέον όλες οι εγκα­τα­στά­σεις που μας βοηθούν να εκτε­λεί­ται το σύνολο του πρό­τζεκτ. Ετσι δημιουρ­γή­θη­καν νέες θέσεις εργα­σίας. Τώρα που μιλάμε έχουμε ανάγκη από περισ­σό­τερα χέρια. Το κομπόστ που παρά­γε­ται από τους κομπο­στο­ποι­η­τές μένει στο νησί, γι’ αυτό και έχουμε υπέ­ρο­χους κήπους πλέον. Στον απο­στει­ρωτή μπαίνει περίπου το 7% των υπο­λειμ­μά­των των απορ­ρι­μά­των που απο­στει­ρώ­νε­ται, τεμα­χιο­ποιεί­ται και δίνεται σε τσι­με­ντο­βιο­μη­χα­νίες για καύσιμη ύλη. Τα ανα­κυ­κλώ­σιμα υλικά χωρί­ζο­νται σε 27 κατη­γο­ρίες, συμπιέ­ζο­νται και φεύγουν για περαι­τέρω επε­ξερ­γα­σία. Υπήρχε πάντως ένα ρίσκο.

Γιατί το λέτε αυτό;

Καλώς η κακώς είχαμε έναν ΧΥΤΑ. Λει­τουρ­γούσε σωστά; Οχι.Πρέπει να παρα­δε­χτούμε ότι τα σχετικά πρό­στιμα που μάς επι­βάλ­λο­νται από την Ευρω­παϊκή Ένωση καλώς μάς επι­βάλ­λο­νται. Είχαμε όμως ΧΥΤΑ, όχι ΧΑΔΑ (σσ Χώροι Ανε­ξέ­λεγ­κτης Διά­θε­σης Απορ­ρι­μά­των). Επι­χει­ρή­σαμε να κάνουμε κάτι που δεν έχει ξανα­γί­νει πουθενά στην Ελλάδα και είμαστε νησί. Αν δεν πετύ­χαινε το πρό­τζεκτ, τι θα τα κάναμε τα σκου­πί­δια;

Γιατί να μην πετύ­χαινε; Ποιος ήταν ο δισταγ­μός;

Θα μπο­ρούσε ο κόσμος να μην αντα­πο­κρι­θεί. Θα μπο­ρούσε να απο­δει­χθεί φούσκα το πείραμα. Ο Πολυ­χρο­νό­που­λος, ο ιδιο­κτή­της της Polygreen που ορα­μα­τί­στηκε το έργο, ανα­ζη­τούσε μία ανοι­χτό­μυαλη κοι­νω­νία. Εμείς είχαμε απο­δεί­ξει ήδη με το ενερ­γειακό Tilos Project ότι είμαστε μία τέτοια κοι­νω­νία. Το ενερ­γειακό μας έργο έχει πάρει ήδη τέσσερα ευρω­παϊκά βραβεία. Οταν μου τηλε­φώ­νησε και με ρώτησε αν με ενδια­φέ­ρει ένα project που θα είχε ως τελικό στόχο να μην παράγει σκου­πί­δια το νησί, δεν τον πίστεψα. Ελεγα από μέσα μου ότι ο τύπος μάς δου­λεύει. Μου εξήγησε όμως και με έπεισε. Πει­ρα­μα­τι­στή­καμε αλλά βρήκαμε το κατάλ­ληλο μοντέλο. Συμπε­ρα­σμα­τικά, πρέπει να πιστεύ­εις σ’ αυτό που κάνεις.

Το project αυτό θα μπο­ρούσε να εφαρ­μο­στεί σε μία πιο μεγάλη κλίμακα, σε μεγα­λύ­τε­ρους, από το δικό σας, δήμους;

Σε πλη­ρο­φορώ ότι θα εφαρ­μο­στεί στο Αμπου Ντάμπι. Η ομάδα που έστησε το πρό­γραμμα εδώ, δου­λεύει τώρα εκεί. Γιατί να μην μπορεί λοιπόν να εφαρ­μο­στεί και στην Αθήνα; Δεν κατα­λα­βαίνω τι είναι αυτό που φοβίζει.Το πως θα πείσει κανείς τους ανθρώ­πους προ­φα­νώς…

Μα δίνο­ντάς τους κίνητρα. Και στο κάτω-κάτω αν δεν το δοκι­μά­σεις, δεν πρό­κει­ται να δια­πι­στώ­σεις αν και πως δου­λεύει. Και τέλος πάντων, ίσως είναι δύσκολο να πιαστεί το 93% ανα­κύ­κλωση που έχουμε κατα­φέ­ρει εδώ, αλλά μπορεί να ξεκι­νή­σει κανείς με πιο ρεα­λι­στι­κούς και εφι­κτούς στόχους, το 30% δηλαδή. Πιά­νε­ται αυτός ο στόχος; Κατά τη γνώμη μου, εύκολα. Με τα κατάλ­ληλα κίνητρα που μπορεί να έχουν σχέση με τα τέλη καθα­ριό­τη­τας και ηλε­κτρο­φω­τι­σμού για παρά­δειγμα.

Και ξέρεις, είναι πολύ εύκολο να ελέγξει κανείς. Υπάρχει barcode. Kαι κατε­βά­ζεις τη σχετική εφαρ­μογή στο κινητό για έλεγχο ανά πάσα στιγμή (σσ μας δείχνει πράγ­ματι τη σχετική εφαρ­μογή στο κινητό της). Αρα, κάντο! Ξεκίνα το ρε φίλε! Εχουν ενδια­φερ­θεί ήδη πολλοί δήμοι, μεταξύ τους και δήμοι άλλων νησιών. Η επέν­δυση αυτή αξίζει. Και στο τέλος της ημέρας, κάποια πράγ­ματα δεν πρέπει να τα μετράμε μόνο με το χρήμα. Είναι πάνω από αυτό. Δεν γίνεται να προ­χω­ράς στο δρόμο και να βλέπεις δίπλα σου χωμα­τε­ρές. Τέλος!

“Παρη­γο­ρούμε τους αγρο­τι­κούς για­τρούς στους ώμους μας”

H συζή­τηση μετα­φέ­ρε­ται στα Λιβάδια, στο λιμάνι της Τήλου. Απο­λαμ­βά­νουμε το χει­με­ρινό ήλιο στο καφέ του λιμα­νιού, όμως η συζή­τησή μας δεν είναι ευχά­ρι­στη. Θίγουμε όλα τα κακώς κείμενα και η Μαρία Καμμά εκφρά­ζει την οργή της παντοιο­τρό­πως. Ανε­βά­ζει τον τόνο της φωνής της, χει­ρο­νο­μεί έντονα, ενίοτε σηκώ­νε­ται και από την καρέκλα της από την αγα­νά­κτηση.

Είχαμε δει πριν από περίπου δύο χρόνια ένα video στο οποίο μιλού­σατε, οργι­σμένη, για την έλλειψη γιατρών από τα μικρά νησιά. Αυτή τη στιγμή ποια είναι η κατά­σταση;

Δεν έχει αλλάξει τίποτα. Κοίτα, έχω μιλήσει πολλές φορές για την έλλειψη έμπει­ρων γιατρών από το νησί. Εχουμε δύο αγρο­τι­κούς για­τρούς. Αυτό.

Θα μπο­ρούσε να σας ρωτήσει κάποιος γιατί δεν σας φτάνουν δύο αγρο­τι­κοί γιατροί…

Μα δεν αρκούν, πως να το κάνουμε; Χρεια­ζό­μα­στε του­λά­χι­στον ένα ειδι­κευ­μένο γιατρό, τριάντα ημέρες το μήνα. Και όχι οποιασ­δή­ποτε ειδι­κό­τη­τας. Θέλουμε ιατρό γενικής ιατρι­κής ή έστω παθο­λόγο. Το ζητάμε από τότε που πέθανε ο Τάσος Αλι­φέ­ρης, από το 2012 δηλαδή, και δεν γίνεται. Οσο υπήρχε ο Τάσος (σσ εμβλη­μα­τι­κός δήμαρ­χος του νησιού και ιατρός) υπήρχε σχετική ασφά­λεια. Ως παιδί θυμάμαι αυτήν την αγωνία των δικών μου και των υπό­λοι­πων κατοί­κων του νησιού για το θέμα του γιατρού. Από το 1983 μέχρι το 2012 υπήρχε στην Τήλο ο Αλι­φέ­ρης. Που και αυτός ως αγρο­τι­κός ήρθε στην αρχή.

Γιατί δεν έρχεται ειδι­κευ­μέ­νος γιατρός; Προ­κη­ρύσ­σε­ται η θέση και δεν δηλώνει κανείς ενδια­φέ­ρον;

Η θέση έχει προ­κη­ρυ­χθεί. Και πράγ­ματι, ήρθε γιατρός, κατά δια­βο­λική σύμ­πτωση μάλιστα κατά­γε­ται από το χωριό του Αλιφέρη, τη Νέαπολη Λακω­νίας. Οταν όμως συνει­δη­το­ποί­ησε ο άνθρω­πος ότι θα παίρνει λιγό­τερα χρήματα από τον αγρο­τικό και ότι οι ευθύνες ήταν παρά πολλές, δεν απο­δέ­χθηκε τη θέση. Τον έχουμε μόνο για 10 ημέρες. Από το 2013 κάνουμε συγκε­κρι­μέ­νες προ­τά­σεις, έγγρα­φες, για το ποια κίνητα πρέπει να δοθούν στους για­τρούς για να έρχο­νται στα νησιά μας. Κίνητρα οικο­νο­μικά κυρίως. Αλλα όχι μόνο.

Αν ένας γιατρός υπη­ρε­τή­σει εδώ για 6 χρόνια για παρά­δειγμα, εν συνε­χεία πρέπει να είναι ελεύ­θε­ρος να επι­λέ­ξει ο ίδιος ποια θέση θα καλύψει και που. Πρέπει, την ίδια ώρα, να τους δίνουν το δικαί­ωμα να παρα­κο­λου­θούν σεμι­νά­ρια για την περαι­τέρω επι­μόρ­φωσή τους. Τι έγινε από όλα αυτά; Δόθηκε ένα ψευ­το­κί­νη­τρο μόνο για τους καλο­και­ρι­νούς μήνες. Τα νησιά όμως δεν έχουν ανάγκες μόνο το καλο­καίρι. Και σε κάθε περί­πτωση, αν μιλάμε για τα Δωδε­κά­νησα, υπάρ­χουν και λόγοι γεω­πο­λι­τι­κοί για να κρα­τιού­νται τα νησιά ζωντανά 12 μήνες το χρόνο.

Εχετε μιλήσει με πολλούς Υπουρ­γούς Υγείας όλα αυτά τα χρόνια. Τι σας έχουν πει;

Ουράνιο τόξο. Ολα τα χρώματα των κυβερ­νή­σεων έχουμε δοκι­μά­σει. Και δεν λένε ποτέ ότι δεν έχουν χρήματα, δεν επι­κα­λού­νται λόγους οικο­νο­μι­κούς. Πατάνε σε μία ενδε­χό­μενη αντι­συ­νταγ­μα­τι­κό­τητα. Και πολλές φορές μάς λένε ότι δεν γίνεται να εφαρ­μο­στούν ειδικά μέτρα μόνο για τους για­τρούς διότι σ’ αυτήν την περί­πτωση θα ζητή­σουν και άλλοι την ίδια μετα­χεί­ριση. Απο­τέ­λε­σμα; Κανένα. Είμαστε 13 χρόνια χωρίς ειδι­κευ­μένο γιατρό.

Πως δια­χει­ρί­ζε­στε τα δύσκολα, επεί­γο­ντα περι­στα­τικά; Τι προ­βλέ­πε­ται;

Εκτός από το να κάνουμε το σταυρό μας, στις περισ­σό­τε­ρες των περι­πτώ­σεων οι οικο­γέ­νειες παίρ­νουν τηλέ­φωνο πρώτα εμένα και μετά το γιατρό. Γιατί; Διότι έτσι νιώθουν περισ­σό­τερη ασφά­λεια ότι θα βρεθεί άμεσα το μετα­φο­ρικό μέσο για να μετα­φέ­ρει τον άνθρωπό τους. Και δεν θέλω καν να θυμάμαι την περίοδο της παν­δη­μίας με τα τεστ που κάναμε εδώ στο λιμάνι. Ηταν τερά­στια η αγωνία.

Εν συνε­χεία υπάρχει ένα τρομερό αλαλούμ με τον ΕΚΑΒ και την επι­κοι­νω­νία μαζί του. Πολλές φορές παίρνω το τηλέ­φωνο και μιλάω εγώ μαζί τους. Δεν μπορεί να λέει το ΕΚΑΒ στον αγρο­τικό γιατρό να μιλήσει με το νοσο­κο­μείο. Μα έχει ήδη μιλήσει και ότι μπο­ρούσε να κάνει το έχει κάνει. Κάποιες φορές οι αγρο­τι­κοί γιατροί, νέοι άνθρω­ποι, πανι­κο­βάλ­λο­νται. Και είναι άδικο γι’ αυτά τα παιδιά που έχουν ανα­λά­βει μία τόσο βαριά ευθύνη. Ξέρεις πόσα τέτοια παιδιά έχουμε παρη­γο­ρή­σει; Πόσα έχουν κλάψει στον ώμο μας και στην αγκαλιά μας; Σκί­ζο­νται στο δια­βά­σμα, τελειώ­νουν με πολύ κόπο τη σχολή και μετά τους στέλ­νουν σ’ ένα νησί να κάνουν τι; Τους στέλ­νουν σ’ένα πόλεμο χωρίς όπλα.

Εκτός των γιατρών όμως, δεν χρειά­ζο­νται εγκα­τα­στά­σεις και εξο­πλι­σμός; Ας πούμε μία ακτι­νο­γρα­φία μπορεί να βγει στο νησί;

Μας είχαν στείλει εξο­πλι­σμό ακτι­νο­λο­γι­κού. Ηταν έναμιση χρόνο παρ­κα­ρι­σμέ­νος στο ιατρείο εδώ στα Λιβάδια. Το πήραν πίσω γιατί δεν υπήρχε άνθρω­πος να το χει­ρι­στεί. Μας έστει­λαν και εξο­πλι­σμό τηλεϊ­α­τρι­κής. Το ίδιο πρό­βλημα. Αλλά ας μην πάμε στα δύσκολα, ας πούμε για τις εξε­τά­σεις αίματος. Ε, μας έκαναν δωρεά το σχετικό μηχά­νημα. Δωρεά! Τα ιατρεία που έχουμε τα κατα­σκεύ­σαν οι κάτοι­κοι μαζί με το δήμο. Το κράτος δεν ενε­πλάκη. Και το ιατρείο των Λιβα­δίων θέλει να μας το πάρει η Μητρό­πολη.

Ειρήσθω εν παρόδω, οι σχέσεις του Δήμου σας με την εκκλη­σία είναι τετα­μέ­νες. Για ποιο λόγο;

Ανέ­κα­θεν στην Τήλο υπήρχε αγαστή συνερ­γα­σία μεταξύ Δήμου και εκκλη­σίας, δηλαδή την Ιερά Μονή του Αγίου Παντε­λε­ή­μονα που έχει πολύ μεγάλη περιου­σία. Πως την απέ­κτησε αυτήν την περιου­σία; Κατά την Τουρ­κο­κρα­τία πολύς κόσμος εμπι­στεύ­τηκε την περιου­σία του στην εκκλη­σία για να μην την πάρουν οι Οθω­μα­νοί. Μιλάμε για κόσμο ιδιαί­τερα θεο­σε­βού­μενο ο οποίος σε μεγάλη δυσκο­λία ζητούσε τη βοήθεια του Αγίου υπο­σχό­με­νος αντάλ­λαγ­ματα τα οποία και έδινε. Ετσι δημιουρ­γή­θηκε η τερά­στια περιου­σία. Βγαίνει ειδικός δίσκος τα τελευ­ταία χρόνια για να πλη­ρω­θεί ο ΕΝΦΙΑ!

Εγώ πιστεύω στον Χριστό, όχι σε αυτούς που υπο­τί­θε­ται ότι τον εκπρο­σω­πούν. Η αγαστή συνερ­γα­σία έσπασε όταν ο Αλι­φέ­ρης τέλεσε τους πρώτους γάμους ομο­φυ­λο­φί­λων στο νησί, στο τέλος της δεκα­ε­τίας του 2000. Ο Δήμος δεν είχε περιου­σία. Οταν ήθελε να κατα­σκευά­σει πχ ένα υδρα­γω­γείο, έπαιρνε ένα κομμάτι η εκκλη­σία, υπάρ­χουν συμ­βό­λαια για όλα αυτά. Για το σχολείο τα ίδια κτλ. Για πολλά έδωσε ο Αγιος Παντε­λε­ή­μο­νας. Τώρα οι εκπρό­σω­ποι της εκκλη­σίας, αντι­λαμ­βα­νό­με­νοι την εμπο­ρική αξία αυτών που δημιουρ­γή­σαμε, τοπο­γρά­φη­σαν ότι όλα αυτά είναι δικά τους. Ακόμα και χώροι που έχουμε εξα­σφα­λί­σει στο Μεγάλο Χωριό για τη δημιουρ­γία μου­σι­κών τάξεων.

Φτιά­ξαμε με μεγάλο κόπο το περιου­σιο­λό­γιο του Δήμου, έργο που κράτησε για τρία χρόνια. Το 2021 οι εκπρό­σω­ποι της εκκλη­σίας ήρθαν και εκμε­ταλ­λευό­με­νοι νόμο που ψηφί­στηκε από την κυβέρ­νηση Σαμαρά-Βενιζέλου ο οποίος δίνει ένα ειδικό καθε­στώς, έκαναν συμ­βο­λαιο­γρα­φική πράξη για όλα αυτά και τα ενέ­γρα­ψαν στο κτη­μα­το­λό­γιο. Μα εμείς τα είχαμε ήδη εγγρά­ψει! Και όμως προ­κρί­θηκε η δική τους εγγραφή.

Τις προ­σβάλ­λαμε αυτές τις εγγρα­φές και τώρα αρχίζει νομικός αγώνας. Η Μητρό­πολη Σύμης, Χάλκης, Τήλου, Καστε­λο­ρί­ζου είχε φρο­ντί­σει ήδη να στείλει εξώδικο σε όλες τις συναρ­μό­διες υπη­ρε­σίες προ­κει­μέ­νου να μας μπλο­κά­ρει το έργο της ανέ­γερ­σης νέου σχο­λι­κού κτιρίου στο Μεγάλο Χωριό και για το οποίο είχε εξα­σφα­λι­στεί χρη­μα­το­δό­τηση ΕΣΠΑ. Το έργο αυτό, το λέω με μεγάλη μου λύπη, απε­ντά­χθηκε από το ΕΣΠΑ. Το ίδιο θα γίνει με το έργο κατα­σκευής κλει­στού γυμνα­στη­ρίου στο νησί.

To Πατριαρ­χείο της Κων­στα­ντι­νού­πο­λης πως εμπλέ­κε­ται στο ζήτημα;

Η δική μας Μητρό­πολη ανήκει στο Πατριαρ­χείο της Κων­στα­ντι­νού­πο­λης, τόσο απλά. Οταν ταξί­δεψα εκεί και συνα­ντή­θηκα με αρμο­δί­ους το μήνυμα ήταν “η εκκλη­σία έχει δώσει πολλά, μη τα θέλετε όλα δικά σας”. Ο Πατριάρ­χης όμως θα έλεγα ότι δεν ήταν καλά πλη­ρο­φο­ρη­μέ­νος. Θα επα­νέλθω λοιπόν. Η υπόθεση αυτή πάντως δεν θα περάσει έτσι, είναι ντροπή.

Gay ζευγάρι θα παντρέ­ψετε στο νησί;

Πάντρεψα το καλο­καίρι. Ζευγάρι Ελλήνων αντρών. Τον έναν από τους δύο τον ήξερα. Μη με ρωτή­σεις πως αντι­με­τω­πί­ζει εδώ ο κόσμος τους gay γάμους. Το ξέρεις. Δεν έχουμε κανένα πρό­βλημα με τους ανθρώ­πους. Δεν μας ενδια­φέ­ρει σε ποιο θέο πιστεύ­ουν, τι γλώσσα μιλούν, τι χρώμα έχει το δέρμα τους και τι κάνουν στο κρεβάτι τους. Η κοι­νω­νία της Τήλου έχει απο­δεί­ξει την ανε­κτι­κό­τητά της και το προ­ο­δευ­τικό της πνεύμα. Δείτε τι στάση μας στο προ­σφυ­γικό.

Μιας και θίξατε το προ­σφυ­γικό. Είμαστε στο λιμάνι της Τήλου εδώ όπου είχατε ένα επει­σό­διο λεκτικό με εκείνη τη γυναίκα τον προη­γού­μενο Σεπτέμ­βριο. Τι είχε γίνει ακριβώς;

Ο,τι έχει να κάνει με το προ­σφυ­γικό παίρνει μεγάλες δια­στά­σεις. Υπάρ­χουν άνθρω­ποι που μάχο­νται τους πρό­σφυ­γες με απί­στευτη κακία. Στην προ­κει­μένη περί­πτωση το λιμε­νικό είχε κατα­φέ­ρει να δια­σώ­σει συνο­λικά 106 ανθρώ­πους σε δύσκολο σημείο στον Αγιο Παντε­λε­ή­μονα. Οι άνθρω­ποι βρί­σκο­νταν στο σημείο, με καιρό, σχεδόν 30 ώρες. Κινη­το­ποι­ή­σαμε κόσμο έτσι ώστε να κατε­βά­σουμε στο λιμάνι βοήθεια. Ρούχα, τρόφιμα, είδη πρώτης ανάγκης κτλ. Ξέραμε επίσης ότι μεταξύ των 106 υπήρχαν και πολλά παιδιά.

Οι λιμε­νι­κοί άρχισαν λοιπόν να κατε­βά­ζουν τον κόσμο κάτω. Παιδιά, γυναί­κες, ηλι­κιω­μέ­νους, ΑμΕΑ. Κατά τη διάρ­κεια της ενέρ­γειας, τα πόδια ενός παιδιού λύγισαν. Το παιδί έπεσε. Ξαφνικά ακού­σαμε μία φωνή να βρίζει. Νόμιζα τους λιμε­νι­κούς. Γύρισα, είδα τη γυναίκα και της είπα ότι οι λιμε­νι­κοί κάνουν απλά τη δουλειά τους. Εκείνη συνέ­χιζε: “Δεν είναι κατά­σταση αυτή, τους κου­βα­λάτε όλους στα νησιά μας“. “Και τι θέλετε να κάνουμε δηλαδή να τους πετά­ξουμε στη θάλασσα” την ρώτησα και μου απά­ντησε: “Ναι, να τους πετά­ξετε!. “Μα τα παιδιά;” ξανα­ρώ­τησα. “Ναι” απά­ντησε και συμπλή­ρωσε “έλα να σου δείξω τι γίνεται στην Ομόνοια. Ερχο­νται όλοι αυτοί και δεν μας αφήνουν να έχουμε στα σχολεία μας εικόνες”.

Γύρισα να μιλήσω σ’ έναν από τους λιμε­νι­κούς μας και δια­πί­στωσε ότι η κυρία με κατέ­γραφε με το κινητό της. “Εχετε θράσος” της είπα και άρχισα να την κατα­γράφω και εγώ με το δικό μου κινητό. Ποτέ κανείς δεν με διέ­ψευσε για όσα ειπώ­θη­καν. Και πως να με δια­ψεύ­σει αφού υπήρχαν πάρα πολλοί μάρ­τυ­ρες, κόσμος συγκε­ντρω­μέ­νος που τα είχε ακούσει όλα.

Σας έχει μηνύσει η κυρία;

Ναι. Ε, και; Καλώς να ορίσουν. Οι μάσκες πρέπει να πέσουν κάποια στιγμή.

Η τροπή που πήρε η ιστορία στα ΜΜΕ σας αιφ­νι­δί­ασε;

Τα έχω ξανα­πε­ρά­σει αλλά αυτή τη φορά ήταν πολύ άγρια τα πράγ­ματα. Πρώτη φορά ανα­γκά­στηκα να περάσω την πόρτα της ΓΑΔΑ και να κάνω καταγ­γε­λία γιατί δέχθηκα πολλές δια­δι­κτυα­κές απειλές. Στο­χο­ποι­ή­θηκα με λίγα λόγια. Αλλά κάποιες επι­θέ­σεις έχουν φτάσει πια στο όριο της γελοιό­τη­τας. Εγραψαν κάποιοι ότι είμαι παντρε­μένη μ’ έναν Αφγανό που είχαμε εδώ. Εχω προ­χω­ρή­σει και εγώ σε μήνυση όμως ενα­ντίον ανθρώ­που, εδώ από το νησί, που έκανε μία προ­σβλη­τι­κό­τατη ανάρ­τηση. Στε­νο­χω­ριέ­μαι για τα παιδιά μου. Εγώ όμως χαί­ρο­μαι. Δεν θα ήθελα να με επαι­νούν τέτοιου είδους άτομα.

Η Τήλος δεν χρειά­ζε­ται μετα­νά­στες για τον πρω­το­γενή τομέα της κα Δήμαρχε;

Μα το είχαμε αρχίσει. Θα μας βοη­θούσε πολύ. Αλλά έχουμε άλλο πρό­βλημα εδώ, την έλλειψη κατοι­κιών. Πρέπει να τελειώ­σουν τα Τοπικά Πολε­ο­δο­μικά Σχέδια. Αν αυτό γίνει, θα μπορεί ο κόσμος να αρχίσει να χτίζει. Υπάρχει κόσμος που θέλει αλλά προς το παρόν δεν μπορεί. Επίσης, να για πεις σε κάποιον Ελληνα ή ξένο να έρθει στην Τήλο και να μείνει μόνιμα, πρέπει να έχεις έναν ειδι­κευ­μένο γιατρό. Αυτά που λέγαμε παρα­πάνω δηλαδή.

Και επι­πλέον: Επι­τρέ­πε­ται να μην έχει λυθεί, εδώ και ενάμιση μήνα, το ζήτημα με την τοπική ακτο­πλοϊκή σύνδεσή μας; Δεν έχουμε οχη­μα­το­γωγό για να γίνεται ομαλά η τρο­φο­δο­σία των κατα­στη­μά­των μας. Είχαμε καράβι που ξεκι­νούσε δύο φορές την εβδο­μάδα από τη Ρόδο το πρωί. Και ήταν φτηνό. Πλέον δεν υπάρχει αυτό. Πήγαινε να βρεις φρέσκο γάλα ή για­ούρτι στο νησί. Εχουμε το ταχύ­πλοο δύο φορές την εβδο­μάδα βέβαια αλλά είναι πανά­κριβο.

Δεν συνιστά παγίδα για το νησί η μονο­καλ­λιέρ­γεια του του­ρι­σμού;

Σαφώς. Προ­σπα­θή­σαμε να αλλά­ξουμε μοντέλο, να προ­σφέ­ρουμε και άλλες επι­λο­γές. Φτιά­ξαμε το τυρο­κο­μείο που ήταν επι­θυ­μία των ανθρώ­πων της Τήλου για περισ­σό­τερα από 50 χρόνια. Αλλαξε όμως η προ­σφυ­γική πολι­τική, πήραν τους πρό­σφυ­γες, δεν έχουμε ποιος να το δου­λέ­ψει, σαπίζει το τυρο­κο­μείο. Δεν μπο­ρούμε να πεί­σουμε τους νέους. Αλλά και πως να τους πεί­σουμε; Ποια είναι τα κίνητρα που δίνο­νται έτσι ώστε οι νέοι να ασχο­λη­θούν με τον πρω­το­γενή αλλά και το δευ­τε­ρο­γενή τομέα; Κυρίως ο δευ­τε­ρο­γε­νής τομέας εξα­σφα­λί­ζει κινη­τι­κό­τητα, χρήμα, εξα­γω­γές κτλ. Το πρό­βλημα δεν είναι καν ελλη­νικό, είναι ευρω­παϊκό. Για να μην μιλήσω για τη νέα ΚΑΠ.

Προ­τά­σεις να ασχο­λη­θείτε με την κεντρική πολι­τική είχατε αλλά δεν τις απο­δε­χθή­κατε. Γιατί;

Χριστός και Από­στο­λος! Δεν με ενδια­φέ­ρει, ειλι­κρινά. Δεν θα μπο­ρούσα ποτέ να μπω σε τέτοια λούκια. Δεν υπάρχει περί­πτωση. Και να σου και κάτι; Δεν έχω χρόνο. Για τα παιδιά μου, τα εγγόνια μου. Ούτε καν για τη Μαρία. Θυσία γίνομαι μόνο για το νησί μου. Οσο με χρειά­ζε­ται η Τήλος, θα είμαι εδώ, σ’ αυτό το πόστο. Αλλιώς, προτιμώ να επι­στρέψω στη δουλειά μου, στο Δήμο της Ρόδου. Θα ήθελα να κάνω και δια­κο­πές. Μου λείπουν. Δώδεκα χρόνια έχω να πάω δια­κο­πές.

Η προ­ο­δευ­τική πολι­τική και οι προ­ο­δευ­τι­κοί πολι­τι­κοί μπορούν να τα κατα­φέ­ρουν στο πεδίο κα Καμμά;

Βεβαίως και μπορούν. Η δουλειά μας εδώ, αλλά και άλλων ανθρώ­πων σε άλλους τόπους, αυτό δείχνει. Εχουμε πολλά να κάνουμε ακόμη για την Τήλο. Ο κύκλος δεν έχει κλείσει. Ξέρεις ότι μου αρέσει ο Βασίλης Παπα­κων­στα­ντί­νου. Λέει σ’ ένα στίχο του: “Τώρα θα γίνουμε εμείς αυτό που περι­μέ­νουμε”. Σ’ αυτό πιστεύω και γι’ αυτό παλεύω.

Υπάρχει για σας δια­χω­ρι­σμός Αριστεράς-Δεξιάς;

Ναι υπάρχει. Για κάποια πολύ βασικά, για την κοι­νω­νία, αγαθά. Στα υπό­λοιπα δεν νομίζω. Να μιλήσω για τη νησιω­τι­κό­τητα ας πούμε;

Δεν έχουν ιδε­ο­λο­γικό πρόσημο αυτές οι πολι­τι­κές;

Κάποτε είχαν. Τώρα έχουν; Θα έπρεπε να έχουν αλλά…Ειδικά για τη νησιω­τι­κό­τητα χρειά­ζο­νται ξεχω­ρι­στές πολι­τι­κές. Αλλά δεν τις βλέ­πουμε. Χρη­σι­μο­ποιούν πολλοί τη λέξη “νησιω­τι­κό­τητα” για λόγους εντυ­πω­σια­σμού αλλά πέραν τούτου, ουδέν. Θα γίνει ότι με την απο­κέ­ντρωση. Μιλάει κανείς για απο­κέ­ντρωση σήμερα; Οχι.

Πως αυτο­προσ­διο­ρί­ζε­στε πολι­τικά; Είστε αρι­στερή;

Είμαι με τους πολι­τι­κούς οι οποίοι έχουν στο κέντρο του ενδια­φέ­ρο­ντός τους τον άνθρωπο. Δεν με ενδια­φέ­ρει κάτι άλλο. Δια­πί­στωσα ότι όσοι πολι­τι­κοί έρχο­νται στην εξουσία, ξεχνάνε πολλά και πολλούς. Η παροι­μία ανα­φέ­ρει ότι όποιος είναι έξω από το χώρο, πολλά τρα­γού­δια λέει. Μικρές οι δια­φο­ρές πλέον λοιπόν. Υπάρ­χουν πάντως σε όλους τους χώρους πολι­τι­κοί με ενσυ­ναί­σθηση. Και πολι­τι­κοί τενε­κέ­δες, και στην Αρι­στερά δυστυ­χώς. Που εκλέ­γο­νται πάντως.

Το λέτε με απο­γο­ή­τευση…

Καλά, σαφώς και είμαι απο­γοη­τευ­μένη. Δεν μεγά­λωσα έτσι. Ξέρεις σε ποιο χώρο ανήκω πολι­τικά. Είχαμε έναν ηγέτη, τον Ανδρέα Παπαν­δρέου. Τώρα;

Τα έχετε συζη­τή­σει αυτά με τον Αλέξη Τσίπρα που έρχεται συχνά στο νησί;

Με τον Αλέξη Τσίπρα έχουμε κάνει άπειρες συζη­τή­σεις. ;Eχει τις απόψεις του και έχω τις δικές μου. Δεν είμαστε πολύ μακριά πάντως.

Πηγή: news247.gr