Όλ. Κεφαλογιάννη: «Βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη και διαχείριση προορισμών»

‘‘Η απο­τε­λε­σμα­τική αντι­με­τώ­πιση των προ­κλή­σεων που θέτει η αύξηση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας με κανόνες και σύστημα ελέγχων, είναι μια σύγ­χρονη ανα­γκαιό­τητα και σε αυτή την κατεύ­θυνση είναι προ­σα­να­το­λι­σμένη η εθνική στρα­τη­γική για τον τουρισμό’’.

Τα παρα­πάνω επι­ση­μαί­νει η Υπουρ­γός Του­ρι­σμού Όλγα Κεφα­λο­γιάννη σε άρθρο της στον Οικο­νο­μικό Ταχυ­δρόμο με τίτλο ‘‘Βιώσιμη του­ρι­στική ανά­πτυξη και δια­χεί­ριση προορισμών’’ και στο οποίο παρα­θέ­τει την στρα­τη­γική και τις πολι­τι­κές για μια ποιο­τική ανά­πτυξη του του­ρι­σμού.

Η κα Όλγα Κεφα­λο­γιάννη, αφού ανα­φέ­ρει τη μεγάλη προ­σφορά του του­ρι­σμού στην εθνική οικο­νο­μία , παρα­θέ­τει τα στοι­χεία από τους πρώτους μήνες του 2024 που δεί­χνουν αύξηση έως και 16% σε σχέση με την αντί­στοιχη περυ­σινή περίοδο που απο­τε­λεί σημείο ανα­φο­ράς για επι­σκέ­πτες και έσοδα.

Η αύξηση των του­ρι­στι­κών ροών, προ­σθέ­τει η Υπουρ­γός Του­ρι­σμού, συνο­δεύ­ε­ται από προ­κλή­σεις, όπως οι επι­πτώ­σεις στο φυσικό και ανθρω­πο­γε­νές περι­βάλ­λον αλλά και στον κορεσμό που παρα­τη­ρεί­ται σε δημο­φι­λείς προ­ο­ρι­σμούς, γεγονός που έχει ως απο­τέ­λε­σμα τη δημιουρ­γία δυσλει­τουρ­γιών και τις αντι­δρά­σεις των τοπικών κοι­νω­νιών. Επι­ση­μαί­νει μάλιστα ότι η βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση ακι­νή­των και η κρουα­ζιέρα έχουν εντεί­νει τα ζητή­ματα που εγεί­ρο­νται από τις τοπικές κοι­νω­νίες.

Και υπο­γραμ­μί­ζει:

‘‘Απαι­τεί­ται λοιπόν επα­να­σχε­δια­σμός προ­κει­μέ­νου να προ­σαρ­μο­στούν οι δρα­στη­ριό­τη­τες αυτές στο μέτρο της χώρας των τοπικών κοι­νω­νιών και των υπο­δο­μών των προ­ο­ρι­σμών μας. Η βούληση της Κυβέρ­νη­σης να τεθούν πρό­σθε­τοι κανόνες λει­τουρ­γίας είναι δεδο­μένη προ­κει­μέ­νου να υπάρχει επι­πλέον και αντι­στοί­χιση του οικο­νο­μι­κού οφέλους που προ­κύ­πτει για τις τοπικές κοι­νω­νίες, και το οποίο σήμερα είναι δυσα­νά­λογο σε σχέση με την επι­βά­ρυνση.’’

Προσ­διο­ρί­ζο­ντας τις πολι­τι­κές και τις δράσεις για το μέλλον του του­ρι­σμού, η κα Όλγα Κεφα­λο­γιάννη τονίζει ότι ‘‘είναι στρα­τη­γική επιλογή η συμ­με­τοχή των τοπικών κοι­νω­νιών στη δια­χεί­ριση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας ώστε να δια­σφα­λι­στεί ότι τα οφέλη από τον του­ρι­σμό κατα­νέ­μο­νται δίκαια και αντα­πο­δο­τικά.’’ Το άρθρο ανα­λυ­τικά:

Βιώσιμη του­ρι­στική ανά­πτυξη και δια­χεί­ριση προ­ο­ρι­σμών: Σύγ­χρονη ανα­γκαιό­τητα για αντα­πο­δο­τικά οφέλη από τον του­ρι­σμό

Ο του­ρι­σμός είναι μία από τις ταχύ­τερα ανα­πτυσ­σό­με­νες οικο­νο­μι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, με σημα­ντική συμβολή στην οικο­νο­μική και κοι­νω­νική πρόοδο πολλών περιο­χών του πλανήτη.

Ταυ­τό­χρονα, ωστόσο, η αύξηση των του­ρι­στι­κών ροών συνο­δεύ­ε­ται και από προ­κλή­σεις όπως τις επι­πτώ­σεις στο φυσικό και ανθρω­πο­γε­νές περι­βάλ­λον, αλλά και τον κορεσμό που παρα­τη­ρεί­ται σε δημο­φι­λείς προ­ο­ρι­σμούς, με  επι­πτώ­σεις στην ομαλή λει­τουρ­γία τους, προ­κα­λώ­ντας σε ορι­σμέ­νες περι­πτώ­σεις αντι­δρά­σεις από τις τοπικές κοι­νω­νίες, αλλά και στην εμπει­ρία που απο­κο­μί­ζουν τελικά οι ταξι­διώ­τες.

Σε ό,τι αφορά στη χώρα μας, η άμεση οικο­νο­μική συμβολή του εισερ­χό­με­νου του­ρι­σμού το 2023 ξεπέ­ρασε τα 20 δις. ευρώ, απο­φέ­ρο­ντας σημα­ντικά οφέλη για χιλιά­δες επι­χει­ρή­σεις και επαγ­γελ­μα­τίες του κλάδου, για την απα­σχό­ληση και τα δημόσια έσοδα. Η δυνα­μική αυτή συνε­χί­ζε­ται και τη χρονιά που δια­νύ­ουμε, καθώς την περίοδο Ιανουα­ρίου – Μαΐου 2024 οι ταξι­διω­τι­κές εισπρά­ξεις αυξή­θη­καν κατά 16%, σε σχέση με το αντί­στοιχο διά­στημα του 2023. Πέρα από τα άμεσα οφέλη στο εισό­δημα, την απα­σχό­ληση, στην ενί­σχυση της κοι­νω­νι­κής συνοχής, ο του­ρι­σμός δημιουρ­γεί επι­πλέον ευκαι­ρίες ανά­πτυ­ξης μίας σειράς άλλων οικο­νο­μι­κών δρα­στη­ριο­τή­των, όπως η αγρο­τική παρα­γωγή, η μετα­ποί­ηση, το εμπόριο. Η του­ρι­στική ανά­πτυξη συμ­βάλ­λει ταυ­τό­χρονα στην επι­τά­χυνση της ανα­βάθ­μι­σης των υπο­δο­μών, των δημό­σιων υπη­ρε­σιών, της δια­σφά­λι­σης της ενερ­γεια­κής επάρ­κειας στους προ­ο­ρι­σμούς. Εξαι­ρε­τικά σημα­ντικό είναι βεβαίως και το όφελος στον πολι­τι­σμό, με θετική συμβολή στην ανά­δειξη του πολι­τι­στι­κού απο­θέ­μα­τος και την τόνωση της πολι­τι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας.

Από την άλλη πλευρά, είναι πρόδηλο ότι η ραγδαία αύξηση του εισερ­χό­με­νου του­ρι­σμού στη χώρα μας, έχει ως παρε­πό­μενο την αυξη­μένη πίεση που υφί­στα­νται ορι­σμέ­νοι προ­ο­ρι­σμοί, λόγω της συγκέ­ντρω­σης μεγάλου αριθμού επι­σκε­πτών σε συγκε­κρι­μέ­νες χρο­νι­κές περιό­δους. Πιέσεις στις υπο­δο­μές, στην καθη­με­ρι­νό­τητα των κατοί­κων, στην εύρυθμη λει­τουρ­γία των κοι­νο­τή­των.

Δρα­στη­ριό­τη­τες όπως η βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση ακι­νή­των και ο του­ρι­σμός κρουα­ζιέ­ρας έχουν μάλιστα εντεί­νει τα ζητή­ματα που εγεί­ρο­νται για τις τοπικές κοι­νω­νίες. Απαι­τεί­ται λοιπόν επα­να­σχε­δια­σμός, προ­κει­μέ­νου να προ­σαρ­μο­στούν οι δρα­στη­ριό­τη­τες αυτές στο μέτρο της χώρας, των τοπικών κοι­νο­τή­των και των υπο­δο­μών των προ­ο­ρι­σμών μας. Η βούληση της κυβέρ­νη­σης να τεθούν πρό­σθε­τοι κανόνες λει­τουρ­γίας είναι δεδο­μένη, προ­κει­μέ­νου να υπάρχει επι­πλέον και αντι­στοί­χιση του οικο­νο­μι­κού οφέλους που προ­κύ­πτει για τις τοπικές οικο­νο­μίες, το οποίο σήμερα είναι δυσα­νά­λογο σε σχέση με την επι­βά­ρυνση.

Είναι σαφές ότι βρι­σκό­μα­στε σε ένα κομβικό σημείο, στο οποίο θα πρέπει να επι­τύ­χουμε την ισορ­ρο­πία μεταξύ του θετικού απο­τυ­πώ­μα­τος του του­ρι­σμού, και της προ­στα­σίας του περι­βάλ­λο­ντος και της πολι­τι­στι­κής μας κλη­ρο­νο­μιάς, της ταυ­τό­τη­τας των τοπικών κοι­νω­νιών, αλλά και της ομαλής λει­τουρ­γίας των κοι­νο­τή­των μας.

Από την πρώτη στιγμή που ανα­λά­βαμε το υπουρ­γείο Του­ρι­σμού είχαμε εντο­πί­σει προ­βλή­ματα και πιέσεις από την αύξηση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Ανα­γνω­ρί­σαμε ότι ολο­κλη­ρώ­θηκε πλέον ένας κύκλος ανά­πτυ­ξης, που άνοιξε πριν μία δεκα­ε­τία, ανέ­δειξε την Ελλάδα σε έναν από τους κορυ­φαί­ους ταξι­διω­τι­κούς προ­ο­ρι­σμούς παγκο­σμίως, και ασφαλώς στήριξε την ελλη­νική κοι­νω­νία και την οικο­νο­μία σε μία δύσκολη συγκυ­ρία.

Για αυτό και ορίσαμε εξαρχής συγκε­κρι­μέ­νους στρα­τη­γι­κούς άξονες πολι­τι­κής που ανοί­γουν ένα νέο κεφά­λαιο του­ρι­στι­κής ανά­πτυ­ξης στη χώρα μας, με  όραμα και κεντρικό στόχο τη βιω­σι­μό­τητα των προ­ο­ρι­σμών και του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος.

Σχε­διά­ζουμε και υλο­ποιούμε σήμερα πολι­τι­κές και δράσεις για το παρόν, και ιδίως για το μέλλον του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού, με γνώ­μο­νες τον κανόνα του μέτρου και της ισορ­ρο­πίας, τη μέριμνα για την προ­στα­σία του φυσικού και πολι­τι­στι­κού περι­βάλ­λο­ντος και τον σεβασμό στον άνθρωπο και στις τοπικές κοι­νω­νίες.

Σε αυτό το πλαίσιο, είναι στρα­τη­γική επιλογή μας η συμ­με­τοχή των τοπικών κοι­νω­νιών στη δια­χεί­ριση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, ώστε να δια­σφα­λί­σουμε ότι τα οφέλη από τον του­ρι­σμό κατα­νέ­μο­νται δίκαια και αντα­πο­δο­τικά.

Με στόχο λοιπόν την εφαρ­μογή ενός νέου προ­τύ­που δια­κυ­βέρ­νη­σης σε ό,τι αφορά στη δια­χεί­ριση των προ­ο­ρι­σμών βελ­τιώ­σαμε, με τον πρό­σφατο νόμο 5121/2024, το θεσμικό πλαίσιο και αξιο­ποιούμε πόρους του Ταμείου Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας (ΤΑΑ), παρέ­χο­ντας κίνητρα για τη σύσταση και λει­τουρ­γία Οργα­νι­σμών Δια­χεί­ρι­σης και Προ­ώ­θη­σης Προ­ο­ρι­σμών ανά την επι­κρά­τεια.

Ακόμη, για την πλη­ρέ­στερη και συστη­μα­το­ποι­η­μένη συλλογή δεδο­μέ­νων και ροή πλη­ρο­φο­ριών για την του­ρι­στική δρα­στη­ριό­τητα, συστή­σαμε και ενερ­γο­ποιούμε σύγ­χρονα εργα­λεία για την εκπό­νηση και παρα­κο­λού­θηση της υλο­ποί­η­σης της στρα­τη­γι­κής μας για τη βιώσιμη ανά­πτυξη, όπως το Εθνικό Παρα­τη­ρη­τή­ριο για τη Βιώσιμη Του­ρι­στική Ανά­πτυ­ξης και το Παρα­τη­ρη­τή­ριο για τον Παρά­κτιο και Θαλάσ­σιο του­ρι­σμό στη Μεσό­γειο.

Ζητού­μενο είναι ταυ­τό­χρονα η κατά το δυνατόν πιο ισόρ­ροπη κατα­νομή και διάχυση των του­ρι­στι­κών ροών στο χώρο και το χρόνο, ώστε να αμβλυν­θεί και η πίεση που μπορεί να υφί­στα­νται οι υπο­δο­μές και οι τοπικές κοι­νω­νίες, ιδιαί­τερα σε συγκε­κρι­μέ­νες χρο­νι­κές στιγμές και σε συγκε­κρι­μέ­νους προ­ο­ρι­σμούς. Αξιο­ποιώ­ντας τους πόρους του ΤΑΑ, προ­ω­θούμε την ανά­πτυξη ειδικών μορφών του­ρι­σμού, όπως ο χει­με­ρι­νός και ορεινός του­ρι­σμός, ο θαλάσ­σιος και ο κατα­δυ­τι­κός του­ρι­σμός, ο του­ρι­σμός υγείας και ευεξίας, ο αγρο­του­ρι­σμός και ο γαστρο­νο­μι­κός του­ρι­σμός, με στόχο τη χωρική και χρονική επέ­κταση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, την ανά­δειξη λιγό­τε­ρων γνωστών προ­ο­ρι­σμών, και των ξεχω­ρι­στών εμπει­ριών που μπορεί να προ­σφέ­ρει η χώρα μας.

Τέλος, καθο­ρι­στικό ρόλο για τη προ­ώ­θηση της βιω­σι­μό­τη­τας των προ­ο­ρι­σμών και του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος, θα έχουν ασφαλώς  και οι κατευ­θύν­σεις που έρχεται να δώσει το Ειδικό Χωρο­τα­ξικό Πλαίσιο για τον Του­ρι­σμό, για το οποίο έχει τεθεί σε δημόσια δια­βού­λευση έως τις 15 Σεπτεμ­βρίου 2024 η σχετική Κοινή Υπουρ­γική Απόφαση. Ένα πλαίσιο που θέτει κανόνες για την χρήση της γης στην του­ρι­στική δρα­στη­ριό­τητα, και προσ­διο­ρί­ζει τις βασικές αρχές, κανόνες και προ­τε­ραιό­τη­τες, για το πως και που πρέπει να ανα­πτυ­χθεί ο του­ρι­σμός στην χώρα μας.

Με τις πολι­τι­κές και δράσεις που υλο­ποιούμε, και με την αξιο­ποί­ηση των νέων εργα­λείων, στο­χεύ­ουμε τελικά στην ποιο­τική ανά­πτυξη του του­ρι­σμού και προ­βλέ­πουμε σε μακρο­πρό­θε­σμα οφέλη, για όλη τη χώρα, για όσο το δυνατόν μεγα­λύ­τερο μέρος της κοι­νω­νίας. Βεβαίως, ο του­ρι­σμός είναι ένας ένας δυνα­μι­κός τομέας που δεν σταματά να εξε­λίσ­σε­ται, και με αυτό ως δεδο­μένο προ­σαρ­μό­ζουμε διαρκώς την πολι­τική μας.

Η απο­τε­λε­σμα­τική αντι­με­τώ­πισή των προ­κλή­σεων που θέτει η αύξηση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας με κανόνες και σύστημα ελέγχων, είναι μία σύγ­χρονη ανα­γκαιό­τητα, και σε αυτή την κατεύ­θυνση είναι προ­σα­να­το­λι­σμένη η εθνική στρα­τη­γική για τον του­ρι­σμό.