“Είναι κακό στην άμμο να χτίζεις παλάτια – Τροποποίηση χωροθέτησης και περιβαλλοντικών όρων της Νέας Μαρίνας Ρόδου”

ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΑΒΒΕΝΑ Αρχι­τέ­κτονα μηχ/κού ΕΜΠ

Με αφορμή την συζή­τηση σχετικά με τα νέα δεδο­μένα που δημιουρ­γή­θη­καν σχετικά με την Τρο­πο­ποί­ηση Χωρο­θέ­τη­σης και Περι­βαλ­λο­ντι­κών Όρων της Νέας Μαρίνας Ρόδου, επα­νέρ­χε­ται στο προ­σκή­νιο η ελλειμματική-σχεδόν ανύπαρκτη- στό­χευση μας, για μια ανά­πλαση του ανα­το­λι­κού παρα­λια­κού μετώπου, βασι­σμένη σε νέα σύγ­χρονα μοντέλα ανά­πτυ­ξης παρα­λια­κών πόλεων.

Tα νέα δεδο­μένα της μαρίνας ταρά­ζουν τα βαλ­τω­μένα νερά και ανα­δει­κνύ­ουν την έως σήμερα ανε­πάρ­κειά μας. Οποια­δή­ποτε παρέμ­βαση στρα­τη­γι­κής ανά­πτυ­ξης, όπως αυτή της νέας μαρίνας, θα μπο­ρούσε να είναι σύστοιχη με τις κατευ­θύν­σεις ενός νέου ΓΠΣ (Γενικό Πολε­ο­δο­μικό Σχέδιο), πράγμα που μέχρι και σήμερα δεν έχει γίνει. Έτσι, θα απο­φεύ­γαμε φαι­νό­μενα ανα­πτυ­ξια­κών στρε­βλώ­σεων στον αστικό ιστό και θα βοη­θού­σαμε στην επίλυση χρόνιων παθο­γε­νειών που αφορούν στις συγκρού­σεις χρήσεων γης, στην κινη­τι­κό­τητα, στο κυκλο­φο­ριακό στην προ­στα­σία και ανά­δειξη του δημό­σιου χώρου, στην αισθη­τική και λει­τουρ­γική ανα­βάθ­μιση της περιο­χής.

Το να προ­σπα­θούμε σήμερα να ανα­τρέ­ψουμε την φιλο­σο­φία σχε­δια­σμού των μελ­λο­ντι­κών εγκα­τα­στά­σεων της νέας μαρίνας, αλλά­ζο­ντας ταυ­τό­χρονα και την αντί­ληψη δια­χεί­ρι­σης του ελεύ­θε­ρου χώρου, είναι σαν να προ­σπα­θούμε να λύσουμε το σύμ­πτωμα και όχι την αιτία που το προ­κά­λεσε.

Πάμε δηλαδή να αντι­με­τω­πί­σουμε τον πονο­κέ­φαλο και όχι το λόγο που μας τον προ­κά­λεσε. Αν συνε­χί­σουμε να αντι­με­τω­πί­ζουμε το θέμα με αυτόν τον τρόπο, πρέπει να γνω­ρί­ζουμε ότι στο μέλλον θα αντι­με­τω­πί­σουμε πολλούς “πονο­κε­φά­λους”, αφού υπάρ­χουν στην περιοχή αρκετά μεγάλα αδόμητα κομ­μά­τια γης.

Επίσης, είναι του­λά­χι­στον επι­πό­λαιο να κατα­λή­γουμε εύκολα σε συμπε­ρά­σματα για την αρχι­τε­κτο­νική και λει­τουρ­γική προ­σέγ­γιση των κτιρίων της νέας μαρίνας και να κρί­νουμε με βάση μόνον του ύψους τους.

Αν θέλουμε να παί­ξουμε το παι­χνίδι της κολο­κυ­θιάς, τότε μπο­ρούμε να λέμε, όχι 7όροφα κτίρια αλλά 3όροφα και γιατί 3όροφα αλλά 2όροφα…..

Έτσι όμως δεν αντι­με­τω­πί­ζουμε το ζητού­μενο αλλά δημιουρ­γούμε άσκο­πους προ­βλη­μα­τι­σμούς και νέα ερω­τη­μα­τικά. Σε ένα τέτοιο “παι­χνίδι” οι θεσμο­θε­τη­μέ­νοι φορείς απαι­τεί­ται όχι απλά να εμπλα­κούν, αλλά να δια­χει­ρι­στούν το ζήτημα με απόλυτη επί­γνωση.

Είναι σημα­ντικό να κατα­νο­ή­σουμε ότι η έννοια της κλί­μα­κας του χώρου είναι μια εξαι­ρε­τικά σύνθετη έννοια. Πέρα από τις αρχι­τε­κτο­νι­κές και αισθη­τι­κές προ­σεγ­γί­σεις, η κλίμακα είναι ένα δια­βαθ­μι­σμένο σύστημα αξιο­λό­γη­σης του τόπου που βιώ­νουμε. Η Ρόδος με το μέγεθος της του­ρι­στι­κής βιο­μη­χα­νίας, που οι διοι­κού­ντες απο­φά­σι­σαν, ήδη καθό­ρισε μια άλλη κλίμακα από αυτήν που συνήθως συνα­ντάμε στα νησιά.

Η πρό­σβαση προς το θαλασ­σινό μέτωπο δεν κλείνει σήμερα με την πρόταση ανά­πτυ­ξης της μαρίνας. Είχε ξεκι­νή­σει να περιο­ρί­ζε­ται πολλά χρόνια πριν, με ευθύνη πολλών. Ξεκι­νώ­ντας από την καθυ­στέ­ρηση σύντα­ξης νέου εκσυγ­χρο­νι­σμέ­νου Πολε­ο­δο­μι­κού σχεδίου, συνε­χί­ζο­ντας με την ακα­τάλ­ληλη χωρο­θέ­τηση της μαρίνας στο συγκε­κρι­μένο σημείο, και κατα­λή­γο­ντας με τον μεμο­νω­μένο “αυτο­σχε­δια­σμό” ανά­πλα­σης του μετώπου, που τώρα βρί­σκε­ται σε εξέλιξη υλο­ποί­η­σης. Η κίνηση των τρο­χο­φό­ρων και πεζών προς την παραλία δυσκο­λεύ­τηκε ή απο­κλεί­στηκε και μαζί με την περι­με­τρική οδό, δημιούρ­γη­σαν τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την δημιουρ­γία ενός τερά­στιου αόρατου τείχους που ανα­κό­πτει την πρό­σβαση προς το θάλασσα.

Όλα τα άλλα που τώρα ακο­λου­θούν, είναι απλώς συνέ­πειες αυτών των επι­λο­γών.

Είναι επι­τα­κτικό σύντομα το άνοιγμα ενός ουσια­στι­κού αρχι­τε­κτο­νι­κού δια­λό­γου τόσο με τους θεσμο­θε­τη­μέ­νους φορείς όσο και με τους πολίτες. Στόχος η βελ­τί­ωση των έργων ανά­πλα­σης, που τώρα εξε­λίσ­σο­νται και είναι σε λάθος κατεύ­θυνση. Ταυ­τό­χρονα είναι ανα­γκαία η προ­ώ­θηση ενός νέου ΓΠΣ(Γενικό Πολε­ο­δο­μικό Σχέδιο) με ορί­ζο­ντα του­λά­χι­στον 20ετίας, για να μπορούν όλοι να ωφε­λη­θούν και η Ανά­πτυξη να απο­τε­λεί κίνητρο και όχι Πρό­βλημα.