Η κατάχρηση της μνήμης

Πενήντα επέ­τειοι μέχρι σήμερα, πενήντα εορ­τα­σμοί του Πολυ­τε­χνείου έχουν εορ­τα­στεί με εντελώς πανο­μοιό­τυπο τρόπο. Με τον πλέον χαρα­κτη­ρι­στικό, βαρετό και προκατ στα σχολεία, καθώς περιο­ρί­ζε­ται σε ολίγον  Θεο­δω­ράκη ή Ρίτσο -ίσως και λίγο Λοϊζο και Ξυλούρη- μαζί με χιλιοει­πω­μέ­νες και γενι­κό­λο­γες κοι­νο­τυ­πίες. Αντι­θέ­τως, ελά­χι­στοι είναι οι καθη­γη­τές που θα εξη­γή­σουν τι πραγ­μα­τικά έγινε, όχι μόνο εκείνες τις τρείς μέρες, αλλά και πριν και μετά την κατά­ληψη του Πολυ­τε­χνείου και εντέλει πως πραγ­μα­τικά εντάσ­σε­ται το όντως σημα­ντικό αυτό γεγονός στην περίοδο της επτα­ε­τούς δικτα­το­ρίας των Συνταγ­μα­ταρ­χών. Από την άλλη έχουμε και τους «κλη­ρο­νό­μους δια­χει­ρι­στές» της μνήμης του Πολυ­τε­χνείου, ενδει­κτικό της αλλοί­ω­σης, και της ανε­λέ­η­της εκμε­τάλ­λευ­σης της ηρωικής εκείνης εξέ­γερ­σης. Εδώ και πέντε δεκα­ε­τίες δίνο­νται μάχες και για το νόημά του αλα καρτ. Τα κόμματα μετά το 1974 αντι­με­τώ­πι­σαν νευρικά το Πολυ­τε­χνείο. άλλα για να εγκολ­πω­θούν τον αγώνα των φοι­τη­τών. Αλλα για να δικαιο­λο­γή­σουν την απουσία τους. Και άλλα για να ανα­πλαι­ιώ­σουν τις αιτίες, τα σύμβολα και τα νοήματα εκείνων των ημερών. Κι ενώ στους εορ­τα­σμούς των 200 χρόνων από την Επα­νά­σταση του 1821 ή από τα 100 χρόνια από την Μικρα­σια­τική Κατα­στροφή, έγιναν η αφορμή για μια πολύ ουσια­στική δημόσια συζή­τηση γύρω από το σημε­ρινό νόημά τους και γρά­φτη­καν σημα­ντι­κές μελέτες με την αφορμή αυτή, η επέ­τειος του Πολυ­τε­χνείου υφί­στα­ται την χει­ρό­τερη μετα­χεί­ριση από όλες τις επί­ση­μες επε­τεί­ους του κράτους. Η περί­ο­δος της δικτα­το­ρίας όσο και η Μετα­πο­λί­τευση  παρα­μέ­νουν ακόμα στο σκοτάδι. Ή, ακόμα χει­ρό­τερα, τεμα­χί­ζο­νται σε σπα­σμω­δικά και εν πολλοίς ασύν­δετα γεγο­νότα. Η δρα­μα­τι­κό­τητα και η κοι­νω­νική αξία ενός ιστο­ρι­κού γεγο­νό­τος δια­φυ­λάσ­σε­ται στον χρόνο μόνο όταν κανα­νοη­θεί από τις κοι­νω­νίες η παρα­κα­τα­θήκη του,  όχι όταν βιώ­νε­ται διαρκώς και επα­να­λαμ­βα­νό­μενα με υστερία και εργα­λειο­ποί­ηση για τις πρό­σκαι­ρες ανάγκες του σήμερα. Οχι ως δια­δρομή Πολυ­τε­χνείο – Αμε­ρι­κα­νική Πρε­σβεία και δηλη­τή­ριο εθνικής ηττο­πά­θειας για μια «χούντα που δεν τελεί­ωσε το ’73»…