Λουκέτα – εξπρές για παράνομες ξαπλώστρες – Νομοθετικές ρυθμίσεις

Αλλαγές επί το αυστη­ρό­τε­ρον στη νομο­θε­σία για την παρα­χώ­ρηση εκτά­σεων στον αιγιαλό και ενί­σχυση των υπη­ρε­σιών σχε­διά­ζει το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών

Στην αξιο­ποί­ηση του βασι­κό­τε­ρου από τα «διδάγ­ματα» της υπό­θε­σης της Μυκόνου σκο­πεύει να προ­χω­ρή­σει το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών, που φέρει την κύρια αρμο­διό­τητα για τους αιγια­λούς και τις παρα­λίες. Κύριο όπλο κατά της παρα­νο­μίας θα είναι η ανα­στολή λει­τουρ­γίας των κατα­στη­μά­των ή επι­χει­ρή­σεων που προ­χω­ρούν σε παρά­νομη κατά­ληψη αιγια­λού, η οποία σε περί­πτωση επα­νά­λη­ψης θα συνε­πά­γε­ται αφαί­ρεση της άδειας. Παράλ­ληλα θα αυξηθεί και το ύψος των προ­στί­μων, αν και έχει γίνει συνεί­δηση στο υπουρ­γείο ότι συχνά οι παρα­νο­μού­ντες… προ­τι­μούν να πλη­ρώ­νουν τα πρό­στιμα, καθώς αντι­προ­σω­πεύ­ουν ένα απει­ρο­ε­λά­χι­στο μέρος του τζίρου τους.

Παράλ­ληλα εξε­τά­ζε­ται η δημιουρ­γία ενός μόνιμου σχή­μα­τος (ανά­λο­γου με τα μεικτά κλι­μά­κια που έκαναν τους ελέγ­χους για τις πολε­ο­δο­μι­κές παρα­νο­μίες στα beach bar της Μυκόνου) ώστε οι έλεγχοι να γίνουν απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ροι. Τέλος το υπουρ­γείο, με αφορμή και τα τοπικά κινή­ματα της Πάρου και της Νάξου, διε­ρευνά τη χρήση ψηφια­κών μέσων για την επι­τή­ρηση των παρα­χω­ρή­σεων. Δύο αινίγ­ματα παρα­μέ­νουν: το πώς θα επι­σπευ­σθούν οι κατε­δα­φί­σεις αυθαι­ρέ­των στους αιγια­λούς και πώς θα αντι­με­τω­πί­σει το υπουρ­γείο το ζήτημα των όμορων εκτά­σεων που έχουν παρα­χω­ρη­θεί, στις περι­πτώ­σεις που δημιουρ­γού­νται συνε­χό­μενα «μπλοκ» από ομπρε­λο­κα­θί­σματα.

Επειτα από ένα άκρως επει­σο­διακό καλο­καίρι, στο οποίο το θέμα των παρα­νο­μιών στους αιγια­λούς και στις παρα­λίες κυριάρ­χησε, το βασικό ερώτημα είναι ένα: πώς δεν θα επα­να­λη­φθεί η ίδια ανυ­πό­φορη εικόνα το επόμενο καλο­καίρι; Η αρμο­διό­τητα για τον θαλάσ­σιο χώρο και τα θέματα αιγια­λού και παρα­λίας μοι­ρά­ζε­ται σε πολλούς φορείς, αλλά τον πρώτο λόγο έχει το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών που είναι και ο «ιδιο­κτή­της» (καθώς ο αιγια­λός και οι παρα­λίες στη χώρα μας είναι μόνο δημό­σιοι) και έχει τη νομο­θε­τική πρω­το­βου­λία. Αυτή την περίοδο μέσα από δια­δο­χι­κές συνα­ντή­σεις και με συναρ­μό­δια υπουρ­γεία απο­κρυ­σταλ­λώ­νε­ται το εύρος των νομο­θε­τι­κών αλλαγών που κρί­νο­νται ανα­γκαίες για να κλεί­σουν οι «τρύπες» του συστή­μα­τος, με οδηγό τα… διδάγ­ματα του φετινού καλο­και­ριού.

Η «έκρηξη» των κινη­μά­των

«Ολα αυτά τα προ­βλή­ματα υπήρχαν εδώ και χρόνια. Οσο όμως οι επι­τή­δειοι έβλεπαν ότι τα μέτρα ενα­ντίον τους δεν ήταν δρα­στικά, τόσο απο­θρα­σύ­νο­νταν. Η απλη­στία τους τούς οδήγησε σε ακρό­τη­τες. Γι’ αυτό και έγινε αυτή η “έκρηξη” των κινη­μά­των για τους ελεύ­θε­ρους χώρους φέτος», λέει η Νάγια Κόλλια, η οποία ανέλαβε γενική γραμ­μα­τέας Δημό­σιας Περιου­σίας στα τέλη του περα­σμέ­νου Ιουλίου.

Παράλ­ληλα με τη στα­διακή απο­θρά­συνση της παρα­νο­μίας στις ακτές (την οποία τρο­φο­δό­τησε και η διετής ανα­στολή που έδωσε η κυβέρ­νηση στις κατε­δα­φί­σεις), οι κτη­μα­τι­κές υπη­ρε­σίες έπνεαν τα λοίσθια από πλευράς στε­λέ­χω­σης. Oπως ανα­φέ­ρει η Ευαγ­γε­λία Κωφού, διευ­θύ­ντρια του γρα­φείου της γ.γ. Δημό­σιας Περιου­σίας, η οποία υπήρξε για περισ­σό­τερα από 20 χρόνια διευ­θύ­ντρια κτη­μα­τι­κών υπη­ρε­σιών, το προ­σω­πικό τους σήμερα ανέρ­χε­ται περίπου στα 500 άτομα (και βαίνει μειού­μενο, λόγω συντα­ξιο­δο­τή­σεων), όταν από τη νομο­θε­σία προ­βλέ­πο­νται 1.500 θέσεις.

«Κάναμε ό,τι καλύ­τερο μπο­ρού­σαμε. Ανα­κα­λέ­σαμε άδειες υπαλ­λή­λων, ενι­σχύ­σαμε τις πιο κρί­σι­μες υπη­ρε­σίες όπως των Κυκλά­δων και της Χαλ­κι­δι­κής με υπαλ­λή­λους από άλλες, αρχί­σαμε συστη­μα­τι­κές αυτο­ψίες και οι υπάλ­λη­λοι των κτη­μα­τι­κών υπη­ρε­σιών αντα­πο­κρί­θη­καν στο μέγιστο δυνατό. Σε λιγό­τερο από δύο μήνες διε­νερ­γή­σαμε 4.500 ελέγ­χους και κατα­γρά­ψαμε 1.750 παρα­βά­σεις. Τα έσοδα από τις παρα­χω­ρή­σεις αιγια­λών για το κράτος και τους δήμους το 2023 ήταν περίπου 32 εκατ. ευρώ και τα πρό­στιμα που έχουν βεβαιω­θεί μέχρι στιγμής φθάνουν περίπου τα 12,5 εκατ. ευρώ – και δεν έχουμε τελειώ­σει», λέει η κ. Κόλλια. «Υπάρ­χουν όμως και προ­βλή­ματα που κάποιος δεν τα φαντά­ζε­ται. Για παρά­δειγμα, οι υπάλ­λη­λοι των κτη­μα­τι­κών υπη­ρε­σιών δεν νομι­μο­ποιού­νται να διε­νερ­γούν αυτο­ψίες τα Σαβ­βα­το­κύ­ριακα, γιατί η εργασία τους είναι πεν­θή­μερη και όχι επτα­ή­μερη, όπως των ενστό­λων. Υπάρχει ο αστάθ­μη­τος παρά­γο­ντας των δήμων, που δεν έχουν μεν άμεση αρμο­διό­τητα, αλλά οφεί­λουν να ελέγ­χουν τις παρα­χω­ρή­σεις και να ενη­με­ρώ­νουν τις κτη­μα­τι­κές υπη­ρε­σίες να ανα­κα­λούν άδειες σε παρα­νο­μού­ντες και να απο­μα­κρύ­νουν τα παρά­νομα ομπρε­λο­κα­θί­σματα εφόσον τους ζητηθεί από τις κτη­μα­τι­κές. Αν ένας δήμος δεν μπορεί ή δεν θέλει, εμείς δεν έχουμε τρόπο να τον υπο­χρε­ώ­σουμε. Υπάρ­χουν και τα ζητή­ματα των “αυτο­φω­ρά­κη­δων”, των μπράβων που απει­λούν τους υπαλ­λή­λους μας, των Απο­κε­ντρω­μέ­νων Διοι­κή­σεων που δεν έχουν διε­νερ­γή­σει κατε­δα­φί­σεις για πολλούς λόγους και ένα σωρό “τρύπες” στο σύστημα, τις οποίες θα προ­σπα­θή­σουμε να κλεί­σουμε».

«Προ­φα­νώς δεν μπο­ρούμε να περιο­ρί­σουμε το δικαί­ωμα των παρα­νο­μού­ντων να ανα­ζη­τή­σουν δικα­στική προ­στα­σία, ωστόσο αυτό θα γίνεται αφού κλεί­σουν και όχι ώστε να κλεί­σουν».

Σύμφωνα με τη γενική γραμ­μα­τέα Δημό­σιας Περιου­σίας, το βασι­κό­τερο δίδαγμα του φετινού καλο­και­ριού –πρω­τί­στως από τη Μύκονο– είναι ότι οι παρα­νο­μού­ντες δεν φοβού­νται τα πρό­στιμα, αλλά μόνο τη σφρά­γιση. «Η βασική αλλαγή που θα κάνουμε στη νομο­θε­σία είναι ότι θα διευ­κο­λύ­νουμε το άμεσο κλεί­σιμο των επι­χει­ρή­σεων που παρα­νο­μούν. Μόνο αυτό θα απο­τρέ­ψει την παρα­βα­τι­κό­τητα. Επε­ξερ­γα­ζό­μα­στε ρύθμιση λοιπόν για την αύξηση των προ­στί­μων και, ει δυνατόν, την άμεση είσπραξή τους. Oμως με ταυ­τό­χρονη ανα­στολή της λει­τουρ­γίας της επι­χεί­ρη­σης για συγκε­κρι­μένο χρονικό διά­στημα ή μέχρι να συμ­μορ­φω­θεί. Σε περί­πτωση υπο­τρο­πής ή μη συμ­μόρ­φω­σης, θα ανα­κα­λεί­ται η παρα­χώ­ρηση αιγια­λού και θα αφαι­ρεί­ται η άδεια του κατα­στή­μα­τος: είτε πρό­κει­ται για μια καντίνα ή για το μπαρ ενός ξενο­δο­χείου. Προ­φα­νώς δεν μπο­ρούμε να περιο­ρί­σουμε το δικαί­ωμα των παρα­νο­μού­ντων να ανα­ζη­τή­σουν δικα­στική προ­στα­σία, ωστόσο αυτό θα γίνεται αφού κλεί­σουν και όχι ώστε να κλεί­σουν. Oσον αφορά το ύψος των προ­στί­μων, θα αυξηθεί αισθητά, καθώς είναι υπο­πολ­λα­πλά­σια των εσόδων από την παρά­νομη δρα­στη­ριό­τητα και πολλοί προ­τι­μούν να τα κατα­βά­λουν από το να συμ­μορ­φω­θούν».

Ακόμη μία νομο­θε­τική αλλαγή που θα γίνει αφορά την ενη­μέ­ρωση ανα­φο­ρικά με την παρα­χω­ρού­μενη έκταση. «Hδη από το 2019 προ­βλέ­πε­ται η υπο­χρέ­ωση τοπο­θέ­τη­σης πινα­κί­δας σε κάθε παρα­χώ­ρηση, που ενη­με­ρώ­νει για την παρα­χω­ρού­μενη έκταση. Oμως κανείς δεν τις τοπο­θε­τεί γιατί δεν υπάρχει καμία κύρωση. Θα κάνουμε λοιπόν υπο­χρε­ω­τική την ανάρ­τηση αυτών των πινα­κί­δων από τους ίδιους τους επι­χει­ρη­μα­τίες, με ποινές αν δεν το πράξουν και την ευθύνη της δια­τή­ρη­σής τους. Πιστεύω ότι οι πινα­κί­δες θα λει­τουρ­γή­σουν απο­τρε­πτικά, καθώς θα είναι εύκολο για τους πολίτες να εξα­κρι­βώ­σουν μια παρα­νο­μία και να ενη­με­ρώ­σουν τις Αρχές».

Και όσον αφορά τις αυτο­ψίες, με αφορμή τα κινή­ματα της Πάρου και της Νάξου; «Και διπλά­σιους υπαλ­λή­λους να είχαν οι κτη­μα­τι­κές, πάλι δεν θα ήταν δυνατόν να ελέγ­χο­νται όλες οι παρα­χω­ρή­σεις αιγια­λών σε όλη τη χώρα. Οι υπη­ρε­σίες πρέπει να ενι­σχυ­θούν και τεχνο­λο­γικά. Σε αυτή την κατεύ­θυνση θα συνερ­γα­στούμε με το υπουρ­γείο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης, ώστε να ενσω­μα­τώ­σουμε τη χρήση δορυ­φο­ρι­κών λήψεων και drones», λέει η κ. Κόλλια.

Τα πρω­τό­κολλα κατε­δά­φι­σης

Eνα δεύτερο και εξίσου περί­πλοκο ζήτημα είναι η κατα­γραφή των πολε­ο­δο­μι­κών αυθαι­ρε­σιών στους αιγια­λούς και η κατε­δά­φισή τους. «Σήμερα εκδί­δε­ται ένα πρω­τό­κολλο αυθαι­ρέ­του και μπορεί να περά­σουν 3-4 χρόνια για να τελε­σι­δι­κή­σει και ακόμη περισ­σό­τερα για να εκτε­λε­στεί. Ντρέ­πο­μαι που το λέω, αλλά τα ανε­κτέ­λε­στα πρω­τό­κολλα κατε­δά­φι­σης είναι περί τις 4.000, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται Θεσ­σα­λία και Hπειρος που συγκε­ντρώ­νουμε τώρα τα στοι­χεία. Σε κάποιες περι­πτώ­σεις τα ανε­κτέ­λε­στα φθάνουν σε βάθος χρόνου ακόμη και 30 ετών», λέει η κ. Κόλλια. «Οι ρυθμοί εκτέ­λε­σης των πρω­το­κόλ­λων κατε­δά­φι­σης δεν είναι προ­φα­νώς οι επι­θυ­μη­τοί και αυτό δεν οφεί­λε­ται στην αδρά­νεια των Απο­κε­ντρω­μέ­νων Διοι­κή­σεων. Είναι διά­φο­ρες παρά­με­τροι, όπως ενδει­κτικά το γεγονός ότι οι δια­γω­νι­σμοί για εξεύ­ρεση εργο­λά­βων είναι ιδιαί­τερα χρο­νο­βό­ροι και πολλές φορές κηρύσ­σο­νται άγονοι. Εξε­τά­ζουμε λοιπόν τη σύσταση ενός ενιαίου φορέα για τους ελέγ­χους, στο πρότυπο των μεικτών κλι­μα­κίων που πραγ­μα­το­ποί­η­σαν τους ελέγ­χους στα beach bar στη Μύκονο. Και ανα­ζη­τούμε μια φόρ­μουλα για να επι­τα­χύ­νουμε τις κατε­δα­φί­σεις».

Ανα­φο­ρικά με τη μετα­τροπή των παρα­λιών φέτος σε… εκθέ­σεις επίπλου, η ίδια διευ­κρι­νί­ζει ότι τα “γκα­ζέ­μπο”, όπως ονο­μά­ζο­νται τα κρε­βά­τια στις παρα­λίες, είναι παρά­νομα, αφήνει όμως ανοιχτό το ενδε­χό­μενο αυτό να αλλάξει. «Εάν προ­βλε­φθούν στη νομο­θε­σία, θα είναι υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις και περιο­ρι­σμούς», λέει.

Υπάρ­χουν βέβαια και πολλά ζητή­ματα ακόμη που θα πρέπει να εξε­τα­στούν. Για παρά­δειγμα, οι απευ­θείας μισθώ­σεις παρα­λιών σε κατα­στή­ματα και επι­χει­ρή­σεις που είναι όμορες σε ακτή δημιουρ­γούν ενιαία «μπλοκ» (λ.χ. φέτος στην παραλία της πόλης της Ρόδου) όπου όχι μόνο δεν τηρεί­ται ο κανόνας του 50%, αλλά δεν μένει… εκα­το­στό ελεύ­θερο. Επίσης ένα σημα­ντικό ζήτημα παρα­μέ­νει η δια­φύ­λαξη και ενί­σχυση της ελεύ­θε­ρης πρό­σβα­σης όλων των πολιτών στην παραλία, την οποία περιο­ρί­ζουν τεχνηέ­ντως οι παρά­κτιες επι­χει­ρή­σεις (ιδίως οι μεγάλες ξενο­δο­χεια­κές μονάδες). «Θα προ­σπα­θή­σουμε να αντι­με­τω­πί­σουμε όσο το δυνατόν περισ­σό­τερα», λέει η κ. Κόλλια. «Φέτος τα κινή­ματα για τη δια­τή­ρηση των ελεύ­θε­ρων παρα­λιών βοή­θη­σαν πολύ όλους μας να ξανα­δούμε λάθη του παρελ­θό­ντος και να προ­σπα­θή­σουμε για το καλύ­τερο δυνατό, με σκοπό να δια­σφα­λι­στούν η νομι­μό­τητα και η ελεύ­θερη πρό­σβαση των πολιτών στις παρα­λίες σύμφωνα με το Σύνταγμα, προ­στα­τεύ­ο­ντας παράλ­ληλα το ελλη­νικό του­ρι­στικό προϊόν. Ας κρι­θούμε από το απο­τέ­λε­σμα».

Μετ’ εμπο­δίων οι κατε­δα­φί­σεις στα Δωδε­κά­νησα

Χρειά­στηκε να περά­σουν 20 χρόνια για να ξεκι­νή­σουν και πάλι κατε­δα­φί­σεις αυθαι­ρέ­των σε δάση και αιγια­λούς της Ρόδου. Ηδη όμως οι αρμό­διες υπη­ρε­σίες έρχο­νται αντι­μέ­τω­πες με δύο σοβαρά ζητή­ματα: το πρώτο και κυριό­τερο, ότι πολλά από τα αυθαί­ρετα «αβγά­τι­σαν», με απο­τέ­λε­σμα να πρέπει να ελεγ­χθούν εκ νέου. Το δεύτερο είναι ότι ήδη άρχισαν οι απειλές από τους παρα­νο­μού­ντες προς τους υπαλ­λή­λους που ορί­στη­καν να φέρουν εις πέρας το δύσκολο έργο.

Πριν από λίγες ημέρες υπε­γράφη από την Απο­κε­ντρω­μένη Διοί­κηση Αιγαίου σύμβαση με ιδιώτη εργο­λάβο, ο οποίος θα ανα­λά­βει να κατε­δα­φί­σει 421 αυθαί­ρετα σε όλα τα Δωδε­κά­νησα. Εξ αυτών, η μερίδα του λέοντος βρί­σκε­ται στη Ρόδο (135 σε αιγια­λούς, 54 σε δάση και 30 πολε­ο­δο­μικά). Oπως ανέ­δειξε με σειρά ρεπορ­τάζ της η «Κ» φέτος το καλο­καίρι, η κατά­σταση στις παρα­λίες του νησιού είναι δρα­μα­τική, καθώς τερα­τώ­δεις αυθαι­ρε­σίες επι­βιώ­νουν επί σειράν ετών χάρη στην αδυ­να­μία των Αρχών να επέμ­βουν και στην απρο­θυ­μία του Δήμου Ρόδου να δρο­μο­λο­γή­σει τη σφρά­γιση των παρά­νο­μων επι­χει­ρή­σεων (έχουν ήδη απαγ­γελ­θεί κατη­γο­ρίες σε στελέχη της απερ­χό­με­νης δημο­τι­κής αρχής).

«Ο δια­γω­νι­σμός πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε το 2021 και η σύμβαση υπε­γράφη τώρα. Το Δημόσιο κατη­γο­ρεί­ται συχνά για αδρά­νεια, όμως στον νόμο υπάρ­χουν προ­θε­σμίες και δια­δι­κα­σίες που φτάνουν μέχρι τα δικα­στή­ρια και φυσικά καθυ­στε­ρούν την υπο­γραφή.

Ευτυχώς, η σύμβαση υπε­γράφη και πλέον μετά από τόσα χρόνια συνερ­γα­ζό­μα­στε με το κεντρικό κράτος, στην αστυ­νο­μία και το Λιμε­νικό για να προ­χω­ρή­σουμε», ανα­φέ­ρει στην «Κ» η γενική γραμ­μα­τέας της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αιγαίου Μαριάνα Νικο­λα­ΐ­δου. «Υπάρ­χουν βέβαια πολλά ζητή­ματα που μας απα­σχο­λούν. Το κυριό­τερο είναι ότι υπάρ­χουν αυθαί­ρετα που πριν από 3-4 χρόνια ήταν 50 τ.μ. και τώρα είναι 500 τ.μ. ξενο­δο­χεία, ή αυθαί­ρε­τες παρά­γκες που τώρα είναι βίλες. Εχουμε ζητήσει από τις δασικές και κτη­μα­τι­κές υπη­ρε­σίες να ελέγ­ξουν τη λίστα των αυθαι­ρέ­των που μας έχουν στείλει και θα απο­φα­σί­σουμε στην πορεία πώς θα χει­ρι­στούμε αυτές τις περι­πτώ­σεις».

Ενδει­κτικό της πολυ­πλο­κό­τη­τας των κατε­δα­φί­σεων είναι ότι με τον καθο­ρι­σμό των υπαλ­λή­λων που θα φέρουν σε πέρας το έργο, αυτοί άρχισαν να δέχο­νται απειλές. «Αυτό ανα­δει­κνύει τη σοβα­ρό­τητα του θέματος», επι­ση­μαί­νει η κ. Νικο­λα­ΐ­δου.

Πηγή kathimerini.gr

Γιώργος Λιάλιος